Interpelacja w sprawie poziomu bezrobocia w woj. warmińsko-mazurskim
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 6723
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie poziomu bezrobocia w woj. warmińsko-mazurskim
Zgłaszający: Andrzej Śliwka
Data wpływu: 29-11-2024
Szanowna Pani Minister,
zwracam się do Pani z interpelacją w sprawie sytuacji związanej z poziomem bezrobocia na terenie województwa warmińsko-mazurskiego, odnosząc się do stanu z dnia 20 września 2020 roku oraz porównania go ze stanem na dzień 20 września 2024 roku.
Województwo warmińsko-mazurskie od wielu lat zmaga się z jednym z najwyższych wskaźników bezrobocia w Polsce. Sytuacja ta nie tylko odbija się negatywnie na gospodarce regionu, ale również na jego mieszkańcach, którzy często nie mają dostępu do stałej pracy i stabilnego źródła dochodów. W konsekwencji przyczynia się to do rosnącej migracji zarobkowej.
W związku z powyższym uprzejmie proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jak kształtował się poziom bezrobocia na terenie województwa warmińsko-mazurskiego na dzień 29 listopada 2024 roku?
2. Proszę o przedstawienie szczegółowych danych statystycznych, w tym porównanie wskaźników bezrobocia z poszczególnych powiatów w województwie oraz odniesienie ich do średniej krajowej.
3. Jakie branże w województwie warmińsko-mazurskim obecnie odnotowują najwyższy poziom bezrobocia?
4. Czy ministerstwo posiada dane dotyczące migracji zarobkowej z województwa warmińsko-mazurskiego do innych regionów Polski lub za granicę związanej z trudnościami na rynku pracy?
5. Jakie są prognozy dotyczące sytuacji na rynku pracy w województwie warmińsko-mazurskim na kolejne lata?
6. Jakie są obecne plany rządu oraz ministerstwa dotyczące zmniejszenia poziomu bezrobocia w województwie warmińsko-mazurskim?
7. Czy zostały podjęte kroki mające na celu przeciwdziałanie odpływowi młodych ludzi z województwa warmińsko-mazurskiego w związku z ograniczonymi możliwościami zatrudnienia? Jeśli tak, proszę o przedstawienie szczegółów tych działań.
8. Czy planowane są dodatkowe inwestycje publiczne w województwie warmińsko-mazurskim, które mogą przyczynić się do zmniejszenia bezrobocia?
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (12)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
14196 znakówinfo@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.711.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 6723 Pana Posła Andrzeja Śliwki w sprawie poziomu
bezrobocia w województwie warmińsko-mazurskim, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
W końcu października 2024 r. liczba bezrobotnych zarejestrowanych w urzędach pracy
w województwie warmińsko-mazurskim wynosiła 36,8 tys. i była o 2,2% niższa niż rok
wcześniej, podczas gdy w tym samym czasie liczba bezrobotnych w kraju spadła o 0,6%.
Jednak stopa bezrobocia rejestrowanego w tym województwie pozostaje jedną
z najwyższych w Polsce. W końcu października br. wyniosła 7,9% co oznacza, że była na tym
samym poziomie, co w końcu października roku 2023 i o 3 punkty procentowe przewyższała
wskaźnik dla kraju. Z całego województwa tylko Olsztyn i powiat iławski odnotowały
wskaźnik bezrobocia niższy od krajowego. Szczegółowe dane nt. liczby bezrobotnych oraz
stopy bezrobocia w kraju, w województwie warmińsko-mazurskim oraz w poszczególnych
powiatach tegoż województwa, przedstawia poniższa tabela.
Tabela 1. Liczba zarejestrowanych bezrobotnych i stopa bezrobocia rejestrowanego
Warmińsko-mazurskie od lat utrzymuje się w gronie województw o wysokiej stopie
bezrobocia, a sytuacja na tamtejszym rynku pracy może być trudniejsza z uwagi na rolniczy
X.2024 X.2024
POLSKA 765 510 -4 936 -0,6 4,9 -0,1
WARMIŃSKO-MAZURSKIE 36 823 -823 -2,2 7,9 0,0
bartoszycki 2 425 -291 -10,7 15,8 -1,2
braniewski 1 553 -37 -2,3 14,6 -0,1
działdowski 2 559 -117 -4,4 11,9 -0,3
elbląski 2 154 -103 -4,6 11,9 -0,3
ełcki 2 936 -73 -2,4 10,1 -0,2
giżycki 1 356 -26 -1,9 8,4 0,0
iławski 1 354 -71 -5,0 4,2 -0,1
kętrzyński 2 504 -175 -6,5 14,7 -1,2
lidzbarski 1 191 -58 -4,6 10,2 -0,1
mrągowski 1 161 10 0,9 7,6 0,2
nidzicki 624 31 5,2 6,7 0,5
nowomiejski 1 456 -71 -4,6 9,9 -0,3
olecki 1 397 -155 -10,0 12,2 -0,5
olsztyński 2 476 -53 -2,1 6,0 -0,1
ostródzki 2 791 223 8,7 8,6 0,8
piski 1 801 82 4,8 12,5 1,0
szczycieński 1 899 40 2,2 9,0 0,4
gołdapski 517 15 3,0 7,1 0,3
węgorzewski 611 45 8,0 11,0 0,9
m. Elbląg 2 385 -105 -4,2 6,2 -0,2
m. Olsztyn 1 673 66 4,1 2,0 0,1
w liczbach w %
Źródło: Sprawozdanie o rynku pracy i stopa bezrobocia wg Głównego Urzędu Statystycznego
Wyszczególnienie
Liczba bezrobotnych w końcu miesiąca Stopa bezrobocia rejestrowanego
w końcu miesiąca
wzrost/spadek do analogicznego
okresu ub. r.
wzrost/ spadek
do analogicznego
okresu ub. r. w
pkt. proc.
-- 1 of 5 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
charakter województwa oraz wciąż odczuwalne konsekwencje transformacji ustrojowej (np.
likwidacja Państwowych Gospodarstw Rolnych).
W końcu października br. najwięcej osób zarejestrowanych w urzędach pracy województwa
warmińskiego pracowało wcześniej w następujących sekcjach Polskiej Klasyfikacji
Działalności: przetwórstwie przemysłowym, handlu hurtowym i detalicznym, naprawianie
pojazdów samochodowych i motocykli, budownictwie oraz w działalności związanej
z zakwaterowaniem i usługami gastronomicznymi. Stopa bezrobocia rejestrowanego nie jest
liczona dla branż.
Według wstępnych danych, w końcu listopada br. poziom bezrobocia tak w kraju, jak
i w województwie warmińsko-mazurskim wzrósł, a szacowany przez MRPiPS wskaźnik
bezrobocia rejestrowanego zwiększył się do 5% w kraju i 8,1% w województwie warmińsko-
mazurskim. Ostateczne dane opublikuje GUS. Wzrost w listopadzie jest związany
z sezonowością zmian zachodzących na rynku pracy, zatem w kolejnych miesiącach również
należy spodziewać się wzrostu stopy bezrobocia rejestrowanego. Natomiast podkreślić
trzeba, że liczba bezrobotnych w województwie warmińsko-mazurskim jest dziś 4,5-krotnie
niższa niż w przededniu naszego wstąpienia w struktury Unii Europejskiej. Stopa bezrobocia
zmniejszyła się z ok. 30% do ok. 8%, co oznacza, że sytuacja w województwie znacząco się
poprawiła. O ile nie wystąpią nieprzewidziane okoliczności, trend ten powinien się utrzymać,
a luka pomiędzy popytem na pracę a podażą pracy z roku na rok ulegać stopniowemu
zmniejszeniu.
Migracje, zarówno wewnętrzne, jak i międzynarodowe, są dziś zjawiskiem naturalnym,
a młodzież, która udaje się na studia do innych miast czy krajów, często wiąże swoją
przyszłość z możliwościami, jakie oferują duże aglomeracje. Jakkolwiek władze lokalne mogą
zachęcać młodych ludzi do osiedlania się i pracy na terenie podległej im jednostki, to
ostateczna decyzja uzależniona jest wyłącznie od indywidualnego wyboru każdej osoby.
Zgodnie z danymi GUS w 2023 r. migracje wewnętrzne na pobyt stały na terytorium Polski
podjęło 17,1 tys. mieszkańców województwa warmińsko-mazurskiego, w tym 11,6 tys.
w wieku produkcyjnym (18-59/64 lata). Większość migracji z województwa warmińsko-
mazurskiego dotyczyła migracji wewnętrznych w obrębie województwa (ok. 65%), zaś na
liście innych województw, do których przenosili się mieszkańcy warmińsko-mazurskiego,
zarówno na pobyt stały, jak i czasowy, były województwa: pomorskie, mazowieckie,
kujawsko-pomorskie i podlaskie.
Saldo migracji wewnętrznych na pobyt stały w przypadku województwa warmińsko-
mazurskiego było ujemne i wyniosło -2,2 tys. osób (17,1 tys. odpływ ludności, 14,9 tys.
napływ). W skali Polski województwo warmińsko-mazurskie zajęło tym samym 5. od końca
miejsce pod względem wartości bilansu migracji wewnętrznych mieszkańców, za
województwami: lubelskim, świętokrzyskim, podkarpackim i śląskim. Migracje wewnętrzne
na pobyt czasowy trwający ponad 3 miesiące w roku 2023 podjęło, według danych GUS, 17,3
tys. mieszkańców województwa, w tym 10,3 tys. w jego granicach. Z kolei na emigrację
zagraniczną na pobyt stały zdecydowało się 0,5 tys. mieszkańców warmińsko-mazurskiego,
z czego ponad 90% w kierunku państw europejskich, głównie do Wielkiej Brytanii oraz
Niemiec.
Inwestycje są czynnikiem sprzyjającym korzystnym zmianom na rynku pracy, mają też
pozytywny wpływ na proces migracji zarobkowych. W ostatnich dwóch dekadach
w praktycznie wszystkich regionach kraju poprawiła się infrastruktura drogowa, sieć
-- 2 of 5 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
wodociągowa, elektroenergetyczna, mieszkalnictwo, zrewitalizowano wygląd wielu miast,
odnowiono place, szkoły, budynki użyteczności publicznej, zainwestowano w nowoczesną
edukację. Beneficjentami tych zmian byli także mieszkańcy województwa warmińsko-
mazurskiego. Jako Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie realizuję wprawdzie
inwestycji publicznych, jednakże resort, którym kieruję, na bieżąco monitoruje sytuację na
rynku pracy, zwłaszcza w kontekście bezrobocia rejestrowanego oraz jego regionalnego
zróżnicowania, i w razie potrzeby reaguje na pojawiające się problemy.
Każda osoba gotowa do podjęcia zatrudnienia po zarejestrowaniu się w powiatowym
urzędzie pracy (PUP) może korzystać z instrumentów rynku pracy określonych w przepisach
ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U.
z 2024 r. poz. 475 z późn. zm.), przewidzianych dla osób bezrobotnych i poszukujących pracy,
wśród instrumentów tych wymienić trzeba:
pomoc w znalezieniu pracy, przede wszystkim przez pośrednictwo pracy oraz
poradnictwo zawodowe,
pomoc w rozwoju zawodowym przez oferowane szkolenia, sfinansowanie studiów
podyplomowych,
pomoc w zdobyciu doświadczenia zawodowego poprzez oferowane staże,
przygotowanie zawodowe dorosłych,
pomoc w podjęciu zatrudnienia subsydiowanego u pracodawcy przez skierowanie do
pracy na refundowane stanowiska pracy,
skierowanie do udziału w programie specjalnym w przypadku, gdy istnieje konieczność
zastosowania pozaustawowych form wsparcia,
pomoc finansową w podjęciu działalności gospodarczej, pozwalającą również na
pokrycie kosztów pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa niezbędnego dla osoby
zakładającej własną firmę.
Ważnym elementem nowoczesnego pośrednictwa pracy jest rozwój usług elektronicznych.
Już teraz klienci PUP mogą wnioskować o formy pomocy poprzez usługi elektroniczne.
Pracodawcy mogą składać oferty pracy do PUP poprzez e-mail, fax a także przez stronę
internetową: https://www.biznes.gov.pl/pl lub przez e-formularz na stronie
https://www.praca.gov.pl. Zgłoszone oferty pracy zamieszczane są w Centralnej Bazie Ofert
Pracy (CBOP) (https://oferty.praca.gov.pl) lub w bazie ofert pracy na portalu EURES
(https://eures.europa.eu). CBOP prezentuje także propozycje praktyk studenckich
w administracji rządowej oraz jednostkach jej podległych i nadzorowanych, a także oferty
praktyk czy staży zgłaszanych bezpośrednio przez pracodawców. Stanowi też cenne źródło
informacji na temat organizowanych przez powiatowe i wojewódzkie urzędy pracy
wydarzeń, takich jak targi pracy, giełdy pracy, szkolenia. Ogólnodostępna i bezpłatna baza
ofert pracy gromadzi tysiące propozycji stażu, praktyk i przygotowania dorosłych, a także
ofert pracy pracodawców krajowych, którzy poszukują pracowników z Polski i tzw. rynku
unijnego.
Specjalistyczną pomoc dla osób bezrobotnych świadczą doradcy zawodowi, udzielający
porad ułatwiających zmianę kwalifikacji, wybór nowego zawodu i podjęcie zatrudnienia.
Wsparcie to jest szczególnie istotne w przypadku osób długotrwale bezrobotnych. Działania
doradców ukierunkowane są na udzielenie klientom pomocy, aby potrafili realniej ocenić
szansę uzyskania pracy, wybrać właściwy kierunek ścieżki zawodowej, wzmocnić swoją
pozycję na rynku pracy.
-- 3 of 5 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Podległy mi resort na bieżąco monitoruje sytuację grup, które w warunkach wolnego rynku
należy uznać za szczególnie wrażliwe. Do takich osób należą np. długotrwale bezrobotni,
mieszkańcy wsi, czy ludzie młodzi. Obowiązująca ustawa zawiera dedykowane im
instrumenty, ułatwiające rozpoczęcie drogi zawodowej, powrót na rynek pracy oraz
utrzymanie trwałego zatrudnienia. W przypadku ludzi młodych dodatkowe formy wsparcia
dotyczą:
skrócenia do 4 miesięcy czasu, w którym urząd pracy zobowiązany jest przedstawić
osobie do 25 r.ż. ofertę pracy lub ofertę działań aktywizacyjnych,
objęcia bezrobotnych do 30 r.ż. instrumentami wspierającymi mobilność
i zatrudnienie na rynku pracy, takimi jak: bon szkoleniowy, bon stażowy, bon
zatrudnieniowy, bon na zasiedlenie,
udzielania pożyczek z Funduszu Pracy na utworzenie stanowiska pracy lub podjęcie
działalności gospodarczej, o którą mogą ubiegać się m.in. poszukujący pracy absolwenci
szkół i uczelni w okresie 48 miesięcy od dnia ukończenia szkoły lub uzyskania tytułu
zawodowego oraz studenci ostatniego roku studiów,
refundację pracodawcom składek na ubezpieczenia społeczne za bezrobotnych do 30
r.ż. podejmujących pierwszą pracę,
zwolnienia pracodawców z obowiązku odprowadzania składek na Fundusz Pracy
i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za zatrudnione osoby w wieku
do 30 r.ż.
pierwszeństwa w skierowaniu do udziału w programach specjalnych,
w przypadku gdy sytuacja na lokalnym rynku pracy i potrzeby młodych bezrobotnych
wymagają podjęcia niestandardowych działań w zakresie aktywizacji zawodowej.
Dodatkowo, młodzież zainteresowana podjęciem zatrudnienia oraz rozwojem zawodowym
może korzystać ze wsparcia Ochotniczych Hufców Pracy, które są państwową jednostką
wyspecjalizowaną w działaniach na rzecz młodzieży, w szczególności młodzieży zagrożonej
wykluczeniem społecznym oraz bezrobotnych do 25 roku życia.
W ciągu 10 miesięcy 2024 r. z aktywnych form przeciwdziałania bezrobociu skorzystało 11,2
tys. zarejestrowanych bezrobotnych w woj. warmińsko-mazurskim, w tym 4 tysiące młodych
ludzi do 30 roku życia. W tym miejscu należy podkreślić, że choć młodzi stanowili około 25%
bezrobotnych w województwie, to ich udział w grupie osób aktywizowanych wyniósł ponad
35%,.
Od połowy 2023 r. w Polsce działają punkty doradztwa dla młodzieży. Placówki finansowane
są ze środków Funduszu Pracy, przyznanych w toku naboru na projekty pilotażowe pn. Czas
na młodych – punkty doradztwa dla młodzieży, adresowanego do powiatowych urzędów
pracy na terenie powiatów, w których udział osób młodych do 30 r. ż. w ogóle
zarejestrowanych bezrobotnych przekraczał na koniec grudnia 2022 r. 23,9%,
przewyższając średnią krajową. W ramach pilotażu na terenie woj. warmińsko-mazurskiego
dofinansowanie otrzymały Powiatowy Urząd Pracy w Iławie i Powiatowy Urząd Pracy
w Gołdapi. Na realizację pilotażu w woj. warmińsko-mazurskim przeznaczono ponad 1,2 mln
zł.
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowano projekt ustawy o rynku
pracy i służbach zatrudnienia. Założeniem reformy jest dostosowanie przepisów do
aktualnych potrzeb osób poszukujących pracy i pracodawców szukających pracowników, ale
również, co istotne, poprawa jakości usług świadczonych przez urzędy pracy. W projekcie
zaproponowano przepisy dotyczące wzmocnienia wsparcia osób młodych, przewidujące
-- 4 of 5 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
m.in.: ustanowienie funkcji doradcy ds. osób młodych w powiatowych urzędach pracy,
możliwość tworzenia w urzędach pracy punktów oferujących osobom młodym zintegrowane
usługi (tzw. one stop shop), a także możliwości realizacji na gruncie ustawy programów
rządowych ukierunkowanych na wsparcie zatrudnienia osób młodych. Priorytetowy
charakter pomocy oferowanej tej grupie dotyczy także pierwszeństwa bezrobotnych do 30
r. ż. w kierowaniu do form wsparcia oraz obligatoryjnego tworzenia Indywidualnego Planu
Działań dla bezrobotnych lub poszukujących pracy osób do 30 roku życia (sporządzenie
takiego planu ma poprzedzać ocena umiejętności cyfrowych bezrobotnego lub
poszukującego pracy do 30 roku życia).
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 5 of 5 --