Interpelacja nr 7630
Interpelacja w sprawie zmian taryf za energię elektryczną dla osiedlowych spółek wodnych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (100%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zmian taryf za energię elektryczną dla osiedlowych spółek wodnych
Interpelacja nr 7630
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie zmian taryf za energię elektryczną dla osiedlowych spółek wodnych
Zgłaszający: Dorota Marek, Joanna Frydrych
Data wpływu: 25-01-2025
Szanowna Pani Minister,
osiedlowe spółki wodne (OSW) pełnią niezwykle ważną rolę społeczną w zapewnianiu dostępu do wody mieszkańcom wielu obszarów w Polsce. Odpowiadają za utrzymanie infrastruktury wodociągowej, która stanowi podstawę funkcjonowania gospodarstw domowych. Szczególnie istotne jest to na terenach wiejskich i w mniejszych miejscowościach, gdzie dostęp do wody realizowany jest wyłącznie za pośrednictwem tych podmiotów.
Działalność osiedlowych spółek wodnych koncentruje się wyłącznie na zapewnieniu zasilania pomp głębinowych, które są kluczowe dla dostarczania wody mieszkańcom. Tym samym OSW nie prowadzą działalności przemysłowej ani komercyjnej. Obecnie jednak klasyfikowane są one w taryfie C za energię elektryczną, która jest przewidziana dla podmiotów komercyjnych. Takie rozwiązanie prowadzi do drastycznego wzrostu kosztów energii – nawet o 300% w porównaniu do taryfy G, z której korzystają odbiorcy indywidualni.
Sytuacja ta ma bezpośrednie konsekwencje dla mieszkańców. Wzrost kosztów energii przekłada się na wzrost cen wody, co może powodować dodatkowe obciążenia domowych budżetów. Jednocześnie należy zauważyć, że zarządy OSW, działające społecznie, nie dysponują środkami na absorbowanie tych rosnących kosztów, a ich działalność opiera się wyłącznie na pokrywaniu bieżących wydatków.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2022 r. poz. 1339), zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania, dotyczące możliwości dostosowania systemu taryf za energię elektryczną do specyfiki działalności osiedlowych spółek wodnych, oraz o wskazanie, jakie kroki legislacyjne lub administracyjne byłyby konieczne, by wprowadzić takie rozwiązania w życie.
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska podejmuje obecnie działania w celu dostosowania taryf za energię elektryczną dla osiedlowych spółek wodnych, tak aby mogły one korzystać z taryfy G zamiast taryfy C? Jeśli tak, to na jakim etapie są te prace?
Jakie działania legislacyjne – zmiana ustaw lub rozporządzeń – są konieczne, aby umożliwić osiedlowym spółkom wodnym korzystanie z taryfy G? Czy ministerstwo rozważa inicjatywę w tym zakresie?
Czy ministerstwo dostrzega analogię między działalnością osiedlowych spółek wodnych a wspólnotami oraz spółdzielniami mieszkaniowymi, które korzystają z taryf dostosowanych do charakteru ich działalności?
Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie rozwiązań osłonowych lub preferencyjnych taryf energetycznych dla podmiotów pełniących funkcje społeczne, takich jak osiedlowe spółki wodne?
Jakie działania mogą podjąć osiedlowe spółki wodne, aby uzyskać wsparcie w obniżeniu kosztów energii elektrycznej w ramach obowiązujących przepisów? Czy ministerstwo planuje prowadzenie kampanii informacyjnych w tej sprawie?
Z wyrazami szacunku
Dorota Marek
Interpelacja nr 7630
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie zmian taryf za energię elektryczną dla osiedlowych spółek wodnych
Zgłaszający: Dorota Marek, Joanna Frydrych
Data wpływu: 25-01-2025
Szanowna Pani Minister,
osiedlowe spółki wodne (OSW) pełnią niezwykle ważną rolę społeczną w zapewnianiu dostępu do wody mieszkańcom wielu obszarów w Polsce. Odpowiadają za utrzymanie infrastruktury wodociągowej, która stanowi podstawę funkcjonowania gospodarstw domowych. Szczególnie istotne jest to na terenach wiejskich i w mniejszych miejscowościach, gdzie dostęp do wody realizowany jest wyłącznie za pośrednictwem tych podmiotów.
Działalność osiedlowych spółek wodnych koncentruje się wyłącznie na zapewnieniu zasilania pomp głębinowych, które są kluczowe dla dostarczania wody mieszkańcom. Tym samym OSW nie prowadzą działalności przemysłowej ani komercyjnej. Obecnie jednak klasyfikowane są one w taryfie C za energię elektryczną, która jest przewidziana dla podmiotów komercyjnych. Takie rozwiązanie prowadzi do drastycznego wzrostu kosztów energii – nawet o 300% w porównaniu do taryfy G, z której korzystają odbiorcy indywidualni.
Sytuacja ta ma bezpośrednie konsekwencje dla mieszkańców. Wzrost kosztów energii przekłada się na wzrost cen wody, co może powodować dodatkowe obciążenia domowych budżetów. Jednocześnie należy zauważyć, że zarządy OSW, działające społecznie, nie dysponują środkami na absorbowanie tych rosnących kosztów, a ich działalność opiera się wyłącznie na pokrywaniu bieżących wydatków.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2022 r. poz. 1339), zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania, dotyczące możliwości dostosowania systemu taryf za energię elektryczną do specyfiki działalności osiedlowych spółek wodnych, oraz o wskazanie, jakie kroki legislacyjne lub administracyjne byłyby konieczne, by wprowadzić takie rozwiązania w życie.
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska podejmuje obecnie działania w celu dostosowania taryf za energię elektryczną dla osiedlowych spółek wodnych, tak aby mogły one korzystać z taryfy G zamiast taryfy C? Jeśli tak, to na jakim etapie są te prace?
Jakie działania legislacyjne – zmiana ustaw lub rozporządzeń – są konieczne, aby umożliwić osiedlowym spółkom wodnym korzystanie z taryfy G? Czy ministerstwo rozważa inicjatywę w tym zakresie?
Czy ministerstwo dostrzega analogię między działalnością osiedlowych spółek wodnych a wspólnotami oraz spółdzielniami mieszkaniowymi, które korzystają z taryf dostosowanych do charakteru ich działalności?
Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie rozwiązań osłonowych lub preferencyjnych taryf energetycznych dla podmiotów pełniących funkcje społeczne, takich jak osiedlowe spółki wodne?
Jakie działania mogą podjąć osiedlowe spółki wodne, aby uzyskać wsparcie w obniżeniu kosztów energii elektrycznej w ramach obowiązujących przepisów? Czy ministerstwo planuje prowadzenie kampanii informacyjnych w tej sprawie?
Z wyrazami szacunku
Dorota Marek
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Miłosz Motyka
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
6
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.2 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11242 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DEL-WRD.050.6.2025.MK
IK: 3618191
3618191.14358956.11813599
Warszawa, 20-03-2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
w nawiązaniu do interpelacji nr K10INT7630 Posłanek Doroty Marek i Joanny Frydrych w
sprawie zmian taryf za energię elektryczną dla osiedlowych spółek wodnych, poniżej
przedstawiam odpowiedzi na zamieszczone w interpelacji pytania.
1. Czy Ministerstwo Klimatu podejmuje obecnie działania w celu dostosowania taryf za
energię elektryczną dla Osiedlowych Spółek Wodnych, tak aby mogły one korzystać
z taryfy „G” zamiast taryfy „C”? Jeśli tak, to na jakim etapie są te prace?
Zgodnie z zasadami kształtowania i kalkulacji taryf określonych w ustawie – Prawo
energetyczne oraz rozporządzeniu Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 29 listopada
2022 r. w sprawie sposobu kształtowania i kalkulacji taryf oraz sposobu rozliczeń w obrocie
energią elektryczną (dalej: rozporządzenie taryfowe), podziału odbiorców na poszczególne
grupy taryfowe dokonuje się przede wszystkim w oparciu o wielkość zużycia energii przez
tych odbiorców. W tym celu grupy taryfowe ustala się względem poziomu napięcia sieci w
miejscu dostarczania energii elektrycznej (sieć niskiego, średniego lub wysokiego napięcia)
oraz według wielkości mocy umownej. Ponadto, mając na względzie szczególną pozycję
gospodarstw domowych jako najsłabszych uczestników rynku energii, rozporządzenie
taryfowe przewiduje utworzenie odrębnej grupy taryfowej (grupa taryfowa G) właśnie dla
tych odbiorców. Podkreślić należy, że zużycie energii na potrzeby gospodarstw domowych
to jedyny segment rynku podlegający ochronie taryfowej przez Prezesa Urzędu Regulacji
Energetyki. Prezes URE zatwierdza ceny energii dla gospodarstw domowych po
przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, analizując w szczególności, czy
proponowane w taryfach ceny odzwierciedlają jedynie uzasadnione koszty działalności
przedsiębiorstw energetycznych.
Dodatkowo należy wskazać, że spółki wodne, zgodnie z ustawą – Prawo wodne,
powoływane są celem zaspokojenia potrzeb zrzeszonych w nich osób w zakresie
gospodarowania wodami, w szczególności do wykonywania, utrzymywania oraz
eksploatacji urządzeń służących do uzdatniania i dostarczania wody oraz odprowadzania i
oczyszczania ścieków. Zakres działań spółek wodnych dotyczy zatem usług użyteczności
publicznej. Ewentualne włączenie spółek wodnych do grupy taryfowej G otworzyłoby drogę
do zakwalifikowania do tej grupy również innych spółek z zakresu gospodarowania wodami,
spółek ciepłowniczych, dostarczających gaz i energię, utylizowania i przetwarzania
odpadów, dostawców internetu i usług telekomunikacyjnych. Tak znaczne rozszerzenie
grupy taryfowej G wypaczyłoby sens tworzenia specjalnej ochrony dla gospodarstw
domowych względem pozostałych odbiorców rynku energii elektrycznej. Ponadto,
-- 1 of 4 --
ustanawianie ochrony taryfowej wobec odbiorców nie będących gospodarstwami
domowymi jest sprzeczne z prawem UE.
Zgodnie z powyższym, dalsze rozszerzanie katalogu odbiorców z grupy taryfowej G o
spółki wodne, należy uznać za bezzasadne.
2. Jakie działania legislacyjne – zmiana ustaw lub rozporządzeń – są konieczne, aby
umożliwić Osiedlowym Spółkom Wodnym korzystanie z taryfy „G”? Czy
Ministerstwo rozważa inicjatywę w tym zakresie?
Hipotetyczne rozszerzenie katalogu odbiorców, którzy mogliby dokonywać rozliczeń w
ramach grupy taryfowej G, wymagałoby w pierwszej kolejności zmian w prawodawstwie UE,
tj. wprowadzenie możliwości regulowania cen energii do odbiorców instytucjonalnych, co
wydaje się być działaniem sprzecznym z dotychczasowymi kierunkami zmian legislacyjnych
w prawodawstwie unijnym, zmierzającymi do deregulacji cen i osiągnięcie w pełni
konkurencyjnego rynku energii.
3. Czy Ministerstwo dostrzega analogię między działalnością Osiedlowych Spółek
Wodnych a wspólnotami oraz spółdzielniami mieszkaniowymi, które korzystają z
taryf dostosowanych do charakteru ich działalności?
Wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe korzystają z możliwości rozliczeń według cen z
grupy taryfowej G tylko w zakresie części wspólnych budynków mieszkalnych (oświetlenie
klatek schodowych, piwnic, garaży, zużycie energii elektrycznej w hydroforniach i windach),
w pozostałym zakresie swojej działalności korzystają – podobnie do przedsiębiorstw z
sektora MŚP – z cen zawartych w wolnorynkowych ofertach sprzedawców energii
elektrycznej. Trudno zatem znaleźć analogię pomiędzy zużyciem energii elektrycznej
wspólnot i spółdzielni mieszkaniowych w częściach wspólnych budynków, która ma
bezpośrednie przełożenie na wysokość czynszu uiszczanego przez lokatorów tych
budynków z działalnością spółki wodnej.
4. Czy Ministerstwo rozważa wprowadzenie rozwiązań osłonowych lub
preferencyjnych taryf energetycznych dla podmiotów pełniących funkcje społeczne,
takich jak Osiedlowe Spółki Wodne?
Informuję, że ustawą z dnia 27 października 2022 r. o środkach nadzwyczajnych mających
na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz wsparciu niektórych
odbiorców w latach 2023–2025, Rząd RP zapewnił wsparcie wybranym odbiorcom energii
elektrycznej, poprzez umożliwienie dokonywania rozliczeń za energię po cenie nie wyższej
niż maksymalna wynosząca obecnie 693 zł/MWh. Zgodnie z art. 2 pkt 2 lit. d tiret drugie tej
ustawy, wsparcie dotyczy m.in. podmiotów wykonujących usługi na rzecz samorządów w
zakresie w jakim zużywają energię elektryczną na potrzeby wykonywania zadań z zakresu
m.in. wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków
komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych. Wymieniony
przepis wpisuje się w zakres funkcji społecznych wykonywanych przez spółki wodne, w
związku z czym mogły one do tej pory korzystać z rozwiązań osłonowych w 2023, 2024 oraz
I kw. 2025 r. Ze względu na stabilną sytuację na rynkach hurtowych, na chwilę obecną nie
planuje się przedłużenia na kolejne miesiące 2025 r. wsparcia w postaci rozliczeń po cenie
maksymalnej, dla podmiotów użyteczności publicznej.
W kontekście zagadnienia cen energii elektrycznej należy wskazać, że ustalanie cen dla
odbiorców innych niż gospodarstwa domowe, stoi w sprzeczności z polityką i prawem Unii
Europejskiej, w szczególności z zasadą swobodnego ustalania cen dostaw energii
elektrycznej i rynkowej konkurencji cenowej między dostawcami wynikającymi z przepisów
dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/944 z dnia 5 czerwca 2019 r. w
sprawie wspólnych zasad rynku wewnętrznego energii elektrycznej oraz zmieniająca
-- 2 of 4 --
dyrektywę 2012/27/UE. Zgodnie z art. 5 dyrektywy, sprzedawcom przysługuje swoboda w
ustalaniu ceny, po jakiej dostarczają energię elektryczną odbiorcom, a ewentualne
możliwości interwencji w zakresie ustalania cen energii elektrycznej ograniczone są do
odbiorców dotkniętych ubóstwem energetycznym lub odbiorców wrażliwych będących
gospodarstwami domowymi lub wyjątkowo w okresie przejściowym –
mikroprzedsiębiorstw. Warto zauważyć, że już w aktach prawnych poprzedzających
obecnie obowiązującą dyrektywę możliwość regulowania cen energii eklektycznej była
ograniczona. W dyrektywie 2003/54/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26
czerwca 2003 r. wskazano, że prawo do tzw. usługi powszechnej, czyli dostaw energii
elektrycznej po cenach zatwierdzanych przez organ regulacyjny, przysługuje jedynie
gospodarstwom domowym a także pod pewnymi warunkami małym przedsiębiorstwom.
Wyjątkiem w zakresie regulacji cen energii elektrycznej były działania podejmowanie w
okresie kryzysu energetycznego, kiedy rozporządzeniem Rady 2022/1854 z dnia 6
października 2022 r. w sprawie interwencji w sytuacji nadzwyczajnej w celu rozwiązania
problemu wysokich cen energii zezwolono na ograniczone czasowo wsparcie szerokiej
grupy odbiorców. Polska wykorzystała tę możliwość, wprowadzając m.in. funkcjonujące w
2023 r. i 2024 r. mechanizmy stabilizujące ceny energii m.in. dla sektora małych i średnich
przedsiębiorstw.
5. Jakie działania mogą podjąć Osiedlowe Spółki Wodne, aby uzyskać wsparcie w
obniżeniu kosztów energii elektrycznej w ramach obowiązujących przepisów? Czy
Ministerstwo planuje prowadzenie kampanii informacyjnych w tej sprawie?
Kryzys energetyczny panujący w Polsce i Europie był szczególnie dotkliwy w II p. 2022 r.,
gdy ceny hurtowe za energię elektryczną przekraczały 1000 zł/MWh. Od tamtej pory ceny
energii znacząco spadły i obecnie przedsiębiorcy jak i podmioty użyteczności publicznej nie
mają przeszkód, by zawierać umowy na dostawy energii na poziomie pozwalającym na
rentowne prowadzenie swojej działalności. W zakresie obniżenia cen energii Minister
Klimatu i Środowiska koncentruje swoje wysiłki dwutorowo. W perspektywie
długoterminowej MKiŚ podejmuje działania na rzecz zmiany kształtu miksu
energetycznego, zdominowanego obecnie przez źródła emisyjne, w kierunku systemu
zeroemisyjnego. Z kolei, w perspektywie krótkoterminowej Rząd RP zapewnia narzędzia
pozwalające m.in. takim podmiotom jak osiedlowe spółki wodne na aktywne uczestnictwo
na rynku energii poprzez możliwość zawierania umów na dostawy energii z cenami
dynamicznymi tj. umowami, które odzwierciedlają wahania cen na Rynku Dnia Następnego
(RDN). Korzystając z tych umów odbiorcy mogą przesuwać swój największy pobór energii
na porę dnia, kiedy będzie ona najtańsza, a także ograniczać jej pobór z sieci w godzinach
wieczornych, czyli wtedy gdy jest najdroższa. Poza tym, Rząd RP stwarza warunki do
rozwoju konkurencji na rynku energii, dzięki czemu odbiorca, w przypadku gdy aktualne
warunki umowy są dla niego niezadowalające, ma możliwość wyboru nowego sprzedawcy
spośród wielu przedsiębiorstw działających na rynku energii elektrycznej.
Konkludując, opisane działania MKiŚ w zakresie transformacji energetycznej, a także
umiejętne korzystanie z dostępnych narzędzi rynkowych przyczynią się do trwałego
obniżenia cen energii elektrycznej zarówno dla podmiotów użyteczności publicznej takich
jak spółki wodne oraz dla pozostałych odbiorców energii elektrycznej.
W związku ze światowym kryzysem energetycznym, wywołanym sytuacją geopolityczną,
temat bezpieczeństwa energetycznego i ochrony odbiorców energii, obok działań
systemowych, stał się jednym z priorytetowych działań informacyjno-edukacyjnych
Ministerstwa Klimatu i Środowiska.
Tematy dotyczące m.in. transformacji energetycznej podjęliśmy w 2024 r. w ogólnopolskiej
kampanii edukacyjnej w telewizji – wprowadzając je jako wątki w popularnych serialach,
programach śniadaniowych, wejściach pogodowych „na żywo” i audycjach tematycznych.
-- 3 of 4 --
W ramach tej kampanii dostarczamy informacji na temat oszczędzania energii, a także
dobrych rozwiązań i sposobów na uzyskiwanie taniej i czystej energii ze źródeł
odnawialnych oraz edukujemy na temat racjonalnego gospodarowania energią cieplną i
elektryczną w gospodarstwie domowym, biurze czy szkole. Te działania będziemy
kontynuować w najbliższych latach.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Miłosz Motyka
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości: Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 4 of 4 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DEL-WRD.050.6.2025.MK
IK: 3618191
3618191.14358956.11813599
Warszawa, 20-03-2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
w nawiązaniu do interpelacji nr K10INT7630 Posłanek Doroty Marek i Joanny Frydrych w
sprawie zmian taryf za energię elektryczną dla osiedlowych spółek wodnych, poniżej
przedstawiam odpowiedzi na zamieszczone w interpelacji pytania.
1. Czy Ministerstwo Klimatu podejmuje obecnie działania w celu dostosowania taryf za
energię elektryczną dla Osiedlowych Spółek Wodnych, tak aby mogły one korzystać
z taryfy „G” zamiast taryfy „C”? Jeśli tak, to na jakim etapie są te prace?
Zgodnie z zasadami kształtowania i kalkulacji taryf określonych w ustawie – Prawo
energetyczne oraz rozporządzeniu Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 29 listopada
2022 r. w sprawie sposobu kształtowania i kalkulacji taryf oraz sposobu rozliczeń w obrocie
energią elektryczną (dalej: rozporządzenie taryfowe), podziału odbiorców na poszczególne
grupy taryfowe dokonuje się przede wszystkim w oparciu o wielkość zużycia energii przez
tych odbiorców. W tym celu grupy taryfowe ustala się względem poziomu napięcia sieci w
miejscu dostarczania energii elektrycznej (sieć niskiego, średniego lub wysokiego napięcia)
oraz według wielkości mocy umownej. Ponadto, mając na względzie szczególną pozycję
gospodarstw domowych jako najsłabszych uczestników rynku energii, rozporządzenie
taryfowe przewiduje utworzenie odrębnej grupy taryfowej (grupa taryfowa G) właśnie dla
tych odbiorców. Podkreślić należy, że zużycie energii na potrzeby gospodarstw domowych
to jedyny segment rynku podlegający ochronie taryfowej przez Prezesa Urzędu Regulacji
Energetyki. Prezes URE zatwierdza ceny energii dla gospodarstw domowych po
przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, analizując w szczególności, czy
proponowane w taryfach ceny odzwierciedlają jedynie uzasadnione koszty działalności
przedsiębiorstw energetycznych.
Dodatkowo należy wskazać, że spółki wodne, zgodnie z ustawą – Prawo wodne,
powoływane są celem zaspokojenia potrzeb zrzeszonych w nich osób w zakresie
gospodarowania wodami, w szczególności do wykonywania, utrzymywania oraz
eksploatacji urządzeń służących do uzdatniania i dostarczania wody oraz odprowadzania i
oczyszczania ścieków. Zakres działań spółek wodnych dotyczy zatem usług użyteczności
publicznej. Ewentualne włączenie spółek wodnych do grupy taryfowej G otworzyłoby drogę
do zakwalifikowania do tej grupy również innych spółek z zakresu gospodarowania wodami,
spółek ciepłowniczych, dostarczających gaz i energię, utylizowania i przetwarzania
odpadów, dostawców internetu i usług telekomunikacyjnych. Tak znaczne rozszerzenie
grupy taryfowej G wypaczyłoby sens tworzenia specjalnej ochrony dla gospodarstw
domowych względem pozostałych odbiorców rynku energii elektrycznej. Ponadto,
-- 1 of 4 --
ustanawianie ochrony taryfowej wobec odbiorców nie będących gospodarstwami
domowymi jest sprzeczne z prawem UE.
Zgodnie z powyższym, dalsze rozszerzanie katalogu odbiorców z grupy taryfowej G o
spółki wodne, należy uznać za bezzasadne.
2. Jakie działania legislacyjne – zmiana ustaw lub rozporządzeń – są konieczne, aby
umożliwić Osiedlowym Spółkom Wodnym korzystanie z taryfy „G”? Czy
Ministerstwo rozważa inicjatywę w tym zakresie?
Hipotetyczne rozszerzenie katalogu odbiorców, którzy mogliby dokonywać rozliczeń w
ramach grupy taryfowej G, wymagałoby w pierwszej kolejności zmian w prawodawstwie UE,
tj. wprowadzenie możliwości regulowania cen energii do odbiorców instytucjonalnych, co
wydaje się być działaniem sprzecznym z dotychczasowymi kierunkami zmian legislacyjnych
w prawodawstwie unijnym, zmierzającymi do deregulacji cen i osiągnięcie w pełni
konkurencyjnego rynku energii.
3. Czy Ministerstwo dostrzega analogię między działalnością Osiedlowych Spółek
Wodnych a wspólnotami oraz spółdzielniami mieszkaniowymi, które korzystają z
taryf dostosowanych do charakteru ich działalności?
Wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe korzystają z możliwości rozliczeń według cen z
grupy taryfowej G tylko w zakresie części wspólnych budynków mieszkalnych (oświetlenie
klatek schodowych, piwnic, garaży, zużycie energii elektrycznej w hydroforniach i windach),
w pozostałym zakresie swojej działalności korzystają – podobnie do przedsiębiorstw z
sektora MŚP – z cen zawartych w wolnorynkowych ofertach sprzedawców energii
elektrycznej. Trudno zatem znaleźć analogię pomiędzy zużyciem energii elektrycznej
wspólnot i spółdzielni mieszkaniowych w częściach wspólnych budynków, która ma
bezpośrednie przełożenie na wysokość czynszu uiszczanego przez lokatorów tych
budynków z działalnością spółki wodnej.
4. Czy Ministerstwo rozważa wprowadzenie rozwiązań osłonowych lub
preferencyjnych taryf energetycznych dla podmiotów pełniących funkcje społeczne,
takich jak Osiedlowe Spółki Wodne?
Informuję, że ustawą z dnia 27 października 2022 r. o środkach nadzwyczajnych mających
na celu ograniczenie wysokości cen energii elektrycznej oraz wsparciu niektórych
odbiorców w latach 2023–2025, Rząd RP zapewnił wsparcie wybranym odbiorcom energii
elektrycznej, poprzez umożliwienie dokonywania rozliczeń za energię po cenie nie wyższej
niż maksymalna wynosząca obecnie 693 zł/MWh. Zgodnie z art. 2 pkt 2 lit. d tiret drugie tej
ustawy, wsparcie dotyczy m.in. podmiotów wykonujących usługi na rzecz samorządów w
zakresie w jakim zużywają energię elektryczną na potrzeby wykonywania zadań z zakresu
m.in. wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków
komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych. Wymieniony
przepis wpisuje się w zakres funkcji społecznych wykonywanych przez spółki wodne, w
związku z czym mogły one do tej pory korzystać z rozwiązań osłonowych w 2023, 2024 oraz
I kw. 2025 r. Ze względu na stabilną sytuację na rynkach hurtowych, na chwilę obecną nie
planuje się przedłużenia na kolejne miesiące 2025 r. wsparcia w postaci rozliczeń po cenie
maksymalnej, dla podmiotów użyteczności publicznej.
W kontekście zagadnienia cen energii elektrycznej należy wskazać, że ustalanie cen dla
odbiorców innych niż gospodarstwa domowe, stoi w sprzeczności z polityką i prawem Unii
Europejskiej, w szczególności z zasadą swobodnego ustalania cen dostaw energii
elektrycznej i rynkowej konkurencji cenowej między dostawcami wynikającymi z przepisów
dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/944 z dnia 5 czerwca 2019 r. w
sprawie wspólnych zasad rynku wewnętrznego energii elektrycznej oraz zmieniająca
-- 2 of 4 --
dyrektywę 2012/27/UE. Zgodnie z art. 5 dyrektywy, sprzedawcom przysługuje swoboda w
ustalaniu ceny, po jakiej dostarczają energię elektryczną odbiorcom, a ewentualne
możliwości interwencji w zakresie ustalania cen energii elektrycznej ograniczone są do
odbiorców dotkniętych ubóstwem energetycznym lub odbiorców wrażliwych będących
gospodarstwami domowymi lub wyjątkowo w okresie przejściowym –
mikroprzedsiębiorstw. Warto zauważyć, że już w aktach prawnych poprzedzających
obecnie obowiązującą dyrektywę możliwość regulowania cen energii eklektycznej była
ograniczona. W dyrektywie 2003/54/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26
czerwca 2003 r. wskazano, że prawo do tzw. usługi powszechnej, czyli dostaw energii
elektrycznej po cenach zatwierdzanych przez organ regulacyjny, przysługuje jedynie
gospodarstwom domowym a także pod pewnymi warunkami małym przedsiębiorstwom.
Wyjątkiem w zakresie regulacji cen energii elektrycznej były działania podejmowanie w
okresie kryzysu energetycznego, kiedy rozporządzeniem Rady 2022/1854 z dnia 6
października 2022 r. w sprawie interwencji w sytuacji nadzwyczajnej w celu rozwiązania
problemu wysokich cen energii zezwolono na ograniczone czasowo wsparcie szerokiej
grupy odbiorców. Polska wykorzystała tę możliwość, wprowadzając m.in. funkcjonujące w
2023 r. i 2024 r. mechanizmy stabilizujące ceny energii m.in. dla sektora małych i średnich
przedsiębiorstw.
5. Jakie działania mogą podjąć Osiedlowe Spółki Wodne, aby uzyskać wsparcie w
obniżeniu kosztów energii elektrycznej w ramach obowiązujących przepisów? Czy
Ministerstwo planuje prowadzenie kampanii informacyjnych w tej sprawie?
Kryzys energetyczny panujący w Polsce i Europie był szczególnie dotkliwy w II p. 2022 r.,
gdy ceny hurtowe za energię elektryczną przekraczały 1000 zł/MWh. Od tamtej pory ceny
energii znacząco spadły i obecnie przedsiębiorcy jak i podmioty użyteczności publicznej nie
mają przeszkód, by zawierać umowy na dostawy energii na poziomie pozwalającym na
rentowne prowadzenie swojej działalności. W zakresie obniżenia cen energii Minister
Klimatu i Środowiska koncentruje swoje wysiłki dwutorowo. W perspektywie
długoterminowej MKiŚ podejmuje działania na rzecz zmiany kształtu miksu
energetycznego, zdominowanego obecnie przez źródła emisyjne, w kierunku systemu
zeroemisyjnego. Z kolei, w perspektywie krótkoterminowej Rząd RP zapewnia narzędzia
pozwalające m.in. takim podmiotom jak osiedlowe spółki wodne na aktywne uczestnictwo
na rynku energii poprzez możliwość zawierania umów na dostawy energii z cenami
dynamicznymi tj. umowami, które odzwierciedlają wahania cen na Rynku Dnia Następnego
(RDN). Korzystając z tych umów odbiorcy mogą przesuwać swój największy pobór energii
na porę dnia, kiedy będzie ona najtańsza, a także ograniczać jej pobór z sieci w godzinach
wieczornych, czyli wtedy gdy jest najdroższa. Poza tym, Rząd RP stwarza warunki do
rozwoju konkurencji na rynku energii, dzięki czemu odbiorca, w przypadku gdy aktualne
warunki umowy są dla niego niezadowalające, ma możliwość wyboru nowego sprzedawcy
spośród wielu przedsiębiorstw działających na rynku energii elektrycznej.
Konkludując, opisane działania MKiŚ w zakresie transformacji energetycznej, a także
umiejętne korzystanie z dostępnych narzędzi rynkowych przyczynią się do trwałego
obniżenia cen energii elektrycznej zarówno dla podmiotów użyteczności publicznej takich
jak spółki wodne oraz dla pozostałych odbiorców energii elektrycznej.
W związku ze światowym kryzysem energetycznym, wywołanym sytuacją geopolityczną,
temat bezpieczeństwa energetycznego i ochrony odbiorców energii, obok działań
systemowych, stał się jednym z priorytetowych działań informacyjno-edukacyjnych
Ministerstwa Klimatu i Środowiska.
Tematy dotyczące m.in. transformacji energetycznej podjęliśmy w 2024 r. w ogólnopolskiej
kampanii edukacyjnej w telewizji – wprowadzając je jako wątki w popularnych serialach,
programach śniadaniowych, wejściach pogodowych „na żywo” i audycjach tematycznych.
-- 3 of 4 --
W ramach tej kampanii dostarczamy informacji na temat oszczędzania energii, a także
dobrych rozwiązań i sposobów na uzyskiwanie taniej i czystej energii ze źródeł
odnawialnych oraz edukujemy na temat racjonalnego gospodarowania energią cieplną i
elektryczną w gospodarstwie domowym, biurze czy szkole. Te działania będziemy
kontynuować w najbliższych latach.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Miłosz Motyka
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości: Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 4 of 4 --