Interpelacja nr 6933
Interpelacja w sprawie wycinki drzew na terenach zalanych wyrobisk górniczych w powiecie olkuskim
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (55%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wycinki drzew na terenach zalanych wyrobisk górniczych w powiecie olkuskim
Interpelacja nr 6933
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie wycinki drzew na terenach zalanych wyrobisk górniczych w powiecie olkuskim
Zgłaszający: Dominik Jaśkowiec, Marek Sowa
Data wpływu: 11-12-2024
Wielce Szanowna Pani Ministro,
podnoszenie się poziomu wód gruntowych po likwidacji kopalni cynku i ołowiu Olkusz-Pomorzany skutkuje powstaniem rozległych zalewisk zwanych potocznie pojezierzem olkuskim. Większość z tych nowych zbiorników wodnych powstała w miejscu dawnych wyrobisk górniczych, które po zakończeniu eksploatacji zostały zalesione. Powstawanie i rozwój tych akwenów, które na stale wpisały się w krajobraz powiatu olkuskiego, powinno być poprzedzone wycinką drzew, zwłaszcza że badania naukowe pozwalają określić ich maksymalny rozmiar. Takie działanie ograniczyłoby procesy gnilne związane z obumieraniem zatopionych połaci lasu, co w konsekwencji zapewniłoby ograniczenie procesów zanieczyszczania wód tych akwenów.
Czy podległy Pani Ministrze resort planuje rozpoczęcie wycinki drzew kolidujących z tworzącymi się zalewiskami? Jakie działania w tym zakresie zostały podjęte, a jakie mają być podjęte w najbliższej przyszłości?
Z wyrazami szacunku
Interpelacja nr 6933
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie wycinki drzew na terenach zalanych wyrobisk górniczych w powiecie olkuskim
Zgłaszający: Dominik Jaśkowiec, Marek Sowa
Data wpływu: 11-12-2024
Wielce Szanowna Pani Ministro,
podnoszenie się poziomu wód gruntowych po likwidacji kopalni cynku i ołowiu Olkusz-Pomorzany skutkuje powstaniem rozległych zalewisk zwanych potocznie pojezierzem olkuskim. Większość z tych nowych zbiorników wodnych powstała w miejscu dawnych wyrobisk górniczych, które po zakończeniu eksploatacji zostały zalesione. Powstawanie i rozwój tych akwenów, które na stale wpisały się w krajobraz powiatu olkuskiego, powinno być poprzedzone wycinką drzew, zwłaszcza że badania naukowe pozwalają określić ich maksymalny rozmiar. Takie działanie ograniczyłoby procesy gnilne związane z obumieraniem zatopionych połaci lasu, co w konsekwencji zapewniłoby ograniczenie procesów zanieczyszczania wód tych akwenów.
Czy podległy Pani Ministrze resort planuje rozpoczęcie wycinki drzew kolidujących z tworzącymi się zalewiskami? Jakie działania w tym zakresie zostały podjęte, a jakie mają być podjęte w najbliższej przyszłości?
Z wyrazami szacunku
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Mikołaj Dorożała
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
2
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.5 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6262 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DLŁ-WNO.050.196.2024.BT
3548865.14423778.11641509
Warszawa, 20-02-2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Posłów Dominika Jaśkowca i Marka Sowy w sprawie wycinki
drzew na terenach zalanych wyrobisk górniczych w powiecie olkuskim (K10INT6933),
przedstawiam poniższe informacje.
Problematyka związana z podnoszeniem się poziomu wód gruntowych po likwidacji kopalni
Cynku i Ołowiu Olkusz-Pomorzany, co skutkuje powstawaniem rozległych zalewisk
w miejscu dawnych wyrobisk górniczych, jest przedmiotem szczególnej uwagi i monitoringu
prowadzonego przez leśników z Nadleśnictwa Olkusz. Od 2023 r. poziom wód dynamicznie
się podnosi, zalewając stopniowo grunty, które zostały zalesione w ramach rekultywacji
w kierunku leśnym. Ze względu na zachodzące procesy erozji, w efekcie których dochodzi
do obrywania się skarp do wody, teren dawnej piaskowni w dalszym ciągu jest niestabilny
i może stanowić realne zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi. Stąd też w miejscach szczególnie
niebezpiecznych, tj. „Pole Pomorzany”, znajduje się oznakowanie tablicami, które informują
o obowiązujących w nich zakazach wstępu.
Stopniowe podnoszenie się wód gruntowych przekłada się także na ograniczenia w zakresie
możliwości prowadzenia gospodarki leśnej przez leśników w lasach położonych
w sąsiedztwie zapadlisk. Dotyczy to w szczególności następujących powierzchni:
„Pole Bolesław” - teren po odkrywkowej eksploatacji piasku zrekultywowany
w latach 2013-2023;
„Dąbrówka” - teren po odkrywkowej eksploatacji piasku zrekultywowany w latach
1996-1999;
„Pole Pomorzany” - teren, na którym wystąpiły liczne deformacje nieciągłe
w postaci zapadlisk, zrekultywowany w latach 1994-2004;
„Hutki II” - teren po odkrywkowej eksploatacji piasku zrekultywowany w latach
2014- 2022.
Mając na uwadze bezpieczeństwo osób postronnych, w tym turystów odwiedzających
okoliczne lasy oraz lokalnych mieszkańców, Nadleśnictwo Olkusz podjęło w przeszłości
próby usunięcia drzewostanów położonych w obrębie powierzchni „Pole Bolesław”
i „Dąbrówka”, które w pierwszej kolejności były zagrożone wystąpieniem podtopienia,
-- 1 of 3 --
zgodnie z aktualnymi prognozami opracowanymi przez ZGH „Bolesław” S.A. W ramach
przedmiotowych prac w 2023 r. na „Polu Bolesław” przystąpiono do usunięcia młodników
sosnowych, gdzie pozyskano ok. 52 m3 zrębki energetycznej. Z kolei na powierzchni
„Dąbrówka” w latach 2023 i 2024 pozyskano surowiec drzewny w łącznej ilości ok. 660 m3
oraz 360 m3 zrębki energetycznej. Szybkie tempo wzrostu poziomu wód spowodowało
jednak utrudniony dostęp do zatapianych powierzchni, trudności techniczne oraz realne
zagrożenie dla osób wykonujących prace. Dodatkowo, ze względu na powyższe
uwarunkowania występowały trudności z wyłonieniem wykonawców, ponieważ prace
cechowały się znaczną pracochłonnością, a także wymagały dużych nakładów finansowych.
Wszystkie wskazane okoliczności spowodowały, że nadleśnictwo zmuszone było odstąpić
od dalszych działań na tych obszarach.
Podnoszący się poziom wód gruntowych spowodował również zalanie odnowionego
drzewostanu na terenie zrekultywowanej piaskowni „Hutki II”. W związku z brakiem
przesłanek związanych z bezpieczeństwem ludzi, istniejąca uprawa sosnowa mogłaby
być usunięta jedynie na podstawie przepisów prawnych, które pozwalałyby
na wielkopowierzchniową wycinkę drzew na gruntach leśnych.
Należy zaznaczyć, że w obowiązującym porządku prawnym brak jest regulacji prawa
ogólnego i wewnętrznego, które przewidują interwencyjny, wielkopowierzchniowy wyrąb
drzew na gruntach leśnych w związku z potencjalnym zagrożeniem zalania terenu
i deprecjacją surowca drzewnego. Jedyną możliwością wycięcia drzew zalewanych przez
odtwarzające się zwierciadło wód gruntowych na terenach zrekultywowanych wyrobisk
piasku jest ujęcie takiego postępowania w zapisach aneksu do obowiązującego planu
urządzenia lasu, który opracowuje się na podstawie art. 23 ustawy z dnia 28 września
1991 r. o lasach (Dz. U. z 2024 r. poz. 530 z późn. zm.).
Mając powyższe na uwadze, Nadleśnictwo Olkusz wystosowało w sierpniu 2024 r. wniosek
do Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Katowicach z prośbą o podjęcie
działań zmierzających do opracowania aneksu do obowiązującego planu urządzenia lasu
dla Nadleśnictwa Olkusz na lata 2022-2031. Zakres opracowania obejmuje tereny,
na których występują oraz prognozowane są szkody powstałe na gruntach leśnych wskutek
odtwarzania się naturalnego poziomu zwierciadła wód po zakończeniu działalności
górniczej prowadzonej przez ZGH „Bolesław” S.A. Dodatkowo, Nadleśnictwo Olkusz
zwróciło się z wnioskiem do Zespołu Ochrony Lasu w Opolu o wydanie opinii dotyczącej
wystąpienia szkody w drzewostanie, celem stwierdzenia zasadności podjęcia powyższej
procedury. Po przeprowadzeniu wizji terenowej szkoda została potwierdzona przez
Kierownika Zespołu Ochrony Lasu w Opolu. W toku dalszych czynności, we wrześniu
2024 r. zostało zorganizowane spotkanie przedstawicieli Regionalnej Dyrekcji Lasów
Państwowych w Katowicach oraz Nadleśnictwa Olkusz z Dyrektorem Regionalnej Dyrekcji
Ochrony Środowiska w Krakowie w zakresie omówienia możliwości odstąpienia
od konieczności sporządzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko, celem
skrócenia okresu opracowania przedmiotowego aneksu.
Opracowanie aneksu do obowiązującego planu urządzenia lasu dla Nadleśnictwa Olkusz jest
aktualnie procedowane przez Regionalną Dyrekcję Lasów Państwowych w Katowicach
w ramach procedury zamówień publicznych. Po zakończeniu postępowania, podpisaniu
-- 2 of 3 --
umowy i realizacji zamówienia przez wykonawcę, a także w dalszej kolejności zatwierdzeniu
aneksu przez ministra właściwego do spraw środowiska, Nadleśnictwo Olkusz
niezwłocznie, na miarę możliwości, przystąpi do działań, zgodnie z wytycznymi zawartymi
w opracowaniu.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DLŁ-WNO.050.196.2024.BT
3548865.14423778.11641509
Warszawa, 20-02-2025
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Posłów Dominika Jaśkowca i Marka Sowy w sprawie wycinki
drzew na terenach zalanych wyrobisk górniczych w powiecie olkuskim (K10INT6933),
przedstawiam poniższe informacje.
Problematyka związana z podnoszeniem się poziomu wód gruntowych po likwidacji kopalni
Cynku i Ołowiu Olkusz-Pomorzany, co skutkuje powstawaniem rozległych zalewisk
w miejscu dawnych wyrobisk górniczych, jest przedmiotem szczególnej uwagi i monitoringu
prowadzonego przez leśników z Nadleśnictwa Olkusz. Od 2023 r. poziom wód dynamicznie
się podnosi, zalewając stopniowo grunty, które zostały zalesione w ramach rekultywacji
w kierunku leśnym. Ze względu na zachodzące procesy erozji, w efekcie których dochodzi
do obrywania się skarp do wody, teren dawnej piaskowni w dalszym ciągu jest niestabilny
i może stanowić realne zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi. Stąd też w miejscach szczególnie
niebezpiecznych, tj. „Pole Pomorzany”, znajduje się oznakowanie tablicami, które informują
o obowiązujących w nich zakazach wstępu.
Stopniowe podnoszenie się wód gruntowych przekłada się także na ograniczenia w zakresie
możliwości prowadzenia gospodarki leśnej przez leśników w lasach położonych
w sąsiedztwie zapadlisk. Dotyczy to w szczególności następujących powierzchni:
„Pole Bolesław” - teren po odkrywkowej eksploatacji piasku zrekultywowany
w latach 2013-2023;
„Dąbrówka” - teren po odkrywkowej eksploatacji piasku zrekultywowany w latach
1996-1999;
„Pole Pomorzany” - teren, na którym wystąpiły liczne deformacje nieciągłe
w postaci zapadlisk, zrekultywowany w latach 1994-2004;
„Hutki II” - teren po odkrywkowej eksploatacji piasku zrekultywowany w latach
2014- 2022.
Mając na uwadze bezpieczeństwo osób postronnych, w tym turystów odwiedzających
okoliczne lasy oraz lokalnych mieszkańców, Nadleśnictwo Olkusz podjęło w przeszłości
próby usunięcia drzewostanów położonych w obrębie powierzchni „Pole Bolesław”
i „Dąbrówka”, które w pierwszej kolejności były zagrożone wystąpieniem podtopienia,
-- 1 of 3 --
zgodnie z aktualnymi prognozami opracowanymi przez ZGH „Bolesław” S.A. W ramach
przedmiotowych prac w 2023 r. na „Polu Bolesław” przystąpiono do usunięcia młodników
sosnowych, gdzie pozyskano ok. 52 m3 zrębki energetycznej. Z kolei na powierzchni
„Dąbrówka” w latach 2023 i 2024 pozyskano surowiec drzewny w łącznej ilości ok. 660 m3
oraz 360 m3 zrębki energetycznej. Szybkie tempo wzrostu poziomu wód spowodowało
jednak utrudniony dostęp do zatapianych powierzchni, trudności techniczne oraz realne
zagrożenie dla osób wykonujących prace. Dodatkowo, ze względu na powyższe
uwarunkowania występowały trudności z wyłonieniem wykonawców, ponieważ prace
cechowały się znaczną pracochłonnością, a także wymagały dużych nakładów finansowych.
Wszystkie wskazane okoliczności spowodowały, że nadleśnictwo zmuszone było odstąpić
od dalszych działań na tych obszarach.
Podnoszący się poziom wód gruntowych spowodował również zalanie odnowionego
drzewostanu na terenie zrekultywowanej piaskowni „Hutki II”. W związku z brakiem
przesłanek związanych z bezpieczeństwem ludzi, istniejąca uprawa sosnowa mogłaby
być usunięta jedynie na podstawie przepisów prawnych, które pozwalałyby
na wielkopowierzchniową wycinkę drzew na gruntach leśnych.
Należy zaznaczyć, że w obowiązującym porządku prawnym brak jest regulacji prawa
ogólnego i wewnętrznego, które przewidują interwencyjny, wielkopowierzchniowy wyrąb
drzew na gruntach leśnych w związku z potencjalnym zagrożeniem zalania terenu
i deprecjacją surowca drzewnego. Jedyną możliwością wycięcia drzew zalewanych przez
odtwarzające się zwierciadło wód gruntowych na terenach zrekultywowanych wyrobisk
piasku jest ujęcie takiego postępowania w zapisach aneksu do obowiązującego planu
urządzenia lasu, który opracowuje się na podstawie art. 23 ustawy z dnia 28 września
1991 r. o lasach (Dz. U. z 2024 r. poz. 530 z późn. zm.).
Mając powyższe na uwadze, Nadleśnictwo Olkusz wystosowało w sierpniu 2024 r. wniosek
do Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Katowicach z prośbą o podjęcie
działań zmierzających do opracowania aneksu do obowiązującego planu urządzenia lasu
dla Nadleśnictwa Olkusz na lata 2022-2031. Zakres opracowania obejmuje tereny,
na których występują oraz prognozowane są szkody powstałe na gruntach leśnych wskutek
odtwarzania się naturalnego poziomu zwierciadła wód po zakończeniu działalności
górniczej prowadzonej przez ZGH „Bolesław” S.A. Dodatkowo, Nadleśnictwo Olkusz
zwróciło się z wnioskiem do Zespołu Ochrony Lasu w Opolu o wydanie opinii dotyczącej
wystąpienia szkody w drzewostanie, celem stwierdzenia zasadności podjęcia powyższej
procedury. Po przeprowadzeniu wizji terenowej szkoda została potwierdzona przez
Kierownika Zespołu Ochrony Lasu w Opolu. W toku dalszych czynności, we wrześniu
2024 r. zostało zorganizowane spotkanie przedstawicieli Regionalnej Dyrekcji Lasów
Państwowych w Katowicach oraz Nadleśnictwa Olkusz z Dyrektorem Regionalnej Dyrekcji
Ochrony Środowiska w Krakowie w zakresie omówienia możliwości odstąpienia
od konieczności sporządzenia strategicznej oceny oddziaływania na środowisko, celem
skrócenia okresu opracowania przedmiotowego aneksu.
Opracowanie aneksu do obowiązującego planu urządzenia lasu dla Nadleśnictwa Olkusz jest
aktualnie procedowane przez Regionalną Dyrekcję Lasów Państwowych w Katowicach
w ramach procedury zamówień publicznych. Po zakończeniu postępowania, podpisaniu
-- 2 of 3 --
umowy i realizacji zamówienia przez wykonawcę, a także w dalszej kolejności zatwierdzeniu
aneksu przez ministra właściwego do spraw środowiska, Nadleśnictwo Olkusz
niezwłocznie, na miarę możliwości, przystąpi do działań, zgodnie z wytycznymi zawartymi
w opracowaniu.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --