Interpelacja w sprawie odpowiedzi Polski na wyrok Międzynarodowego Trybunału Karnego i nakaz aresztowania Benjamina Netanjahu, Joawa Galanta oraz Mohammeda Diaba Ibrahima Al-Masriego

Interpelacja nr 6746

do ministra spraw zagranicznych, ministra sprawiedliwości

w sprawie odpowiedzi Polski na wyrok Międzynarodowego Trybunału Karnego i nakaz aresztowania Benjamina Netanjahu, Joawa Galanta oraz Mohammeda Diaba Ibrahima Al-Masriego

Zgłaszający: Maciej Konieczny, Marcelina Zawisza, Adrian Zandberg, Marta Stożek, Paulina Matysiak

Data wpływu: 29-11-2024

Szanowny Panie Ministrze,

w dniu 21 listopada 2024 roku Międzynarodowy Trybunał Karny wydał nakazy aresztowania trzech osób: premiera Izraela Benjamina Netanjahu, byłego ministra obrony Joawa Galanta oraz dowódcy Hamasu Mohammeda Diaba Ibrahima Al-Masriego.

Nakazy aresztowania Benjamina Netanjahu oraz Joawa Galanta zostały wydane pod zarzutem zbrodni wojennych polegających na głodzeniu jako metodzie prowadzenia wojny i umyślnego kierowania ataków na ludność cywilną oraz zarzutem zbrodni przeciwko ludzkości, polegających na zabójstwach, prześladowaniach i innych nieludzkich czynach.

Nakaz aresztowania Mohammeda Diaba Ibrahima Al-Masriego został wydany pod zarzutem popełnienia od 7 października 2023 r. zbrodni przeciwko ludzkości polegających na zabójstwach, torturach, gwałtach i innych formach przemocy seksualnej oraz zbrodni wojennych polegających na zabójstwach, umyślnie kierowanych atakach na ludność cywilną, braniu zakładników, gwałtach i innych formach przemocy seksualnej, okrutnym traktowaniu i naruszaniu godności osobistej.

Powyższe zarzuty obejmują okres od 8 października 2023 roku do 20 maja 2024 roku, czyli dnia, w którym prokurator złożył wnioski o wydanie nakazów aresztowania.

Międzynarodowy Trybunał Karny jest niezależnym międzynarodowym organem sądowniczym. Został on powołany dla osądzania osób odpowiedzialnych za zbrodnie międzynarodowe. Wartości, jakie przyświecały jego powstaniu, to powszechne szanowanie praw człowieka i fundamentalnych wolności. Do fundamentalnych wartości Narodów Zjednoczonych należą walka z bezkarnością i dążenie do przywrócenia pokoju, sprawiedliwości i poszanowania praw człowieka na terenach ogarniętych konfliktami. Rzeczpospolita Polska jest aktywnym członkiem Organizacji Narodów Zjednoczonych, których filarami są prawa człowieka, pokój i bezpieczeństwo, a także rozwój.

Milczenie Polski w tym kontekście jest bardzo wymowne i kontrastuje z naszym zaangażowaniem w pracę MTK w kontekście Ukrainy. Tym samym przykładamy się do delegitymizacji trybunału, w którego pracę i działania bardzo dużo zainwestowaliśmy jako Polska. Obowiązkiem Rzeczypospolitej Polskiej jest przestrzeganie prawa międzynarodowego oraz zaakceptowanie wyroku Międzynarodowego Trybunału Karnego i aresztowanie Benjamina Netanjahu, Joawa Galanta oraz Mohammeda Diaba Ibrahima Al-Masriego, jeśli znajdą się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Ponadto decyzja izby przedsądowej MTK potwierdza istnienie poważnego ryzyka popełniania zbrodni wojennych przez Izrael w Strefie Gazy. Traktat o Handlu Bronią (ATT) i Kodeks postępowania Unii Europejskiej w sprawie wywozu broni wymagają, żeby zawiesić eksport broni do kraju, w którym istnieje poważne ryzyko łamania praw człowieka i międzynarodowego prawa humanitarnego.

W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:

Czy Rzeczpospolita Polska akceptuje niezależną decyzję Międzynarodowego Trybunału Karnego?

Czy w związku z naszymi zobowiązaniami wynikającymi m.in. z Konwencji o Zapobieganiu i Karaniu Zbrodni Ludobójstwa oraz Traktatu o Handlu Bronią, Rzeczpospolita Polska zawiesi sprzedaż broni i innych towarów i technologii o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa narodowego i międzynarodowego bezpośrednio i pośrednio do Izraela?

Czy Rzeczpospolita Polska będzie przestrzegać prawa międzynarodowego i wykona nakazy aresztowania zasądzone przez Międzynarodowy Trybunał Karny, jeśli zajdą zobowiązujące do tego okoliczności?

Czy Polska wejdzie we współpracę z MTK w związku z tym, że wśród ofiar izraelskich ataków są polscy obywatele, m.in. Damian Soból? Czy Ministerstwo Sprawiedliwości podejmuje działania w celu skontaktowania się i wsparcia innych polskich obywateli pokrzywdzonych izraelskimi zbrodniami?

Jakie konsekwencje spotkają polskich obywateli służących w izraelskiej armii, która wedle MTK, MTS-u oraz licznych agencji ONZ i niezależnych organizacji praw człowieka popełnia w Strefie Gazy, a także na Zachodnim Brzegu zbrodnie wojenne i zbrodnie przeciwko ludzkości?

Czy w związku z kolejnym już potwierdzeniem prawdopodobieństwa zbrodni wojennych popełnianych w Gazie Polska wprowadzi system weryfikacji obywateli Izraela przyjeżdżających do Polski pod kątem ich służby wojskowej w Strefie Gazy? Czy Rosjanie przyjeżdżający do Polski są weryfikowani i czy ten sam mechanizm może zostać zastosowany względem Izraelczyków?

Czy jeśli Benjamin Netanjahu, Joaw Galant lub/oraz Mohammed Diab Ibrahim Al-Masri znajdą się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, to dojdzie do ich aresztowania?

Jakie dokładnie działania zostaną podjęte w przypadku pojawienia się Benjamina Netanjahu, Joawa Galanta lub/oraz Mohammeda Diaba Ibrahim Al-Masriego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej?

Jakie działania zostaną podjęte w przypadku uzasadnionego podejrzenia znalezienia się Benjamina Netanjahu, Joawa Galanta lub/oraz Mohammeda Diaba Ibrahim Al-Masriego w przestrzeni powietrznej Rzeczypospolitej Polskiej?

Czy Polska zobowiązuje się stosować do wymogu unikania kontaktu z osobami, na które MTK wydał nakazy aresztowania, zgodnie z wytycznymi Biura Prawnego ONZ? Jeżeli tak, to jakie działania w tym zakresie zostaną podjęte?

Jakie inne konsekwencje wynikają z decyzji o wydaniu nakazów aresztowania?

Z poważaniem