Interpelacja w sprawie możliwości powołania sądu apelacyjnego i prokuratury regionalnej w Bydgoszczy
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 7784
do ministra sprawiedliwości
w sprawie możliwości powołania sądu apelacyjnego i prokuratury regionalnej w Bydgoszczy
Zgłaszający: Paweł Szrot
Data wpływu: 04-02-2025
Szanowny Panie Ministrze,
Bydgoszczanie i samorządowcy od wielu lat zabiegają o powołanie sądu apelacyjnego i prokuratury regionalnej (wcześniej apelacyjnej) w Bydgoszczy.
Sądy apelacyjne i prokuratury regionalne są w mniejszych liczebnie od Bydgoszczy miastach, w tym w Rzeszowie i Białymstoku. Tymczasem z Bydgoszczy do sądu apelacyjnego oraz prokuratury regionalnej jest ponad 150 km, co bez wątpienia utrudnia dostęp do wymiaru sprawiedliwości. Jest to bardzo duża niedogodność, szczególnie że nie każdy jest w stanie przebyć taką odległość. Warto wspomnieć, że od wielu lat na Akademii Kujawsko-Pomorskiej można studiować prawo. Można je też studiować w Instytucie Prawa i Ekonomii na bydgoskim Uniwersytecie Kazimierza Wielkiego. Ponadto pierwsza z wymienionych szkół wyższych otrzymała niedawno w dziedzinie nauk prawnych kategorię B+. Oznacza to m.in., że uczelnia będzie mogła nadawać stopień doktora i doktora habilitowanego. Bydgoszcz to także poważny w skali kraju ośrodek medyczny. Tu znajdują się uczelnie medyczne oraz zakład medycyny sądowej, a to właśnie prokuratury regionalne prowadziły sprawy o najbardziej skomplikowane błędy medyczne.
Oczekiwania społeczne oraz powyższe tezy wskazują jednoznacznie na konieczność utworzenia w Bydgoszczy sądu apelacyjnego oraz prokuratury regionalnej.
W Bydgoszczy zwolnił się gmach przy ul. Dworcowej po Archiwum Państwowym – byłaby to godna lokalizacja dla jednostek wymiaru sprawiedliwości.
Mając na uwadze powyższe, kieruje do Pana Ministra pytania:
1. Czy Pan Minister zamierza powołać sąd apelacyjny w Bydgoszczy?
2. Czy Pan Minister zamierza powołać prokuraturę regionalną w Bydgoszczy?
3. Ile spraw wpłynęło do sądów apelacyjnych w roku 2024?
4. Ile spraw wpłynęło do Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z Sądu Okręgowego w Bydgoszczy w 2024 r.?
5. Ile spraw wpłynęło do Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z pozostałych sądów okręgowych apelacji gdańskiej w 2024 r.?
6. Ile spraw wpłynęło do prokuratur regionalnych w Polsce w 2024 r.? Proszę o zestawienie z rozbiciem na poszczególne prokuratury regionalne.
Poseł na Sejm RP
Paweł Szrot
Podsekretarz stanu Dariusz Mazur
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „nie posiada danych” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7300 znakówkontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Dariusz Mazur
BK-VII.0520.59.2025
Warszawa, 10 marca 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
przekazuję odpowiedź na interpelację nr 7784 Pana Posła Pawła Szrota złożoną
do Ministra Sprawiedliwości w sprawie możliwości powołania sądu apelacyjnego
i prokuratury regionalnej w Bydgoszczy.
Ad 1
Ministerstwo Sprawiedliwości obecnie nie planuje utworzenia sądu apelacyjnego
w Bydgoszczy.
Kwestia powstania sądu apelacyjnego w Bydgoszczy została starannie przeanalizowana.
Wzięto pod uwagę takie czynniki, jak zapewnienie racjonalnej organizacji sądownictwa
(przez dostosowanie liczby sądów, ich wielkości i obszarów właściwości do zakresu
obciążenia wpływem spraw), a także ekonomię postępowania sądowego (w celu
zagwarantowania realizacji prawa obywatela do rozpoznania jego sprawy w rozsądnym
terminie). W rezultacie uznano, że nie ma uzasadnienia dla utworzenia kolejnego sądu
apelacyjnego w strukturze sądów powszechnych.
Sądy apelacyjne stanowią najwyższy szczebel w hierarchii sądownictwa powszechnego
i powinny stanowić duże jednostki, obsadzone wyspecjalizowaną kadrą orzeczniczą,
-- 1 of 5 --
2
natomiast sąd apelacyjny w Bydgoszczy, w przypadku jego utworzenia, byłby niewielkim
sądem apelacyjnym, prawdopodobnie o drugim najniższym wpływie spraw i drugiej
najniższej etatyzacji, co rodziłoby ryzyko występowania problemów z zapewnieniem
właściwej etatyzacji w razie dłuższych nieobecności sędziów czy też zwolnienia stanowisk
sędziowskich.
W tej sprawie zasięgnięto także opinii Prezesa i Dyrektora Sądu Apelacyjnego w Gdańsku,
którzy utworzenie sądu apelacyjnego w Bydgoszczy ocenili negatywnie. W ocenie Prezesa
SA apelacja gdańska, chociaż jest jedną z największych w Polsce, funkcjonuje prawidłowo
i jej podział nie jest zasadny. Proponowana zmiana organizacyjna mogłaby wygenerować
znaczne dodatkowe koszty i przyczynić się do rozdrobnienia struktury organizacyjnej
sądów. Prezes SA podzielił zasadność argumentu o konieczności zapewnienia dostępności
obywateli do sądów, jednak wobec tego, że sądy apelacyjne są sądami drugiej instancji
w znacznej liczbie spraw strony reprezentowane są przez profesjonalnych
pełnomocników, co czyni odległość sądu od miejsca zamieszkania stron kryterium
drugorzędnym. Wskazano także na możliwość przeprowadzenia rozpraw i posiedzeń
jawnych w procedurze cywilnej na odległość, co znajduje szerokie zastosowanie w Sądzie
Apelacyjnym w Gdańsku.
Ad 2
W oparciu o informacje przekazane przez Prokuraturę Krajową, informuję, iż aktualnie w
ramach struktury organizacyjnej prokuratury funkcjonuje 11 prokuratur regionalnych,
którym podlegają cztery bądź pięć prokuratur okręgowych (z taką sytuacją mamy do
czynienia w przypadku większości z nich). W obszarze właściwości Prokuratury
Regionalnej w Gdańsku funkcjonuje 6 jednostek szczebla okręgowego: Prokuratura
Okręgowa w Gdańsku, Prokuratura Okręgowa w Bydgoszczy, Prokuratura Okręgowa
w Elblągu, Prokuratura Okręgowa w Słupsku, Prokuratura Okręgowa w Toruniu
oraz Prokuratura Okręgowa we Włocławku.
-- 2 of 5 --
3
Ewentualny podział Prokuratury Regionalnej w Gdańsku na dwie odrębne, równorzędne
jednostki spowodowałby, że we właściwości każdej z nich pozostałyby jedynie
3 prokuratury okręgowe, co stanowiłoby odstępstwo od przyjętego standardu.
Argumentu przemawiającego za utworzeniem Prokuratury Regionalnej w Bydgoszczy
nie stanowi również poziom obciążenia Prokuratury Regionalnej w Gdańsku, albowiem
jest on zbliżony do średniej krajowej. Należy również podnieść kwestię znacznych
kosztów, które generowałoby utworzenie kolejnej prokuratury regionalnej. Pozyskanie
dla tworzonej jednostki etatów orzeczniczych byłoby znacznie utrudnione, gdyż w skali
kraju niewiele z nich pozostaje nieobsadzonych. Większość objęta jest procedurami
kadrowymi, co oznacza, że nie mogą być one wykorzystane na potrzeby dodatkowej
jednostki, nieobjętej dotychczas planami etatyzacyjnymi.
Prawidłowe funkcjonowanie Prokuratury Regionalnej w Bydgoszczy wymagałoby
przyznania tej jednostce limitu etatów orzeczniczych na poziomie odpowiadającym
średniemu limitowi etatów orzeczniczych na szczeblu jednostek regionalnych, co obecnie
nie jest możliwe. Nadto, analiza limitów etatów administracyjnych oraz ich wykorzystania
w powszechnych jednostkach organizacyjnych prokuratury w regionie gdańskim, nie daje
podstaw do utworzenia Prokuratury Regionalnej w Bydgoszczy. Wydatkowanie znacznych
środków finansowych stanowiłoby konsekwencję przyznania dodatków funkcyjnych
prokuratorom pełniącym funkcje: prokuratura regionalnego, zastępcy prokuratura
regionalnego, naczelników wydziałów, kierowników działów, rzecznika prasowego,
Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Prokuratora Generalnego dla bydgoskiego okręgu
regionalnego oraz wizytatorów.
Należy mieć też na względzie, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości
z dnia 28 grudnia 2018 r. w sprawie ustalenia siedzib i obszarów właściwości sądów
apelacyjnych, sądów okręgowych i sądów rejonowych oraz zakresu rozpoznawanych
przez nie spraw (Dz. U. z 2023 r. poz. 2462), w kraju funkcjonuje 11 sądów apelacyjnych,
których siedziby tożsame są z siedzibami poszczególnych prokuratur regionalnych.
-- 3 of 5 --
4
Ewentualna decyzja w przedmiocie utworzenia kolejnej z nich powinna być zatem spójna
z planami dotyczącymi rozwoju sądownictwa powszechnego.
Z uwagi na powyższe, Prokurator Krajowy nie przewiduje wystąpienia z wnioskiem
do Ministra Sprawiedliwości o zmianę rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia
19 lutego 2016 r. w sprawie utworzenia Wydziałów zamiejscowych Departamentu
do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej, prokuratur
regionalnych, okręgowych i rejonowych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości
(Dz. U. z 2018 r. poz. 1435) poprzez utworzenie kolejnej jednostki prokuratury szczebla
regionalnego.
Ad 3 -5
Liczba spraw, które wpłynęły do sądów apelacyjnych w 2024 roku:
Sąd Apelacyjny w Warszawie - 39 514;
Sąd Apelacyjny w Białymstoku - 11 495;
Sąd Apelacyjny w Gdańsku - 24 237;
Sąd Apelacyjny w Katowicach - 20 143;
Sąd Apelacyjny w Krakowie - 14 162;
Sąd Apelacyjny w Lublinie - 9 767;
Sąd Apelacyjny w Łodzi - 15 206;
Sąd Apelacyjny w Poznaniu - 13 622;
Sąd Apelacyjny w Rzeszowie - 6 074;
Sąd Apelacyjny w Szczecinie - 10 136;
Sąd Apelacyjny we Wrocławiu - 19 202.
Ministerstwo Sprawiedliwości – Departament Analiz i Strategii nie posiada danych
statystycznych dotyczących wpływu spraw w podziale na poszczególne okręgi sądowe.
-- 4 of 5 --
5
Ad 6
Liczba spraw, które wpłynęły do prokuratur regionalnych w 2024 roku:
- Prokuratura Regionalna w Białymstoku - 1 594;
- Prokuratura Regionalna w Gdańsku - 2 731;
- Prokuratura Regionalna w Katowicach - 3 395;
- Prokuratura Regionalna w Krakowie - 3 350;
- Prokuratura Regionalna w Lublinie - 2 161;
- Prokuratura Regionalna w Łodzi - 1 540;
- Prokuratura Regionalna w Poznaniu - 1 322;
- Prokuratura Regionalna w Rzeszowie - 956;
- Prokuratura Regionalna w Szczecinie - 1 411;
- Prokuratura Regionalna w Warszawie - 3 731;
- Prokuratura Regionalna we Wrocławiu - 2 988.
Z wyrazami szacunku
Dariusz Mazur
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 5 of 5 --