Interpelacja w sprawie stanu realizacji przywrócenia połączeń kolejowych dla mieszkańców Jastrzębia-Zdroju i regionu
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 7530
do ministra infrastruktury
w sprawie stanu realizacji przywrócenia połączeń kolejowych dla mieszkańców Jastrzębia-Zdroju i regionu
Zgłaszający: Grzegorz Matusiak
Data wpływu: 21-01-2025
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 192 regulaminu Sejmu RP składam interpelację w sprawie stanu realizacji przywrócenia połączeń kolejowych dla mieszkańców Jastrzębia-Zdroju i regionu.
Za niecały miesiąc będziemy obchodzili kolejną niechlubną rocznicę, która kładzie się cieniem nie tylko na historii Jastrzębia-Zdrój i regionu, ale jest również jednym z symboli patologii trawiących nasz kraj po 1989 r. 18 lutego 2001 r. ze stacji w Jastrzębiu-Zdroju odjechał ostatni pociąg pasażerski. Od tej, symbolicznej daty blisko 90-tysięczne Jastrzębie-Zdrój jest największym miastem w Polsce bez dostępu do kolei pasażerskiej. Dla porównania największe miejscowości, do których nie docierają pociągi pasażerskie w Austrii i na Słowacji liczą blisko 15 tys., natomiast na Węgrzech niecałe 20 tys.
Brak kolejowych połączeń pasażerskich dotyka nie tylko drugiego pod względem liczby ludności miasta Rybnickiego Okręgu Węglowego. Wykluczeniu komunikacyjnemu podlega cały południowo-zachodni region województwa śląskiego. Mieszkańcy Jastrzębia-Zdroju i okolic są odcięci od wygodnej i bezpiecznej komunikacji ze stolicą województwa – Katowicami czy też najważniejszymi miastami regionu takimi jak Rybnik, Wodzisław Śląski i Żory. Położenie w odległości ok. 10 km od najbliższych stacji kolejowych we wspomnianym wyżej Wodzisławiu Śląskim i Zebrzydowicach sprawia, że blisko 90-tysięczne miasto jest pozbawione sprawnej komunikacji również z pozostałymi częściami Polski (w tym z Warszawą) czy przygranicznymi Czechami. Warto przy tym wspomnieć, że nasi południowi sąsiedzi stawiają na dostęp do kolei nawet w najmniejszych miejscowościach – dla przykładu mieszkańcy graniczącego z Jastrzębiem-Zdrój powiatu Karwina mają możliwość dojazdu pociągiem do miast takich jak Ostrawa, Ołomuniec czy Praga.
Walka z wykluczeniem komunikacyjnym i likwidacja transportowych białych plam na mapie Polski była jednym z priorytetów rządu Zjednoczonej Prawicy. Tym samym, wychodząc naprzeciw problemom dotykającym m.in. Jastrzębie-Zdrój, w 2018 r. został zaprezentowany Program Uzupełniania Lokalnej i Regionalnej Infrastruktury Kolejowej czyli Kolej Plus. Głównym celem Programu miało być uzupełnienie sieci kolejowej o połączenia kolejowe miejscowości o populacji powyżej 10 tys. mieszkańców bez dostępu do kolei pasażerskiej. Wstępnie zidentyfikowano 20 inwestycji, które w pierwszej kolejności miały zostać sfinansowane ze środków Kolei Plus. Na wspomnianej liście znalazło się uzupełnienie sieci kolejowej o połączenie Jastrzębia-Zdroju z Katowicami. Prace ruszyły niezwłocznie i obecnie trwa projektowanie powyższego odcinka. Zgodnie z informacjami opublikowanymi przez władze miasta w marcu 2024 r. został zaakceptowany m.in. przebieg projektowanej trasy kolejowej.
Ponadto Jastrzębie-Zdrój miało zyskać na budowie nowych linii kolejowych będących częścią projektu Centralnego Portu Komunikacyjnego (CPK). Pierwotny plan CPK zakładał połączenie kolejową szprychą nr 7 Katowic i Ostrawy, z uwzględnieniem Jastrzębia-Zdroju. Tym samym miasto i region zyskałoby podłączenie do planowanej sieci kolei dużych prędkości (KDP). Jednak według „urealnionego“ Programu Wieloletniego CPK na lata 2024-2032, przyjętego przez rząd Donalda Tuska, projekt budowy KDP został okrojony. Dotyczy to także linii kolejowej Katowice – Ostrawa, której dalszy los pozostaje niepewny.
Mając na uwadze powyższe informacje dot. przywrócenia połączeń kolejowych dla mieszkańców Jastrzębia-Zdroju i regionu wnoszę o udzielenie odpowiedzi na poniżej zamieszczone pytania:
Jak wygląda stan realizacji projektu przywrócenia połączeń kolejowych z Jastrzębia-Zdroju do Katowic w ramach Programu Kolej Plus? Czy projekt realizowany jest zgodnie z przewidzianym harmonogramem? Na kiedy zostało przewidziane rozpoczęcie prac budowlanych?
Jaka jest realna data przywrócenia połączeń pasażerskich na trasie z Jastrzębia-Zdroju? Czy ministerstwo posiada wstępne informacje jacy przewoźnicy będą uruchamiali pociągi w relacjach z/do Jastrzębia?
Czy nowy projekt realizacji CPK zakłada budowę linii kolejowej Katowice – Ostrawa? Czy przebieg trasy uwzględnia włączenie Jastrzębia-Zdroju w sieć KDP?
Sekretarz stanu Maciej Lasek
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3964 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTK-5-1.054.6.2025
Warszawa, 12 lutego 2025
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 7530 Posła na Sejm RP Grzegorza Matusiaka, w sprawie
stanu realizacji przywrócenia połączeń kolejowych dla mieszkańców Jastrzębia-Zdroju
i regionu, poniżej przedstawiam stosowne informacje w odniesieniu do pytań zawartych
w interpelacji.
Uprzejmie informuje, że projekt pn. „Uzupełnienie sieci kolejowej o połączenie kolejowe
Jastrzębia-Zdroju z Katowicami” w ramach Programu Uzupełniania Lokalnej i Regionalnej
Infrastruktury Kolejowej – Kolej + do 2029 r. (dalej: Program Kolej +) realizowany jest
zgodnie z przyjętym harmonogramem.
Aktualnie trwa realizacja umowy na opracowanie dokumentacji projektowej
oraz pozyskanie decyzji administracyjnych dla przedmiotowego zadania (umowa
przewidziana jest na lata 2023 - 2026). W 2026 r. zakłada się pozyskanie pozwolenia na
budowę, które umożliwi rozpoczęcie prac budowlanych. Zawarcie umowy z wykonawcą
robót budowlanych przewiduje się na przełomie lat 2026/2027, a ich zakończenie do
końca 2029 r.
Jednocześnie informuję, że Samorząd Województwa Śląskiego zadeklarował
uruchomienie 12 par pociągów na odcinku Jastrzębie-Zdrój – Katowice i dodatkowo 6 par
pociągów na odcinku Jastrzębie-Zdrój – Żory – Rybnik (na dobę), po oddaniu inwestycji
do użytkowania. Natomiast wybór przewoźników zależy od organizatora przewozów.
Dodatkowo informuję, że przebieg planowanej linii kolejowej Katowice-Ostrawa
w ramach projektu Centralnego Portu Komunikacyjnego uwzględnia włączenie Jastrzębia-
Zdroju w sieć Kolei Dużych Prędkości. Powyższy projekt ma na celu usprawnienie połączeń
między Polską a Czechami oraz integrację z transeuropejską siecią transportową. Nowa
trasa umożliwi skrócenie czasu podróży między miastami południowej części
województwa śląskiego oraz poprawi dostępność komunikacyjną regionu. Będzie to także
element działań, mających na celu lepsze skomunikowanie Śląska z Centralnym Portem
Komunikacyjnym i Warszawą.
W ramach działań związanych z projektem obecnie opracowywana jest Koncepcja
Programowo - Przestrzenna wybranego wariantu przebiegu oraz prowadzony jest proces
pozyskiwania Decyzji o Środowiskowych Uwarunkowaniach.
Należy podkreślić, że Spółka CPK wraz z PKP PLK SA i Instytutem Rozwoju Miast i Regionów
pod patronatem Ministerstwa Infrastruktury prowadzą obecnie prace nad oceną zarówno
istniejących, jak i nowych propozycji tras kolejowych w ramach projektu pn. Zintegrowana
Sieć Kolejowa. Analiza ta obejmuje m.in. przewidywaną liczbę pasażerów, natężenie ruchu
pociągów oraz dostosowanie parametrów technicznych do potrzeb transportowych.
-- 1 of 2 --
2
Powyższe prace realizowane są przy udziale przedstawicieli branży i samorządów.
Ich zakończenie planowane jest na początek 2026 roku. Obecnie żaden z projektów
nie został wykluczony, ale ostateczne decyzje dotyczące kształtu realizowanych inwestycji
zapadną po zakończeniu analiz.
Priorytetem pozostaje główny odcinek linii „Y” (Warszawa – Łódź – Wrocław / Poznań),
który będzie przygotowywany do realizacji w pierwszej kolejności. W przypadku
pozostałych tras wyniki tej analizy pomogą w określeniu kolejnych kierunków
i priorytetów inwestycyjnych w rozwoju infrastruktury kolejowej. Pod uwagę brane będą
m.in. ich znaczenie w sieci europejskiej, stopień zaawansowania projektów oraz
możliwość wprowadzenia ewentualnych alternatywnych rozwiązań. Ważnym elementem
będzie również dostosowanie planowanych połączeń do zapotrzebowania mieszkańców
i obsługa regionalnych ośrodków oraz konsultacje przeprowadzone w ramach cyklu
Regionalnych Paneli Eksperckich.
Z wyrazami szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Maciej Lasek
Podsekretarz Stanu
-- 2 of 2 --