Interpelacja w sprawie zgody Ministerstwa Infrastruktury na przejęcie udziałów w spółce Bulk Cargo-Port Szczecin sp. z o.o. przez niemiecką firmę Rhenus Beteiligungen International GmbH
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 7241
do ministra infrastruktury
w sprawie zgody Ministerstwa Infrastruktury na przejęcie udziałów w spółce Bulk Cargo-Port Szczecin sp. z o.o. przez niemiecką firmę Rhenus Beteiligungen International GmbH
Zgłaszający: Dariusz Matecki
Data wpływu: 03-01-2025
Zwracam się z interpelacją dotyczącą kluczowej kwestii związanej z polską infrastrukturą portową i bezpieczeństwem gospodarczym naszego kraju. Media donoszą o możliwości przejęcia spółki Bulk Cargo-Port Szczecin sp. z o.o. przez niemiecką grupę Rhenus Beteiligungen International GmbH. W związku z tym pragnę uzyskać wyczerpujące wyjaśnienia na temat działań i stanowiska Ministerstwa Infrastruktury w tej sprawie.
Spółka Bulk Cargo-Port Szczecin sp. z o.o., zarządzająca terminalem przeładunkowym w Porcie Szczecin, odgrywa strategiczną rolę w polskim systemie logistycznym, obsługując takie towary jak węgiel, koks, ruda żelaza czy inne surowce masowe. Przejęcie tej spółki przez podmiot zagraniczny rodzi pytania o wpływ tego procesu na bezpieczeństwo państwa oraz suwerenność gospodarczą Polski.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Infrastruktury wyraziło zgodę na przejęcie przez niemiecką firmę Rhenus Beteiligungen International GmbH większościowych udziałów w spółce Bulk Cargo-Port Szczecin sp. z o.o.? Jeśli tak, to na jakiej podstawie została podjęta ta decyzja?
Jakie argumenty i przesłanki uzasadniały ewentualne wyrażenie zgody na taką transakcję? Proszę o ich pełne przedstawienie.
Czy w procesie podejmowania decyzji dokonano szczegółowej analizy skutków gospodarczych i strategicznych dla Polski? Jeśli tak, to jakie wnioski wynikają z tych analiz?
Czy ministerstwo zamierza wprowadzić działania zapobiegające dalszej utracie kontroli nad kluczową infrastrukturą portową przez polskie podmioty na rzecz zagranicznych inwestorów? Jeśli tak, to jakie kroki są planowane?
Czy rozważano alternatywne scenariusze, takie jak przejęcie Bulk Cargo-Port Szczecin sp. z o.o. przez jedną z polskich spółek Skarbu Państwa? Jeśli nie, to dlaczego taka opcja została odrzucona?
Port w Szczecinie odgrywa strategiczną rolę w systemie gospodarczym naszego kraju. Jego marginalizacja w wyniku przejęcia przez zagraniczny kapitał może negatywnie wpłynąć na pozycję Polski w regionie oraz na dochody budżetowe. Oczekuję szczegółowych wyjaśnień w tej sprawie oraz przedstawienia wszelkich działań, jakie ministerstwo podejmie w celu ochrony polskich interesów narodowych.
Sekretarz stanu Arkadiusz Marchewka
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (7)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7662 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DNW-1.054.1.2025
Warszawa, 20 lutego 2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelacje nr 7241, 7317 i zapytanie nr 2103 Posła na Sejm RP pana
Dariusza Mateckiego oraz grupy posłów w sprawie zgody Ministerstwa Infrastruktury na
przejęcie udziałów w spółce Bulk Cargo-Port Szczecin sp. z o.o. przez niemiecką firmę
Rhenus Bteiligungen International GmbH i zobowiązania inwestycyjne grupy Rhenus
w porcie Szczecin, przedstawiam poniższe informacje.
Na wstępie odnosząc się do pytań związanych ze spółką Bulk Cargo – Port Szczecin sp.
z o.o. (dalej również: Spółka lub Bulk Cargo) wskazać należy, że rozpowszechniane
w przestrzeni medialnej informacje o sprzedaży polskiego portu Niemcom
i wyprzedaży majątku Skarbu Państwa pozostają istotnie niezgodne z prawdą.
Portem w Szczecinie zarządza spółka Zarząd Morskich Portów Szczecin i Świnoujście
S.A. (dalej: ZMPSiŚ). Akcjonariuszami ZMPSiŚ są Skarb Państwa (94,80% udziału
w kapitale zakładowym), Gmina Szczecin (0,57%), Gmina Świnoujście (0,17%) oraz
akcjonariusze indywidualni – pracownicy (4,45%).
Akcje i nieruchomości ZMPSiŚ nie są przedmiotem żadnej transakcji.
Na terenie portu w Szczecinie działa Spółka Bulk Cargo – Port Szczecin sp. z o.o. Jest
jedną z wielu firm prywatnych, operatorem prowadzącym działalność przeładunkową
na terenie portu, korzystającym z nieruchomości ZMPSiŚ na podstawie
długoterminowej umowy dzierżawy.
Proces zbywania udziałów w spółce Bulk Cargo – Port Szczecin sp. z o.o., przy wiedzy
Skarbu Państwa, prowadzony był od początku 2022 roku. Jednym z podmiotów
analizujących możliwość zakupu udziałów tego operatora była jednoosobowa spółka
Skarbu Państwa - Fundusz Rozwoju Spółek S.A. (dalej FRS). FRS w 2022 roku, specjalnie
do realizacji tej konkretnej transakcji, zatrudnił doradcę oraz pełnomocnika Zarządu
ds. Bulk Cargo, których zadaniem było prowadzenie działań zmierzających do nabycia
udziałów Spółki. W tym celu m. in. przeprowadzone zostało badanie due dilligence,
mające określić sytuację prawno-finansową oraz zdolności operacyjne Spółki.
W listopadzie 2022 roku ówczesny sekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury Pan
Marek Gróbarczyk został poinformowany przez ZMPSiŚ oraz OT Port Świnoujście S.A.
o realizowanym w Bulk Cargo procesie przekształceń własnościowych, w wyniku
-- 1 of 3 --
2
którego Spółka Rhenus Beteiligungen International GmbH z siedzibą w Holzwickede w
Niemczech (dalej: Rhenus) ma nabyć pakiet udziałów.
Ostatecznie w grudniu 2022 roku prywatni udziałowcy nie zbyli swoich udziałów na
rzecz jednoosobowej Spółki Skarbu Państwa - Funduszu Rozwoju Spółek. Udziały te,
stanowiące 40 % kapitału zakładowego Bulk Cargo, zbyli na rzecz Rhenus.
W dniu 21 sierpnia 2023 roku do Ministerstwa Infrastruktury wpłynęło pismo
przedstawicieli osób prywatnych - większościowych udziałowców zawierające
deklarację zbycia wszystkich pozostałych udziałów.
We wrześniu 2023 roku Zarząd Bulk Cargo w piśmie skierowanym do Prezesa Rady
Ministrów Mateusza Morawieckiego informował, że Rhenus nabył pakiet udziałów
(40,3% w kapitale zakładowym spółki), a pozostałe udziały są w posiadaniu osób
fizycznych - udziałowców, którzy deklarują chęć ich zbycia. W piśmie informowano, że
Rhenus docelowo zamierza nabyć 100 % udziałów Spółki. Ponadto Zarząd Spółki prosił
o informacje o planach Skarbu Państwa, dotyczących pierwokupu udziałów.
Jednocześnie w korespondencji wskazano na konieczność poczynienia licznych
inwestycji w infrastrukturę Spółki.
Jak wynika z posiadanej w Ministerstwie Infrastruktury wewnętrznej dokumentacji,
w 2023 roku w Ministerstwie Infrastruktury odbyło się spotkanie z przedstawicielami
Rhenus. Z dokumentacji tej wynika także, że Skarb Państwa w listopadzie 2023 roku
uznał, że w tamtym okresie deklaracja Skarbu Państwa w zakresie realizacji prawa
pierwokupu udziałów Bulk Cargo i podejmowanie kierunkowej decyzji w tej sprawie
wydają się nieuzasadnione.
Ostatecznie w drugiej połowie 2024 roku pomiędzy prywatnymi udziałowcami -
osobami fizycznymi a Rhenus zawarte zostały warunkowe umowy zbycia udziałów Bulk
Cargo.
Ministerstwo Infrastruktury, w związku ze złożonymi przez udziałowców
zawiadomieniami o zawarciu warunkowych umów sprzedaży udziałów Bulk Cargo –
Port Szczecin sp. z o.o., analizowało przysługujące Skarbowi Państwa na podstawie art.
3d ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz.U. z 2023 r.
poz. 1796) (dalej: „Ustawa”) prawo pierwokupu udziałów Spółki.
W ramach obowiązującej już od 2023 roku procedury prawa pierwokupu, określonej
w Zarządzeniu Nr 20 Ministra Infrastruktury z dnia 22 sierpnia 2023 r. w sprawie
sposobu postępowania komórek organizacyjnych Ministerstwa Infrastruktury w
zakresie wykonywania prawa pierwokupu akcji albo udziałów w spółce handlowej
przez Skarb Państwa reprezentowany przez ministra właściwego do spraw gospodarki
morskiej (Dz. Urz. MI. z 2023 r. poz. 37), Ministerstwo Infrastruktury przeprowadziło
szerokie konsultacje, również z podmiotami zewnętrznymi, w tym m.in. m. in.
z Agencją Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Ministerstwem Aktywów Państwowych,
w zakresie ich kompetencji, w celu ustalenia istnienia przesłanek do skorzystania
z prawa pierwokupu.
-- 2 of 3 --
3
Ponadto w ramach postępowania administracyjnego, toczonego na wniosek Rhenus
Beteiligungen International GmbH o wyrażenie zgody na uzyskanie statusu podmiotu
dominującego w trybie art. 3b ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach
i przystaniach morskich (Dz. U. z 2023 r. poz. 1796) wobec Bulk Cargo – Port Szczecin
Minister Infrastruktury weryfikował wystąpienie przesłanki wydania decyzji
odmownej, tj.:
1) zagrożenie obronności, bezpieczeństwa państwa, bezpieczeństwa
publicznego, bezpieczeństwa morskiego lub porządku publicznego;
2) stwierdzenie niezgodności przewidywanego sposobu zagospodarowania
nieruchomości ze strategiami rozwoju, programami lub dokumentami
programowymi w zakresie gospodarki morskiej lub transportu, przyjętymi na
podstawie ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki
rozwoju (Dz.U. z 2024 r. poz. 324 z późn. zm.);
3) stwierdzenie niezgodności przewidywanego sposobu zagospodarowania
nieruchomości z planem rozwoju portu lub przystani morskiej;
4) inny ważny interes publiczny przemawiający za odmową wydania pozwolenia.
Zbycie udziałów na rzecz Rhenus Beteiligungen International GmbH zostało
pozytywnie zaopiniowane przez Wolny Związek Zawodowy Pracowników Gospodarki
Morskiej Bulk Cargo – Port Szczecin sp. z o.o., a także 191 pracowników spółki Bulk
Cargo – Port Szczecin sp. z o.o. Organizacja związkowa wskazała na trudną sytuację
Spółki i pozytywnie odniosła się do planów inwestycyjnych Rhenus.
Większościowy udziałowiec Bulk Cargo-Port Szczecin sp. z o.o., zadeklarował
dokonanie licznych inwestycji w infrastrukturę Spółki, mających na celu zwiększenie
możliwości przeładunkowych i wzrost efektywności świadczonych usług.
Transakcje zbycia udziałów zostały zawarte pomiędzy prywatnymi podmiotami.
Minister Infrastruktury, reprezentujący Skarb Państwa nie jest ich stroną, wobec czego
nie posiada prawnych możliwości ingerowania w ich treść.
Odnosząc się do prośby o przekazanie dokumentów, wobec braku konkretnego
wskazania żądanej dokumentacji, uprzejmie informuję, iż dokumenty po ich
sprecyzowaniu mogą zostać udostępnione do wglądu w Ministerstwie Infrastruktury.
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury:
Arkadiusz Marchewka
Sekretarz Stanu
-- 3 of 3 --