Interpelacja nr 7361
Interpelacja w sprawie tzw. wrzutki rządu dotyczącej kantorów internetowych, której skutki mogą odczuć klienci
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie tzw. wrzutki rządu dotyczącej kantorów internetowych, której skutki mogą odczuć klienci
Interpelacja nr 7361
do ministra finansów
w sprawie tzw. wrzutki rządu dotyczącej kantorów internetowych, której skutki mogą odczuć klienci
Zgłaszający: Jarosław Sachajko, Anna Gembicka
Data wpływu: 12-01-2025
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 14 Regulaminu Sejmu po lekturze artykułu na portalu Money.pl pt. „Wrzutka rządu ws. kantorów. Stracić mogą klienci. Branża bije na alarm” składam niniejszą interpelację dotyczącą planowanej regulacji działalności kantorów internetowych, włączonej do projektu ustawy o aktywach kryptowalutowych. Sposób procedowania tych przepisów budzi poważne wątpliwości zarówno wśród przedstawicieli branży, jak i ekspertów.
W związku z tym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania.
1. Brak konsultacji społecznych i analiz skutków regulacji
Dlaczego regulacje dotyczące kantorów internetowych zostały wprowadzone do projektu ustawy o aktywach kryptowalutowych w trybie tzw. wrzutki, bez przeprowadzenia pełnej oceny skutków regulacji oraz konsultacji społecznych?
Jakie były przesłanki do podjęcia decyzji o takiej formie procedowania tych przepisów?
Czy Ministerstwo Finansów posiada analizy dotyczące potencjalnych skutków tych regulacji dla rynku kantorów internetowych, w tym ich wpływu na konkurencyjność oraz ceny usług dla konsumentów? Jeśli tak, to czy Pan Minister może udostępnić wyniki tych analiz?
2. Skutki regulacji dla branży kantorów
Jakie argumenty przemawiały za nałożeniem na kantory internetowe obowiązku uzyskania statusu krajowej instytucji płatniczej, skoro takie wymogi mogą być nierealne do spełnienia dla większości podmiotów?
Czy Ministerstwo Finansów przeanalizowało, jaki odsetek obecnie działających kantorów internetowych byłby w stanie spełnić wymogi stawiane krajowym instytucjom płatniczym?
Czy ministerstwo uwzględniło fakt, że proces uzyskania licencji krajowej instytucji płatniczej trwa od 2 do 4 lat, co może w praktyce wykluczyć wiele firm z rynku?
3. Wpływ na konsumentów
Czy Ministerstwo Finansów przeprowadziło analizę wpływu nowych regulacji na koszty wymiany walut ponoszone przez konsumentów?
Czy istnieje ryzyko, że proponowane regulacje doprowadzą do ograniczenia konkurencyjności na rynku i de facto przekazania znaczącej części tego sektora bankom?
4. Alternatywne rozwiązania
Czy Ministerstwo Finansów rozważało wprowadzenie odrębnej regulacji dla kantorów internetowych w ramach nowelizacji Prawa dewizowego, jak sugerują eksperci i przedstawiciele branży? Jeśli nie, to dlaczego taka opcja została odrzucona?
Czy ministerstwo analizowało możliwość wprowadzenia mniej restrykcyjnych wymagań, które zapewniłyby ochronę konsumentów, jednocześnie pozwalając na funkcjonowanie mniejszych podmiotów?
5. Termin wdrożenia i potencjalne opóźnienia
Jakie działania planuje podjąć Ministerstwo Finansów, aby zminimalizować ryzyko opóźnień w transpozycji przepisów unijnego rozporządzenia MiCA, biorąc pod uwagę konieczność ewentualnego cofnięcia projektu ustawy o kryptowalutach do ponownych konsultacji?
Czy Pan Minister przewiduje możliwość oddzielenia przepisów dotyczących kantorów internetowych od ustawy kryptowalutowej, aby nie opóźniać transpozycji przepisów unijnych?
6. Ochrona konsumentów
W jaki sposób Ministerstwo Finansów planuje zapewnić ochronę konsumentów przed stratami finansowymi w sytuacji, gdy regulacje dotyczące kantorów internetowych doprowadzą do ograniczenia konkurencji na rynku?
Jakie dodatkowe mechanizmy ochrony konsumentów planuje wprowadzić Ministerstwo w celu uniknięcia sytuacji podobnych do problemów z firmami Cinkciarz i Fritz?
Szanowny Panie Ministrze, mając na uwadze doniosłość i złożoność omawianego problemu, bardzo proszę o szczegółowe odpowiedzi na powyższe pytania. Wierzę, że wspólna dyskusja i transparentność procesu legislacyjnego przyczynią się do wypracowania rozwiązań korzystnych zarówno dla konsumentów, jak i przedsiębiorców.
Interpelacja nr 7361
do ministra finansów
w sprawie tzw. wrzutki rządu dotyczącej kantorów internetowych, której skutki mogą odczuć klienci
Zgłaszający: Jarosław Sachajko, Anna Gembicka
Data wpływu: 12-01-2025
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 14 Regulaminu Sejmu po lekturze artykułu na portalu Money.pl pt. „Wrzutka rządu ws. kantorów. Stracić mogą klienci. Branża bije na alarm” składam niniejszą interpelację dotyczącą planowanej regulacji działalności kantorów internetowych, włączonej do projektu ustawy o aktywach kryptowalutowych. Sposób procedowania tych przepisów budzi poważne wątpliwości zarówno wśród przedstawicieli branży, jak i ekspertów.
W związku z tym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania.
1. Brak konsultacji społecznych i analiz skutków regulacji
Dlaczego regulacje dotyczące kantorów internetowych zostały wprowadzone do projektu ustawy o aktywach kryptowalutowych w trybie tzw. wrzutki, bez przeprowadzenia pełnej oceny skutków regulacji oraz konsultacji społecznych?
Jakie były przesłanki do podjęcia decyzji o takiej formie procedowania tych przepisów?
Czy Ministerstwo Finansów posiada analizy dotyczące potencjalnych skutków tych regulacji dla rynku kantorów internetowych, w tym ich wpływu na konkurencyjność oraz ceny usług dla konsumentów? Jeśli tak, to czy Pan Minister może udostępnić wyniki tych analiz?
2. Skutki regulacji dla branży kantorów
Jakie argumenty przemawiały za nałożeniem na kantory internetowe obowiązku uzyskania statusu krajowej instytucji płatniczej, skoro takie wymogi mogą być nierealne do spełnienia dla większości podmiotów?
Czy Ministerstwo Finansów przeanalizowało, jaki odsetek obecnie działających kantorów internetowych byłby w stanie spełnić wymogi stawiane krajowym instytucjom płatniczym?
Czy ministerstwo uwzględniło fakt, że proces uzyskania licencji krajowej instytucji płatniczej trwa od 2 do 4 lat, co może w praktyce wykluczyć wiele firm z rynku?
3. Wpływ na konsumentów
Czy Ministerstwo Finansów przeprowadziło analizę wpływu nowych regulacji na koszty wymiany walut ponoszone przez konsumentów?
Czy istnieje ryzyko, że proponowane regulacje doprowadzą do ograniczenia konkurencyjności na rynku i de facto przekazania znaczącej części tego sektora bankom?
4. Alternatywne rozwiązania
Czy Ministerstwo Finansów rozważało wprowadzenie odrębnej regulacji dla kantorów internetowych w ramach nowelizacji Prawa dewizowego, jak sugerują eksperci i przedstawiciele branży? Jeśli nie, to dlaczego taka opcja została odrzucona?
Czy ministerstwo analizowało możliwość wprowadzenia mniej restrykcyjnych wymagań, które zapewniłyby ochronę konsumentów, jednocześnie pozwalając na funkcjonowanie mniejszych podmiotów?
5. Termin wdrożenia i potencjalne opóźnienia
Jakie działania planuje podjąć Ministerstwo Finansów, aby zminimalizować ryzyko opóźnień w transpozycji przepisów unijnego rozporządzenia MiCA, biorąc pod uwagę konieczność ewentualnego cofnięcia projektu ustawy o kryptowalutach do ponownych konsultacji?
Czy Pan Minister przewiduje możliwość oddzielenia przepisów dotyczących kantorów internetowych od ustawy kryptowalutowej, aby nie opóźniać transpozycji przepisów unijnych?
6. Ochrona konsumentów
W jaki sposób Ministerstwo Finansów planuje zapewnić ochronę konsumentów przed stratami finansowymi w sytuacji, gdy regulacje dotyczące kantorów internetowych doprowadzą do ograniczenia konkurencji na rynku?
Jakie dodatkowe mechanizmy ochrony konsumentów planuje wprowadzić Ministerstwo w celu uniknięcia sytuacji podobnych do problemów z firmami Cinkciarz i Fritz?
Szanowny Panie Ministrze, mając na uwadze doniosłość i złożoność omawianego problemu, bardzo proszę o szczegółowe odpowiedzi na powyższe pytania. Wierzę, że wspólna dyskusja i transparentność procesu legislacyjnego przyczynią się do wypracowania rozwiązań korzystnych zarówno dla konsumentów, jak i przedsiębiorców.
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jurand Drop
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
8
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.3 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9249 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/4
Warszawa, 30 stycznia 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 7361
Znak sprawy: FN9.054.4.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 7631 Pana Posła Jarosława Sachajko oraz Pani
Posłanki Anny Gembickiej w sprawie planowanej regulacji działalności kantorów
internetowych, włączonej do projektu ustawy o rynku kryptoaktywów, uprzejmie
przekazuję poniższe stanowisko.
Ad. 1 i 2. Urząd Komisji Nadzoru Finansowego (UKNF) w dniu 27 września 2024 r.
wystąpił do Ministerstwa Finansów (MF) z prośbą o pilne uregulowanie działalności
podmiotów świadczących usługi bezgotówkowej wymiany walut, czyli tzw.
kantorów internetowych, których działalność nie była do tej pory objęta nadzorem
Komisji Nadzoru Finansowego (KNF), uznając przy tym, że utrzymywanie sytuacji, w
której podmioty tego typu świadczą usługi na rynku finansowym, nie podlegając
stosownemu nadzorowi, może narażać ich klientów na potencjalne straty finansowe.
W rezultacie, przychylając się do prośby KNF, a także podzielając przedstawioną
argumentację, MF zdecydowało się włączyć proponowaną przez KNF regulację do
procedowanego już projektu ustawy o rynku kryptoaktywów, poprzez zmianę ustawy
z dnia 27 lipca 2002 r. – Prawo dewizowe (Dz. U. z 2024 r. poz. 1131). Zasadność
niezwłocznego dokonania zmian potwierdza także wystąpienie Rzecznika Praw
Obywatelskich (RPO) z dnia 24 października 2024 r., sygnalizujące napływanie do
RPO kolejnych, niepokojących sygnałów o nieprawidłowościach w funkcjonowaniu
niektórych kantorów internetowych.
Projektowane zmiany mają na celu zaadresowanie najpilniejszych kwestii
związanych z prowadzeniem działalności przez podmioty świadczące usługi
bezgotówkowej wymiany walut, służących ochronie konsumentów i zwiększające
standardy prowadzenia tego typu działalności.
-- 1 of 4 --
2/4
W dniu 9 stycznia br. projekt został przyjęty przez Stały Komitet Rady Ministrów i
rekomendowany Radzie Ministrów, z zaleceniem przeprowadzenia, przed
skierowaniem projektu do rozpatrzenia przez Radę Ministrów, konsultacji
publicznych w zakresie przepisów dotyczących uregulowania działalności kantorów
internetowych. W związku z tym zaleceniem, w dniu 13 stycznia br. projekt został
przekazany do konsultacji publicznych w ww. zakresie z terminem zgłaszania uwag
do dnia 27 stycznia 2025 r.
Dodatkowo, w dniu 24 stycznia 2025 r. odbyła się konferencja uzgodnieniowa z
udziałem przedstawicieli Ministerstwa Finansów, Urzędu Komisji Nadzoru
Finansowego, Rzecznika Praw Obywatelskich, Rzecznika Małych i Średnich
Przedsiębiorców, organizacji społecznych oraz innych podmiotów
zainteresowanych projektowanym uregulowaniem działalności kantorów
internetowych. Celem konferencji była wymiana poglądów i opinii w
przedmiotowym zakresie.
Według stanu na 7 stycznia 2025 roku, w rejestrze dostawców usług płatniczych i
wydawców pieniądza elektronicznego wpisanych było 46 krajowych instytucji
płatniczych, 1 krajowa instytucja pieniądza elektronicznego, 185 małych instytucji
płatniczych oraz 966 biur usług płatniczych. Podmioty te są lub potencjalnie mogą
być dostawcami usług zastrzeżonych dla działalności wskazanej w przepisach
wprowadzanych przez art. 142 projektu ustawy o rynku kryptoaktywów.
Jednocześnie, zgodnie z informacjami posiadanymi przez UKNF, taką
nieuregulowaną działalność zidentyfikowano wśród kilkunastu Krajowych
Instytucji Płatniczych (KIP) i Małych Instytucji Płatniczych (MIP).
Należy przy tym zauważyć, że art. 158 przedmiotowego projektu ustawy przewiduje
3-miesięczny okres przejściowy od dnia wejścia w życie ustawy, w którym podmioty
prowadzące działalność w zakresie usług bezgotówkowej wymiany walut i chcące
kontynuować działalność kantoru internetowego na nowych zasadach, będą
zobowiązane dostosować ją do nowych wymogów.
Jeżeli do dostosowania działalności do nowych wymogów niezbędne będzie
uzyskanie zezwolenia KNF albo wpis do rejestru prowadzonego przez KNF, możliwa
będzie kontynuacja działalności w zakresie usług bezgotówkowej wymiany walut na
dotychczasowych zasadach do czasu wydania przez KNF takiego zezwolenia, albo
dokonania takiego wpisu do rejestru, oczywiście pod warunkiem złożenia przed
upływem ww. terminu wniosku o wydanie zezwolenia lub wniosku o wpis.
Podmioty nie posiadające obecnie uprawnienia do prowadzenia rachunków
płatniczych, w tym Biura Usług Płatniczych (które również nie są uprawnione do
prowadzenia rachunków płatniczych) będą musiały uzyskać wpis do rejestru jako
MIP lub uzyskać zezwolenie na prowadzenie działalności w charakterze KIP – wybór
formy zależy od skali prowadzonej lub planowanej działalności.
Niezbędne jest zapewnienie bezpieczeństwa środków pieniężnych otrzymywanych
przez te podmioty od klientów zlecających wymianę walut, tym samym
wprowadzenie dodatkowych wymogów w stosunku do tych podmiotów jest
uzasadnione interesem społecznym. Projektowane przepisy nie ograniczają dostępu
do rynku, a jedynie wprowadzają nowe, zdecydowanie wyższe standardy
prowadzenia przedmiotowej działalności.
-- 2 of 4 --
3/4
Ad. 3. Powodem zgłoszenia przez UKNF pismem z 27 września 2024 roku
propozycji regulacji dotyczących kantorów internetowych było obserwowane
rosnące ryzyko związane z tego rodzaju działalnością. Głównym celem
proponowanych rozwiązań jest zaś ochrona konsumentów oraz mitygowanie ryzyka
poniesienia przez konsumentów strat finansowych, co jest działaniem zgodnym z
europejskimi i krajowymi ramami ochrony praw konsumentów.
Niemożliwe jest oszacowanie wpływu nowych regulacji na koszty wymiany walut
ponoszone przez konsumentów, niemniej najistotniejsze jest zapewnienie
bezpieczeństwa tych transakcji i wysokich standardów. Tak samo trudne jest
aktualnie oszacowanie ryzyka koncentracji działalności polegającej na
bezgotówkowej wymianie walut przez „duże podmioty”, takie jak KIP czy banki.
Projektowane przepisy nie ograniczają dostępu do rynku, a jedynie wprowadzają
nowe, zdecydowanie wyższe standardy prowadzenia przedmiotowej działalności.
Należy jeszcze raz podkreślić, że niezależnie od dodatkowych wymogów
nakładanych na przedsiębiorców prowadzących kantory internetowe, konieczne
jest zapewnienie bezpieczeństwa środków pieniężnych otrzymywanych przez te
podmioty od klientów zlecających wymianę walut. Utrzymywanie sytuacji, w której
podmioty świadczące tego typu usługi na rynku finansowym nie podlegają
stosownemu nadzorowi, może narażać ich klientów na potencjalne straty finansowe.
Ad. 4. Uwagi przedstawicieli branży, dot. proponowanej regulacji prawnej
działalności kantorów internetowych, zgłoszone w ramach konsultacji publicznych,
są aktualnie poddawane analizie i konsultacji z Urzędem Komisji Nadzoru
Finansowego.
Należy jednak zauważyć, że rachunek płatniczy jest podstawową i najprostszą
formą, w jakiej przechowywane mogą być środki użytkowników usług płatniczych,
przy jednoczesnej ich (również podstawowej) ochronie. Zatem wykorzystanie tej
formuły do przechowywania środków użytkowników niepłatniczych usług
zapewnianych przez kantory internetowe jest w pełni uzasadnione. Wszelkie inne
formy takiego rachunku, dla skuteczności ochrony zgromadzonych na nim środków,
wymagałyby kompleksowego podejścia regulacyjnego do całości działalności
kantorów internetowych wraz z wprowadzeniem uprawnień nadzorczych oraz
kontrolnych, co sprowadza się zasadniczo do powielenia rozwiązań, jakie już obecnie
funkcjonują w stosunku do MIP oraz KIP (uprawnionych do prowadzenia rachunków
płatniczych). Powyższe wynika wprost z konieczności umożliwienia skutecznego
nadzoru nad realizacją przez kantory internetowe obowiązków związanych z
ochroną środków klientów.
Ad. 5. Równolegle do przeprowadzanych konsultacji publicznych regulacji
dotyczących działalności kantorów internetowych, trwają dalsze prace nad
projektem ustawy o rynku kryptoaktywów - w ramach Komisji Prawniczej. MF
dokłada wszelkich starań by dokonać tak szybko jak jest to możliwe transpozycji
przepisów unijnego rozporządzenia MiCA. Nie planuje się wydzielenia przepisów
dot. bezgotówkowej wymiany walut z projektu ustawy o rynku kryptoaktywów.
Ad. 6. Zaznaczenia wymaga fakt, że centralnym organem administracji rządowej
odpowiedzialnym za kształtowanie oraz realizację polityki ochrony konsumentów w
Polsce, w tym kampanie informacyjne, jest Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i
Konsumentów (Prezes UOKiK). W przypadku podejrzenia stosowania przez
przedsiębiorcę praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, każdy jest
-- 3 of 4 --
4/4
uprawniony do złożenia zawiadomienia do UOKiK, co może stanowić podstawę do
wszczęcia przez Prezesa UOKiK postępowania administracyjnego.
Należy zauważyć również, że w efekcie zmian wprowadzonych procedowanym
projektem ustawy, działalność w zakresie usług bezgotówkowej wymiany walut, w
tym środki przekazywane kantorom internetowym przez ich klientów na poczet
wymiany walut, będzie podlegała ochronie prawnej, a podmioty prowadzące taką
działalność objęte zostaną nadzorem KNF.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jurand Drop
podsekretarz stanu
-- 4 of 4 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/4
Warszawa, 30 stycznia 2025 roku
Sprawa: Odpowiedź na interpelację nr 7361
Znak sprawy: FN9.054.4.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 7631 Pana Posła Jarosława Sachajko oraz Pani
Posłanki Anny Gembickiej w sprawie planowanej regulacji działalności kantorów
internetowych, włączonej do projektu ustawy o rynku kryptoaktywów, uprzejmie
przekazuję poniższe stanowisko.
Ad. 1 i 2. Urząd Komisji Nadzoru Finansowego (UKNF) w dniu 27 września 2024 r.
wystąpił do Ministerstwa Finansów (MF) z prośbą o pilne uregulowanie działalności
podmiotów świadczących usługi bezgotówkowej wymiany walut, czyli tzw.
kantorów internetowych, których działalność nie była do tej pory objęta nadzorem
Komisji Nadzoru Finansowego (KNF), uznając przy tym, że utrzymywanie sytuacji, w
której podmioty tego typu świadczą usługi na rynku finansowym, nie podlegając
stosownemu nadzorowi, może narażać ich klientów na potencjalne straty finansowe.
W rezultacie, przychylając się do prośby KNF, a także podzielając przedstawioną
argumentację, MF zdecydowało się włączyć proponowaną przez KNF regulację do
procedowanego już projektu ustawy o rynku kryptoaktywów, poprzez zmianę ustawy
z dnia 27 lipca 2002 r. – Prawo dewizowe (Dz. U. z 2024 r. poz. 1131). Zasadność
niezwłocznego dokonania zmian potwierdza także wystąpienie Rzecznika Praw
Obywatelskich (RPO) z dnia 24 października 2024 r., sygnalizujące napływanie do
RPO kolejnych, niepokojących sygnałów o nieprawidłowościach w funkcjonowaniu
niektórych kantorów internetowych.
Projektowane zmiany mają na celu zaadresowanie najpilniejszych kwestii
związanych z prowadzeniem działalności przez podmioty świadczące usługi
bezgotówkowej wymiany walut, służących ochronie konsumentów i zwiększające
standardy prowadzenia tego typu działalności.
-- 1 of 4 --
2/4
W dniu 9 stycznia br. projekt został przyjęty przez Stały Komitet Rady Ministrów i
rekomendowany Radzie Ministrów, z zaleceniem przeprowadzenia, przed
skierowaniem projektu do rozpatrzenia przez Radę Ministrów, konsultacji
publicznych w zakresie przepisów dotyczących uregulowania działalności kantorów
internetowych. W związku z tym zaleceniem, w dniu 13 stycznia br. projekt został
przekazany do konsultacji publicznych w ww. zakresie z terminem zgłaszania uwag
do dnia 27 stycznia 2025 r.
Dodatkowo, w dniu 24 stycznia 2025 r. odbyła się konferencja uzgodnieniowa z
udziałem przedstawicieli Ministerstwa Finansów, Urzędu Komisji Nadzoru
Finansowego, Rzecznika Praw Obywatelskich, Rzecznika Małych i Średnich
Przedsiębiorców, organizacji społecznych oraz innych podmiotów
zainteresowanych projektowanym uregulowaniem działalności kantorów
internetowych. Celem konferencji była wymiana poglądów i opinii w
przedmiotowym zakresie.
Według stanu na 7 stycznia 2025 roku, w rejestrze dostawców usług płatniczych i
wydawców pieniądza elektronicznego wpisanych było 46 krajowych instytucji
płatniczych, 1 krajowa instytucja pieniądza elektronicznego, 185 małych instytucji
płatniczych oraz 966 biur usług płatniczych. Podmioty te są lub potencjalnie mogą
być dostawcami usług zastrzeżonych dla działalności wskazanej w przepisach
wprowadzanych przez art. 142 projektu ustawy o rynku kryptoaktywów.
Jednocześnie, zgodnie z informacjami posiadanymi przez UKNF, taką
nieuregulowaną działalność zidentyfikowano wśród kilkunastu Krajowych
Instytucji Płatniczych (KIP) i Małych Instytucji Płatniczych (MIP).
Należy przy tym zauważyć, że art. 158 przedmiotowego projektu ustawy przewiduje
3-miesięczny okres przejściowy od dnia wejścia w życie ustawy, w którym podmioty
prowadzące działalność w zakresie usług bezgotówkowej wymiany walut i chcące
kontynuować działalność kantoru internetowego na nowych zasadach, będą
zobowiązane dostosować ją do nowych wymogów.
Jeżeli do dostosowania działalności do nowych wymogów niezbędne będzie
uzyskanie zezwolenia KNF albo wpis do rejestru prowadzonego przez KNF, możliwa
będzie kontynuacja działalności w zakresie usług bezgotówkowej wymiany walut na
dotychczasowych zasadach do czasu wydania przez KNF takiego zezwolenia, albo
dokonania takiego wpisu do rejestru, oczywiście pod warunkiem złożenia przed
upływem ww. terminu wniosku o wydanie zezwolenia lub wniosku o wpis.
Podmioty nie posiadające obecnie uprawnienia do prowadzenia rachunków
płatniczych, w tym Biura Usług Płatniczych (które również nie są uprawnione do
prowadzenia rachunków płatniczych) będą musiały uzyskać wpis do rejestru jako
MIP lub uzyskać zezwolenie na prowadzenie działalności w charakterze KIP – wybór
formy zależy od skali prowadzonej lub planowanej działalności.
Niezbędne jest zapewnienie bezpieczeństwa środków pieniężnych otrzymywanych
przez te podmioty od klientów zlecających wymianę walut, tym samym
wprowadzenie dodatkowych wymogów w stosunku do tych podmiotów jest
uzasadnione interesem społecznym. Projektowane przepisy nie ograniczają dostępu
do rynku, a jedynie wprowadzają nowe, zdecydowanie wyższe standardy
prowadzenia przedmiotowej działalności.
-- 2 of 4 --
3/4
Ad. 3. Powodem zgłoszenia przez UKNF pismem z 27 września 2024 roku
propozycji regulacji dotyczących kantorów internetowych było obserwowane
rosnące ryzyko związane z tego rodzaju działalnością. Głównym celem
proponowanych rozwiązań jest zaś ochrona konsumentów oraz mitygowanie ryzyka
poniesienia przez konsumentów strat finansowych, co jest działaniem zgodnym z
europejskimi i krajowymi ramami ochrony praw konsumentów.
Niemożliwe jest oszacowanie wpływu nowych regulacji na koszty wymiany walut
ponoszone przez konsumentów, niemniej najistotniejsze jest zapewnienie
bezpieczeństwa tych transakcji i wysokich standardów. Tak samo trudne jest
aktualnie oszacowanie ryzyka koncentracji działalności polegającej na
bezgotówkowej wymianie walut przez „duże podmioty”, takie jak KIP czy banki.
Projektowane przepisy nie ograniczają dostępu do rynku, a jedynie wprowadzają
nowe, zdecydowanie wyższe standardy prowadzenia przedmiotowej działalności.
Należy jeszcze raz podkreślić, że niezależnie od dodatkowych wymogów
nakładanych na przedsiębiorców prowadzących kantory internetowe, konieczne
jest zapewnienie bezpieczeństwa środków pieniężnych otrzymywanych przez te
podmioty od klientów zlecających wymianę walut. Utrzymywanie sytuacji, w której
podmioty świadczące tego typu usługi na rynku finansowym nie podlegają
stosownemu nadzorowi, może narażać ich klientów na potencjalne straty finansowe.
Ad. 4. Uwagi przedstawicieli branży, dot. proponowanej regulacji prawnej
działalności kantorów internetowych, zgłoszone w ramach konsultacji publicznych,
są aktualnie poddawane analizie i konsultacji z Urzędem Komisji Nadzoru
Finansowego.
Należy jednak zauważyć, że rachunek płatniczy jest podstawową i najprostszą
formą, w jakiej przechowywane mogą być środki użytkowników usług płatniczych,
przy jednoczesnej ich (również podstawowej) ochronie. Zatem wykorzystanie tej
formuły do przechowywania środków użytkowników niepłatniczych usług
zapewnianych przez kantory internetowe jest w pełni uzasadnione. Wszelkie inne
formy takiego rachunku, dla skuteczności ochrony zgromadzonych na nim środków,
wymagałyby kompleksowego podejścia regulacyjnego do całości działalności
kantorów internetowych wraz z wprowadzeniem uprawnień nadzorczych oraz
kontrolnych, co sprowadza się zasadniczo do powielenia rozwiązań, jakie już obecnie
funkcjonują w stosunku do MIP oraz KIP (uprawnionych do prowadzenia rachunków
płatniczych). Powyższe wynika wprost z konieczności umożliwienia skutecznego
nadzoru nad realizacją przez kantory internetowe obowiązków związanych z
ochroną środków klientów.
Ad. 5. Równolegle do przeprowadzanych konsultacji publicznych regulacji
dotyczących działalności kantorów internetowych, trwają dalsze prace nad
projektem ustawy o rynku kryptoaktywów - w ramach Komisji Prawniczej. MF
dokłada wszelkich starań by dokonać tak szybko jak jest to możliwe transpozycji
przepisów unijnego rozporządzenia MiCA. Nie planuje się wydzielenia przepisów
dot. bezgotówkowej wymiany walut z projektu ustawy o rynku kryptoaktywów.
Ad. 6. Zaznaczenia wymaga fakt, że centralnym organem administracji rządowej
odpowiedzialnym za kształtowanie oraz realizację polityki ochrony konsumentów w
Polsce, w tym kampanie informacyjne, jest Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i
Konsumentów (Prezes UOKiK). W przypadku podejrzenia stosowania przez
przedsiębiorcę praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, każdy jest
-- 3 of 4 --
4/4
uprawniony do złożenia zawiadomienia do UOKiK, co może stanowić podstawę do
wszczęcia przez Prezesa UOKiK postępowania administracyjnego.
Należy zauważyć również, że w efekcie zmian wprowadzonych procedowanym
projektem ustawy, działalność w zakresie usług bezgotówkowej wymiany walut, w
tym środki przekazywane kantorom internetowym przez ich klientów na poczet
wymiany walut, będzie podlegała ochronie prawnej, a podmioty prowadzące taką
działalność objęte zostaną nadzorem KNF.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jurand Drop
podsekretarz stanu
-- 4 of 4 --