Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Czesław Siekierski
Warszawa, 04 marca 2025 r.
znak sprawy: BM.zp.058.3.2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 8061.
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 8061 złożoną przez posła na Sejm RP Pana Filipa
Kaczyńskiego w sprawie nałożenia embarga na trzodę chlewną importowaną
z Niemiec, przedstawiam odpowiedzi na pytania zawarte w przedmiotowym piśmie.
1. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi podejmie niezwłocznie kroki mające
na celu nałożenie embarga na import wieprzowiny, wołowiny oraz mleka
z Niemiec?
W 2024 r. wartość przywozu z Niemiec do Polski mięsa wołowego oraz surowego
mleka i śmietany była znacznie mniejsza od wartości sprzedaży tych produktów
z Polski do Niemiec. Z kolei w przypadku mięsa wieprzowego bilans handlowy Polski
z Niemcami był ujemny, głównie z powodu większego zapotrzebowania ze strony
zakładów przetwórczych w stosunku do krajowej produkcji.
W 2024 r. wartość przywozu mięsa wołowego z Niemiec do Polski wyniosła 37,2 mln
euro (8,4 mln ton), co oznaczało wzrost o 10% w stosunku do 2023 r. Dla porównania
wartość sprzedaży do Niemiec wyniosła 398,5 mln euro (70,2 mln ton), tu również
odnotowano wzrost z tym, że na wyższym poziomie - 15% w stosunku do 2023 r.
Import z Niemiec surowego mleka i śmietany wyniósł 77 mln euro (27,3 mln ton),

-- 1 of 9 --

str. 2
co oznaczało wzrost o 17% w stosunku do 2023 r. Wartość wywozu do Niemiec tych
produktów miała znacznie większą wartość i wyniosła 362,8 mln euro (530,2 mln ton),
wzrost w stosunku do 2023 r. wyniósł aż 33 %. W przypadku mięsa wieprzowego
wartość przywozu była na poziomie 421,4 mln euro (138,3 mln ton), wzrost o 8%
w porównaniu do 2023 r. Natomiast wywóz wyniósł 46,3 mln euro (28,5 mln ton),
co oznaczało spadek o 13% w porównaniu do 2023 r.
Tab. 1. Polski handel z Niemcami w 2024 r. mięsem wieprzowym (kod CN 0203), wołowym (kody CN 0201
i 0202) oraz mlekiem i śmietaną (kod CN 0401).
EKSPORT IMPORT SALDO
Nazwa towaru Wartość [tys. EUR] Wolumen [tony] Wartość [tys. EUR] Wolumen [tony] Wartość [tys. EUR]
2023 r. 2024 r.* 2023 r. 2024 r.* 2023 r. 2024 r.* 2023 r. 2024 r.* 2023 r. 2024 r.*
RAZEM wszystkie produkty rolno -
spożywcze (CN 0101 do 2403) 13 378 814 13 577 622 6 499 866 6 876 659 6 878 948 6 700 963
Mięso wołowe świeże lub
chłodzone (CN 0201) 278 641 331 175 51 493 56 798 30 994 32 266 7 707 7 349 247 648 298 909
Mięso wołowe mrożone (CN 0202)
67 730 67 343 12 943 13 369 2 686 4 892 741 1 007 65 043 62 451
Mięso wieprzowe świeże,
chłodzone lub mrożone (CN 0203) 53 139 46 333 27 799 28 549 391 379 421 415 130 878 138 257 -338 240 -375 082
Mleko i śmietana, nie zagęszczone
(CN 0401) 272 880 362 820 485 347 530 155 65 611 77 043 28 216 27 321 207 269 285 777
* dane wstępne
Polska będąc członkiem UE zobowiązana jest do przestrzegania zasady swobodnego
przepływu towarów między państwami członkowskimi UE oraz wspólnej polityki
handlowej.
Ograniczenia importu produktów rolno-spożywczych z innych państw członkowskich
UE mogą być wprowadzone, jeśli istnieją poważne podstawy sanitarno-weterynaryjne,
przykładowo związane z występowaniem chorób zakaźnych, jak np. pryszczycy czy
choroby niebieskiego języka BTV.
W przypadku wystąpienia określonych chorób zwierząt obowiązują wynikające
z prawa UE zasady regionalizacji. Regionalizacja stanowi podstawę kontynuowania
wymiany handlowej w przypadku wystąpienia danej choroby w UE oraz bazę do
negocjacji z państwami trzecimi celem utrzymania możliwości eksportu zwierząt
i towarów z terenów wolnych od choroby.
W ramach regionalizacji, w związku z wystąpieniem ogniska pryszczycy w Niemczech,
14 stycznia br. Komisja Europejska opublikowała decyzję wykonawczą Komisji (UE)
2025/87(1) z dnia 13 stycznia 2025 r. dotyczącą niektórych tymczasowych środków

-- 2 of 9 --

str. 3
nadzwyczajnych w odniesieniu do pryszczycy w Niemczech, zastąpioną następnie
decyzją wykonawczą Komisji (UE) 2025/186(2) z dnia 24 stycznia 2024 r.
Aktualnie w tym zakresie obowiązuje decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2025/323(3)
z dnia 11 lutego 2025 r. dotycząca niektórych środków nadzwyczajnych w odniesieniu
do pryszczycy w Niemczech oraz uchylająca decyzję wykonawczą (UE) 2025/186(2),
która reguluje obszary objęte ograniczeniami z powodu tej choroby, co jest
równoznaczne z obowiązkiem stosowania określonych środków zaradczych na takich
obszarach. Na obszarze zagrożonym, wskazanym w załączniku I do ww. decyzji,
restrykcje obowiązują do 24.02.2025 r., a obszar buforowy wskazany w jej załączniku
II, będzie utrzymywany od 25.02 do 11.04.2025 r.
Reasumując, nałożenie zakazu wprowadzania z terytorium Niemiec zwierząt i towarów
nie miałoby uzasadnienia faktycznego. Jednocześnie uprzejmie informuję, że żadne
państwo członkowskie UE, jak dotychczas, również nie zastosowało tak daleko
idących środków, jak embargo na zwierzęta i towary z Niemiec z powodu wystąpienia
w tym państwie ogniska pryszczycy.
Równocześnie należy podkreślić, że służby weterynaryjne z Głównym Lekarzem
Weterynarii na czele są w stałej gotowości, a sytuacja epizootyczna jest na bieżąco
monitorowana. Podejmowane są działania adekwatne do potencjalnego ryzyka
związanego z możliwością zawleczenia tej choroby.
Prowadzone są kontrole transportów zwierząt parzystokopytnych wjeżdżających na
terytorium Polski. Kontrole prowadzone są przez Policję, Straż Graniczną, Inspekcję
Transportu Drogowego i Krajową Administrację Skarbową – w ścisłej współpracy z
Inspekcją Weterynaryjną (IW). IW prowadzi dyżury na przejściach granicznych z
Niemcami.
Wszystkie przesyłki podlegające kontrolom weterynaryjnym, transportowane
na/przez terytorium Polski z terytorium Niemiec są na bieżąco weryfikowane
w systemie TRACES. W przypadku transportów żywych zwierząt przeznaczonych do
dalszego chowu, powiatowi lekarze weterynarii właściwi terytorialnie dla miejsc
przeznaczenia przesyłek, obowiązkowo prowadzą kontrole transportu przy
rozładunku.

-- 3 of 9 --

str. 4
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości, w tym niekompletnej dokumentacji lub
jej braku, IW może zakazać dalszego transportu zwierząt oraz zastosować inne środki,
w tym nakaz zabicia zwierząt. Gospodarstwa, do których trafiają zwierzęta z Niemiec
obejmowane są dodatkowym nadzorem weterynaryjnym.
Kontrolom przeprowadzanym przez Inspekcję Weterynaryjną podlegają także
przesyłki mięsa wieprzowego wprowadzane do polskich zakładów rozbioru,
przetwórstwa mięsa czy chłodni składowych, zwłaszcza w sytuacji odnotowywania
wzrostu intensywności przywozu. Główny Lekarz Weterynarii skierował do
terenowych organów IW polecenie, aby w trakcie kontroli realizowanych przez
szczebel powiatowy i wojewódzki, w ramach weryfikacji wdrożenia zakładowego
systemu bezpieczeństwa żywności obejmującego dobre praktyki higieniczne
i procedury oparte na zasadach HACCP, zwracać szczególną uwagę na zagrożenia
wynikające z sytuacji epidemiologicznej na terytorium Niemiec, w tym w odniesieniu
do procedur pozwalających minimalizować ewentualne ryzyko związane
z przedmiotową sytuacją wraz ze wskazaniem obszarów szczególnie wrażliwych.
Ponadto wprowadzono obowiązkową dezynfekcję środków transportu zwierząt na
zachodniej granicy Polski oraz zapewniono operacyjny zapas środków odkażających.
Przejścia graniczne, przez które przejeżdżają transporty zwierząt są zabezpieczane
m.in. przez montaż bramek dezynfekujących, umożliwiających dezynfekcję ciężarówek
transportujących zwierzęta.
2. Czy to prawda, że z Niemiec do dużych zakładów mięsnych jadą żywe tuczniki
po 4zł/kg?
MRiRW nie posiada informacji na ten temat.
3. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi ma plan w sytuacji, gdy na nasz rynek
trafi tania wieprzowina z Niemiec? Jak odbije się to na krajowych cenach skupu
trzody chlewnej?
W dniu 21 stycznia 2025 r. Sekretarz Stanu w MRiRW Michał Kołodziejczak, zwrócił
się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem
o przeanalizowanie bieżącej sytuacji na rynku skupu świń pod kątem ewentualnej
zmowy cenowej albo stosowania innych niedozwolonych praktyk wykorzystujących

-- 4 of 9 --

str. 5
przewagę kontraktową przez zakłady mięsne względem rolników, dostawców świń.
Wnioskiem z 10 lutego 2025 r. wystąpiłem do Komisji Europejskiej o przyznanie
nadzwyczajnej pomocy dla producentów świń.
Mimo wszystko należy pamiętać, że funkcjonujemy na rynku unijnym z obowiązującą
traktatową zasadą swobodnego przepływu towarów. W krajach unijnych skąd
przedsiębiorcy importują do naszego kraju wieprzowinę, ceny świń są porównywalne
lub niższe niż w Polsce. W związku z tym trendy cenowe, jakie kształtują się na rynku
polskim bezpośrednio zależą od sytuacji na rynku Unii Europejskiej. W styczniu br.
wystąpiła silna reakcja rynku niemieckiego i w konsekwencji polskiego na wystąpienie
w Niemczach pryszczycy i wprowadzenie w związku z tym zakazu importu niemieckiej
wieprzowiny na rynek Wielkiej Brytanii i Korei Południowej, które dla Niemiec
są najważniejszymi kierunkami zbytu wieprzowiny wśród krajów trzecich. Ceny
spadały w pierwszych tygodniach br. W chwili obecnej odwrócony został trend
spadkowy. W pierwszym tygodniu lutego br. (tj. w okresie 3-9 lutego br.) średnia cena
skupu świń w Polsce wyniosła 5,54 zł/kg i wzrosła w porównaniu z wcześniejszym
tygodniem o 3,5%. W związku z trendem sezonowym należy oczekiwać dalszej
zwyżkowej korekty cen świń zarówno na rynku unijnym, jak i krajowym.
4. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi planuje pomoc finansową dla tych
hodowców, którzy ponieśli znaczące straty wywołane chorobą zakaźną?
Na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r.
w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji
Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. poz. 187, z późn. zm.)(4), producenci
świń, którzy ponieśli straty w związku z ograniczeniami związanymi ze zwalczaniem
afrykańskiego pomoru świń mogą ubiegać się o:
 pomoc finansową w związku z zaprzestaniem produkcji z powodu
obowiązującego zakazu utrzymywania w gospodarstwie świń lub ich
wprowadzenia do gospodarstwa wydanym w związku z wystąpieniem
afrykańskiego pomoru świń.
Jednocześnie zgodnie z obowiązującymi przepisami, aby powyższa pomoc mogła
zostać uruchomiona, Komisja Europejska na podstawie przepisów rozporządzenia
Rady (UE) 2015/1589 z dnia 13 lipca 2015 r. ustanawiającego szczegółowe zasady

-- 5 of 9 --

str. 6
stosowania art. 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej powinna wydać
decyzję o zgodności projektu udzielenia pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym.
Komisja Europejska w styczniu wydała pozytywną decyzję o zgodności ze wspólnym
rynkiem programu dla producentów świń, którzy w związku z obowiązującym zakazem
utrzymywania w gospodarstwie świń lub ich wprowadzenia do gospodarstwa,
wydanym w związku z wystąpieniem afrykańskiego pomoru świń zaprzestali produkcji
świń. Program pomocy zostanie uruchomiony w ramach środków przewidzianych
na ten cel w planie finansowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
na 2025 r. Stosowne informacje o uruchomieniu programu w 2025 r. zamieszczane
będą na stronie internetowej Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa pod
adresem: https://www.gov.pl/web/arimr/agencja-restrukturyzacji-i-modernizacji-
rolnictwa.
 Preferencyjny kredyt na ponowne uruchomienie produkcji świń zaprzestanej
w związku z ASF.
Pomoc polega na stosowaniu przez okres nie dłuższy niż 10 lat dopłat do
oprocentowania kredytów bankowych zaciągniętych w celu ponownego uruchomienia
produkcji świń po zaprzestaniu produkcji, na zakup:
 nawozów mineralnych, środków ochrony roślin lub pasz;
 kwalifikowanego materiału siewnego zbóż, rzepaku, kukurydzy, lnu, roślin
motylkowych grubonasiennych i drobnonasiennych, rzepiku ozimego,
gorczycy, traw, buraków cukrowych i pastewnych, sadzeniaków ziemniaka;
 loszek, knurów lub warchlaków, z wyłączeniem zakupu na eksport;
 maszyn i urządzeń stanowiących wyposażenie chlewni;
 innych maszyn służących do prowadzenia produkcji świń.
Wysokość kredytu nie może przekroczyć:
 50 000 zł na siedzibę stada, w której w roku poprzedzającym rok
wprowadzenia zakazu było utrzymywanych średniorocznie do 50 sztuk świń;
 100 000 zł na siedzibę stada, w której w roku poprzedzającym rok
wprowadzenia zakazu, było utrzymywanych średniorocznie powyżej 50
do 100 sztuk świń;

-- 6 of 9 --

str. 7
 500 000 zł na siedzibę stada, w której w roku poprzedzającym rok
wprowadzenia zakazu, było utrzymywanych średniorocznie powyżej 100
do 500 sztuk świń;
 800 000 zł na siedzibę stada, w której w roku poprzedzającym rok
wprowadzenia zakazu, było utrzymywanych średniorocznie powyżej 500
do 1000 sztuk świń;
 1 500 000 zł na siedzibę stada, w której w roku poprzedzającym rok
wprowadzenia zakazu, było utrzymywanych średniorocznie powyżej 1000
sztuk świń.
Kredytobiorca płaci oprocentowanie należne bankowi w wysokości
0,3 oprocentowania, jednak nie mniej niż 1%. Pomoc ma charakter pomocy de minimis
w rolnictwie.
 Nieoprocentowaną pożyczkę dla producentów świń na obszarze ASF
na sfinansowanie zobowiązań cywilnoprawnych.
Pożyczka jest udzielana producentom świń, tj. producentom rolnym w rozumieniu
przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw
rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, którzy utrzymywali świnie
w siedzibie stada, której nadano numer na podstawie ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r.
o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (Dz. U. z 2023 r. poz. 1815), położonej na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na obszarze:
1) wymienionym w części II lub III załącznika do decyzji wykonawczej Komisji
2014/709/UE z dnia 9 października 2014 r. w sprawie środków kontroli w zakresie
zdrowia zwierząt w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń w niektórych
państwach członkowskich i uchylającej decyzję wykonawczą 2014/178/UE lub
w części II lub III załącznika I do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2021/605
z dnia 7 kwietnia 2021 r. ustanawiającego szczególne środki zwalczania afrykańskiego
pomoru świń (Dz. Urz. UE L 129 z 15.04.2021, str. 1, z późn. zm.) lub w części II lub III
załącznika I do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2023/594 z dnia 16 marca
2023 r. ustanawiającego środki szczególne w zakresie zwalczania chorób
w odniesieniu do afrykańskiego pomoru świń oraz uchylającego rozporządzenie
wykonawcze (UE) 2021/605 (Dz. Urz. UE L 79 z 17.03.2023, str. 65, z późn. zm.) lub,

-- 7 of 9 --

str. 8
2) zapowietrzonym lub zagrożonym w związku z wystąpieniem afrykańskiego pomoru
świń, ustanowionym zgodnie z przepisami o ochronie zdrowia zwierząt oraz
zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt.
Wniosek o udzielenie nieoprocentowanej pożyczki na sfinansowanie
nieuregulowanych zobowiązań cywilnoprawnych należy złożyć w Biurze Powiatowym
ARiMR właściwym ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę producenta świń.
Ponadto producenci trzody chlewnej mogą ubiegać się o:
 Refundację do 100% wydatków poniesionych na działania związane
z bioasekuracją.
Pomoc skierowana jest do producenta rolnego, który prowadzi gospodarstwo
w rozumieniu art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o ochronie zdrowia zwierząt
oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt oraz który utrzymuje w gospodarstwie,
o którym mowa powyżej zwierzęta gospodarskie z gatunku świnia (Sus scrofa).
Pomoc udzielana jest w formie refundacji wydatków na:
a) zakup mat dezynfekcyjnych;
b) zakup sprzętu do wykonywania zabiegów dezynfekcyjnych, dezynsekcyjnych
lub deratyzacyjnych oraz produktów biobójczych, środków dezynsekcyjnych
lub deratyzacyjnych;
c) zakup odzieży ochronnej i obuwia ochronnego;
d) zabezpieczenie budynków, w których utrzymywane są świnie, przed dostępem
zwierząt domowych;
e) przebudowę lub remont pomieszczeń w celu utrzymywania świń
w gospodarstwie w odrębnych, zamkniętych pomieszczeniach mających
oddzielne wejścia oraz niemających bezpośredniego przejścia do innych
pomieszczeń, w których są utrzymywane inne zwierzęta kopytne –
w przypadku gospodarstwa, w którym utrzymuje się średniorocznie nie więcej
niż 50 sztuk świń.

-- 8 of 9 --

str. 9
Termin składania wniosków w danym roku kalendarzowym minister właściwy
do spraw rolnictwa ogłasza na stronie internetowej urzędu obsługującego tego
ministra najpóźniej 14 dni przed dniem rozpoczęcia terminu składania tych wniosków.
Z wyrazami szacunku
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Czesław Siekierski
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2025/87 z dnia 13 stycznia 2025 r.
dotycząca niektórych tymczasowych środków nadzwyczajnych w odniesieniu
do pryszczycy w Niemczech (notyfikowana jako dokument nr C(2025) 206)
(Dz. Urz. UE L, 14.01.2025);
(2) decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2025/186 z dnia 24 stycznia 2025 r.
dotycząca niektórych tymczasowych środków nadzwyczajnych w odniesieniu
do pryszczycy w Niemczech (notyfikowana jako dokument nr C(2025) 654)
(Dz. Urz. UE L, 28.01.2025);
(3) decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2025/323 z dnia 11 lutego 2025 r.
dotycząca niektórych środków nadzwyczajnych w odniesieniu do pryszczycy
w Niemczech oraz uchylająca decyzję wykonawczą (UE) 2025/186 (Dz. Urz.
UE L, 12.02.2025)
(4) Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie
szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji
Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. poz. 187, z późn. zm.),
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów – Departament Spraw Parlamentarnych

-- 9 of 9 --