Interpelacja w sprawie problemów z funkcjonowaniem i finansowaniem fotowoltaiki w latach 2024-2025
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 7279
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie problemów z funkcjonowaniem i finansowaniem fotowoltaiki w latach 2024-2025
Zgłaszający: Marcin Romanowski
Data wpływu: 07-01-2025
Fotowoltaika w ostatnich latach stała się jednym z popularniejszych rozwiązań energetycznych, na które decydowały się polskie rodziny oraz przedsiębiorcy, często ponosząc znaczące koszty inwestycyjne w nadziei na długoterminowe oszczędności i stabilność energetyczną. Niestety, w 2024 roku pojawiły się istotne problemy związane z funkcjonowaniem tego sektora, które budzą niepokój co do przyszłości takich inwestycji.
W związku z tym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Ile środków zostało przeznaczonych w 2024 roku z budżetu państwa oraz funduszy celowych na wsparcie inwestycji w fotowoltaikę, zarówno dla gospodarstw domowych, jak i przedsiębiorstw?
2. Jakie środki rząd planuje przeznaczyć na finansowanie fotowoltaiki w 2025 roku?
3. Jakie zmiany w systemie wsparcia wprowadzono w 2024 roku i jakie są planowane na 2025 rok?
4. Jakie działania podejmuje rząd, aby rozwiązać problemy związane z:
- przeciążeniem sieci elektroenergetycznych spowodowanym rozwojem fotowoltaiki,
- spadkiem opłacalności inwestycji w fotowoltaikę w wyniku zmiany systemu rozliczeń (przejście z systemu opustów na tzw. net-billing),
- ograniczonym dostępem do kredytów i programów wspierających inwestycje w odnawialne źródła energii?
5. Czy rząd planuje wsparcie dla prosumentów w zakresie magazynowania energii, aby poprawić efektywność instalacji fotowoltaicznych i zwiększyć stabilność energetyczną gospodarstw domowych oraz małych firm?
6. Ile środków zostało przeznaczonych lub planowanych na wsparcie fotowoltaiki w województwie lubelskim, które wciąż wymaga większych nakładów na rozwój infrastruktury energetycznej?
Polacy, którzy zdecydowali się na kosztowne inwestycje w fotowoltaikę, oczekują stabilnych i przejrzystych zasad wsparcia, a także rozwiązań technicznych umożliwiających efektywne korzystanie z wytworzonej energii. Proszę o szczegółowe informacje dotyczące działań rządu w tej sprawie.
Sekretarz stanu Urszula Zielińska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 14 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
28415 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DOZE-OK.0500.2.2026.LK
4286265.17577643.14254331
Warszawa, 17-04-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Pana Posła Marcina Romanowskiego
(znak: K10INT7279)
Temat: problemy z funkcjonowaniem i finansowaniem fotowoltaiki w latach 2024-2025
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr K10INT7279 Pana Posła Marcina Romanowskiego,
przedstawiam poniższe wyjaśnienia. Informuję, że przedmiotowa odpowiedź została
przygotowana na podstawie informacji zgromadzonych w Ministerstwie Klimatu
i Środowiska oraz danych przekazanych przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska
i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) i Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki
Wodnej w Lublinie (WFOŚiGW).
1. Ile środków zostało przeznaczonych w 2024 roku z budżetu państwa oraz funduszy
celowych na wsparcie inwestycji w fotowoltaikę, zarówno dla gospodarstw domowych, jak
i przedsiębiorstw?
Jednym z najważniejszych programów wspierających fotowoltaikę w roku 2024 był
program „Mój Prąd”, finansowany ze środków pochodzących z programu Fundusze
Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS) budżetem w 2024 r.
w wysokości 1,7 mld zł. Dzięki temu zostało uruchomionych ponad 136 tys. nowych
instalacji PV. W ramach programu „Mój Prąd” NFOŚiGW wypłacił w 2024 r. na instalacje
fotowoltaiczne oraz urządzenia zwiększające autokonsumpcję energii elektrycznej
wytworzonej z instalacji PV dotacje w łącznej wysokości ponad 567 mln zł. Sam grudzień
2024 r. przyniósł wypłaty przekraczające 107 mln zł. Dodatkowe wsparcie dla inwestycji
w fotowoltaikę w 2024 r. było dostępne również w ramach programu ,,Czyste Powietrze”.
2. Jakie środki rząd planuje przeznaczyć na finansowanie fotowoltaiki w 2025 roku?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska wspierało finansowanie rozwoju fotowoltaiki w 2025 r.
za pośrednictwem następujących programów:
• Program „Mój Prąd”
W 2025 r. najważniejszym instrumentem wspierającym rozwój mikroinstalacji
fotowoltaicznych był program „Mój Prąd 6.0” – zarówno pod względem liczby
-- 1 of 9 --
beneficjentów, jak i dostępnego budżetu. W trakcie trwania szóstej edycji, decyzją
Ministerstwa Klimatu
i Środowiska oraz NFOŚiGW, budżet programu został zwiększony do rekordowego
poziomu 1,85 mld zł. Środki pochodziły z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę,
Klimat, Środowisko 2021–2027(FEnIKS), w ramach działania 2.2 „Rozwój OZE”.
Program obejmował wsparcie nie tylko dla instalacji fotowoltaicznych, ale również dla
urządzeń zwiększających autokonsumpcję energii, takich jak magazyny energii oraz systemy
zarządzania energią. Tym samym przyczyniał się nie tylko do rozwoju produkcji energii
z OZE, lecz także do modernizacji domowych systemów energetycznych. Program „Mój
Prąd” miał w 2025 r. największy wpływ na rozwój mikroinstalacji PV w gospodarstwach
domowych. Był on uzupełniany przez inne instrumenty wsparcia, takie jak programy „Czyste
Powietrze”, „Energia dla Wsi” oraz fundusze europejskie skierowane do przedsiębiorstw,
jednak to właśnie „Mój Prąd” pozostawał kluczowym mechanizmem wsparcia fotowoltaiki.
W 2025 r. NFOŚiGW wypłacił w ramach programu ponad 650 mln zł dotacji na instalacje
PV oraz urządzenia zwiększające autokonsumpcję energii. Łącznie, uwzględniając wszystkie
edycje programu oraz dodatkowe środki z programu FEnIKS (w tym działanie 2.2 „Rozwój
OZE”), na rozwój mikroinstalacji fotowoltaicznych przeznaczono ponad 5 mld zł.
• Program „Czyste Powietrze”
Istotnym uzupełnieniem wsparcia dla fotowoltaiki w 2025 roku był program „Czyste
Powietrze”, który – choć ukierunkowany przede wszystkim na poprawę efektywności
energetycznej budynków i wymianę źródeł ciepła – nadal odgrywał ważną rolę
w finansowaniu mikroinstalacji PV. W 2025 r. podpisano 20 557 umów obejmujących
instalacje fotowoltaiczne, a łączna kwota wypłat przekroczyła 5,2 mld zł.
Dzięki połączeniu inwestycji w fotowoltaikę z termomodernizacją budynków i modernizacją
systemów grzewczych, program ten umożliwiał osiąganie trwałych efektów
energetycznych oraz znaczną redukcję zapotrzebowania na energię końcową. Fotowoltaika
stanowiła tym samym integralny element kompleksowych projektów modernizacyjnych
realizowanych przez gospodarstwa domowe.
• Program „Energia dla Wsi”
Kolejnym istotnym instrumentem wsparcia był program „Energia dla Wsi”, skierowany
do rolników i spółdzielni energetycznych lub jej członków. Program ten, finansowany
ze środków Funduszu Modernizacyjnego umożliwiał dofinansowanie inwestycji
w instalacje fotowoltaiczne, turbiny wiatrowe, biogazownie i elektrownie wodne.
W 2025 roku zakończono drugi nabór wniosków, w ramach którego złożono 248 wniosków
o dofinansowanie, opiewających łącznie na kwotę blisko 1,68 mld zł. Program odegrał
istotną rolę w rozwoju energetyki rozproszonej na obszarach wiejskich, zwiększając
samowystarczalność energetyczną gospodarstw rolnych oraz ograniczając koszty
prowadzenia działalności rolniczej.
• Fundusz Wsparcia Energetyki
Finansowanie projektów fotowoltaicznych realizowane było również poprzez Fundusz
Wsparcia Energetyki, który koncentruje się na strategicznych inwestycjach
infrastrukturalnych. W 2025 roku podpisano dwie umowy na realizację farm
fotowoltaicznych o łącznej wartości 475 mln zł. Dodatkowo, w 2026 roku zawarto kolejne
dwie umowy o wartości 559 mln zł, co wskazuje na utrzymującą się dynamikę wsparcia
dla dużych instalacji PV. Jednocześnie część wniosków pozostaje w trakcie oceny, co
oznacza możliwość dalszego zwiększenia liczby realizowanych projektów oraz wartości
zaangażowanych środków publicznych. Fundusz ten pełni istotną rolę w dywersyfikacji
-- 2 of 9 --
struktury krajowej produkcji energii oraz zwiększaniu udziału wielkoskalowej fotowoltaiki
w miksie energetycznym.
3. Jakie zmiany w systemie wsparcia wprowadzono w 2024 roku i jakie są planowane na 2025
rok?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska wprowadziło w latach 2024-2025 następujące zamiany
w systemie wsparcia.
Ustawa z dnia 27 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii
oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2024 poz. 1847).
W 2024 r. Ministerstwo Klimatu i Środowiska przeprowadziło prace legislacyjne nad ustawą
z dnia 27 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz
niektórych innych ustaw (Dz.U. 2024 poz. 1847), która weszła w życie 28 grudnia 2024 r.
Ustawa ta wprowadziła istotne zmiany w systemie rozliczeń net-billing, mające na celu
zwiększenie jego atrakcyjności i opłacalności dla prosumentów.
Na mocy wprowadzonych przepisów prosumenci rozliczani według miesięcznej rynkowej
ceny energii (RCEm) do dnia 30 czerwca 2024 r., po wejściu w życie ustawy, powrócili do
tego sposobu rozliczeń. Jednocześnie umożliwiono prosumentom wybór alternatywnego
modelu rozliczeń opartego na rynkowej cenie energii elektrycznej (RCE) obowiązującej
w okresach niezbilansowania, po złożeniu stosownego oświadczenia do sprzedawcy energii.
Dodatkową zachętą do zmiany sposobu rozliczeń jest zwiększenie poziomu zwrotu za
wprowadzoną do sieci energię elektryczną w okresie kolejnych 12 miesięcy (tzw. nadpłaty)
do 30 %.
W przypadku pozostania przy dotychczasowym modelu (RCEm), wysokość zwrotu nadpłaty
nie ulegnie podwyższeniu i będzie wynosić do 20% wartości energii elektrycznej
wprowadzonej do sieci w danym miesiącu kalendarzowym, którego dotyczy zwrot nadpłaty.
Ustawa wprowadziła również modyfikację mechanizmu rozliczeń dla wszystkich
prosumentów funkcjonujących w systemie net-billing. Polega ona na zwiększeniu wartości
depozytu prosumenckiego poprzez zastosowanie współczynnika korekcyjnego 1,23 oraz
przypisaniu tej wartości do konta prosumenckiego w kolejnym miesiącu kalendarzowym.
Rozwiązanie to ogranicza różnicę pomiędzy wartością energii zapisywaną na depozycie
a ceną energii pobieranej z sieci.
Wprowadzone zmiany zwiększyły opłacalność funkcjonowania w systemie net-billing oraz
poprawiły ekonomikę inwestycji w mikroinstalacje OZE. Jednocześnie umożliwienie wyboru
sposobu rozliczeń pozwala prosumentom na lepsze dopasowanie modelu do własnego
profilu zużycia energii, co sprzyja optymalizacji kosztów i zwiększeniu korzyści z produkcji
energii na potrzeby własne.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych
innych ustaw (UD332)
W zakresie wsparcia rozwoju energetyki prosumenckiej w 2025 r. prowadzone były prace
legislacyjne nad projektem ustawy o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz
niektórych innych ustaw (UD332). Obecnie projekt znajduje się na etapie Stałego Komitetu
Rady Ministrów.
W celu zapewnienia stabilnego rozwoju energetyki prosumenckiej zaproponowano
modyfikację art. 7 ust. 8d12 ustawy – Prawo energetyczne. Zgodnie z projektowanymi
zmianami, w przypadku przyłączania mikroinstalacji wyposażonej w magazyn energii
elektrycznej do sieci dystrybucyjnej, moc magazynu nie będzie wliczana do mocy
-- 3 of 9 --
zainstalowanej mikroinstalacji, pod warunkiem spełnienia dwóch kryteriów.
Po pierwsze, moc magazynu energii nie może przekraczać 2,2-krotności mocy
zainstalowanej mikroinstalacji (obecnie limit ten odpowiada mocy mikroinstalacji).
Po drugie, łączna moc wprowadzana do sieci przez mikroinstalację wraz z magazynem
energii musi być niższa niż moc zainstalowana elektryczna mikroinstalacji.
Celem tej zmiany jest umożliwienie prosumentom instalowania magazynów energii
o większej mocy, co przełoży się na wzrost poziomu autokonsumpcji energii elektrycznej.
W praktyce rozwiązanie to powinno ograniczyć wprowadzaną ilość energii oddawanej do
sieci w okresach nadpodaży oraz zmniejszyć zapotrzebowanie na energię pobieraną z sieci
w czasie niskiej produkcji, przyczyniając się tym samym do odciążenia systemu
elektroenergetycznego.
Szacuje się, że w przypadku, gdy 20% nowych prosumentów w systemie net-billing
zdecyduje się na montaż magazynów energii elektrycznej o mocy maksymalnie
2,2 mocy mikroinstalacji, maksymalna łączna moc przyłączonych magazynów może
osiągnąć około 3,7 GW do końca 2029 r. W scenariuszu zamontowania magazynów przez
nowych prosumentów, którzy przystąpią do systemu net – billing, wartość ta w 2029 r.
mogłaby wynieść nawet 18,3 GW, co oznaczałoby wzrost mocy zainstalowanej domowych
magazynów energii o około 10 GW w ciągu pięciu lat.
Projekt ustawy przewiduje również rozwiązania mające na celu zwiększenie przejrzystości
rozliczeń energii elektrycznej. W szczególności zaproponowano ujednolicenie
i doprecyzowanie zakresu informacji prezentowanych prosumentom na fakturach przez
sprzedawców energii, tak aby umożliwić pełną i czytelną identyfikację ilości energii
wprowadzonej do sieci oraz z niej pobranej.
Dodatkowo projekt reguluje kwestie końcowego rozliczenia depozytu prosumenckiego
w przypadku zmiany sprzedawcy energii. Wprowadzane przepisy zobowiązują
dotychczasowego sprzedawcę do zwrotu ewentualnej nadpłaty w terminie nie późniejszym
niż do końca miesiąca następującego po zmianie sprzedawcy lub w terminie rozliczenia
końcowego. Rozwiązanie to porządkuje dotychczas nieuregulowane zasady rozliczeń oraz
eliminuje problem braku możliwości przeniesienia środków pomiędzy sprzedawcami energii.
4. Jakie działania podejmuje rząd, aby rozwiązać problemy związane z:
1) Przeciążeniem sieci elektroenergetycznych spowodowanym rozwojem fotowoltaiki.
Rząd RP podejmuje szereg działań mających na celu ograniczenie tego zjawiska,
koncentrując się zarówno na inwestycjach infrastrukturalnych, jak i zmianach regulacyjnych.
Należy jednak zauważyć, że problem tzw. redysponowania nierynkowego, czyli ograniczeń
w produkcji energii z instalacji fotowoltaicznych na polecenie operatorów, wynika obecnie
w większym stopniu z uwarunkowań bilansowych i braku elastyczności systemu
elektroenergetycznego, niż stricte z uwarunkowań sieciowych. W praktyce oznacza to, że
ze względu na techniczne ograniczenia pracy systemu elektroenergetycznego, nie zawsze
możliwe jest wyłączenie części jednostek konwencjonalnych (generacja ciepła i minima
techniczne). Jednocześnie z powodu niewystarczających wciąż mocy magazynowania
energii i ciepła, brak jest możliwości zagospodarowania lub eksportu nadwyżek energii.
Z kolei na poziomie sieci dystrybucyjnych nadal występują ograniczenia o charakterze
technicznym. W szczególności dochodzi do wyłączeń mikroinstalacji OZE w sytuacji, gdy
lokalna infrastruktura nie jest w stanie odebrać wyprodukowanej energii ani przekazać jej
na wyższe poziomy napięcia.
W odpowiedzi na te wyzwania realizowany jest szeroko zakrojony program modernizacji
sieci elektroenergetycznych, obejmujący zarówno sieci przesyłowe, jak i dystrybucyjne.
-- 4 of 9 --
Operatorzy systemów elektroenergetycznych planują znaczące nakłady inwestycyjne,
których celem jest zwiększenie możliwości przyłączeniowych oraz poprawa zdolności
odbioru energii z rosnącej liczby instalacji fotowoltaicznych. Równolegle prowadzone są
działania modernizacyjne na poziomie lokalnym, takie jak rozbudowa transformatorów,
zwiększanie przekrojów linii czy wdrażanie rozwiązań ograniczających wzrost napięcia
w sieci.
Istotnym elementem działań są również zmiany legislacyjne. Przygotowana nowelizacja
ustawy – Prawo energetyczne (ustawa z dnia 13 marca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo
energetyczne oraz niektórych innych ustaw) wprowadza reformę procesu przyłączania do
sieci, w tym uproszczenie procedur, zwiększenie przejrzystości oraz lepsze wykorzystanie
istniejącej infrastruktury. Kluczowe rozwiązania obejmują m.in. rozszerzenie mechanizmu
tzw. cable poolingu, cyfryzację procesu przyłączeniowego, wprowadzenie publicznych
platform informacyjnych o dostępnych mocach przyłączeniowych oraz mechanizmy
przeciwdziałające potencjalnemu blokowaniu mocy przyłączeniowej przez inwestorów.
Równolegle rozwijane są instrumenty zwiększające elastyczność systemu
elektroenergetycznego, w tym wsparcie dla magazynów energii i ciepła, inteligentnych
liczników oraz usług zarządzania popytem (DSR). Działania te mają na celu lepsze
bilansowanie systemu, ograniczenie lokalnych nadwyżek produkcji oraz zmniejszenie skali
redysponowania nierynkowego.
Należy również podkreślić, że obecna rola jednostek konwencjonalnych, w tym elektrowni
węglowych, wynika przede wszystkim z wymogów bezpieczeństwa pracy systemu
elektroenergetycznego oraz obowiązujących mechanizmów rynkowych, a nie z ich
uprzywilejowania. Jednocześnie kierunki polityki unijnej wskazują na rosnące znaczenie
elastyczności systemu, obejmującej m.in. magazyny energii, DSR czy technologie
wodorowe.
W tym kontekście prowadzone są prace na poziomie Unii Europejskiej nad wspólną
metodologią oceny potrzeb elastyczności systemów elektroenergetycznych. Ich wyniki
będą stanowić podstawę do dalszego kształtowania krajowych polityk energetycznych oraz
mechanizmów wsparcia dla technologii zwiększających elastyczność.
Wszystkie powyższe działania – inwestycyjne, regulacyjne i systemowe – mają na celu
ograniczenie przeciążeń sieci elektroenergetycznych oraz stworzenie warunków
do dalszego, bezpiecznego rozwoju fotowoltaiki w Polsce.
2) Spadkiem opłacalności inwestycji w fotowoltaikę w wyniku zmiany systemu rozliczeń
(przejście z systemu opustów na tzw. net-billing).
Wprowadzenie systemu net-billing było bezpośrednim rezultatem dostosowania polskiego
prawa do wymogów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/944, która
określa zasady funkcjonowania rynku wewnętrznego energii elektrycznej.
Dyrektywa ta wymaga, aby rozliczenia energii były zgodne z rynkowym podejściem,
co w praktyce wyklucza stosowanie systemu net-metering. Zgodnie z przepisami
dyrektywy, celem jest stworzenie mechanizmów wspierających racjonalne gospodarowanie
energią, w szczególności przez zachęcanie prosumentów do autokonsumpcji i zarządzania
zużyciem w sposób, który odciąża sieć w godzinach szczytu.
System net-billing wspiera te rozwiązania, gdyż opiera się na wartościowym rozliczeniu
energii wprowadzonej do sieci, co motywuje prosumentów do dostosowania mocy instalacji
do rzeczywistego zapotrzebowania na energię elektryczną, zamiast nadmiernego
przewymiarowania mikroinstalacji. System net-billing oferuje liczne korzyści dla rynku
-- 5 of 9 --
energetycznego i samych prosumentów, szczególnie w kontekście dążenia do wyższej
autokonsumpcji energii.
Dzięki temu system elektroenergetyczny jest bardziej elastyczny, a lokalne sieci są mniej
przeciążone. Net-billing motywuje prosumentów do magazynowania nadwyżek energii oraz
do przesunięcia ich zapotrzebowania na godziny pozaszczytowe, co zmniejsza potrzebę
importu energii w godzinach szczytowego obciążenia i pomaga utrzymać stabilność cen.
Rynek fotowoltaiki w Polsce rozwija się bardzo dynamicznie. Liczba prosumentów wzrosła
z około 51 tysięcy w 2019 roku do ponad 1,6 miliona aktywnych użytkowników pod koniec
2025 roku, co wskazuje, że sektor osiągnął skalę, w której masowe dotowanie instalacji PV
nie jest już warunkiem koniecznym dla jego dalszego rozwoju.
Tak szybki wzrost liczby mikroinstalacji nie jest jednak równoważony przez równie szybki
wzrost powierzchni magazynowania energii i ciepła, co powoduje okresowe zwiększenie
obciążeń dla systemu elektroenergetycznego.
W związku z tym Ministerstwo Klimatu i Środowiska koncentruje swoje działania na
rozwiązaniach zwiększających autokonsumpcję energii wytwarzanej przez prosumentów,
co przekłada się na znaczną poprawę opłacalności mikroinstalacji. Kluczowym działaniem w
tym zakresie jest przygotowanie i uruchomienie programu wspierającego inwestycje w
magazyny energii. Wprowadzenie takiego programu stanowić będzie naturalne przejście od
etapu dynamicznego wzrostu rynku fotowoltaiki do etapu jego stabilizacji i modernizacji, w
którym kluczowe znaczenie ma zwiększenie elastyczności systemu energetycznego.
Ministerstwo oraz Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej prowadzą
prace nad rozwiązaniami systemowymi, które mają zwiększyć przewidywalność
mechanizmów wsparcia. Możliwości wdrażania takich działań zależą jednak od dostępnych
źródeł finansowania, w szczególności środków unijnych i krajowych, co sprawia, że
harmonogramy naborów oraz poziomy wsparcia mogą ulegać zmianom.
3) Ograniczonym dostępem do kredytów i programów wspierających inwestycje w odnawialne
źródła energii.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie potwierdza ograniczonego dostępu do kredytów
i programów wspierających inwestycje w odnawialne źródła energii.
Rząd realizuje programy wspierające inwestycje w odnawialne źródła energii, wśród których
do najważniejszych należą:
Mój Prąd 6.0: Program dotacji dla osób fizycznych na mikroinstalacje fotowoltaiczne,
magazyny energii i ciepła, z budżetem z KPO.
Czyste Powietrze: Program kompleksowej termomodernizacji, umożliwiający
dofinansowanie do wymiany pieców, ocieplenia budynku, fotowoltaiki oraz pomp ciepła.
Energia dla wsi: Wsparcie dla rolników i przedsiębiorców rolnych na budowę instalacji
fotowoltaicznych, wiatrowych, biogazowni oraz magazynów energii.
Moje Ciepło: Dotacje na pompy ciepła, w domach jednorodzinnych.
Kredyt ekologiczny FENiKS: Program Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat,
Środowisko 2021-2027 dla przedsiębiorców na modernizację infrastruktury
energetycznej oraz rozwój instalacji OZE.
Magazyny energii z Funduszu Modernizacyjnego: Programy wspierające zwiększenie
autokonsumpcji energii i stabilność sieci.
-- 6 of 9 --
Poza wyżej wymienionymi programami wsparcia, funkcjonują w Polsce systemy wsparcia
operacyjnego w postaci: taryf gwarantowanych FIT (Feed-in-Tariff), dopłat do ceny
rynkowej FIP (Feed-in-Premium) oraz aukcji OZE. Są to główne mechanizmy regulacyjne
w Polsce, mające na celu wspieranie produkcji energii elektrycznej z odnawialnych źródeł.
System FIT
System taryf gwarantowanych Feed-in-Tariff (FIT) polega na zapewnieniu wytwórcom
energii elektrycznej z OZE stałej, gwarantowanej ceny zakupu energii przez określony czas,
niezależnie od bieżących wahań cen rynkowych. Mechanizm ten skierowany jest przede
wszystkim do najmniejszych wytwórców energii elektrycznej, o mocy zainstalowanej
elektrycznej nie większej niż 200 kW.
Cechą charakterystyczną systemu FIT jest pełne ograniczenie ryzyka rynkowego po stronie
wytwórcy, gdyż całość wyprodukowanej energii elektrycznej sprzedawana jest po odgórnie
określonej stawce, a wytwórca nie ponosi kosztu bilansowania i może oprzeć się na
sprzedawcy zobowiązanym w zakresie odkupu energii elektrycznej. Rozwiązanie to ma na
celu ułatwienie rozwoju rozproszonej energetyki odnawialnej, zwiększenie udziału
lokalnych producentów energii oraz wsparcie nowych inwestorów, którzy nie posiadają
doświadczenia w funkcjonowaniu na rynku energii elektrycznej.
System FIP
System dopłat do ceny rynkowej Feed-in-Premium (FIP) stanowi mechanizm pośredni
pomiędzy gwarantowanymi taryfami a pełnym funkcjonowaniem na rynku energii.
W tym modelu wytwórca energii z OZE sprzedaje energię elektryczną bezpośrednio
na rynku, uzyskując cenę rynkową, a następnie otrzymuje premię (dopłatę) wyrównującą
różnicę pomiędzy ceną rynkową a wcześniej ustaloną ceną referencyjną.
System FIP zachęca wytwórców do aktywnego uczestnictwa w rynku energii, jednocześnie
ograniczając ryzyko nadmiernych wahań cenowych.
Mechanizm ten skierowany jest głównie do małych i średnich instalacji OZE o mocy
zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 1 MW, które są już zdolne do samodzielnego
funkcjonowania na rynku, ale nadal wymagają częściowego wsparcia w celu zapewnienia
stabilności finansowej inwestycji.
Zastosowanie systemu FIP sprzyja stopniowej integracji odnawialnych źródeł energii
z rynkiem energii elektrycznej, zwiększając konkurencję i poprawiając elastyczność systemu
elektroenergetycznego.
Aukcyjny system wsparcia (Aukcje OZE)
Najbardziej kompleksowym mechanizmem wsparcia operacyjnego
w Polsce pozostaje system aukcyjny OZE. W jego ramach wytwórcy energii odnawialnej
konkurują między sobą, składając oferty sprzedaży energii elektrycznej po określonej cenie.
Aukcje organizowane są przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki a ich wolumen
i technologie objęte wsparciem są określone przez Radę Ministrów w dedykowanym
rozporządzeniu.
Wytwórcy, którzy wygrywają aukcje, uzyskują prawo do wsparcia w postaci gwarancji ceny
energii elektrycznej przez okres do 15 lat w oparciu o dwustronny kontrakt różnicowy.
Znacząco zwiększa to tzw. „bankowalność” projektów i umożliwia ich finansowanie przy
optymalnym udziale środków prywatnych.
Mechanizm aukcyjny pozwala na kontrolę kosztów wsparcia po stronie państwa, gdyż
konkurencja cenowa pomiędzy wytwórcami prowadzi do obniżania oferowanych stawek,
a jednocześnie wprowadza różnicowy kontrakt dwustronny, gdzie to wytwórca zwraca
-- 7 of 9 --
różnicę, gdy ceny na rynkach są wyższe od złożonej oferty. Jednocześnie system ten
umożliwia realizację długoterminowych celów polityki energetycznej poprzez precyzyjne
sterowanie rozwojem poszczególnych technologii OZE.
Systemy FIT, FIP oraz aukcje OZE stanowią komplementarny zestaw instrumentów
regulacyjnych, umożliwiających wsparcie odnawialnych źródeł energii na różnych etapach
rozwoju i w różnych skalach działalności. Ich funkcjonowanie przyczynia się do zwiększenia
udziału OZE w krajowym miksie energetycznym, poprawy bezpieczeństwa energetycznego,
redukcji emisji gazów cieplarnianych oraz realizacji zobowiązań wynikających z polityki
klimatyczno-energetycznej Unii Europejskiej.
5. Czy rząd planuje wsparcie dla prosumentów w zakresie magazynowania energii, aby
poprawić efektywność instalacji fotowoltaicznych i zwiększyć stabilność energetyczną
gospodarstw domowych oraz małych firm?
W 2025 roku Ministerstwo Klimatu i Środowiska realizowało działania w ramach Priorytetu
Rządu RP P31 Zwiększenie liczby przydomowych magazynów energii z 50 tys. do 200 tys.
do końca 2027 roku, którego celem jest zwiększenie efektywności energetycznej instalacji
prosumenckich poprzez rozwój przydomowych systemów magazynowania energii. Projekt
ten ma na celu podniesienie poziomu autokonsumpcji energii wytwarzanej z mikroinstalacji
OZE, co przyczyni się do odciążenia sieci elektroenergetycznej, zwiększenia bezpieczeństwa
energetycznego oraz lepszego wykorzystania lokalnych zasobów energii odnawialnej.
Zgodnie z założeniami Priorytetu P31 liczba przydomowych magazynów energii
ma osiągnąć 200 tys. do końca 2027 r.
Do końca 2025 r. zainstalowano ponad 112 tys. takich magazynów a obecne tempo
instalacji wynosi średnio ok. 8 tys. urządzeń miesięcznie, co wskazuje na możliwość realizacji
celu już w 2026 roku. MKiŚ na bieżąco monitoruje rozwój rynku prosumenckiego, a także
identyfikuje potencjalne bariery jego dalszego rozwoju. Powyższe działania prowadzone
w latach 2024-2025 są odpowiedzią na potrzeby ewaluacji tego sektora, a ich wdrożenie
wpłynie na zwiększenie opłacalności rozliczeń w systemie net-billing, a także efektywną
współpracę prosumentów ze spółkami obrotu i operatorami systemu dystrybucyjnego.
Program „Mój Prąd” to kluczowy instrument wspierający rozwój energetyki prosumenckiej
w Polsce. W ostatnich edycjach jego zakres został rozszerzony o dofinansowanie
przydomowych magazynów energii elektrycznej oraz magazynów ciepła, co miało na celu
zwiększenie autokonsumpcji energii wytwarzanej w instalacjach fotowoltaicznych
oraz poprawę bilansowania systemu. Wsparcie mogło wynosić do 50% kosztów
kwalifikowanych tj. maksymalnie do 16 tys. zł w przypadku magazynów energii elektrycznej
oraz do 5 tys. zł dla magazynów ciepła. Przewidziano również możliwość uzyskania
dodatkowego dofinansowania na falowniki hybrydowe lub systemy zarządzania energią
(EMS).
Zgodnie z zasadami Programu, od 1 sierpnia 2024 r. montaż magazynu energii jest
obowiązkowy dla nowych prosumentów rozliczających się w systemie net-billing.
Rozwiązanie to wpisuje się w działania mające na celu poprawę stabilności pracy systemu
elektroenergetycznego oraz zwiększenie bezpieczeństwa energetycznego gospodarstw
domowych. Po zakończeniu programu ,,Mój prąd 6.0”, w dniu 30 marca 2026 r.
uruchomiono nowy, obejmujący rozwiązania przejściowe i warunki wsparcia takie same
-- 8 of 9 --
jak w Programie „Mój Prąd 6.0”, nabór wniosków finansowany z Krajowego Planu
Odbudowy1, z łączną alokacją na poziomie 0,335 mld zł.
Kolejne planowane nabory planowane są do finansowania ze środków Funduszu
Modernizacyjnego2 z łączną alokacją wynoszącą około 1 mld zł. Wsparcie będzie dostępne
dla prosumentów rozliczających się zarówno w systemie net-billing, jak i net-metering,
spełniających kryteria określone w programach, w tym m.in. posiadających mikroinstalacje
OZE i wykorzystujących energię na własne potrzeby.
Nabór wniosków w części finansowanej z Funduszu Modernizacyjnego planowany
jest do ogłoszenia w następnej kolejności. Obejmie on bezzwrotne dotacje dla osób
fizycznych posiadających status prosumenta, czyli dysponujących mikroinstalacją
odnawialnego źródła energii podłączoną do sieci i produkują energię na własne potrzeby
– w wysokości do 16 tys. zł dla magazynów energii w systemie net - billing oraz 8 tys. zł dla
magazynów w systemie net - metering.
Dodatkowym mechanizmem wsparcia pozostaje ulga termomodernizacyjna, pozwalająca
odliczyć wydatki poniesione m.in. na instalacje fotowoltaiczne oraz magazyny energii
w budynkach już użytkowanych w wysokości do 53 tys. zł na podatnika lub 106 tys. zł
na małżonków.
6. Ile środków zostało przeznaczonych lub planowanych na wsparcie fotowoltaiki
w województwie lubelskim, które wciąż wymaga większych nakładów na rozwój
infrastruktury energetycznej?
W ramach programu „Mój Prąd” – części 1 (2021-2023) oraz części 3 (2024-2027) –
NFOŚiGW wypłacił dotychczas mieszkańcom woj. lubelskiego prawie 303 mln zł,
a w 2025 r. WFOŚiGW zawarł 3 umowy o udzielenie dotacji na montaż, rozbudowę
instalacji fotowoltaicznych na łączną kwotę prawie 250 tys. zł.
Dodatkowo WFOŚiGW udzielał niskooprocentowanych pożyczek. W 2025 r. zawarto
4 umowy o łącznej wartości ponad 378 tys. zł, a łączna kwota środków wypłaconych
beneficjentom z tytułu pożyczek (także z lat wcześniejszych) wyniosła ponad 1,1 mln zł.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Urszula Zielińska
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM.
1 https://przydomowemagazyny.gov.pl/
2 https://przydomowemagazyny.gov.pl/pme-czesc-2-z-fm/
-- 9 of 9 --