Interpelacja nr 7733
Interpelacja w sprawie dostępności mieszkań dla osób w podeszłym wieku, które nie zostały wyposażone w windę
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie dostępności mieszkań dla osób w podeszłym wieku, które nie zostały wyposażone w windę
Interpelacja nr 7733
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie dostępności mieszkań dla osób w podeszłym wieku, które nie zostały wyposażone w windę
Zgłaszający: Barbara Dolniak
Data wpływu: 31-01-2025
Szanowna Pani Minister,
proces starzenia się społeczeństwa oraz nieprzystosowane budynki mieszkalne spowodowały powstanie zjawiska zwanego „syndromem czwartego piętra”, czyli symbolu bariery nie do pokonania w kontakcie ze światem. Dla seniorów pokonanie kilku kondygnacji okazuje się problemem. Problem ten dotyczy budynków wielopiętrowych, które nie zostały wyposażone w windy.
Osoby w podeszłym wieku, mieszkające w budynkach wielopiętrowych niewyposażonych w windy ograniczają swoją aktywność, co ma bezpośrednie przełożenie na ich zdrowie fizyczne i psychiczne. Osoby starsze rezygnują często z wychodzenia z domu, co prowadzi do izolacji społecznej.
Biorąc pod uwagę powyższe zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy ministerstwo planuje wdrożyć specjalne programy, które będą miały na celu zamontowanie przystosowanych wind w starych budynkach, tak aby umożliwić seniorom aktywizację społeczną?
Czy ministerstwo planuje inne formy wsparcia dla seniorów, którzy mieszkają na wysokich piętrach i mają problem z wychodzeniem z domu?
Interpelacja nr 7733
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie dostępności mieszkań dla osób w podeszłym wieku, które nie zostały wyposażone w windę
Zgłaszający: Barbara Dolniak
Data wpływu: 31-01-2025
Szanowna Pani Minister,
proces starzenia się społeczeństwa oraz nieprzystosowane budynki mieszkalne spowodowały powstanie zjawiska zwanego „syndromem czwartego piętra”, czyli symbolu bariery nie do pokonania w kontakcie ze światem. Dla seniorów pokonanie kilku kondygnacji okazuje się problemem. Problem ten dotyczy budynków wielopiętrowych, które nie zostały wyposażone w windy.
Osoby w podeszłym wieku, mieszkające w budynkach wielopiętrowych niewyposażonych w windy ograniczają swoją aktywność, co ma bezpośrednie przełożenie na ich zdrowie fizyczne i psychiczne. Osoby starsze rezygnują często z wychodzenia z domu, co prowadzi do izolacji społecznej.
Biorąc pod uwagę powyższe zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy ministerstwo planuje wdrożyć specjalne programy, które będą miały na celu zamontowanie przystosowanych wind w starych budynkach, tak aby umożliwić seniorom aktywizację społeczną?
Czy ministerstwo planuje inne formy wsparcia dla seniorów, którzy mieszkają na wysokich piętrach i mają problem z wychodzeniem z domu?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
28%
Konkretność
72%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.6 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7244 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.57.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 7733 Posłanki Barbary Dolniak w sprawie dostępności
mieszkań dla osób w podeszłym wieku, które nie zostały wyposażone w windę, proszę
przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Dostępność architektoniczna gwarantująca swobodę przemieszczania się w przestrzeni
publicznej to jeden z ważniejszych czynników mających wpływ na jakość życia i niezależność
osób z niepełnosprawnościami. Polska zobowiązała się do podejmowania inicjatyw na rzecz
poprawy dostępności przestrzeni publicznej, ratyfikując w 2012 r. Konwencję ONZ
o prawach osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 1169 z późn. zm.). Duża część
budynków powstałych przed wejściem w życie regulacji wprowadzających rozwiązania
dostosowujące przestrzeń architektoniczną do potrzeb osób starszych
i z niepełnosprawnością stwarza bariery uniemożliwiające im swobodne jej użytkowanie.
Adaptację takich przestrzeni należy przeprowadzać w zgodzie z Konwencją o prawach osób
niepełnosprawnych, gdzie racjonalne usprawnienia oznaczają konieczne i odpowiednie
zmiany w celu zapewnienia im możliwości korzystania ze środowiska na równi z innymi
osobami.
Na mocy ustawy z dnia 19 lipca 2019 roku o zapewnianiu dostępności osobom
ze szczególnymi potrzebami (Dz. U. z 2022 r. poz. 2240) utworzono Fundusz Dostępności,
którego środki mogą być przeznaczane na realizację zadań polegających na wsparciu działań
w zakresie zapewniania lub poprawy dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami,
w szczególności w budynkach użyteczności publicznej oraz budynkach mieszkalnictwa
wielorodzinnego.
Podmiotem zarządzającym środkami powierzonymi w ramach Funduszu Dostępności
jest Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK), który udziela wsparcia w formie preferencyjnej
pożyczki. Z pożyczki mogą korzystać m.in. spółdzielnie mieszkaniowe, wspólnoty
mieszkaniowe, towarzystwa budownictwa społecznego, społeczne inicjatywy
mieszkaniowe. Pożyczkę z Funduszu Dostępności można przeznaczyć np. na dobudowę
szybu windowego oraz zakup i montaż dźwigu osobowego, budowę podjazdów, a także
zastosowanie poręczy czy odpowiednich oznaczeń dźwiękowych i wizualnych.
Finansowanie udzielane przez BGK albo wybranych przez BGK pośredników może zostać
częściowo umorzone lub połączone z dotacją ze środków Państwowego Funduszu
Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON), którą można uzyskać w ramach obszaru
A „Programu wyrównywania różnic między regionami III”. Celem programu jest
m.in. przystosowanie części wspólnych wielorodzinnych budynków mieszkalnych
zarządzanych przez gminy, towarzystwa budownictwa społecznego, wspólnoty
mieszkaniowe i spółdzielnie mieszkaniowe zapewniające dostępność do lokali mieszkalnych
osób z niepełnosprawnością, które zamieszkując te budynki. Warunkiem przystąpienia do
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
programu we wspomnianym obszarze jest udokumentowanie przez jego adresata potrzeby
realizacji działań służących zapewnieniu dostępności w wielorodzinnym budynku
mieszkalnym, wybudowanym i użytkowanym przed 12 kwietnia 2002 r. Inwestycja
dotycząca zapewnienia dostępności w takim budynku musi zapewnić dostępność do co
najmniej dwóch lokali, w których mieszkają osoby z niepełnosprawnością narządu ruchu,
posiadające orzeczenie o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności.
Dofinansowanie udzielane w ramach obszaru A „Programu wyrównywania różnic między
regionami III” stanowi uzupełnienie środków będących w dyspozycji BGK albo wybranych
przez BGK pośredników finansowych.
Istnieje również możliwość skorzystania z dopłaty do zmiany mieszkania na lokal
pozbawiony barier utrudniających poruszanie się. Rozwiązanie takie jest możliwe w ramach
Programu PFRON „Samodzielność-Aktywność-Mobilność!” Dostępne mieszkanie.
Dofinansowanie udzielane w ramach programu dotyczy dopłaty do zakupu/zamiany
mieszkania pozbawionego barier architektonicznych znajdującego się w lokalizacji
umożliwiającej osobie niepełnosprawnej samodzielne opuszczenie budynku (aż do poziomu
zero przed budynkiem). Dofinansowanie ze środków publicznych może otrzymać
beneficjent, który mieszka na piętrze i nie może się wydostać na zewnątrz bez pomocy
innych.
Zamiana powinna uwzględniać mieszkania usytuowane na parterze lub z windą od poziomu
0, tak aby spowodowała faktyczną likwidację tej bariery. Wybór mieszkania do zamiany
(zakupu) należy do osoby niepełnosprawnej, a wysokość dofinansowania zależy od
lokalizacji, w której nabywane jest mieszkanie i stanowi różnicę pomiędzy ceną mieszkania
nabywanego i sprzedawanego. Jeśli samorząd powiatowy właściwy dla miejsca zamieszkania
beneficjenta nie przystąpi do realizacji programu, właściwy do rozpatrzenia i obsługi
wniosku może być inny samorząd powiatowy, który zawarł umowę w sprawie realizacji
programu na rzecz beneficjentów z terenu działania tego samorządu lub samorząd
powiatowy, w którym znajduje się nabywane mieszkanie pozbawione barier
architektonicznych.
Szczegóły dot. realizacji programu są dostępne w instytucjach powiatu właściwego ze
względu na miejsce zamieszkania osoby zainteresowanej (np. w powiatowym centrum
pomocy rodzinie).
Odnosząc się do pytania o plany wprowadzenia innych form wsparcia dla seniorów, którzy
mieszkają na wysokich piętrach i mają problem z wychodzeniem z domu, należy przytoczyć
brzmienie art. 5 ust. 1 pkt 4a) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz.U. z 2024
r. poz. 725), który wskazuje na konieczność zapewnienia minimalnego udziału lokali
mieszkalnych dostępnych dla osób niepełnosprawnych w ogólnej liczbie lokali mieszkalnych
w budynkach wielorodzinnych. Niemniej, wskazany udział dostosowanych lokali nie jest
doprecyzowany.
Zgodnie z informacjami przekazanymi do MRPiPS 6 czerwca 2024 r. przez Ministra Rozwoju
i Technologii, dotyczącymi zwiększania dostępności lokali w budynkach wielorodzinnych,
w MRiT opracowywany jest projekt nowego rozporządzenia, który przewiduje
wprowadzenie regulacji dotyczących dostępności architektonicznej dla osób
z niepełnosprawnościami w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, budynkach
użyteczności publicznej oraz zamieszkania zbiorowego, a także wprowadzenie konieczności
zapewnienia minimalnego udziału lokali mieszkalnych dostępnych dla osób
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
z niepełnosprawnościami (także osób starszych), w ogólnej liczbie lokali mieszkalnych
w budynku wielorodzinnym na poziomie 6%.
Celem projektu nowych wytycznych jest wprowadzenie szeroko pojętych zmian mających na
celu uaktualnienie warunków technicznych, ich ulepszenie i uproszczenie, a także
doprecyzowanie przepisów, które budzą wątpliwości interpretacyjne, m.in. w zakresie
poprawienia dostępności dla osób z niepełnosprawnościami.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.57.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 7733 Posłanki Barbary Dolniak w sprawie dostępności
mieszkań dla osób w podeszłym wieku, które nie zostały wyposażone w windę, proszę
przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Dostępność architektoniczna gwarantująca swobodę przemieszczania się w przestrzeni
publicznej to jeden z ważniejszych czynników mających wpływ na jakość życia i niezależność
osób z niepełnosprawnościami. Polska zobowiązała się do podejmowania inicjatyw na rzecz
poprawy dostępności przestrzeni publicznej, ratyfikując w 2012 r. Konwencję ONZ
o prawach osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 1169 z późn. zm.). Duża część
budynków powstałych przed wejściem w życie regulacji wprowadzających rozwiązania
dostosowujące przestrzeń architektoniczną do potrzeb osób starszych
i z niepełnosprawnością stwarza bariery uniemożliwiające im swobodne jej użytkowanie.
Adaptację takich przestrzeni należy przeprowadzać w zgodzie z Konwencją o prawach osób
niepełnosprawnych, gdzie racjonalne usprawnienia oznaczają konieczne i odpowiednie
zmiany w celu zapewnienia im możliwości korzystania ze środowiska na równi z innymi
osobami.
Na mocy ustawy z dnia 19 lipca 2019 roku o zapewnianiu dostępności osobom
ze szczególnymi potrzebami (Dz. U. z 2022 r. poz. 2240) utworzono Fundusz Dostępności,
którego środki mogą być przeznaczane na realizację zadań polegających na wsparciu działań
w zakresie zapewniania lub poprawy dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami,
w szczególności w budynkach użyteczności publicznej oraz budynkach mieszkalnictwa
wielorodzinnego.
Podmiotem zarządzającym środkami powierzonymi w ramach Funduszu Dostępności
jest Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK), który udziela wsparcia w formie preferencyjnej
pożyczki. Z pożyczki mogą korzystać m.in. spółdzielnie mieszkaniowe, wspólnoty
mieszkaniowe, towarzystwa budownictwa społecznego, społeczne inicjatywy
mieszkaniowe. Pożyczkę z Funduszu Dostępności można przeznaczyć np. na dobudowę
szybu windowego oraz zakup i montaż dźwigu osobowego, budowę podjazdów, a także
zastosowanie poręczy czy odpowiednich oznaczeń dźwiękowych i wizualnych.
Finansowanie udzielane przez BGK albo wybranych przez BGK pośredników może zostać
częściowo umorzone lub połączone z dotacją ze środków Państwowego Funduszu
Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON), którą można uzyskać w ramach obszaru
A „Programu wyrównywania różnic między regionami III”. Celem programu jest
m.in. przystosowanie części wspólnych wielorodzinnych budynków mieszkalnych
zarządzanych przez gminy, towarzystwa budownictwa społecznego, wspólnoty
mieszkaniowe i spółdzielnie mieszkaniowe zapewniające dostępność do lokali mieszkalnych
osób z niepełnosprawnością, które zamieszkując te budynki. Warunkiem przystąpienia do
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
programu we wspomnianym obszarze jest udokumentowanie przez jego adresata potrzeby
realizacji działań służących zapewnieniu dostępności w wielorodzinnym budynku
mieszkalnym, wybudowanym i użytkowanym przed 12 kwietnia 2002 r. Inwestycja
dotycząca zapewnienia dostępności w takim budynku musi zapewnić dostępność do co
najmniej dwóch lokali, w których mieszkają osoby z niepełnosprawnością narządu ruchu,
posiadające orzeczenie o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności.
Dofinansowanie udzielane w ramach obszaru A „Programu wyrównywania różnic między
regionami III” stanowi uzupełnienie środków będących w dyspozycji BGK albo wybranych
przez BGK pośredników finansowych.
Istnieje również możliwość skorzystania z dopłaty do zmiany mieszkania na lokal
pozbawiony barier utrudniających poruszanie się. Rozwiązanie takie jest możliwe w ramach
Programu PFRON „Samodzielność-Aktywność-Mobilność!” Dostępne mieszkanie.
Dofinansowanie udzielane w ramach programu dotyczy dopłaty do zakupu/zamiany
mieszkania pozbawionego barier architektonicznych znajdującego się w lokalizacji
umożliwiającej osobie niepełnosprawnej samodzielne opuszczenie budynku (aż do poziomu
zero przed budynkiem). Dofinansowanie ze środków publicznych może otrzymać
beneficjent, który mieszka na piętrze i nie może się wydostać na zewnątrz bez pomocy
innych.
Zamiana powinna uwzględniać mieszkania usytuowane na parterze lub z windą od poziomu
0, tak aby spowodowała faktyczną likwidację tej bariery. Wybór mieszkania do zamiany
(zakupu) należy do osoby niepełnosprawnej, a wysokość dofinansowania zależy od
lokalizacji, w której nabywane jest mieszkanie i stanowi różnicę pomiędzy ceną mieszkania
nabywanego i sprzedawanego. Jeśli samorząd powiatowy właściwy dla miejsca zamieszkania
beneficjenta nie przystąpi do realizacji programu, właściwy do rozpatrzenia i obsługi
wniosku może być inny samorząd powiatowy, który zawarł umowę w sprawie realizacji
programu na rzecz beneficjentów z terenu działania tego samorządu lub samorząd
powiatowy, w którym znajduje się nabywane mieszkanie pozbawione barier
architektonicznych.
Szczegóły dot. realizacji programu są dostępne w instytucjach powiatu właściwego ze
względu na miejsce zamieszkania osoby zainteresowanej (np. w powiatowym centrum
pomocy rodzinie).
Odnosząc się do pytania o plany wprowadzenia innych form wsparcia dla seniorów, którzy
mieszkają na wysokich piętrach i mają problem z wychodzeniem z domu, należy przytoczyć
brzmienie art. 5 ust. 1 pkt 4a) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz.U. z 2024
r. poz. 725), który wskazuje na konieczność zapewnienia minimalnego udziału lokali
mieszkalnych dostępnych dla osób niepełnosprawnych w ogólnej liczbie lokali mieszkalnych
w budynkach wielorodzinnych. Niemniej, wskazany udział dostosowanych lokali nie jest
doprecyzowany.
Zgodnie z informacjami przekazanymi do MRPiPS 6 czerwca 2024 r. przez Ministra Rozwoju
i Technologii, dotyczącymi zwiększania dostępności lokali w budynkach wielorodzinnych,
w MRiT opracowywany jest projekt nowego rozporządzenia, który przewiduje
wprowadzenie regulacji dotyczących dostępności architektonicznej dla osób
z niepełnosprawnościami w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, budynkach
użyteczności publicznej oraz zamieszkania zbiorowego, a także wprowadzenie konieczności
zapewnienia minimalnego udziału lokali mieszkalnych dostępnych dla osób
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
z niepełnosprawnościami (także osób starszych), w ogólnej liczbie lokali mieszkalnych
w budynku wielorodzinnym na poziomie 6%.
Celem projektu nowych wytycznych jest wprowadzenie szeroko pojętych zmian mających na
celu uaktualnienie warunków technicznych, ich ulepszenie i uproszczenie, a także
doprecyzowanie przepisów, które budzą wątpliwości interpretacyjne, m.in. w zakresie
poprawienia dostępności dla osób z niepełnosprawnościami.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --