Interpelacja w sprawie problemów z uzyskaniem świadczenia wspierającego poprzez opóźnienia w wydawaniu decyzji przez wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 7617
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie problemów z uzyskaniem świadczenia wspierającego poprzez opóźnienia w wydawaniu decyzji przez wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności
Zgłaszający: Magdalena Sroka
Data wpływu: 24-01-2025
Szanowna Pani Minister,
nowe świadczenie wspierające dla osób z niepełnosprawnościami spotkało się z ogromnym zainteresowaniem społecznym, o czym świadczy duża liczba wniosków. Wsparcie, które może sięgać nawet 3920 zł miesięcznie, ma na celu pomoc osobom wymagającym szczególnej opieki w codziennym funkcjonowaniu.
Do ubiegania się o świadczenie wspierające niezbędne jest uzyskanie decyzji o ustaleniu poziomu potrzeby wsparcia. Decyzje wydają wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności. Niestety, rozpatrywanie wniosków o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia trwa zbyt długo. Od 1 stycznia 2024 r. można ubiegać się o świadczenie wspierające, które jest formą pomocy dla dorosłych osób z niepełnosprawnościami. Celem świadczenia jest udzielenie pomocy służącej częściowemu pokryciu wydatków związanych z zaspokojeniem szczególnych potrzeb życiowych tych osób. Do otrzymania świadczenia wspierającego osoba z niepełnosprawnością powinna najpierw uzyskać od wojewódzkiego zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności (WZON) decyzję o ustaleniu poziomu potrzeby wsparcia. Dopiero po otrzymaniu decyzji WZON osoba z niepełnosprawnością może złożyć do ZUS wniosek o wypłatę świadczenia wspierającego.
Do mojego biura zgłaszają się mieszkańcy Pomorza, którzy skarżą się na długie oczekiwanie na wydanie decyzji wojewódzkich zespołów ds. orzekania o niepełnosprawności o poziomie potrzeby wsparcia. Bez tych decyzji osoby z niepełnosprawnościami nie mogą wnosić o świadczenie wspierające. Ze skarg wynika, że procedowanie nad wnioskami o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia jest zbyt długie. Czas oczekiwania na wydanie decyzji przez wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności może wynosić kilka, a nawet kilkanaście miesięcy. Tak długie postępowania mogą nie tylko opóźnić uzyskanie należnego wsparcia finansowego, ale w sytuacjach najbardziej krytycznych część osób może zostać go zupełnie pozbawiona. Tymczasem zgodnie z prawem wydanie decyzji powinno nastąpić w terminie nie dłuższym niż 3 miesiące od złożenia wniosku.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. 2022 poz. 1339 z późn. zm.) oraz art. 191 Regulaminu Sejmu RP przyjętego uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. (tj. M.P. 2022 poz. 1204 z późn. zm.) proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy do ministerstwa wpływają sygnały, że wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności mają kilkumiesięczne opóźnienie w wydawaniu decyzji?
2. Ile (%) wniosków zostało złożonych do 31.12.2024 r., a ile (%) zostało wydanych decyzji? Proszę o dane w podziale na województwa.
3. Czy wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności zgłaszają problemy z ogromnym opóźnieniem? Czy zgłaszano zapotrzebowanie na dodatkowe etaty?
4. Jaki jest średni czas wydawania decyzji? Proszę o dane w podziale na województwa.
5. Ile wniosków o wydanie decyzji ws. świadczenia wspierającego wpłynęło do ZUS do 31.12.2024 r.?
6. Jakie działania naprawcze zamierza podjąć lub podjęło ministerstwo w zakresie skrócenia terminu wydawania decyzji przez wojewódzkie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności?
Z wyrazami szacunku
Magdalena Sroka
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (26)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5827 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BON-II.059.1.39.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 7617 z 30 stycznia 2024 roku Pani Posłanki Magdaleny
Sroki w sprawie problemów z uzyskaniem świadczenia wspierającego poprzez opóźnienia
w wydawaniu decyzji przez wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności,
proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
W 2024 r. zostało złożonych 471,3 tys. wniosków o ustalenie poziomu potrzeby wsparcia.
Wydano w tych sprawach 210,8 tys. decyzji, co dopowiada 45% złożonych wniosków.
Informacja o liczbie złożonych w 2024 roku wniosków o wydanie decyzji ustalającej poziom
potrzeby wsparcia, o liczbie decyzji odnośnie ustalenia potrzeby wsparcia oraz o udziale
wniosków zakończonych decyzją w podziale na wojewódzkie zespoły do spraw orzekania
o niepełnosprawności została przedstawiona w tabeli 1 w załączniku do niniejszej
odpowiedzi.
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych dysponuje wyłącznie danymi ZUS
dotyczącymi liczby osób pobierających świadczenie wspierające. Dane te zostały
zaprezentowane w tabeli nr 2 w załączniku do niniejszego pisma.
Pełnomocnik nie dysponuje danymi dotyczącymi liczby wniosków złożonych przez osoby
z niepełnosprawnością (lub osoby je reprezentujące) o przyznanie świadczenia
wspierającego do ZUS i decyzji w sprawie przyznania świadczenia, wydanych przez ZUS
w podziale na stopień niepełnosprawności, symbol przyczyny niepełnosprawności, wiek
wnioskodawców oraz wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności.
O udostępnienie powyższych danych należy zwrócić się do Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych.
Z przekazywanych przez wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności
danych dotyczących liczby złożonych wniosków i wydanych decyzji wynika, że stan realizacji
zadań związanych ze świadczeniem wspierającym jest regionalnie zróżnicowany. W części
województw, jak śląskie, czy wielkopolskie, sytuacja jest trudna (znaczna część wniosków
złożonych w ubiegłym roku nie została jeszcze rozpatrzona1), inne działają sprawniej
(zachodniopomorskie: 78% wniosków zakończono już decyzją, opolskie: 65%,
świętokrzyskie: 64%, podlaskie: 62%, kujawsko pomorskie: 69%, podkarpackie: 58%2).
23 stycznia br. w siedzibie Ministerstwa odbyło się spotkanie z Wojewodami
reprezentującymi sześć województw o najniższym wskaźniku realizacji (województwo
śląskie, wielkopolskie, warmińsko-mazurskie, łódzkie, mazowieckie, dolnośląskie) oraz
Przewodniczącymi WZON. Na spotkaniu wojewodowie zostali zobowiązani do podjęcia
1 Według danych na koniec stycznia 2025 w województwie śląskim wydano decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia
w odniesieniu do 17% wniosków, w województwie wielkopolskim – do 24% wniosków
2 Dane na koniec stycznia 2025 r.
-- 1 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
zdecydowanych działań w celu istotnego podniesienia wskaźnika realizacji zadania tak, aby
czas oczekiwania na wydanie decyzji nie przekraczał przewidzianych w ustawie z dnia 27
sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób
niepełnosprawnych 3 miesięcy od dnia złożenia wniosku o ustalenie poziomu potrzeby
wsparcia. Do 24 lutego br. wojewodowie przedstawią plany naprawcze, zawierające
propozycję rozwiązań, które poprawią sytuację w zakresie wydawania decyzji ustalających
poziom potrzeby wsparcia w regionach. Postęp w realizacji planów naprawczych będzie
monitorowany przez Biuro Pełnomocnika Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych na
podstawie comiesięcznych sprawozdań przekazywanych przez wojewodów do Biura.
W celu zwiększania liczby osób uprawnionych do ustalania poziomu potrzeby wsparcia
w wojewódzkich zespołach stale prowadzone są szkolenia dla nowych specjalistów.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
Załączniki: tabela nr 1 i nr 2
-- 2 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Tabela. 1. Liczba wniosków o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia
oraz liczba wydanych decyzji w podziale na wojewódzkie zespoły do spraw orzekania
niepełnosprawności.
Województwo
Liczba wniosków o
wydanie decyzji
ustalającej poziom
potrzeby wsparcia
Liczba decyzji
ustalających
poziom potrzeby
wsparcia
% wniosków,
w stosunku do
których wydano
decyzję
Dolnośląskie 28 608 11 355 40%
Kujawsko-
Pomorskie 28 804 20 130 70%
Lubelskie 30 421 12 282 40%
Lubuskie 12 570 4 700 37%
Łódzkie 21 573 6 557 30%
Małopolskie 51 358 28 359 55%
Mazowieckie 41 105 14 745 36%
Opolskie 12 796 8 325 65%
Podkarpackie 44 340 24 959 56%
Podlaskie 19 854 12 161 61%
Pomorskie 31 404 11063 35%
Śląskie 44 108 7 218 16%
Świętokrzyskie 29 106 18 519 64%
Warmińsko-
Mazurskie 17 447 5 773 33%
Wielkopolskie 36 851 9 291 25%
Zachodniopomorskie 20 889 15 383 74%
SUMA/ŚREDNIA 471 234 210 820 45%
-- 3 of 4 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Tabela. 2. Liczba osób pobierających świadczenie wspierające (dane ZUS, stan na
31.12.2024)
Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania
o Niepełnosprawności
Liczba osób pobierających świadczenie
wspierające
Dolnośląskie 5 253
Kujawsko-Pomorskie 6 645
Lubelskie 3 938
Lubuskie 1 285
Łódzkie 2 457
Małopolskie 13 289
Mazowieckie 4 709
Opolskie 4 035
Podkarpackie 9 126
Podlaskie 4 014
Pomorskie 3 982
Śląskie 3 445
Świętokrzyskie 5 680
Warmińsko-Mazurskie 2 172
Wielkopolskie 3 695
Zachodniopomorskie 5 155
SUMA 78 880
-- 4 of 4 --