Interpelacja w sprawie wpływu dostępności toalet publicznych na jakość życia seniorów
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 6689
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie wpływu dostępności toalet publicznych na jakość życia seniorów
Zgłaszający: Krzysztof Piątkowski
Data wpływu: 28-11-2024
Szanowny Panie Ministrze,
ograniczona dostępność oraz wysokie opłaty za toalety publiczne stanowią istotny problem dla seniorów, którzy z wiekiem coraz częściej potrzebują korzystać z takich miejsc. Brak odpowiedniej infrastruktury sanitarnej prowadzi do ograniczenia aktywności osób starszych, co sprzyja izolacji, samotności, a nawet depresji. Obawa przed incydentami sprawia, że seniorzy coraz częściej rezygnują z wyjść z domu, co dodatkowo pogłębia problemy zdrowotne i społeczne.
W odpowiedzi na moją wcześniejszą interpelację Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej wskazało, że kwestie związane z organizacją toalet publicznych, w tym wymogi techniczne, znajdują się w gestii ministra infrastruktury, który odpowiada za rozporządzenie z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na następujące pytania.
Czy ministerstwo rozważa zmiany w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych, które mogłyby zwiększyć liczbę ogólnodostępnych toalet publicznych szczególnie dostosowanych do potrzeb seniorów?
Czy ministerstwo planuje wprowadzenie przepisów, które zobowiązałyby inwestorów realizujących projekty budowlane o większej skali do zapewnienia bezpłatnych lub przystępnych cenowo toalet ogólnodostępnych?
Jakie działania ministerstwo podejmuje obecnie, aby dostosować istniejące toalety publiczne do potrzeb osób starszych i osób z niepełnosprawnościami?
Czy ministerstwo prowadzi konsultacje z samorządami lub organizacjami pozarządowymi w celu identyfikacji problemów związanych z infrastrukturą sanitarną oraz wypracowania wspólnych rozwiązań?
Z poważaniem
Krzysztof Piątkowski
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Tomasz Lewandowski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (12)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
15519 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DAB-I.054.10.2024.IG.1
Warszawa, 23 grudnia 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 6689
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 6689 z dnia 3 grudnia br. Pana Krzysztofa Piątkowskiego,
Posła na Sejm RP, przekazaną w dniu 9 grudnia 2024 r. przez Ministerstwo Infrastruktury
przy piśmie znak: BM-1.054.39.2024, dotyczącą wpływu dostępności toalet publicznych
na jakość życia seniorów, przedstawiam poniższe wyjaśnienia w zakresie właściwości
Ministra Rozwoju i Technologii.
Pytania zawarte w interpelacji:
1. Czy Ministerstwo rozważa zmiany w rozporządzeniu w sprawie warunków
technicznych, które mogłyby zwiększyć liczbę ogólnodostępnych toalet publicznych,
szczególnie dostosowanych do potrzeb seniorów?
2. Czy Ministerstwo planuje wprowadzenie przepisów, które zobowiązałyby inwestorów
realizujących projekty budowlane o większej skali do zapewnienia bezpłatnych
lub przystępnych cenowo toalet ogólnodostępnych?
3. Jakie działania Ministerstwo podejmuje obecnie, aby dostosować istniejące toalety
publiczne do potrzeb osób starszych i osób z niepełnosprawnościami?
4. Czy Ministerstwo prowadzi konsultacje z samorządami lub organizacjami
pozarządowymi w celu identyfikacji problemów związanych z infrastrukturą sanitarną
oraz wypracowania wspólnych rozwiązań?
Na wstępie należy zauważyć, że w dniu 29 listopada br. została udzielona odpowiedź
na interpelację nr 5425 z dnia 3 grudnia br. Pana Krzysztofa Piątkowskiego, Posła na Sejm
RP dotyczącą podobnej tematyki, tj., wpływu dostępności toalet publicznych na jakość życia
seniorów. Interpelacja ta została również skierowana do Pani Katarzyny Pełczyńskiej-
Nałęcz - Minister Funduszy i Polityki Regionalnej, która wskazała w swojej odpowiedzi, że
kwestie związane z organizacją toalet publicznych, w tym wymogi techniczne, znajdują się
w rozporządzeniu z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim
powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Wobec powyższego Pan Poseł Krzysztof Piątkowski wystosował kolejną interpelację
będącą kontynuacją wcześniej poruszonej problematyki. Pytania zawarte w interpelacji
są nieco odmienne, niemniej poniższe informacje stanowiące odpowiedź na zadane
pytania w dużej mierze będą zawierały informacje już przekazane przy poprzedniej
odpowiedzi w przedmiotowym zakresie.
-- 1 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Jak już wskazano w odpowiedzi na interpelację nr 5425, dostępność toalet w przestrzeni
publicznej jest niewątpliwie ważnym aspektem, umożliwiającym pełniejszy udział w życiu
społecznym zarówno seniorów, jak i innych użytkowników, np. rodziców z małymi
dziećmi.
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2024 r. poz. 725 i 834), zwana
dalej: „ustawą Pb”, normuje działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy,
utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz określa zasady działania organów
administracji publicznej w tych dziedzinach.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy Pb obiekt budowlany jako całość oraz jego
poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi, biorąc pod
uwagę przewidywany okres użytkowania, należy projektować i budować w sposób
określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy
technicznej, zapewniając niezbędne warunki do korzystania z obiektów użyteczności
publicznej i mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego przez osoby
niepełnosprawne, o których mowa w art. 1 Konwencji o prawach osób
niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r. (Dz.U. z 2012
r. poz. 1169 oraz z 2018 r. poz. 1217), w tym osoby starsze.
Odnosząc się do pytania pierwszego dotyczącego rozważenia przez Ministerstwo zmiany
w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych, które mogłyby zwiększyć liczbę
ogólnodostępnych toalet publicznych, szczególnie dostosowanych do potrzeb seniorów,
uprzejmie informuję, że w Ministerstwie Rozwoju i Technologii aktualnie trwają prace nad
wydaniem nowego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych dla budynków,
zwanego dalej „projektem rozporządzenia Wt”.
Celem wydania nowego rozporządzenia Wt jest m.in. przyjęcie rozwiązań, które będą
odpowiadały aktualnym technologiom występującym w budownictwie, jak również
przyspieszą i ułatwią proces realizacji inwestycji, będąc jednocześnie przejrzyste
i zrozumiałe dla odbiorcy. Dlatego też planuje się wprowadzenie zmian mających na celu
m.in. uaktualnienie warunków technicznych, ich ulepszenie i uproszczenie, a także
doprecyzowanie przepisów, które aktualnie budzą wątpliwości interpretacyjne, w tym
przepisów dotyczących wymagań dla ogólnodostępnych pomieszczeń
higienicznosanitarnych dla osób niepełnosprawnych, które niewątpliwie mogą mieć wpływ
na funkcjonowanie osób starszych. Po opracowaniu nowej wersji projektu rozporządzenia
Wt będzie on poddany szerokim konsultacjom publicznym.
Zauważyć jednak należy, że regulacje dotyczące ustępów ogólnodostępnych i publicznych
jako pomieszczeń higieniczno-sanitarnych w budynkach zostały już uregulowane
w rozdziale 6 działu III rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.
w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
(Dz.U. z 2022 r. poz. 1225 z późn. zm.), zwanego dalej: „rozporządzeniem Wt”.
Zgodnie z § 84 ust. 1-2 rozporządzenia Wt, w budynku użyteczności publicznej i zakładu
pracy należy urządzić ustępy ogólnodostępne. Jeżeli liczba osób w pomieszczeniach
przeznaczonych na pobyt ludzi na danej kondygnacji jest mniejsza od 10, dopuszcza się
umieszczenie ustępu na najbliższej, wyższej lub niższej kondygnacji. W budynkach,
o których mowa powyżej, w ustępach ogólnodostępnych powinna przypadać co najmniej
jedna umywalka na 20 osób, co najmniej jedna miska ustępowa i jeden pisuar na
30 mężczyzn oraz jedna miska ustępowa na 20 kobiet, jeżeli przepisy dotyczące
bezpieczeństwa i higieny pracy nie stanowią inaczej. W przypadku gdy w pomieszczeniach
przeznaczonych na stały pobyt ludzi liczba osób jest mniejsza niż 10, dopuszcza się
umieszczenie wspólnego ustępu dla kobiet i mężczyzn. Ustępów ogólnodostępnych,
-- 2 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
o których mowa powyżej, nie urządza się w budynku obsługi bankowej, handlu lub usług
o powierzchni użytkowej do 100 m2 włącznie.
Dodatkowo w § 87 rozporządzenia Wt wskazano warunki techniczne dla ustępów
publicznych. Zgodnie z § 87 ust. 1 – 6 rozporządzenia Wt ustępy publiczne należy
sytuować na terenach wyposażonych w sieć wodociągową i kanalizacyjną. Dopuszcza się
sytuowanie ustępów publicznych na terenach nieskanalizowanych, jako budynki wolno
stojące ze szczelnymi zbiornikami nieczystości. Dopuszcza się sytuowanie tymczasowych,
nieskanalizowanych ustępów publicznych na terenach skanalizowanych, za zgodą
właściwego terenowo państwowego inspektora sanitarnego. Ustęp publiczny powinien
odpowiadać wymaganiom określonym w § 85 rozporządzenia Wt oraz mieć kabiny
ustępowe o wymiarach co najmniej 1,5 m długości i 1 m szerokości. W ustępie publicznym
należy zainstalować co najmniej jeden wpust kanalizacyjny podłogowy z syfonem oraz
armaturę czerpalną ze złączką do węża. W ustępie publicznym co najmniej jedna kabina
powinna być przystosowana do potrzeb osób niepełnosprawnych, zgodnie
z § 86 rozporządzenia Wt.
Odnosząc się do pytania drugiego dotyczącego planów Ministerstwa w zakresie
wprowadzenia przepisów, które zobowiązałyby inwestorów realizujących projekty budowlane
o większej skali do zapewnienia bezpłatnych lub przystępnych cenowo toalet
ogólnodostępnych uprzejmie informuję, że kwestie dotyczące odpłatności za korzystanie
z toalet ogólnodostępnych znajdują się poza zakresem właściwości Ministra Rozwoju
i Technologii.
Jak wskazano w odpowiedzi na poprzednią interpelację nr 5425 problem odpłatności za
korzystanie z toalety wynika z realizacji zadań własnych gminy w zakresie utrzymania
czystości i porządku oraz polityki senioralnej. W ramach tych zadań gmina może ustalić
w akcie prawa miejscowego lub w wydawanym na jego podstawie regulaminie
nieodpłatną formę korzystania z toalet publicznych lub też nakazać nieodpłatne
udostępnianie toalet w obiektach usługowych.
Odnosząc się do pytania trzeciego dotyczącego obecnie podejmowanych przez Ministerstwo
działań, aby dostosować istniejące toalety publiczne do potrzeb osób starszych i osób
z niepełnosprawnościami uprzejmie informuję, że zarówno ustawa Pb jak i rozporządzenie
Wt nie nakładają obowiązku dostosowania istniejących już ustępów publicznych do
potrzeb osób starszych i osób z niepełnosprawnościami.
Niemniej jednak zgodnie z § 86 rozporządzenia Wt w budynku, na kondygnacjach
dostępnych dla osób niepełnosprawnych, co najmniej jedno z ogólnodostępnych
pomieszczeń higienicznosanitarnych powinno być przystosowane dla tych osób przez:
1) zapewnienie przestrzeni manewrowej o wymiarach co najmniej 1,5 x 1,5 m;
2) stosowanie w tych pomieszczeniach i na trasie dojazdu do nich drzwi bez progów;
3) zainstalowanie odpowiednio przystosowanej, co najmniej jednej miski ustępowej
i umywalki, a także jednego natrysku, jeżeli ze względu na przeznaczenie przewiduje
się w budynku takie urządzenia;
4) zainstalowanie uchwytów ułatwiających korzystanie z urządzeń higienicznosanitarnych.
Dopuszcza się stosowanie pojedynczego ustępu dla osób niepełnosprawnych bez
przedsionka oddzielającego od komunikacji ogólnej.
Natomiast w ustępie publicznym co najmniej jedna kabina powinna być przystosowana
do potrzeb osób niepełnosprawnych, zgodnie z § 86 rozporządzenia Wt.
Zauważyć należy, że przepisy rozporządzenia Wt stosuje się przy projektowaniu, budowie
i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli
nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do
-- 3 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 135 ust. 10 oraz § 207 ust. 2
rozporządzenia Wt. Wobec powyższego, w przypadku gdy mamy do czynienia
z projektowaniem, budową, przebudową lub zmianą sposobu użytkowania budynku,
zachodzi obowiązek stosowania regulacji przedmiotowego rozporządzenia, zarówno
w przypadku istniejących jak i nowoprojektowanych budynków, bez względu na datę
ich powstania.
Odnosząc się do pytania czwartego dotyczącego udzielenia informacji na temat
prowadzenia konsultacji z samorządami lub organizacjami pozarządowymi w celu identyfikacji
problemów związanych z infrastrukturą sanitarną oraz wypracowania wspólnych rozwiązań
uprzejmie informuję, że wszelkie wystąpienia, które wpływają do ministerstwa, są
poddawane analizie pod kątem ewentualnego wykorzystania podczas prac legislacyjnych
w bieżących lub przyszłych zmianach aktów normatywnych znajdujących się we
właściwości resortu. Ponadto zaznaczyć należy, że opracowywane projekty aktów
prawnych poddawane są szerokim konsultacjom publicznym, opiniowaniu i uzgodnieniom
międzyresortowym, następnie uzupełniane o kwestie wynikające z ewentualnego
uwzględnienia wniesionych uwag.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Tomasz Lewandowski
Podsekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
Klauzula informacyjna dotycząca przetwarzania danych osobowych:
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z
przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych
oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. U. L 119 z 4 maja 2016 r., z późn. zm.), zwanego
dalej „RODO”, informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Minister Rozwoju i
Technologii z siedzibą w Warszawie, przy Placu Trzech Krzyży 3/5, 00-507
Warszawa, e-mail: kancelaria@mrit.gov.pl, tel. +48 222 500 123, adres skrytki na
ePUAP: /MRPiT/SkrytkaESP. Wykonującym obowiązki administratora jest
dyrektor Departamentu Architektury, Budownictwa i Geodezji.
2. Jeśli ma Pani/Pan pytania dotyczące przetwarzania Pani/Pana danych osobowych,
a także przysługujących Pani/Panu praw, może się Pani/Pan kontaktować
z Inspektorem Ochrony Danych w MRiT wysyłając informację na skrzynkę:
iod@mrit.gov.pl.
3. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w oparciu o art. 6 ust. 1 lit. c) RODO
tj. w celu wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze, na
podstawie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o
-- 4 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2024 r. poz. 907), oraz w
związku z § 162 uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. -
Regulamin pracy Rady Ministrów (M.P. z 2024 r. poz. 806) oraz art. 193 uchwały
Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej (M. P. z 2022 r. poz. 990).
4. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu rozpatrzenia i udzielenia
odpowiedzi na interwencję poselską lub senatorską lub interpelację/zapytanie
poselskie.
5. Odbiorcami Pani/Pana danych osobowych mogą być:
o organy władzy publicznej oraz podmioty wykonujące zadania publiczne
lub działające na zlecenie organów władzy publicznej, w zakresie i w
celach, które wynikają z przepisów powszechnie obowiązującego prawa
(np. na żądanie sądów, urzędów skarbowych, Prokuratury lub Policji);
o inne podmioty, które na podstawie stosownych umów podpisanych z
MRiT przetwarzają dane osobowe, dla których Administratorem jest
Minister Rozwoju i Technologii (np. podmioty świadczące usługi prawne,
dostawcy systemów informatycznych i usług IT oraz
telekomunikacyjnych, operatorzy pocztowi i kurierzy).
6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres niezbędny do
realizacji celu ich przetwarzania tj. do chwili załatwienia sprawy, w której zostały
one zebrane, a następnie – w przypadkach, w których wymagają tego przepisy
ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz.
U. z 2020 r. poz. 164 ze zm.) – przez czas określony w tych przepisach.
7. Pani/Pana dane osobowe nie będą podlegać zautomatyzowanemu podejmowaniu
decyzji lub profilowaniu.
8. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do państwa trzeciego ani do
organizacji międzynarodowych.
9. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do rozpatrzenia i udzielenia
odpowiedzi na interpelację/zapytanie/interwencję.
10. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przysługują
Pani/Panu następujące prawa:
o prawo dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii zgodnie z art.
15 RODO;
o prawo do sprostowania (poprawiania) swoich danych, jeśli są błędne lub
nieaktualne, zgodnie z art. 16 RODO;
o prawo do ograniczenia przetwarzania danych zgodnie z art. 18 RODO.
11. W przypadku powzięcia informacji o niezgodnym z prawem przetwarzaniu
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii Pani/Pana danych osobowych, przysługuje
Pani/Panu prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego właściwego w
sprawach ochrony danych osobowych, tj. Prezesa Urzędu Ochrony Danych
Osobowych, ul. Stawki 2, 00-193 Warszawa.
-- 5 of 5 --