Interpelacja nr 7805
Interpelacja w sprawie renty wdowiej
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (40%)
Edukacja i Szkolnictwo (35%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie renty wdowiej
Interpelacja nr 7805
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie renty wdowiej
Zgłaszający: Katarzyna Kierzek-Koperska, Piotr Głowski, Dorota Marek, Jarosław Urbaniak, Karolina Pawliczak
Data wpływu: 04-02-2025
Szanowna Pani Minister,
w związku z licznymi zapytaniami, które wpływają do mojego biura poselskiego, chcę zapytać o istotne kwestie w związku z wejściem w życie przepisów o rencie wdowiej.
Ustawa przewiduje warunki uzyskania tego świadczenia wg poniższych kryteriów.
Prawo do wypłaty od 1 lipca 2025 r. renty rodzinnej w zbiegu z „własnym” świadczeniem w ramach renty wdowiej przysługiwać będzie wdowie/wdowcowi, jeżeli spełniają łącznie poniższe warunki:
- osiągnęli powszechny wiek emerytalny, tzn. mają ukończone co najmniej 60 lat (kobieta) lub 65 lat (mężczyzna),
- pozostawali we wspólności małżeńskiej do dnia śmierci małżonka, po którym przysługuje renta rodzinna,
- nabyli prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż przed osiągnięciem wieku 55 lat (kobieta) lub 60 lat (mężczyzna),
- nie zawarli nowego związku małżeńskiego po śmierci małżonka, po którym przysługuje renta rodzinna.
Jest jednak grupa wdów (również wdowców, ale w mniejszej liczbie), które zostały wdowami w bardzo młodym wieku, poniżej 55. roku życia. To one brały na siebie samodzielnie ciężar wychowania dzieci i utrzymania rodziny. Według zapisów ustawy nie należy im się to świadczenie.
W związku z tym mam pytania:
Czy ministerstwo przewiduje włączenie ww. osób, to znaczy tych, które zostały wdową/wdowcem przed 55. rokiem życia?
Czy ministerstwo ma dane co do liczby takich osób i jakie szacunkowe obciążenie dla budżetu generowałoby włączenie tych osób do ustawy o rencie wdowiej?
Interpelacja nr 7805
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie renty wdowiej
Zgłaszający: Katarzyna Kierzek-Koperska, Piotr Głowski, Dorota Marek, Jarosław Urbaniak, Karolina Pawliczak
Data wpływu: 04-02-2025
Szanowna Pani Minister,
w związku z licznymi zapytaniami, które wpływają do mojego biura poselskiego, chcę zapytać o istotne kwestie w związku z wejściem w życie przepisów o rencie wdowiej.
Ustawa przewiduje warunki uzyskania tego świadczenia wg poniższych kryteriów.
Prawo do wypłaty od 1 lipca 2025 r. renty rodzinnej w zbiegu z „własnym” świadczeniem w ramach renty wdowiej przysługiwać będzie wdowie/wdowcowi, jeżeli spełniają łącznie poniższe warunki:
- osiągnęli powszechny wiek emerytalny, tzn. mają ukończone co najmniej 60 lat (kobieta) lub 65 lat (mężczyzna),
- pozostawali we wspólności małżeńskiej do dnia śmierci małżonka, po którym przysługuje renta rodzinna,
- nabyli prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż przed osiągnięciem wieku 55 lat (kobieta) lub 60 lat (mężczyzna),
- nie zawarli nowego związku małżeńskiego po śmierci małżonka, po którym przysługuje renta rodzinna.
Jest jednak grupa wdów (również wdowców, ale w mniejszej liczbie), które zostały wdowami w bardzo młodym wieku, poniżej 55. roku życia. To one brały na siebie samodzielnie ciężar wychowania dzieci i utrzymania rodziny. Według zapisów ustawy nie należy im się to świadczenie.
W związku z tym mam pytania:
Czy ministerstwo przewiduje włączenie ww. osób, to znaczy tych, które zostały wdową/wdowcem przed 55. rokiem życia?
Czy ministerstwo ma dane co do liczby takich osób i jakie szacunkowe obciążenie dla budżetu generowałoby włączenie tych osób do ustawy o rencie wdowiej?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Sebastian Gajewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
17%
Konkretność
83%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
7 kwot, 4 %
Precyzyjne daty
8
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
13.2 / 1k zn.
- Zawiera 7 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Wykryto zwrot wymijający: „Ministerstwo nie posiada” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Zidentyfikowane zwroty wymijające:
„Ministerstwo nie posiada”
(brak danych / ewidencji w resorcie)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6060 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.68.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację z 11 lutego 2025 r., nr 7805, Pani Posłanki Katarzyny Kierzek-
Koperskiej wraz z grupą posłów w sprawie renty wdowiej, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
Ustawa z dnia 26 lipca 2024 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1243) wprowadziła
od 1 stycznia 2025 r. nową regułę zbiegu prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku
z prawem do własnego świadczenia o charakterze emerytalno-rentowym. Przepisy ustawy
przewidują, że w przypadku zbiegu prawa do powyższych świadczeń, począwszy od 1 lipca
2025 r., jedno świadczenie wypłacane będzie wdowie lub wdowcowi w całości, a drugie
w wysokości 25% (w okresie przejściowym, tj. od 1 lipca 2025 r. do 31 grudnia 2026 r.
w wysokości 15%). Obecnie, w przypadku zbiegu prawa do kilku świadczeń emerytalno-
rentowych, obowiązuje zasada wypłaty jednego świadczenia. Tym samym, przywołana
ustawa wprowadza nową regułę zbiegu prawa do nabytej renty rodzinnej, zwaną „rentą
wdowią”.
Przepisy ustawy określają krąg osób uprawnionych do skorzystania z nowej reguły zbiegu
prawa do renty rodzinnej z innym świadczeniem emerytalno-rentowym. Wdowy lub wdowcy
ubiegający się o ustalenie nowej reguły zbiegu prawa do renty rodzinnej po zmarłym
małżonku oraz prawa do innego świadczenia emerytalno-rentowego, będą musieli spełnić
warunki:
osiągnięcia wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1 ustawy o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych;
pozostawania we wspólności małżeńskiej do dnia śmierci małżonka;
nabycia prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż 5 lat przed
osiągnięciem wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1 ustawy o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych;
niewstąpienia w nowy związek małżeński (wypłata świadczeń w zbiegu na zasadach tzw.
renty wdowiej będzie ustawała z dniem poprzedzającym dzień zawarcia nowego
związku małżeńskiego przez osobę uprawnioną).
Ustawa wprowadza też, w ramach tzw. renty wdowiej, limit pobieranych świadczeń w zbiegu
do poziomu trzykrotności najniższej emerytury.
Wskazane warunki wynikają z konieczności skierowania renty wdowiej do osób najbardziej
potrzebujących, które w sposób dotkliwy również finansowo odczuły stratę osoby bliskiej,
a ze względu na swój wiek nie mają już możliwości samodzielnego poprawienia swojej
sytuacji bytowej. Celem renty wdowiej jest zapewnienie im stabilności finansowej.
Ograniczenia zawarte w ustawie służą zapewnieniu prawa do nowej reguły zbiegu osobom,
które prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nabyły w końcowym okresie swojej
aktywności zawodowej lub po jej zakończeniu.
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Przyjęte rozwiązanie ma charakter kompromisowy, wynikający z konieczności
odpowiedzialnego wdrożenia go do systemu emerytalno-rentowego w sposób
uwzględniający zarówno oczekiwania wnioskodawców projektu obywatelskiego, jak
i możliwości Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz budżetu państwa, z którego
dotowany jest FUS. Wejście ustawy w życie spowoduje skutki finansowe szacowane
w 2025 r. na kwotę od 3,2 mld do 4,2 mld zł, w 2026 r. od 6,7 mld do 9 mld zł, a w roku 2027
od 11,9 mld do 15,8 mld zł, w zależności od tego, czy z uprawnienia skorzysta 75% czy 100%
jego potencjalnych beneficjentów, których szacunkowa liczba oscyluje wokół 2 mln osób.
Trzeba podkreślić, że renta wdowia nie jest odrębnym świadczeniem, ale stanowi szczególną
instytucję w systemie ubezpieczenia społecznego, wprowadza bowiem uprawnienie do
pobierania dwóch świadczeń jednocześnie – jednego w całości, drugiego zaś w części. Ze
względu na specyficzny, odmienny od renty rodzinnej charakter renty wdowiej,
ustawodawca rozróżnił warunki uzyskania prawa do pobierania każdego z tych świadczeń,
przyjmując, że osobom, które utraciły partnera na późnym etapie życia szczególną trudność
sprawia dostosowanie się do nowej sytuacji. Uprawnienie do łączenia dwóch świadczeń
stanowi inną konstrukcję prawną niż umożliwiające pobieranie pojedynczego świadczenia,
co umożliwia poddanie go odmiennym regulacjom w zakresie warunków jego nabywania
(w szczególności dotyczących wieku uprawnionych).
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie są obecnie prowadzone prace
legislacyjne nad rozszerzeniem uprawnień do przyznania świadczeń w zbiegu, w związku z
czym Ministerstwo nie posiada kompleksowych, aktualnych danych, o których Pani Posłanka
wspomina w swoim wystąpieniu. Nie oznacza to jednak, że takie prace nie zostaną podjęte
przyszłości. Zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 26 lipca 2024 r. o zmianie ustawy o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw, Rada
Ministrów dokona w 2028 roku weryfikacji wskaźnika wysokości świadczeń w zbiegu,
służącej ocenie zasadności jego ewentualnego podwyższenia.
Pragnę przy tym zapewnić, że w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
analizowane są wszystkie postulaty zgłaszane przez świadczeniobiorców, również te, które
dotyczą zmiany przepisów emerytalno-rentowych. Zgłaszane uwagi stanowią dla Ministra
istotną wskazówkę przy planowaniu przyszłych działań, zmierzających do doskonalenia
systemu emerytalnego. Niemniej, każda zmiana, która tego systemu dotyczy, implikuje
poważne konsekwencje finansowe, a to z kolei oznacza, że w przypadku prac nad takimi
zmianami – podobnie jak w pracach nad przywołaną ustawą i różnymi wariantami
wprowadzenia rozwiązania określanego mianem renty wdowiej – kluczowe jest stanowisko
Ministra Finansów.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.68.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację z 11 lutego 2025 r., nr 7805, Pani Posłanki Katarzyny Kierzek-
Koperskiej wraz z grupą posłów w sprawie renty wdowiej, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
Ustawa z dnia 26 lipca 2024 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu
Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1243) wprowadziła
od 1 stycznia 2025 r. nową regułę zbiegu prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku
z prawem do własnego świadczenia o charakterze emerytalno-rentowym. Przepisy ustawy
przewidują, że w przypadku zbiegu prawa do powyższych świadczeń, począwszy od 1 lipca
2025 r., jedno świadczenie wypłacane będzie wdowie lub wdowcowi w całości, a drugie
w wysokości 25% (w okresie przejściowym, tj. od 1 lipca 2025 r. do 31 grudnia 2026 r.
w wysokości 15%). Obecnie, w przypadku zbiegu prawa do kilku świadczeń emerytalno-
rentowych, obowiązuje zasada wypłaty jednego świadczenia. Tym samym, przywołana
ustawa wprowadza nową regułę zbiegu prawa do nabytej renty rodzinnej, zwaną „rentą
wdowią”.
Przepisy ustawy określają krąg osób uprawnionych do skorzystania z nowej reguły zbiegu
prawa do renty rodzinnej z innym świadczeniem emerytalno-rentowym. Wdowy lub wdowcy
ubiegający się o ustalenie nowej reguły zbiegu prawa do renty rodzinnej po zmarłym
małżonku oraz prawa do innego świadczenia emerytalno-rentowego, będą musieli spełnić
warunki:
osiągnięcia wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1 ustawy o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych;
pozostawania we wspólności małżeńskiej do dnia śmierci małżonka;
nabycia prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż 5 lat przed
osiągnięciem wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1 ustawy o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych;
niewstąpienia w nowy związek małżeński (wypłata świadczeń w zbiegu na zasadach tzw.
renty wdowiej będzie ustawała z dniem poprzedzającym dzień zawarcia nowego
związku małżeńskiego przez osobę uprawnioną).
Ustawa wprowadza też, w ramach tzw. renty wdowiej, limit pobieranych świadczeń w zbiegu
do poziomu trzykrotności najniższej emerytury.
Wskazane warunki wynikają z konieczności skierowania renty wdowiej do osób najbardziej
potrzebujących, które w sposób dotkliwy również finansowo odczuły stratę osoby bliskiej,
a ze względu na swój wiek nie mają już możliwości samodzielnego poprawienia swojej
sytuacji bytowej. Celem renty wdowiej jest zapewnienie im stabilności finansowej.
Ograniczenia zawarte w ustawie służą zapewnieniu prawa do nowej reguły zbiegu osobom,
które prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nabyły w końcowym okresie swojej
aktywności zawodowej lub po jej zakończeniu.
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Przyjęte rozwiązanie ma charakter kompromisowy, wynikający z konieczności
odpowiedzialnego wdrożenia go do systemu emerytalno-rentowego w sposób
uwzględniający zarówno oczekiwania wnioskodawców projektu obywatelskiego, jak
i możliwości Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz budżetu państwa, z którego
dotowany jest FUS. Wejście ustawy w życie spowoduje skutki finansowe szacowane
w 2025 r. na kwotę od 3,2 mld do 4,2 mld zł, w 2026 r. od 6,7 mld do 9 mld zł, a w roku 2027
od 11,9 mld do 15,8 mld zł, w zależności od tego, czy z uprawnienia skorzysta 75% czy 100%
jego potencjalnych beneficjentów, których szacunkowa liczba oscyluje wokół 2 mln osób.
Trzeba podkreślić, że renta wdowia nie jest odrębnym świadczeniem, ale stanowi szczególną
instytucję w systemie ubezpieczenia społecznego, wprowadza bowiem uprawnienie do
pobierania dwóch świadczeń jednocześnie – jednego w całości, drugiego zaś w części. Ze
względu na specyficzny, odmienny od renty rodzinnej charakter renty wdowiej,
ustawodawca rozróżnił warunki uzyskania prawa do pobierania każdego z tych świadczeń,
przyjmując, że osobom, które utraciły partnera na późnym etapie życia szczególną trudność
sprawia dostosowanie się do nowej sytuacji. Uprawnienie do łączenia dwóch świadczeń
stanowi inną konstrukcję prawną niż umożliwiające pobieranie pojedynczego świadczenia,
co umożliwia poddanie go odmiennym regulacjom w zakresie warunków jego nabywania
(w szczególności dotyczących wieku uprawnionych).
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie są obecnie prowadzone prace
legislacyjne nad rozszerzeniem uprawnień do przyznania świadczeń w zbiegu, w związku z
czym Ministerstwo nie posiada kompleksowych, aktualnych danych, o których Pani Posłanka
wspomina w swoim wystąpieniu. Nie oznacza to jednak, że takie prace nie zostaną podjęte
przyszłości. Zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 26 lipca 2024 r. o zmianie ustawy o emeryturach
i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw, Rada
Ministrów dokona w 2028 roku weryfikacji wskaźnika wysokości świadczeń w zbiegu,
służącej ocenie zasadności jego ewentualnego podwyższenia.
Pragnę przy tym zapewnić, że w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
analizowane są wszystkie postulaty zgłaszane przez świadczeniobiorców, również te, które
dotyczą zmiany przepisów emerytalno-rentowych. Zgłaszane uwagi stanowią dla Ministra
istotną wskazówkę przy planowaniu przyszłych działań, zmierzających do doskonalenia
systemu emerytalnego. Niemniej, każda zmiana, która tego systemu dotyczy, implikuje
poważne konsekwencje finansowe, a to z kolei oznacza, że w przypadku prac nad takimi
zmianami – podobnie jak w pracach nad przywołaną ustawą i różnymi wariantami
wprowadzenia rozwiązania określanego mianem renty wdowiej – kluczowe jest stanowisko
Ministra Finansów.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
dr hab. Sebastian Gajewski, prof. uczelni
Podsekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --