Interpelacja w sprawie korzystania z sanatoriów
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 7576
do ministra zdrowia
w sprawie korzystania z sanatoriów
Zgłaszający: Karolina Pawliczak
Data wpływu: 22-01-2025
Szanowna Pani Minister,
z przekazanych mi opinii i pism składanych do mojego biura poselskiego wynika, że Narodowy Fundusz Zdrowia dopuszcza i często przychyla się do wniosków dotyczących wspólnych wyjazdów małżeńskich do sanatoriów. Warunkuje to jednak połączeniem wniosków małżonków i złożeniem ich w tym samym dniu. O sprawie tej niejednokrotnie informowały również media.
Wielu seniorów chce być podczas kuracji z bliską osobą, móc liczyć na jej pomoc, wspólną podróż i wsparcie. Urzędnicy NFZ uzasadniają, że jeśli złożona jest prośba o połączenie dwóch wniosków sanatoryjnych, to NFZ stara się przychylać do próśb, szczególnie jeśli skierowania wpłynęły do Funduszu w tym samym dniu i przyszli kuracjusze mają ten sam profil leczenia. W pierwszej kolejności jednak, zawsze decydują względy medyczne, a dopiero później społeczne. Przy wyjazdach prywatnych zawsze jest taka możliwość, przy wyjazdach sanatoryjnych w ramach NFZ niestety gwarancji, że będzie to wspólny pobyt w jednym pokoju, nie ma.
Uprzejmie proszę zatem o informację, czy ministerstwo w ramach posiadanych narzędzi legislacyjnych podejmuje działania zmierzające do uregulowania tej sytuacji?
Z poważaniem
Karolina Pawliczak
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8758 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLD.050.2.2025.SR
Warszawa, 17 lutego 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 7576 z dnia 24 stycznia 2025 r., złożoną przez Panią Poseł
Karolinę Pawliczak w sprawie korzystania z sanatoriów, bardzo proszę o przyjęcie
poniższych informacji.
W odpowiedzi na pytanie dotyczące działań podejmowanych przez Ministerstwo Zdrowia w
celu wypracowania systemowego rozwiązania umożliwiającego wspólny pobyt małżonków
w sanatorium uzdrowiskowym, informuję, że obowiązujące przepisy, które określają zasady
kierowania świadczeniobiorców na leczenie uzdrowiskowe i korzystania przez pacjentów ze
świadczeń z zakresu lecznictwa uzdrowiskowego, nie regulują kwestii dotyczących wyjazdu
małżeństw na leczenie uzdrowiskowe i w tym zakresie resort zdrowia nie planuje zmian.
Podkreślenia wymaga, że lecznictwo uzdrowiskowe jest integralną częścią systemu ochrony
zdrowia. W żadnym rodzaju świadczeń opieki zdrowotnej nie ma wspólnych/ łączonych
skierowań na leczenie dla małżonków i również te same zasady obowiązują w lecznictwie
uzdrowiskowym. Brak jest merytorycznego uzasadnienia dla łącznego procedowania
skierowań pacjentów na leczenie uzdrowiskowe i uwzględniania udziału osoby
towarzyszącej w procesie rozpatrywania skierowania i kwalifikacji pacjenta do leczenia.
Skierowanie dotyczy stanu zdrowia konkretnego pacjenta i zadaniem Narodowego
Funduszu Zdrowia (NFZ) jest zapewnienie realizacji gwarantowanego świadczenia opieki
zdrowotnej w rodzaju lecznictwo uzdrowiskowego indywidualnemu świadczeniobiorcy.
Należy mieć na uwadze, że w oddziałach wojewódzkich NFZ skierowania na leczenie
uzdrowiskowe są procedowane pojedynczo i potwierdzane zgodnie z kolejnością ich
wpływu. Podstawę kwalifikacji pacjenta do określonego rodzaju i profilu leczenia,
dokonywanej w oddziale funduszu przez lekarza specjalistę w dziedzinie balneologii i
medycyny fizykalnej lub rehabilitacji medycznej, stanowi choroba zasadnicza będąca
podstawą wystawienia danemu pacjentowi skierowania.
Ze względu na możliwość zakwalifikowania małżonków na różne zakresy i profile leczenia w
ramach lecznictwa uzdrowiskowego, mając jednocześnie na uwadze, że poszczególne
uzdrowiska specjalizują się w określonych kierunkach leczniczych, skierowanie wskazanych
osób na leczenie do tego samego uzdrowiska i zakładu lecznictwa uzdrowiskowego często
jest zwyczajnie niemożliwe.
Obowiązujące regulacje prawne nie nakładają na oddziały wojewódzkie NFZ obowiązku
pozytywnego rozpatrywania postulatów pacjentów dotyczących wspólnego wyjazdu i
pobytu na leczeniu uzdrowiskowym. NFZ nie jest zobligowany do zapewnienia
małżeństwom i innym osobom bliskim wspólnego wyjazdu na leczenie uzdrowiskowe i nawet
w przypadku złożenia skierowań w tym samym terminie oraz kwalifikacji do tego samego
zakresu leczenia i profilu leczenia możliwego do leczenia w tym samym uzdrowisku nie
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
gwarantuje skierowania małżonków do tego samego sanatorium uzdrowiskowego i w tym
samym terminie. Aktualnie NFZ ma taką możliwość, ale nie obowiązek, pozytywnego
rozpatrzenia prośby dotyczącej połączenia i wspólnej realizacji złożonych wniosków, jednak
w takim przypadku zastosowanie mają wyłączenie wewnętrzne ustalenia poszczególnych
oddziałów wojewódzkich NFZ i Minister Zdrowia nie zajmuje stanowiska w tym zakresie.
Ponadto należy zauważyć, że nawet w sytuacji wspólnego skierowania małżonków do
sanatorium, nie jest możliwe zagwarantowanie świadczeniobiorcom zakwaterowania w
pokoju dwuosobowym. Przepisy określające warunki udzielania świadczeń gwarantowanych
z zakresu lecznictwa uzdrowiskowego nie regulują kwestii przydzielania pokoi danego
standardu określonym grupom pacjentów, tym samym nie nakładają na zakłady lecznictwa
uzdrowiskowego obowiązku zapewnienia samodzielnych pokoi małżonkom, partnerom,
rodzeństwu i innym osobom chcącym wspólnie skorzystać z zakwaterowania w pokoju
dwuosobowym (w efekcie skutkującego brakiem dostępności takich pokoi dla pacjentów
przyjeżdżających na leczenie do sanatorium bez osoby towarzyszącej i tym samym
budzącego niezadowolenie oraz uzasadniony sprzeciw tych pacjentów z uwagi na
konieczność zakwaterowania w pokoju wieloosobowym). Stosowana w wielu sanatoriach
uzdrowiskowych praktyka polegająca na przydzielaniu pokoi dwuosobowych w pierwszej
kolejności małżeństwom pozostaje w gestii świadczeniodawców i nie jest uregulowana w
przepisach prawa, ponieważ pobyty w sanatoriach uzdrowiskowych są pobytami leczniczymi
i pacjenci kierowani na stacjonarne leczenie uzdrowiskowe mają zapewnione przez NFZ
miejsce w pokoju, a nie samodzielne pokoje (co tym samym nie wyklucza możliwości
zakwaterowania małżonków w oddzielonych pokojach wieloosobowych – odpowiednio
męskich i damskich). Przydzielenie pacjentowi miejsca w pokoju jednoosobowym,
dwuosobowym, czy wieloosobowym zależy tylko od konkretnego świadczeniodawcy i jego
możliwości organizacyjnych, tj. struktury bazy noclegowej w obiekcie i dostępności miejsc w
pokojach przeznaczonych dla świadczeniobiorców w ramach obowiązującej umowy z NFZ
oraz przyjętego w podmiocie leczniczym sposobu przyznawania pokoi. Podobnie
przydzielanie pokoi ma miejsce przy innych świadczeniach opieki zdrowotnej z
zakwaterowaniem, np. przy leczeniu szpitalnym, kiedy pacjent jest kierowany na diagnostykę
lub operację. Skierowanie gwarantuje udzielenie świadczenia zdrowotnego, wyżywienie
oraz miejsce zakwaterowania, ale nie oczekiwany typ pokoju (sali dla pacjentów). W myśl § 6
ust. 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 23 lipca 2013 r. w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu lecznictwa uzdrowiskowego (Dz.U. 2024 poz. 529),
świadczeniobiorca może dokonać wyboru standardu pokoju, jednak powyższe przepisy
wskazują jednoznacznie, że wybór pokoju odbywa się przy uwzględnieniu aktualnych
możliwości konkretnego świadczeniodawcy. Zatem oddział wojewódzki NFZ nie
pośredniczy w rezerwacji określonego rodzaju pokoju, a kwestie zakwaterowania pacjent
uzgadnia bezpośrednio z placówką medyczną. W związku z powyższym, wszelkie prośby i
zapytania dotyczące przydzielanych pokoi pacjenci powinni kierować bezpośrednio do
personelu zakładów lecznictwa uzdrowiskowego, który po przeanalizowaniu sytuacji –
ocenie potrzeb kuracjuszy i możliwości ich zaspokojenia przy uwzględnieniu aktualnych
warunków organizacyjno-lokalowych – powinien podjąć właściwe dla pacjentów decyzje.
Odnosząc się do uwagi dotyczącej umożliwienia małżeństwu wspólnego wyjazdu na leczenie
uzdrowiskowe w związku z koniecznością sprawowania opieki nad współmałżonkiem,
informuję, że w przypadku leczenia uzdrowiskowego jedną z determinant uznania celowości
świadczenia jest potwierdzona zdolność do samoobsługi świadczeniobiorcy. Warunkiem
skierowania na leczenie uzdrowiskowe jest samodzielność i samoobsługa pacjenta,
rozumiana jako możliwość podjęcia podróży do uzdrowiska, wykonywania codziennych
czynności samopielęgnacyjnych, komunikacji z personelem uzdrowiska, wyraźnego
informowania o ewentualnych problemach w trakcie korzystania z zabiegów, samodzielnego
przyjmowania posiłków, codziennego przemieszczania się na zabiegi w zakładzie lecznictwa
uzdrowiskowego. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 stycznia 2012 r. w
sprawie sposobu kierowania i kwalifikowania pacjentów do zakładów lecznictwa
uzdrowiskowego (Dz.U. 2012 poz. 14), przy kwalifikowaniu pacjenta na leczenie
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
uzdrowiskowe lekarz zobowiązany jest ocenić zdolność pacjenta do samoobsługi i
samodzielnego poruszania się. Powyższe wynika bezpośrednio ze specyfiki lecznictwa
uzdrowiskowego, w którym realizacja świadczeń w trybie stacjonarnym odbywa się w
warunkach mających cechy pobytów hotelowych, dlatego z tej formy leczenia mogą
skorzystać wyłącznie pacjenci zdolni do samoobsługi, niewymagający pomocy bliskiej osoby
lub asysty personelu medycznego w podstawowych czynnościach życiowych. W związku z
powyższym wymogiem, nie ma podstaw do łączenia dla celów opieki skierowań
świadczeniobiorców.
W sytuacji, gdy oddział wojewódzki funduszu nie uwzględnia wniosków pacjentów o
wspólny wyjazd do sanatorium, świadczeniobiorcy zainteresowani odbyciem leczenia
uzdrowiskowego w tym samym terminie i miejscu mogą skorzystać z puli zwrotów skierowań
lub zrealizować leczenie uzdrowiskowe w warunkach ambulatoryjnych.
Z wyrazami szacunku,
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --