telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPP.050.4.2025.DL
Warszawa, 01 kwietnia 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 7634, złożoną przez Pana Janusza Cieszyńskiego, Posła na
Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, w sprawie raportu dotyczącego związku między spożyciem
alkoholu a chorobami nowotworowymi, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Odnosząc się do pytania pierwszego „Jak Ministerstwo odnosi się do analiz, wniosków i
rekomendacji przedstawionych w raporcie?”1 uprzejmie wskazuję, że przedstawione w
raporcie analizy dotyczące wpływu alkoholu na zachorowalność na nowotwory są zgodne z
wnioskami, które w 2020 r. Światowa Organizacja Zdrowia zamieściła w publikacji „Alcohol
and cancer in the WHO European region and appeal for better prevention”, gdzie wskazuje
się, że ryzyko zachorowania na raka znacznie wzrasta wraz ze wzrostem ilości spożywanego
alkoholu. Na przykład, wypicie ilości alkoholu, jaką można znaleźć w zaledwie jednej lampce
wina dziennie, spowodowało ponad 4600 przypadków raka piersi u kobiet w Europejskim
Regionie WHO w 2018 r., a liczba przypadków dramatycznie wzrosła wraz ze spożyciem
alkoholu. Dodatkowe 6865 przypadków raka piersi wynikających z codziennego spożycia
alkoholu odpowiadającego 1–2 lampkom wina.
Informacje zawarte w tej publikacji od kilku lat nagłaśnia Krajowe Centrum
Przeciwdziałania Uzależnieniom (KCPU), m.in. na swojej stronie internetowej oraz w
drukowanych ulotkach (więcej informacji na temat działań KCPU w tym zakresie znajduje
się w odpowiedzi na pytanie trzecie).
Odpowiadając na pytanie drugie „Czy Ministerstwo Zdrowia prowadzi systematyczne
analizy dotyczące związku między spożyciem alkoholu a zachorowalnością na nowotwory w
Polsce? Proszę o przedstawienie odpowiednich analiz” uprzejmie informuję, że w
Ministerstwie Zdrowia prowadzone są wewnętrzne analizy dot. problemu alkoholowego w
1 Przywoływany w interpelacji raport „Alcohol and Cancer Risk. The U.S. Surgeon General’s Advisory”
https://www.hhs.gov/sites/default/files/oash-alcohol-cancer-risk.pdf.

-- 1 of 4 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Polsce. Również KCPU od lat monitoruje (na podstawie z danych publikowanych przez
GUS) kwestie zgonów spowodowanych przez picie alkoholu, w tym m.in. choroby
nowotworowe wątroby. Dane na ten temat są opracowywane przez KCPU w „Raporcie
uzależnienia w Polsce”.
Odnosząc się do pytania trzeciego „Jakie działania edukacyjne i profilaktyczne planuje
podjąć resort w celu zwiększenia świadomości społecznej na temat związku między
spożyciem alkoholu, a ryzykiem zachorowania na nowotwory?” oraz siódmego „W jaki
sposób ministerstwo zamierza wspierać lekarzy POZ w informowaniu pacjentów o związku
między spożyciem alkoholu a ryzykiem zachorowania na nowotwory?” uprzejmie informuję,
że w działaniach edukacyjno-promocyjnych prowadzonych przez Ministerstwo Zdrowia w
zakresie profilaktyki chorób nowotworowych szczególna uwaga zwracana jest na
spożywanie alkoholu jako czynnik ryzyka tych chorób. Dotychczasowe kampanie
społeczne, mające na celu ograniczenie spożycia alkoholu, obejmowały emisje spotów w
mediach ogólnopolskich (telewizja, radio), kampanie internetowe oraz reklamy na dużych
tablicach zewnętrznych. Ich celem było budowanie świadomości społecznej na temat
szkodliwości alkoholu, niezależnie od spożywanej dawki i rodzaju, oraz wskazanie na
zagrożenie wystąpieniem chorób nowotworowych.
Ponadto, na stronach internetowych, w mediach społecznościowych oraz w innych
działaniach Ministerstwa Zdrowia na bieżąco promowany jest Europejski Kodeks Walki z
Rakiem oraz program „10 dla serca”. Oba programy zawierają porady i wskazówki
dotyczące nie tylko profilaktyki nowotworowej, ale także chorób układu krążenia,
zachęcając do ograniczenia spożycia alkoholu.
Powyższa strategia budowania świadomości społecznej na temat szkodliwego wpływu
alkoholu na funkcjonowanie organizmu będzie kontynuowana i intensyfikowana w
bieżącym roku.
Szereg działań z zakresu profilaktyki i edukacji publicznej w obszarze spożywania alkoholu
realizowany jest na zlecenie KCPU w sposób systematyczny, corocznie w różnych formach,
w różnym zakresie i wpisuje się w realizację Narodowego Programu Zdrowia w zakresie
celu operacyjnego 2 „Profilaktyka uzależnień”.
W ramach realizacji Narodowego Programu Zdrowia wspierane są działania bezpośrednie z
zakresu profilaktyki selektywnej i wskazującej, szkolenia i konferencje podnoszące
kompetencje kadr oraz działania nakierowane na podnoszenie jakości programów
profilaktycznych i oferty pomocowej.
W 2023 r. realizowana była również ogólnopolska kampania edukacyjna prowadzona w
mediach wirtualnych w tym społecznościowych na temat wpływu alkoholu na zdrowie

-- 2 of 4 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
fizyczne i psychiczne, w ramach której powstał m.in. materiał dotyczący Wpływu alkoholu
na rozwój nowotworów. W tym samym roku na łamach kwartalnika „Serwis Informacyjny
Uzależnienia” pojawił się artykuł pt. „Rakotwórcze działanie alkoholu – świat nauki a
społeczna świadomość zjawiska”. KCPU aktywnie upowszechnia dostępne materiały
również przy użyciu mediów społecznościowych (np. niedawny wpis na profilu
Facebook z okazji Światowego Dnia Walki z Rakiem).
W 2024 r. KCPU sfinansowało przygotowanie oraz opublikowanie w poczytnych
czasopismach następujących artykułów:
 J. Klingemann, „Alkohol – czy na pewno na zdrowie?” (Polityka);
 D. Murat-Zagórska, „Kancerogenny Wpływ Alkoholu” (Tygodnik Powszechny);
 A. Skrzypczyk-Ostaszewicz i D. Lazar-Rusjan, Alkohol – „WINOwajca raka piersi”
(Zwierciadło).
KCPU prowadzi współpracę z Naczelną Izbą Pielęgniarek i Położnych, w ramach której
powstają webinary oraz artykuły dostępne w wersji online na skupionej wokół tego
problemu podstronie KCPU https://kcpu.gov.pl/rakotworcze-dzialanie-alkoholu/.
Współpraca jest kontynuowana w 2025 r., powstaną kolejne materiały edukacyjne.
Wszystkie materiały będą upowszechniane dostępnymi kanałami komunikacyjnymi wśród
różnych grup odbiorców: lekarzy, specjalistów terapii uzależnień, samorządów, ogólnej
populacji, w tym dzieci i młodzieży.
Odnosząc się do pytania szóstego „Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie dodatkowych
ostrzeżeń zdrowotnych na opakowaniach napojów alkoholowych, informujących o
zwiększonym ryzyku zachorowania na nowotwory?„ wskazać należy, że etykietowanie
napojów alkoholowych ostrzeżeniami zdrowotnymi ocenić należy jako istotny krok w
zapewnieniu konsumentom rzetelnej informacji dotyczącej zagrożeń związanych ze
spożywaniem napojów alkoholowych. Ministerstwo Zdrowia monitoruje postępy Komisji
Europejskiej związane z pracami nad wdrożeniem etykietowania napojów alkoholowych,
zarówno w kontekście oznaczeń zdrowotnych jak i oznaczeń dla konsumentów –
informujących m.in. o wykazie składników i wartości odżywczej. Z kompleksowym
podsumowaniem informacji w tym zakresie można zapoznać się w opracowaniu
opublikowanym na stronie internetowej Parlamentu Europejskiego pod adresem:
https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2021/690563/EPRS_BRI(2021)69
0563_EN.pdf. Ponadto, w 2024 r. Światowa Organizacja Zdrowia opublikowała ciekawe
opracowanie pn. „Health warning labels on alcoholic beverages in the WHO European
Region in 2024”.
Ministerstwo Zdrowia bierze czynny udział w projekcie WHO/EU Evidence into Action,
który rozpoczął się w 2022 r. Udział oraz gromadzenie wiedzy w ramach projektu dają

-- 3 of 4 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
nadzieję na wzmocnienie krajowych i regionalnych systemów monitoringu i informacji w
zakresie alkoholu, a podjęte szeroko zakrojone działania przyczynią się do redukcji
wskaźników opisujących spożycie alkoholu oraz szkód przez niego powodowanych. Jednym
z tematów zainteresowania w ramach projektu jest etykietowanie (
specific objective 1:
health warning labels for alcoholic beverages).
Odnosząc się do pytania piątego „Jakie środki są przeznaczane na programy profilaktyczne
związane z redukcją spożycia alkoholu w kontekście profilaktyki nowotworowej?”
uprzejmie informuję, że wszystkie działania profilaktyczne mające na celu ograniczenie
spożywania alkoholu są jednocześnie działaniami w kontekście profilaktyki nowotworowej.
Według danych z badania „Działalność samorządów lokalnych w zakresie profilaktyki i
rozwiązywania problemów uzależnień w 2023 r.” gminy wydatkowały na działania
profilaktyczne ponad 368 mln zł, czyli 35% wszystkich środków wydatkowanych na
realizację gminnych programów profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych
oraz przeciwdziałania narkomanii. KCPU w tym samym roku na działania profilaktyczne
mające na celu ograniczenie spożywania alkoholu, w ramach realizacji zadań wyłonionych w
otwartych konkursach, wydało około 12 mln złotych.
Odpowiadając na pytanie szóste „Czy planowane są zmiany w rekomendacjach dotyczących
spożycia alkoholu, uwzględniające najnowsze dane o jego wpływie na ryzyko zachorowania
na nowotwory?” zgodnie z informacjami przedstawionymi we wspomnianej już publikacji
„Alcohol and cancer in the WHO European region and appeal for better prevention”, nie ma
bezpiecznego poziomu spożycia alkoholu w przypadku raka, a picie któregokolwiek z
rodzajów napojów alkoholowych, w tym piwa, wina czy napojów spirytusowych, jest
powiązane z ryzykiem raka, niezależnie od jego jakości i ceny. Każda ilość alkoholu zwiększa
ryzyko zachorowania na nowotwór.
Podobne rekomendacje są przekazywane przez KCPU. Na przykład w ulotce „Alkohol a
nowotwory” można przeczytać, że „każdy rodzaj alkoholu (piwo, wino, wódka, mocniejsze
trunki) zwiększa ryzyko zachorowania na nowotwór. Im większa ilość i częstotliwość picia
alkoholu, tym większe ryzyko raka”.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/

-- 4 of 4 --