Interpelacja nr 7054
Interpelacja w sprawie pojawiających się w przestrzeni publicznej informacji dotyczących planów rozszerzenia systemu ETS na rolnictwo
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie pojawiających się w przestrzeni publicznej informacji dotyczących planów rozszerzenia systemu ETS na rolnictwo
Interpelacja nr 7054
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie pojawiających się w przestrzeni publicznej informacji dotyczących planów rozszerzenia systemu ETS na rolnictwo
Zgłaszający: Norbert Jakub Kaczmarczyk
Data wpływu: 18-12-2024
Szanowny Panie Ministrze,
działając na podstawie uprawnień wynikających z ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracam się do Pana Ministra w sprawie pojawiających się w przestrzeni publicznej informacji dotyczących planów rozszerzenia systemu ETS na rolnictwo.
Jak przeczytać można w mediach, Komisja Europejska zastanawia się nad kolejnym rozszerzeniem systemu Europejskiego Systemu Handlu Emisjami - właśnie o rolnictwo.
W związku z tym, że w sprawie tak absurdalnych pomysłów należy interweniować gdy tylko zaczną się pojawiać, zwracam się do Pana Ministra z pytaniami:
1. W jaki sposób Polska przeciwstawia się i blokuje ten pomysł?
2. W połowie 2024 roku składałem do Pana Ministra interpelację w sprawie pogarszającej się sytuacji polskich producentów nabiału na zagranicznych rynkach. Otrzymałem wówczas odpowiedź, że Komisja Europejska stwierdziła, że w tamtym czasie brak było podstaw, aby w ramach obowiązujących przepisów o wspólnej organizacji rynków produktów rolnych uruchamiać tzw. środki wyjątkowe, które pozwoliłyby na przyznanie ewentualnego wsparcia dla producentów mleka. Środki wyjątkowe są stosowane wyłącznie w nadzwyczajnych sytuacjach kryzysowych. W związku z tym, czy po wprowadzeniu systemu ETS polskie rolnictwo w każdym jej sektorze nie będzie mogło liczyć na żadne wsparcie, skoro kryzys wywołany wprowadzeniem handlu emisjami będzie sytuacją standardową?
Z wyrazami szacunku
Norbert Kaczmarczyk
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 7054
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie pojawiających się w przestrzeni publicznej informacji dotyczących planów rozszerzenia systemu ETS na rolnictwo
Zgłaszający: Norbert Jakub Kaczmarczyk
Data wpływu: 18-12-2024
Szanowny Panie Ministrze,
działając na podstawie uprawnień wynikających z ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracam się do Pana Ministra w sprawie pojawiających się w przestrzeni publicznej informacji dotyczących planów rozszerzenia systemu ETS na rolnictwo.
Jak przeczytać można w mediach, Komisja Europejska zastanawia się nad kolejnym rozszerzeniem systemu Europejskiego Systemu Handlu Emisjami - właśnie o rolnictwo.
W związku z tym, że w sprawie tak absurdalnych pomysłów należy interweniować gdy tylko zaczną się pojawiać, zwracam się do Pana Ministra z pytaniami:
1. W jaki sposób Polska przeciwstawia się i blokuje ten pomysł?
2. W połowie 2024 roku składałem do Pana Ministra interpelację w sprawie pogarszającej się sytuacji polskich producentów nabiału na zagranicznych rynkach. Otrzymałem wówczas odpowiedź, że Komisja Europejska stwierdziła, że w tamtym czasie brak było podstaw, aby w ramach obowiązujących przepisów o wspólnej organizacji rynków produktów rolnych uruchamiać tzw. środki wyjątkowe, które pozwoliłyby na przyznanie ewentualnego wsparcia dla producentów mleka. Środki wyjątkowe są stosowane wyłącznie w nadzwyczajnych sytuacjach kryzysowych. W związku z tym, czy po wprowadzeniu systemu ETS polskie rolnictwo w każdym jej sektorze nie będzie mogło liczyć na żadne wsparcie, skoro kryzys wywołany wprowadzeniem handlu emisjami będzie sytuacją standardową?
Z wyrazami szacunku
Norbert Kaczmarczyk
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Stefan Krajewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.8 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6276 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 17 stycznia 2025 r.
Znak sprawy: DPB.śk.058.4.2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: Interpelacji 7054 w sprawie pojawiających się w przestrzeni publicznej
informacji dotyczących planów rozszerzenia ETS na rolnictwo
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr 7054 z dnia 30 grudnia 2024 r. złożoną przez
Pana Posła Norberta Karczmarczyka, w sprawie pojawiających się w przestrzeni
publicznej informacji dotyczących planów rozszerzenia systemu ETS na rolnictwo,
przekazuję poniżej następujące wyjaśnienia.
1. W jaki sposób Polska przeciwstawia się i blokuje ten pomysł?
W odniesieniu do koncepcji rozszerzenia europejskiego systemu handlu uprawnieniami
do emisji dwutlenku węgla o komponent dotyczący rolnictwa należy wyjaśnić, że
obecnie nie istnieją przepisy, ani krajowe ani europejskie, które nakładałyby na sektor
rolny indywidualne cele związane z ograniczeniem emisji gazów cieplarnianych. Nie są
także prowadzone prace nad projektami zmian legislacyjnych w tym zakresie. Włączenie
sektora rolnego do systemu handlu uprawnieniami do emisji (ETS3/AgriETS) jest w fazie
teoretycznych rozważań i jest jednym z elementów szerszej dyskusji nt. przyszłości
polityki klimatycznej UE.
Dyskusje te są związane z opublikowanym 6 lutego 2024 r. komunikatem Komisji
Europejskiej w sprawie celu redukcyjnego na 2040 r. Przyjęcie celu redukcyjnego na
2040 r. pociągnie za sobą kolejne zmiany prawne w obrębie polityki klimatycznej UE. Na
-- 1 of 4 --
tym etapie jednak nie ma rozstrzygnięć co do tego, jaki będzie kształt polityki
klimatycznej UE i jakie rozwiązania prawne będą obowiązywać w tym zakresie dla
sektora rolnego. Natomiast należy podkreślić, że obecnie na forum UE nie toczą się
prace nad realizacją takich postulatów.
Dodatkowo, w styczniu 2024 r. KE zainicjowała strategiczny dialog na temat przyszłości
rolnictwa w UE. Łączył on głównych interesariuszy z europejskiego sektora rolno-
spożywczego, społeczeństwa obywatelskiego, społeczności wiejskich i środowisk
akademickich i miał za zadanie wypracowanie wspólnej wizji przyszłości rolnictwa i
systemu żywnościowego UE.
Konkluzje z Dialogu Strategicznego odnoszą się m.in. do kwestii utworzenia rolnego
systemu ETS. Wskazują one, że w tej chwili jest zbyt wcześnie, aby sektor rolny został
objęty mechanizmem opłat za wytwarzane emisje. Objęcie rolnictwa takim systemem na
tym etapie może generować wiele potencjalnych, poważnych problemów m.in.: wzrost
cen żywności, wpływ na handel międzynarodowy [przenoszenie produkcji poza UE] oraz
znaczące obciążenia administracyjne. Tym samym wprowadzenie systemu opłat za
emisje w rolnictwie może przyczynić się do wzrostu kosztów społecznych.
Efekty prac zespołu ekspertów Dialogu Strategicznego w postaci zbioru analiz i
rekomendacji zostały opublikowane we wrześniu 2024 r. i mają posłużyć budowaniu
wizji dla rolnictwa i żywności w nadchodzących latach.
2. W połowie 2024 roku składałem do Pana Ministra interpelację w sprawie
pogarszającej się sytuacji polskich producentów nabiału na zagranicznych
rynkach. Otrzymałem wówczas odpowiedź, że Komisja Europejska stwierdziła,
że w tamtym czasie brak było podstaw, aby w ramach obowiązujących
przepisów o wspólnej organizacji rynków produktów rolnych uruchamiać tzw.
środki wyjątkowe, które pozwoliłyby na przyznanie ewentualnego wsparcia dla
producentów mleka. Środki wyjątkowe są stosowane wyłącznie w
nadzwyczajnych sytuacja kryzysowych. W związku z tym, czy po
wprowadzeniu systemu ETS polskie rolnictwo w każdym jej sektorze nie będzie
mogło liczyć na żadne wsparcie, skoro kryzys wywołany wprowadzeniem
handlu emisjami będzie sytuacją standardową?
-- 2 of 4 --
Rolnictwo nie jest objęte systemem opłat za emisje gazów cieplarnianych. Tak jak
wspomniano już w odpowiedzi na poprzednie pytanie, wprowadzenie ewentualnych
opłat za emisje w rolnictwie jest na etapie teoretycznych rozważań, podobnie jak
zmiany w innych obszarach polityki klimatycznej UE.
Niemniej MRiRW stoi na stanowisku, że nadrzędną rolą rolnictwa jest zapewnienie
bezpieczeństwa żywnościowego. Ponieważ, głównymi źródłami emisji gazów
cieplarnianych w rolnictwie są nawożenie (podtlenek azotu) i produkcja zwierzęca
(metan), to redukcja emisji jest trudna ze względu na brak możliwości zmiany procesów
biologicznych zachodzących podczas produkcji rolnej. W sektorze rolnym nie istnieją
alternatywy dla sposobu, w jaki obecnie produkowana jest żywność (tak jak ma to
miejsce np. w energetyce). Prawdziwe ograniczenie emisji w sektorze mogłoby nastąpić
poprzez znaczną redukcję wolumenu produkcji, w tym przede wszystkim pogłowia
zwierząt. To z kolei wiązałoby się ze zmniejszeniem zatrudnienia w rolnictwie,
zwiększeniem cen żywności, a przy braku radykalnej zmiany nawyków żywieniowych
konsumentów (tj. przejściu na dietę roślinną) przenoszeniem produkcji do krajów
trzecich i powstaniem zjawiska tzw. ucieczki emisji (carbon leakage).
Dlatego też w zakresie planowania polityki klimatycznej rolnictwo musi być traktowane
w sposób szczególny, gwarantujący priorytet utrzymania zdolności produkcyjnych i
opłacalności produkcji rolnej, a tym samym utrzymania bezpieczeństwa żywnościowego
z jednoczesnym wsparciem w wysiłkach adaptacyjnych. Potrzebne i wskazane jest
natomiast działanie na rzecz zmniejszenia presji na środowisko w sektorze i całym
łańcuchu żywnościowym. Działania w tym zakresie powinny być odpowiednio
wynagradzane i ukierunkowane raczej na wprowadzenie systemu zachęt niż na
wymuszanie określonych efektów, tak aby nie powodować zakłóceń i sytuacji
kryzysowych w sektorze.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 4 --
Podstawa prawna:
(1) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/959 z dnia 10 maja 2023
r. zmieniająca dyrektywę 2003/87/WE ustanawiającą system handlu przydziałami
emisji gazów cieplarnianych w Unii oraz decyzję (UE) 2015/1814 w sprawie
ustanowienia i funkcjonowania rezerwy stabilności rynkowej dla unijnego systemu
handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 17 stycznia 2025 r.
Znak sprawy: DPB.śk.058.4.2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: Interpelacji 7054 w sprawie pojawiających się w przestrzeni publicznej
informacji dotyczących planów rozszerzenia ETS na rolnictwo
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr 7054 z dnia 30 grudnia 2024 r. złożoną przez
Pana Posła Norberta Karczmarczyka, w sprawie pojawiających się w przestrzeni
publicznej informacji dotyczących planów rozszerzenia systemu ETS na rolnictwo,
przekazuję poniżej następujące wyjaśnienia.
1. W jaki sposób Polska przeciwstawia się i blokuje ten pomysł?
W odniesieniu do koncepcji rozszerzenia europejskiego systemu handlu uprawnieniami
do emisji dwutlenku węgla o komponent dotyczący rolnictwa należy wyjaśnić, że
obecnie nie istnieją przepisy, ani krajowe ani europejskie, które nakładałyby na sektor
rolny indywidualne cele związane z ograniczeniem emisji gazów cieplarnianych. Nie są
także prowadzone prace nad projektami zmian legislacyjnych w tym zakresie. Włączenie
sektora rolnego do systemu handlu uprawnieniami do emisji (ETS3/AgriETS) jest w fazie
teoretycznych rozważań i jest jednym z elementów szerszej dyskusji nt. przyszłości
polityki klimatycznej UE.
Dyskusje te są związane z opublikowanym 6 lutego 2024 r. komunikatem Komisji
Europejskiej w sprawie celu redukcyjnego na 2040 r. Przyjęcie celu redukcyjnego na
2040 r. pociągnie za sobą kolejne zmiany prawne w obrębie polityki klimatycznej UE. Na
-- 1 of 4 --
tym etapie jednak nie ma rozstrzygnięć co do tego, jaki będzie kształt polityki
klimatycznej UE i jakie rozwiązania prawne będą obowiązywać w tym zakresie dla
sektora rolnego. Natomiast należy podkreślić, że obecnie na forum UE nie toczą się
prace nad realizacją takich postulatów.
Dodatkowo, w styczniu 2024 r. KE zainicjowała strategiczny dialog na temat przyszłości
rolnictwa w UE. Łączył on głównych interesariuszy z europejskiego sektora rolno-
spożywczego, społeczeństwa obywatelskiego, społeczności wiejskich i środowisk
akademickich i miał za zadanie wypracowanie wspólnej wizji przyszłości rolnictwa i
systemu żywnościowego UE.
Konkluzje z Dialogu Strategicznego odnoszą się m.in. do kwestii utworzenia rolnego
systemu ETS. Wskazują one, że w tej chwili jest zbyt wcześnie, aby sektor rolny został
objęty mechanizmem opłat za wytwarzane emisje. Objęcie rolnictwa takim systemem na
tym etapie może generować wiele potencjalnych, poważnych problemów m.in.: wzrost
cen żywności, wpływ na handel międzynarodowy [przenoszenie produkcji poza UE] oraz
znaczące obciążenia administracyjne. Tym samym wprowadzenie systemu opłat za
emisje w rolnictwie może przyczynić się do wzrostu kosztów społecznych.
Efekty prac zespołu ekspertów Dialogu Strategicznego w postaci zbioru analiz i
rekomendacji zostały opublikowane we wrześniu 2024 r. i mają posłużyć budowaniu
wizji dla rolnictwa i żywności w nadchodzących latach.
2. W połowie 2024 roku składałem do Pana Ministra interpelację w sprawie
pogarszającej się sytuacji polskich producentów nabiału na zagranicznych
rynkach. Otrzymałem wówczas odpowiedź, że Komisja Europejska stwierdziła,
że w tamtym czasie brak było podstaw, aby w ramach obowiązujących
przepisów o wspólnej organizacji rynków produktów rolnych uruchamiać tzw.
środki wyjątkowe, które pozwoliłyby na przyznanie ewentualnego wsparcia dla
producentów mleka. Środki wyjątkowe są stosowane wyłącznie w
nadzwyczajnych sytuacja kryzysowych. W związku z tym, czy po
wprowadzeniu systemu ETS polskie rolnictwo w każdym jej sektorze nie będzie
mogło liczyć na żadne wsparcie, skoro kryzys wywołany wprowadzeniem
handlu emisjami będzie sytuacją standardową?
-- 2 of 4 --
Rolnictwo nie jest objęte systemem opłat za emisje gazów cieplarnianych. Tak jak
wspomniano już w odpowiedzi na poprzednie pytanie, wprowadzenie ewentualnych
opłat za emisje w rolnictwie jest na etapie teoretycznych rozważań, podobnie jak
zmiany w innych obszarach polityki klimatycznej UE.
Niemniej MRiRW stoi na stanowisku, że nadrzędną rolą rolnictwa jest zapewnienie
bezpieczeństwa żywnościowego. Ponieważ, głównymi źródłami emisji gazów
cieplarnianych w rolnictwie są nawożenie (podtlenek azotu) i produkcja zwierzęca
(metan), to redukcja emisji jest trudna ze względu na brak możliwości zmiany procesów
biologicznych zachodzących podczas produkcji rolnej. W sektorze rolnym nie istnieją
alternatywy dla sposobu, w jaki obecnie produkowana jest żywność (tak jak ma to
miejsce np. w energetyce). Prawdziwe ograniczenie emisji w sektorze mogłoby nastąpić
poprzez znaczną redukcję wolumenu produkcji, w tym przede wszystkim pogłowia
zwierząt. To z kolei wiązałoby się ze zmniejszeniem zatrudnienia w rolnictwie,
zwiększeniem cen żywności, a przy braku radykalnej zmiany nawyków żywieniowych
konsumentów (tj. przejściu na dietę roślinną) przenoszeniem produkcji do krajów
trzecich i powstaniem zjawiska tzw. ucieczki emisji (carbon leakage).
Dlatego też w zakresie planowania polityki klimatycznej rolnictwo musi być traktowane
w sposób szczególny, gwarantujący priorytet utrzymania zdolności produkcyjnych i
opłacalności produkcji rolnej, a tym samym utrzymania bezpieczeństwa żywnościowego
z jednoczesnym wsparciem w wysiłkach adaptacyjnych. Potrzebne i wskazane jest
natomiast działanie na rzecz zmniejszenia presji na środowisko w sektorze i całym
łańcuchu żywnościowym. Działania w tym zakresie powinny być odpowiednio
wynagradzane i ukierunkowane raczej na wprowadzenie systemu zachęt niż na
wymuszanie określonych efektów, tak aby nie powodować zakłóceń i sytuacji
kryzysowych w sektorze.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Stefan Krajewski
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 4 --
Podstawa prawna:
(1) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/959 z dnia 10 maja 2023
r. zmieniająca dyrektywę 2003/87/WE ustanawiającą system handlu przydziałami
emisji gazów cieplarnianych w Unii oraz decyzję (UE) 2015/1814 w sprawie
ustanowienia i funkcjonowania rezerwy stabilności rynkowej dla unijnego systemu
handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --