Interpelacja w sprawie wadliwości świadczenia "Aktywnie w żłobku" w związku z problemami z jego realizacją przez placówki ZUS
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 7446
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie wadliwości świadczenia "Aktywnie w żłobku" w związku z problemami z jego realizacją przez placówki ZUS
Zgłaszający: Marek Wesoły, Bożena Borys-Szopa, Robert Warwas, Jerzy Polaczek, Grzegorz Gaża, Andrzej Gawron, Lidia Burzyńska
Data wpływu: 16-01-2025
Szanowna Pani Minister!
Do biur poselskich zgłaszają się młodzi rodzice, którzy zwracają uwagę na ogromne problemy związane z możliwością skorzystania z obiecanego świadczenia „Aktywnie w żłobku” w wysokości 1500 zł, w ramach którego to opłaty za żłobki miały być w znacznym stopniu obniżone, a w rzeczywistości stały się nie lada kłopotem, gdyż realizacja świadczenia, a co za tym idzie jego finalizacja zostały znacząco przyblokowane przez placówki realizujące ten program (w tym wypadku ZUS). Sytuacja staje się niebywale zagmatwana i rozciągnięta w czasie. Świadczenie weszło w życie po 1 października 2024 roku, co wiązało się ze złożeniem odpowiedniego wniosku do placówki ZUS, która miała trzy miesiące na rozpatrzenie danego wniosku. Wnioski te, z relacji rodziców, są przetrzymywane bez rozpatrzenia, w większości trwa to dłużej niż zapowiadano. Cała ta sytuacja doprowadziła do kuriozalnej sytuacji, w której rodzice są zobligowani do wnoszenia całości opłaty za żłobki „z góry”, a są to ogromne kwoty, dodatkowe koszty, które muszą być uregulowane przez rodziców, następnie wg osób zarządzających żłobkami, otrzymane dofinansowania z ZUS-u mają powodować zwrot poniesionych kosztów na konta rodziców.
Szanowna Pani Minister!
Czy taki był zamysł świadczenia „Aktywni w żłobku”? Czy narażanie na dodatkowe koszty rodziców jest zgodne z prawem i uczciwe wobec pracujących rodziców? Przy innych opłatach i utrzymaniu te dodatkowe koszty są niewyobrażalnym problemem każdego młodego rodzica, bo skąd „brać” dodatkowo pieniądze na opłacenie czesnego w całości? Program miał być UŁATWIENIEM dla rodziców aktywnych zawodowo, a stał się spędzającym sen z powiek problemem, a co za tym idzie wzbogaceniem prywatnych i publicznych placówek, które w ten sposób wykorzystują do maksimum przyznawane kwoty.
Program miał zwiększyć liczbę dzieci, które mogłyby skorzystać ze żłobka, aby rodzice mogli podjąć zatrudnienie.
Jest oczywistym, że tych rodziców nie stać również na finansowanie żłobka w okresie oczekiwania na rozpatrzenie wniosku.
Powyższy proceder ma miejsce w większości placówek w kraju. Można przeczytać wiele artykułów w mediach społecznościowych, które opisują ten temat. Niestety do dnia dzisiejszego ministerstwo nie pochyliło się nad problemem.
Cała ta sytuacja powoduje, iż rodzice są odsyłani do ZUS-u celem wyjaśniania opóźnień w rozpatrywaniu wniosków, dlaczego decyzje są odwlekane. Dlaczego proces wydawania decyzji jest tak bardzo wydłużany, skoro program zainicjowany był już w roku 2024? To jakiś absurd. Wnioski złożone z początkiem października nie są rozpatrywane na bieżąco, terminy rozpatrzenia są znacznie przekraczane, brakuje rzetelnej informacji o statusie danego wniosku, a co za tym idzie - brak jakichkolwiek konsekwencji dla ZUS.
Sporo też słyszymy z relacji rodziców, którzy interweniując w konkretnych placówkach ZUS-u, otrzymują wymijające odpowiedzi typu: „źle wypełniony wniosek” (ale jak ma zostać poprawiony, skoro brakuje w terminie informacji zwrotnej?!), „sztuczna inteligencja rozpatruje wnioski”, „brak pracowników do rozpatrywania wniosków” - to tylko niektóre informacje, jakie otrzymują zdesperowani rodzice.
Wobec powyższego stawiam następujące pytania:
1. Jakie działania Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zamierza podjąć, aby przyznawanie świadczenia było bardziej funkcjonalne?
2. Dlaczego nie przydzielono odpowiedniej liczby wykwalifikowanych pracowników w placówkach realizujących świadczenie (ZUS)?
3. Czy świadczenie to zostanie zlikwidowane przez ministerstwo?
Sekretarz stanu Aleksandra Gajewska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3774 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.18.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowany Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr 7446 Pana posła Marka Wesołego wraz z grupą
posłów w sprawie wadliwości świadczenia "Aktywnie w żłobku", w związku z problemami
z jego realizacją przez placówki ZUS, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Ustawa o wspieraniu rodziców w aktywności zawodowej oraz w wychowaniu dziecka
„Aktywny Rodzic” stanowi wyraz kompleksowego podejścia do polityki rodzinnej.
Jej efektem jest nie tylko wsparcie rodzin z dziećmi na utrzymaniu, lecz także wprowadzenie
trwałych systemowych rozwiązań, które skutecznie przyczynią się do rozwoju
instytucjonalnej opieki nad dziećmi do lat 3, ułatwiając rodzicom powrót na rynek pracy
oraz wspierając ich w skutecznym łączeniu powinności rodzicielskich z aktywnością
zawodową.
Należy podkreślić, że każde ze świadczeń wprowadzone przez ustawę („aktywni rodzice
w pracy”, „aktywnie w żłobku”, „aktywnie w domu”) podlega innym warunkom, które muszą
zostać spełnione, aby dane świadczenie zostało przyznane. W przypadku „aktywnie
w żłobku” weryfikacja dotyczy uczęszczania przez dziecko do instytucji opieki w miesiącu, za
który świadczenie ma zostać wypłacone. Placówki mają obowiązek wprowadzania do
systemu Rejestru Żłobków informacji o wysokości opłaty poniesionej przez rodzica do 5 dnia
roboczego danego miesiąca za miesiąc poprzedni. Na tej podstawie ZUS przelewa
świadczenia na rachunki żłobków, klubów dziecięcych i dziennych opiekunów.
W przypadku złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia „aktywnie w żłobku”
w terminie 2 miesięcy od dnia rozpoczęcia uczęszczania przez dziecko do żłobka lub klubu
dziecięcego bądź objęcia dziecka opieką sprawowaną przez dziennego opiekuna,
świadczenie „przysługuje od miesiąca rozpoczęcia uczęszczania przez dziecko do dziennego
opiekuna. Rodzic ma więc 2 miesiące na złożenie wniosku o świadczenie od dnia, w którym
dziecko zaczęło korzystać z usług instytucji opieki nad dziećmi w wieku do lat 3.
W październiku, w związku z wejściem ustawy w życie, nastąpiło spiętrzenie wpływu
wniosków złożonych na dzieci z trzech roczników - zarówno z rocznika 2023, 2022 i części
2021 r. (tj. na dzieci urodzone pomiędzy 1 listopada 2021 r. a 31 października 2023 r.). Dzięki
wdrożeniu odpowiednich narzędzi i procedur, mimo dużego wolumenu dokumentów,
w pierwszym terminie rozpatrzono prawie 80% wniosków, które spełniały wszystkie
kryteria ustawowe. Sprawy, niezrealizowane przez automatyczne oprogramowanie,
skierowano do obsługi ręcznej w Centrum Obsługi Świadczeń dla Rodzin w Białymstoku.
Ponadto, na salach obsługi klientów oraz w Centrum Kontaktu Klientów pracownicy zostali
przeszkoleni z zakresu realizacji zadania. W CKK zatrudniono dodatkowych 80 osób,
utworzono też dodatkową ścieżkę telefoniczną, dedykowaną obsłudze Programu „Aktywny
Rodzic”. Wnioski są rozpatrywane sukcesywnie, a klienci informowani po ustaleniu powodu,
dla którego konieczne jest prowadzenie postępowania wyjaśniającego z klientem.
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Na 29 stycznia 2025 r. rozpatrzono ponad 92,8% wszystkich wniosków, które wpłynęły
w październiku i listopadzie 2024 r., w tym 98,6% złożonych wniosków o świadczenie
„aktywnie w żłobku”. Wnioski, które zostały złożone w grudniu 2024 r. podlegają
rozpatrzeniu na koniec stycznia po odczytaniu rejestrów żłobków.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Aleksandra Gajewska
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --