Interpelacja nr 6515
Interpelacja w sprawie sytuacji zakładów pracy w woj. świętokrzyskim oraz konieczności podjęcia działań przeciwdziałających ich degradacji
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie sytuacji zakładów pracy w woj. świętokrzyskim oraz konieczności podjęcia działań przeciwdziałających ich degradacji
Interpelacja nr 6515
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie sytuacji zakładów pracy w woj. świętokrzyskim oraz konieczności podjęcia działań przeciwdziałających ich degradacji
Zgłaszający: Bartłomiej Dorywalski, Agata Wojtyszek
Data wpływu: 20-11-2024
Na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, składam niniejszą interpelację w sprawie trudnej sytuacji w kluczowych zakładach pracy w województwie świętokrzyskim, w szczególności w kontekście ryzyka ich ograniczenia, a nawet likwidacji.
Stanowisko Prezydium Zarządu Regionu Świętokrzyskiego NSZZ „Solidarność” wskazuje na poważne obawy dotyczące przyszłości takich przedsiębiorstw jak:
1. Huta Celsa w Ostrowcu Świętokrzyskim – niejasne plany dotyczące zmiany właściciela budzą niepokój co do stabilności zatrudnienia i przyszłości zakładu.
2. ZUChiAP Chemar SA – sytuacja firmy uzależniona od decyzji sądowych, co stawia ją w stanie zawieszenia i prowadzi do dalszej niepewności.
3. Siarkopol SA w Grzybowie – planowane zwolnienia grupowe oraz brak perspektyw na inwestycje w nowe złoża siarki zagrażają stabilności społecznej i funkcjonowaniu tej strategicznej dla Polski i świata kopalni siarki.
Szczególnie niepokojące są także perspektywy Elektrowni Połaniec, której działalność jest uzależniona od transformacji w kierunku paliw niskoemisyjnych. Pomimo posiadania największego bloku zielonego w Europie, brak konkretnych działań w zakresie zazieleniania elektrowni może doprowadzić do jej wygaszenia w ramach rządowego projektu odchodzenia od węgla do 2040 r.
Zależność funkcjonalna Elektrowni Połaniec i Siarkopolu Grzybów, w tym dostarczanie technologicznej gorącej wody wykorzystywanej do wytopu siarki, podkreśla konieczność strategicznego spojrzenia na oba zakłady jako współzależne elementy lokalnej gospodarki.
W związku z powyższym zwracam się z pytaniami:
1. Jakie działania podejmuje rząd w celu zapewnienia stabilności funkcjonowania zakładów pracy w województwie świętokrzyskim, ze szczególnym uwzględnieniem Huty Celsa, ZUChiAP Chemar, Siarkopolu SA oraz Elektrowni Połaniec?
2. Czy są opracowywane plany inwestycyjne mające na celu modernizację tych przedsiębiorstw oraz wsparcie ich transformacji, szczególnie w zakresie transformacji energetycznej Elektrowni Połaniec?
3. Czy przewiduje się wdrożenie dodatkowych mechanizmów ochrony miejsc pracy, zwłaszcza w kontekście planowanych zwolnień grupowych w Siarkopolu SA?
4. Czy rząd uwzględni stanowisko NSZZ „Solidarność” w sprawie wypracowania długoterminowych rozwiązań dla przedmiotowych przedsiębiorstw z regionu świętokrzyskiego?
Mając na uwadze znaczenie wymienionych przedsiębiorstw dla regionu i kraju, apeluję o podjęcie pilnych działań oraz przedstawienie odpowiednich planów naprawczych i inwestycyjnych.
Interpelacja nr 6515
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie sytuacji zakładów pracy w woj. świętokrzyskim oraz konieczności podjęcia działań przeciwdziałających ich degradacji
Zgłaszający: Bartłomiej Dorywalski, Agata Wojtyszek
Data wpływu: 20-11-2024
Na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, składam niniejszą interpelację w sprawie trudnej sytuacji w kluczowych zakładach pracy w województwie świętokrzyskim, w szczególności w kontekście ryzyka ich ograniczenia, a nawet likwidacji.
Stanowisko Prezydium Zarządu Regionu Świętokrzyskiego NSZZ „Solidarność” wskazuje na poważne obawy dotyczące przyszłości takich przedsiębiorstw jak:
1. Huta Celsa w Ostrowcu Świętokrzyskim – niejasne plany dotyczące zmiany właściciela budzą niepokój co do stabilności zatrudnienia i przyszłości zakładu.
2. ZUChiAP Chemar SA – sytuacja firmy uzależniona od decyzji sądowych, co stawia ją w stanie zawieszenia i prowadzi do dalszej niepewności.
3. Siarkopol SA w Grzybowie – planowane zwolnienia grupowe oraz brak perspektyw na inwestycje w nowe złoża siarki zagrażają stabilności społecznej i funkcjonowaniu tej strategicznej dla Polski i świata kopalni siarki.
Szczególnie niepokojące są także perspektywy Elektrowni Połaniec, której działalność jest uzależniona od transformacji w kierunku paliw niskoemisyjnych. Pomimo posiadania największego bloku zielonego w Europie, brak konkretnych działań w zakresie zazieleniania elektrowni może doprowadzić do jej wygaszenia w ramach rządowego projektu odchodzenia od węgla do 2040 r.
Zależność funkcjonalna Elektrowni Połaniec i Siarkopolu Grzybów, w tym dostarczanie technologicznej gorącej wody wykorzystywanej do wytopu siarki, podkreśla konieczność strategicznego spojrzenia na oba zakłady jako współzależne elementy lokalnej gospodarki.
W związku z powyższym zwracam się z pytaniami:
1. Jakie działania podejmuje rząd w celu zapewnienia stabilności funkcjonowania zakładów pracy w województwie świętokrzyskim, ze szczególnym uwzględnieniem Huty Celsa, ZUChiAP Chemar, Siarkopolu SA oraz Elektrowni Połaniec?
2. Czy są opracowywane plany inwestycyjne mające na celu modernizację tych przedsiębiorstw oraz wsparcie ich transformacji, szczególnie w zakresie transformacji energetycznej Elektrowni Połaniec?
3. Czy przewiduje się wdrożenie dodatkowych mechanizmów ochrony miejsc pracy, zwłaszcza w kontekście planowanych zwolnień grupowych w Siarkopolu SA?
4. Czy rząd uwzględni stanowisko NSZZ „Solidarność” w sprawie wypracowania długoterminowych rozwiązań dla przedmiotowych przedsiębiorstw z regionu świętokrzyskiego?
Mając na uwadze znaczenie wymienionych przedsiębiorstw dla regionu i kraju, apeluję o podjęcie pilnych działań oraz przedstawienie odpowiednich planów naprawczych i inwestycyjnych.
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Robert Kropiwnicki
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
12%
Konkretność
88%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
2 kwot, 9 %
Precyzyjne daty
11
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
5.5 / 1k zn.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (9)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (11)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Zidentyfikowane zwroty wymijające:
„na bieżąco monitoruje”
(formułki uspokajające / pozorne działania)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
14674 znaków
Ministerstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.354.2024
IK: 1045283
Warszawa, 10 stycznia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr K10INT6515, Pana Bartłomieja Dorywalskiego oraz Pani
Agaty Wojtaszek, Posłów na Sejm RP z dnia 27 listopada 2024 r. skierowaną do Prezesa
Rady Ministrów i przekazaną do Ministra Aktywów Państwowych, w celu udzielenia
odpowiedzi w porozumieniu z Ministrem Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, uprzejmie
informuję co następuje.
W zakresie spółek przywołanych w interpelacji przedstawiam poniższe informacje.
ENEA Elektrownia Połaniec S.A. (dalej: ENEA Połaniec) jest spółką wchodząca w skład
Grupy Kapitałowej ENEA S.A. w której uprawnienia ze 100% akcji wykonuje ENEA S.A.
(dalej: ENEA). Według posiadanych informacji ENEA Połaniec w obszarze zatrudnienia
obecnie prowadzi działania mające na celu bieżące uzupełnianie kadr oraz rozwój
kompetencji pracowników w związku z realizowanymi projektami modernizacyjnymi.
Podejmowane działania zmierzają do zapewnienia zgodności z wymogami regulacyjnymi
oraz do dalszego wzmacniania pozycji ENEA Połaniec na rynku energetycznym, przy
jednoczesnym uwzględnieniu aspektów społecznych.
Należy podkreślić, że transformacja energetyczna jest dla ENEA Połaniec szansą na rozwój,
a nie powodem do ograniczania potencjału jej organizacji. Wszystkie działania
podejmowane w ramach strategii ENEA są nakierowane na długoterminową stabilność oraz
budowanie przewagi konkurencyjnej przy zachowaniu pełnej zgodności z obowiązującymi
przepisami i regulacjami. Przykładem są obecnie trwające prace w ramach projektu
„Dostosowanie ENEA Elektrownia Połaniec S.A. do wymagań Rynku Mocy po 1 lipca 2025 r.”,
który zakłada modernizację instalacji Spółki w celu dostosowania ich do wymogów
środowiskowych poprzez zwiększenie efektywności produkcji energii i ograniczenie emisji
CO2.
Według uzyskanych informacji, ENEA Połaniec podchodzi z najwyższą starannością do
kwestii społecznych, regionalnych oraz związanych z rozwojem i stabilnością zatrudnienia.
Integralną częścią funkcjonowania ENEA Połaniec jest stała współpraca z partnerami
społecznymi, w tym ze związkami zawodowymi w celu bieżącego omawiania wszelkich
istotnych kwestii związanych z prowadzonymi projektami oraz planami na przyszłość.
Realizowane działania są podejmowane w sposób transparentny, z zachowaniem zasad
odpowiedzialności społecznej i z poszanowaniem interesów pracowników oraz
społeczności lokalnej. Jednocześnie warto zauważyć, że w kontekście prowadzonego
projektu dostosowania Elektrowni Połaniec do wymagań rynku mocy, który wpisuje się
w realizowaną obecnie transformację energetyczną, kluczowe znaczenie ma stabilne
i przewidywalne otoczenie regulacyjne.
Elektrownia Połaniec pozostaje jednym z filarów działalności Grupy ENEA oraz odgrywa
ważną rolę w systemie energetycznym Polski. Spółka przykłada ogromną wagę do
współpracy z lokalnymi władzami i społecznościami, dążąc do zrównoważonego przejścia
na niskoemisyjne źródła energii, z zachowaniem jak największej liczby miejsc pracy.
-- 1 of 4 --
W zakresie spółki Grupa Azoty Kopalnie i Zakłady Chemiczne Siarki „Siarkopol” S.A.
z siedzibą w Grzybowie (dalej: Siarkopol), w której pakiet 99,58% akcji należy do Grupy
Azoty S.A., informuję, że obecna sytuacja finansowa oraz rynkowa Grupy Kapitałowej Grupa
Azoty, w tym także Siarkopol jest na tyle trudna, że wymagana jest zmiana podejścia do
modelu biznesowego oraz wdrożenie programu naprawczego, mającego na celu
ustabilizowanie w jak najkrótszym czasie sytuacji płynnościowej i finansowej, zarówno
w poszczególnych spółkach, jak i w całej Grupie Azoty.
Priorytetem jest przygotowanie i przeprowadzenie kompleksowej restrukturyzacji oraz
transformacji Grupy Azoty, co wiąże się z koniecznością podjęcia trudnych decyzji w wielu
obszarach działalności. Wdrożenie działań optymalizujących w poszczególnych obszarach
działalności Grupy Azoty jest również niezbędne w kontekście prowadzonych rozmów z
instytucjami finansującymi w zakresie przedłużenia umów stabilizujących, pozwalających
Grupie Azoty na wypracowanie inicjatyw biznesowych skutkujących podpisaniem
długoterminowej umowy restrukturyzacyjnej zadłużenia.
Jako efekt dotychczasowych prac nad restrukturyzacją, w dniu 5 listopada 2024 r. Zarząd
Grupy Azoty S.A. poinformował o uruchomieniu kompleksowego programu transformacji –
Programu AZOTY BUSINESS, którym objęte zostały wszystkie obszary działalności Grupy
Azoty. Zakłada on m.in. optymalizację wszystkich kategorii kosztowych we wszystkich
spółkach Grupy. Decyzje Zarządu Siarkopol dotyczące redukcji zatrudnienia, wpisują się
w ww. program transformacji i mają na celu dostosowanie poziomu zatrudnienia do
bieżących potrzeb produkcyjnych Spółki oraz wdrażanych zmian organizacyjnych.
Powstrzymanie się od wdrożenia odpowiednich działań naprawczych w obecnej sytuacji
rynkowej, może spowodować trwałą utratę zdolności do regulowania zobowiązań przez
Spółkę.
Równocześnie z działaniami wewnątrz Grupy Azoty, Zarząd Grupy Azoty S.A. podejmuje
działania związane z otoczeniem rynkowym, w szczególności mające na celu zahamowanie
ekspansji rosyjskich i białoruskich nawozów na unijnym rynku, która przyczynia się do
znaczącego spadku konkurencyjności Grupy Azoty.
W ramach swojej właściwości, mając na uwadze negatywny wpływ obecnej skali importu
do Polski nawozów z Rosji i Białorusi na sytuację finansową Grupy Azoty oraz całej branży
nawozowej, Ministerstwo Aktywów Państwowych podjęło inicjatywy mające na celu
wprowadzenie mechanizmów hamujących napływ nawozów z Rosji i Białorusi do Polski
oraz wspiera wszelkie działania w zakresie przygotowania i realizacji przedmiotowej
inicjatywy. Efektem powyższych działań jest przekazane w listopadzie 2024 r. do Pana
Valdisa Dombrovskisa Wiceprzewodniczącego Komisji Europejskiej wspólne wystąpienie
państw: Polski, Estonii, Łotwy i Litwy, wzywające do podjęcia pilnych działań w celu
podwyższenia stawek celnych na nawozy mineralne, na podstawie art. 31 TFUE. Pismo
zostało przygotowane przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii z inicjatywy i przy
zaangażowaniu Ministra Aktywów Państwowych.
W obszarze poruszonej kwestii dotyczącej wdrożenia dodatkowych mechanizmów ochrony
miejsc pracy, zwłaszcza w kontekście planowanych zwolnień grupowych w Siarkopolu,
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej poinformowało, że na bieżąco monitoruje
sytuację na rynku pracy i współpracuje w przypadku zwolnień grupowych z właściwymi
urzędami pracy. W dniu 11 grudnia 2024 r. do Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki
Społecznej wpłynęła informacja o zamiarze przeprowadzenia zwolnień w Siarkopolu. Nie
wpłynęły natomiast żadne inne zawiadomienia dotyczące ewentualnych zwolnień w
dwóch pozostałych firmach wymienionych w interpelacji.
Od 1 stycznia do 11 grudnia 2024 r. do urzędów pracy woj. świętokrzyskiego zgłoszono
zamiar zwolnienia grupowo 349 pracowników. W tym samym okresie dokonano 115
zwolnień grupowych. W skali całego kraju liczby te stanowią ok. 1% wszystkich zgłoszeń
i 0,5% wszystkich zrealizowanych od początku roku zwolnień grupowych w Polsce.
Na koniec października 2024 r. liczba zarejestrowanych bezrobotnych w województwie
świętokrzyskim wyniosła 31 tys. osób i w skali roku spadła o 1,3 tys., czyli o 4,1%. Stopa
bezrobocia wyniosła 7,3% (r/r spadła o 0,2 p.p.) co oznacza, że sytuacja na tutejszym rynku
pracy jest trudna, a stopa bezrobocia rejestrowanego znacząco przekraczała wskaźnik w
kraju, który wyniósł 4,9%.
-- 2 of 4 --
W powiecie staszowskim, gdzie znajduje się siedziba Siarkopolu liczba zarejestrowanych
bezrobotnych w końcu października 2024 r. wyniosła 1,5 tys. (r/r spadek o 0,1 tys., czyli
o 9,0%), natomiast stopa bezrobocia wyniosła 6,1% (r/r spadek o 0,4 p.p.).
Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, podjęła decyzję o zabezpieczeniu 50 mln zł
z rezerwy Funduszu Pracy na działania aktywizacyjne dla powiatów, w których planowano
zwolnienia grupowe. Wpływ wniosków o przyznanie środków z rezerwy Funduszu Pracy na
finansowanie programów aktywizacji zawodowej dla zwalnianych pracowników – także
tych objętych zwolnieniami grupowymi - w ramach pięciu zorganizowanych naborów
przedstawiał się następująco:
w terminie od 23 kwietnia do 31 maja 2024 r., wpłynęły 22 wnioski
z przeznaczeniem na aktywizację zawodową dla 1 390 osób,
w terminie od 19 czerwca do 31 lipca 2024 r., wpłynęło 17 wniosków
z przeznaczeniem na aktywizację zawodową dla 1 066 osób,
w terminie od 7 sierpnia do 30 sierpnia 2024 r., wpłynęły 3 wnioski
z przeznaczeniem na aktywizację zawodową dla 85 osób,
w terminie od 6 do 30 września br., wpłynęły 4 wnioski z przeznaczeniem na
aktywizację zawodową dla 94 osób,
w terminie od 12 do 30 listopada br., nie wpłynął żaden wniosek.
Na realizację powyższego programu w roku 2024 przyznano, na podstawie złożonych
wniosków, łącznie ok. 38,3 mln zł.
Niezależnie od powyższego, środki rezerwy Funduszu Pracy mogą być przeznaczone na
realizację działań aktywizacyjnych w formie programu aktywizacji zawodowej bezrobotnych
zwolnionych z pracy z przyczyn niedotyczących pracowników oraz pracowników objętych
zwolnieniami monitorowanymi.
Przeprowadzając zwolnienia grupowe, Siarkopol zobowiązany jest do przestrzegania
przepisów gwarantujących szereg środków ochrony dla zwalnianych pracowników, w tym
m.in. przepisów ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania
z pracownikami stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (tzw. ustawa
o zwolnieniach grupowych, Dz.U. z 2024 r. poz. 61), a także ustawy z dnia 20 kwietnia
2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2024 r. poz. 475 z późn.
zm.). Zgodnie z art. 2 ustawy o zwolnieniach grupowych, pracodawca jest zobowiązany
skonsultować zamiar przeprowadzenia zwolnienia grupowego z działającymi u niego
zakładowymi organizacjami związkowymi. Przedmiotem prowadzonych rozmów winny być
przede wszystkim rozwiązania pozwalające na uniknięcie zwolnień grupowych lub
zmniejszenie ich skali, a także sprawy pracownicze z tymi zwolnieniami związane, zwłaszcza
dotyczące ewentualnej możliwości przekwalifikowania lub przeszkolenia zawodowego
pracowników, czy uzyskania przez osoby objęte zwolnieniem innego zatrudnienia. Ponadto,
zgodnie z art. 8 ust. 1 ww. ustawy, pracownikowi, w związku z rozwiązaniem stosunku pracy
w ramach zwolnienia grupowego przysługuje odprawa pieniężna w wysokości:
jednomiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego
pracodawcy krócej niż 2 lata;
dwumiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego
pracodawcy od 2 do 8 lat;
trzymiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego
pracodawcy ponad 8 lat.
Na podstawie art. 70 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, pracodawca
zamierzający zwolnić 50 i więcej pracowników w okresie 3 miesięcy jest obowiązany
uzgodnić z powiatowym urzędem pracy, właściwym dla jego siedziby lub właściwym ze
względu na miejsce wykonywania pracy, zakres i formy pomocy oferowanej zwalnianym
pracownikom - w tym pracownikom niepełnosprawnym – dotyczącej pośrednictwa pracy,
poradnictwa zawodowego oraz szkoleń.
W przypadku zwolnienia monitorowanego, pracodawca jest zobowiązany podjąć działania
polegające na zapewnieniu pracownikom przewidzianym do zwolnienia, będącym w trakcie
wypowiedzenia lub w okresie 6 miesięcy po rozwiązaniu stosunku pracy albo stosunku
służbowego, usług rynku pracy realizowanych w formie programu. Wykonawcami
programu mogą być powiatowe urzędy pracy, agencje zatrudnienia lub instytucje
szkoleniowe, zaś finansować go może sam pracodawca, pracodawca i odpowiednie
-- 3 of 4 --
jednostki administracji publicznej, a także, na podstawie porozumienia, organizacja i osoby
prawne przy udziale pracodawcy.
Najczęściej stosowane formy pomocy w programach dla zwalnianych pracowników to:
pośrednictwo pracy i poradnictwo zawodowe,
środki na rozpoczęcie działalności gospodarczej,
szkolenia zawodowe,
zatrudnienie na miejscach pracy współfinansowanych ze środków Funduszu Pracy
(prace interwencyjne, roboty publiczne itd.),
zatrudnienie w ramach dofinansowania do wynagrodzenia za zatrudnienie
skierowanego bezrobotnego, który ukończył 50 rok życia,
bony na zasiedlenie,
bony zatrudnieniowe.
Powiatowe urzędy pracy wspierają wszystkie osoby tracące pracę, przekazują im informacje
o aktualnych ofertach pracy oraz w trybie pilnym podejmują inne niezbędne działania,
skutkujące jak najkrótszym pozostawaniem ww. osób bez zatrudnienia.
Odnośnie spółki Chemar S.A. z siedzibą w Kielcach (dalej: Chemar), Agencja Rozwoju
Przemysłu S.A. (dalej: ARP) jako większościowy akcjonariusz Chemar poinformowała, że
w przypadku otwarcia postępowania upadłościowego Spółki istnieje szansa, że Syndyk
masy upadłościowej podejmie decyzję o kontynuacji jej działalności. ARP widzi możliwość
wsparcia Syndyka w poszukiwaniu inwestora zainteresowanego nabyciem z masy
upadłościowej Chemar przedsiębiorstwa Spółki lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa
(części odlewniczej), co może przyczynić się wprost do utrzymania większości miejsc pracy.
Rynek staliw w Europie kurczy się ze względu na rosnące koszty energii oraz restrykcje
klimatyczne sprzyjające importowi spoza UE. Na poziomie Spółki podstawowym
problemem operacyjnym jest posiadanie przestarzałego parku maszynowego (efekt
zaniedbań i braku znaczących inwestycji rozwojowych).
Działalność operacyjna Chemar od kilku lat jest nierentowna. Okresowa poprawa wyniku
finansowego w okresie 2023-2024 była efektem jednorazowych przychodów z transakcji
nieruchomościowych. Sytuacja finansowa Spółki uległa dalszemu pogorszeniu w 2024 roku.
Należy mieć na uwadze, że w wariancie ogłoszenia upadłości Spółki zobowiązania
względem pracowników podlegają zaspokojeniu ze środków masy upadłościowej, a w
okresie do 12 miesięcy od wystąpienia niewypłacalności pracodawcy mogą być
zaspokojone z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych pod warunkiem
szybkiego przeprowadzenia postępowania upadłościowego.
W zakresie pytania dotyczącego spółki Celsa Huta Ostrowiec Sp. z o.o. z siedzibą
w Ostrowcu Świętokrzyskim uprzejmie informuję, że Skarb Państwa nie posiada
zaangażowania kapitałowego w tej Spółce, a Ministerstwo Aktywów Państwowych nie
uczestniczy w procesie zmian własnościowych tej Spółki.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Robert Kropiwnicki
sekretarz stanu
dokument podpisany elektronicznie
1045283.3778567.3049555
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.354.2024
IK: 1045283
Warszawa, 10 stycznia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr K10INT6515, Pana Bartłomieja Dorywalskiego oraz Pani
Agaty Wojtaszek, Posłów na Sejm RP z dnia 27 listopada 2024 r. skierowaną do Prezesa
Rady Ministrów i przekazaną do Ministra Aktywów Państwowych, w celu udzielenia
odpowiedzi w porozumieniu z Ministrem Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, uprzejmie
informuję co następuje.
W zakresie spółek przywołanych w interpelacji przedstawiam poniższe informacje.
ENEA Elektrownia Połaniec S.A. (dalej: ENEA Połaniec) jest spółką wchodząca w skład
Grupy Kapitałowej ENEA S.A. w której uprawnienia ze 100% akcji wykonuje ENEA S.A.
(dalej: ENEA). Według posiadanych informacji ENEA Połaniec w obszarze zatrudnienia
obecnie prowadzi działania mające na celu bieżące uzupełnianie kadr oraz rozwój
kompetencji pracowników w związku z realizowanymi projektami modernizacyjnymi.
Podejmowane działania zmierzają do zapewnienia zgodności z wymogami regulacyjnymi
oraz do dalszego wzmacniania pozycji ENEA Połaniec na rynku energetycznym, przy
jednoczesnym uwzględnieniu aspektów społecznych.
Należy podkreślić, że transformacja energetyczna jest dla ENEA Połaniec szansą na rozwój,
a nie powodem do ograniczania potencjału jej organizacji. Wszystkie działania
podejmowane w ramach strategii ENEA są nakierowane na długoterminową stabilność oraz
budowanie przewagi konkurencyjnej przy zachowaniu pełnej zgodności z obowiązującymi
przepisami i regulacjami. Przykładem są obecnie trwające prace w ramach projektu
„Dostosowanie ENEA Elektrownia Połaniec S.A. do wymagań Rynku Mocy po 1 lipca 2025 r.”,
który zakłada modernizację instalacji Spółki w celu dostosowania ich do wymogów
środowiskowych poprzez zwiększenie efektywności produkcji energii i ograniczenie emisji
CO2.
Według uzyskanych informacji, ENEA Połaniec podchodzi z najwyższą starannością do
kwestii społecznych, regionalnych oraz związanych z rozwojem i stabilnością zatrudnienia.
Integralną częścią funkcjonowania ENEA Połaniec jest stała współpraca z partnerami
społecznymi, w tym ze związkami zawodowymi w celu bieżącego omawiania wszelkich
istotnych kwestii związanych z prowadzonymi projektami oraz planami na przyszłość.
Realizowane działania są podejmowane w sposób transparentny, z zachowaniem zasad
odpowiedzialności społecznej i z poszanowaniem interesów pracowników oraz
społeczności lokalnej. Jednocześnie warto zauważyć, że w kontekście prowadzonego
projektu dostosowania Elektrowni Połaniec do wymagań rynku mocy, który wpisuje się
w realizowaną obecnie transformację energetyczną, kluczowe znaczenie ma stabilne
i przewidywalne otoczenie regulacyjne.
Elektrownia Połaniec pozostaje jednym z filarów działalności Grupy ENEA oraz odgrywa
ważną rolę w systemie energetycznym Polski. Spółka przykłada ogromną wagę do
współpracy z lokalnymi władzami i społecznościami, dążąc do zrównoważonego przejścia
na niskoemisyjne źródła energii, z zachowaniem jak największej liczby miejsc pracy.
-- 1 of 4 --
W zakresie spółki Grupa Azoty Kopalnie i Zakłady Chemiczne Siarki „Siarkopol” S.A.
z siedzibą w Grzybowie (dalej: Siarkopol), w której pakiet 99,58% akcji należy do Grupy
Azoty S.A., informuję, że obecna sytuacja finansowa oraz rynkowa Grupy Kapitałowej Grupa
Azoty, w tym także Siarkopol jest na tyle trudna, że wymagana jest zmiana podejścia do
modelu biznesowego oraz wdrożenie programu naprawczego, mającego na celu
ustabilizowanie w jak najkrótszym czasie sytuacji płynnościowej i finansowej, zarówno
w poszczególnych spółkach, jak i w całej Grupie Azoty.
Priorytetem jest przygotowanie i przeprowadzenie kompleksowej restrukturyzacji oraz
transformacji Grupy Azoty, co wiąże się z koniecznością podjęcia trudnych decyzji w wielu
obszarach działalności. Wdrożenie działań optymalizujących w poszczególnych obszarach
działalności Grupy Azoty jest również niezbędne w kontekście prowadzonych rozmów z
instytucjami finansującymi w zakresie przedłużenia umów stabilizujących, pozwalających
Grupie Azoty na wypracowanie inicjatyw biznesowych skutkujących podpisaniem
długoterminowej umowy restrukturyzacyjnej zadłużenia.
Jako efekt dotychczasowych prac nad restrukturyzacją, w dniu 5 listopada 2024 r. Zarząd
Grupy Azoty S.A. poinformował o uruchomieniu kompleksowego programu transformacji –
Programu AZOTY BUSINESS, którym objęte zostały wszystkie obszary działalności Grupy
Azoty. Zakłada on m.in. optymalizację wszystkich kategorii kosztowych we wszystkich
spółkach Grupy. Decyzje Zarządu Siarkopol dotyczące redukcji zatrudnienia, wpisują się
w ww. program transformacji i mają na celu dostosowanie poziomu zatrudnienia do
bieżących potrzeb produkcyjnych Spółki oraz wdrażanych zmian organizacyjnych.
Powstrzymanie się od wdrożenia odpowiednich działań naprawczych w obecnej sytuacji
rynkowej, może spowodować trwałą utratę zdolności do regulowania zobowiązań przez
Spółkę.
Równocześnie z działaniami wewnątrz Grupy Azoty, Zarząd Grupy Azoty S.A. podejmuje
działania związane z otoczeniem rynkowym, w szczególności mające na celu zahamowanie
ekspansji rosyjskich i białoruskich nawozów na unijnym rynku, która przyczynia się do
znaczącego spadku konkurencyjności Grupy Azoty.
W ramach swojej właściwości, mając na uwadze negatywny wpływ obecnej skali importu
do Polski nawozów z Rosji i Białorusi na sytuację finansową Grupy Azoty oraz całej branży
nawozowej, Ministerstwo Aktywów Państwowych podjęło inicjatywy mające na celu
wprowadzenie mechanizmów hamujących napływ nawozów z Rosji i Białorusi do Polski
oraz wspiera wszelkie działania w zakresie przygotowania i realizacji przedmiotowej
inicjatywy. Efektem powyższych działań jest przekazane w listopadzie 2024 r. do Pana
Valdisa Dombrovskisa Wiceprzewodniczącego Komisji Europejskiej wspólne wystąpienie
państw: Polski, Estonii, Łotwy i Litwy, wzywające do podjęcia pilnych działań w celu
podwyższenia stawek celnych na nawozy mineralne, na podstawie art. 31 TFUE. Pismo
zostało przygotowane przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii z inicjatywy i przy
zaangażowaniu Ministra Aktywów Państwowych.
W obszarze poruszonej kwestii dotyczącej wdrożenia dodatkowych mechanizmów ochrony
miejsc pracy, zwłaszcza w kontekście planowanych zwolnień grupowych w Siarkopolu,
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej poinformowało, że na bieżąco monitoruje
sytuację na rynku pracy i współpracuje w przypadku zwolnień grupowych z właściwymi
urzędami pracy. W dniu 11 grudnia 2024 r. do Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki
Społecznej wpłynęła informacja o zamiarze przeprowadzenia zwolnień w Siarkopolu. Nie
wpłynęły natomiast żadne inne zawiadomienia dotyczące ewentualnych zwolnień w
dwóch pozostałych firmach wymienionych w interpelacji.
Od 1 stycznia do 11 grudnia 2024 r. do urzędów pracy woj. świętokrzyskiego zgłoszono
zamiar zwolnienia grupowo 349 pracowników. W tym samym okresie dokonano 115
zwolnień grupowych. W skali całego kraju liczby te stanowią ok. 1% wszystkich zgłoszeń
i 0,5% wszystkich zrealizowanych od początku roku zwolnień grupowych w Polsce.
Na koniec października 2024 r. liczba zarejestrowanych bezrobotnych w województwie
świętokrzyskim wyniosła 31 tys. osób i w skali roku spadła o 1,3 tys., czyli o 4,1%. Stopa
bezrobocia wyniosła 7,3% (r/r spadła o 0,2 p.p.) co oznacza, że sytuacja na tutejszym rynku
pracy jest trudna, a stopa bezrobocia rejestrowanego znacząco przekraczała wskaźnik w
kraju, który wyniósł 4,9%.
-- 2 of 4 --
W powiecie staszowskim, gdzie znajduje się siedziba Siarkopolu liczba zarejestrowanych
bezrobotnych w końcu października 2024 r. wyniosła 1,5 tys. (r/r spadek o 0,1 tys., czyli
o 9,0%), natomiast stopa bezrobocia wyniosła 6,1% (r/r spadek o 0,4 p.p.).
Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, podjęła decyzję o zabezpieczeniu 50 mln zł
z rezerwy Funduszu Pracy na działania aktywizacyjne dla powiatów, w których planowano
zwolnienia grupowe. Wpływ wniosków o przyznanie środków z rezerwy Funduszu Pracy na
finansowanie programów aktywizacji zawodowej dla zwalnianych pracowników – także
tych objętych zwolnieniami grupowymi - w ramach pięciu zorganizowanych naborów
przedstawiał się następująco:
w terminie od 23 kwietnia do 31 maja 2024 r., wpłynęły 22 wnioski
z przeznaczeniem na aktywizację zawodową dla 1 390 osób,
w terminie od 19 czerwca do 31 lipca 2024 r., wpłynęło 17 wniosków
z przeznaczeniem na aktywizację zawodową dla 1 066 osób,
w terminie od 7 sierpnia do 30 sierpnia 2024 r., wpłynęły 3 wnioski
z przeznaczeniem na aktywizację zawodową dla 85 osób,
w terminie od 6 do 30 września br., wpłynęły 4 wnioski z przeznaczeniem na
aktywizację zawodową dla 94 osób,
w terminie od 12 do 30 listopada br., nie wpłynął żaden wniosek.
Na realizację powyższego programu w roku 2024 przyznano, na podstawie złożonych
wniosków, łącznie ok. 38,3 mln zł.
Niezależnie od powyższego, środki rezerwy Funduszu Pracy mogą być przeznaczone na
realizację działań aktywizacyjnych w formie programu aktywizacji zawodowej bezrobotnych
zwolnionych z pracy z przyczyn niedotyczących pracowników oraz pracowników objętych
zwolnieniami monitorowanymi.
Przeprowadzając zwolnienia grupowe, Siarkopol zobowiązany jest do przestrzegania
przepisów gwarantujących szereg środków ochrony dla zwalnianych pracowników, w tym
m.in. przepisów ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania
z pracownikami stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (tzw. ustawa
o zwolnieniach grupowych, Dz.U. z 2024 r. poz. 61), a także ustawy z dnia 20 kwietnia
2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2024 r. poz. 475 z późn.
zm.). Zgodnie z art. 2 ustawy o zwolnieniach grupowych, pracodawca jest zobowiązany
skonsultować zamiar przeprowadzenia zwolnienia grupowego z działającymi u niego
zakładowymi organizacjami związkowymi. Przedmiotem prowadzonych rozmów winny być
przede wszystkim rozwiązania pozwalające na uniknięcie zwolnień grupowych lub
zmniejszenie ich skali, a także sprawy pracownicze z tymi zwolnieniami związane, zwłaszcza
dotyczące ewentualnej możliwości przekwalifikowania lub przeszkolenia zawodowego
pracowników, czy uzyskania przez osoby objęte zwolnieniem innego zatrudnienia. Ponadto,
zgodnie z art. 8 ust. 1 ww. ustawy, pracownikowi, w związku z rozwiązaniem stosunku pracy
w ramach zwolnienia grupowego przysługuje odprawa pieniężna w wysokości:
jednomiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego
pracodawcy krócej niż 2 lata;
dwumiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego
pracodawcy od 2 do 8 lat;
trzymiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego
pracodawcy ponad 8 lat.
Na podstawie art. 70 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, pracodawca
zamierzający zwolnić 50 i więcej pracowników w okresie 3 miesięcy jest obowiązany
uzgodnić z powiatowym urzędem pracy, właściwym dla jego siedziby lub właściwym ze
względu na miejsce wykonywania pracy, zakres i formy pomocy oferowanej zwalnianym
pracownikom - w tym pracownikom niepełnosprawnym – dotyczącej pośrednictwa pracy,
poradnictwa zawodowego oraz szkoleń.
W przypadku zwolnienia monitorowanego, pracodawca jest zobowiązany podjąć działania
polegające na zapewnieniu pracownikom przewidzianym do zwolnienia, będącym w trakcie
wypowiedzenia lub w okresie 6 miesięcy po rozwiązaniu stosunku pracy albo stosunku
służbowego, usług rynku pracy realizowanych w formie programu. Wykonawcami
programu mogą być powiatowe urzędy pracy, agencje zatrudnienia lub instytucje
szkoleniowe, zaś finansować go może sam pracodawca, pracodawca i odpowiednie
-- 3 of 4 --
jednostki administracji publicznej, a także, na podstawie porozumienia, organizacja i osoby
prawne przy udziale pracodawcy.
Najczęściej stosowane formy pomocy w programach dla zwalnianych pracowników to:
pośrednictwo pracy i poradnictwo zawodowe,
środki na rozpoczęcie działalności gospodarczej,
szkolenia zawodowe,
zatrudnienie na miejscach pracy współfinansowanych ze środków Funduszu Pracy
(prace interwencyjne, roboty publiczne itd.),
zatrudnienie w ramach dofinansowania do wynagrodzenia za zatrudnienie
skierowanego bezrobotnego, który ukończył 50 rok życia,
bony na zasiedlenie,
bony zatrudnieniowe.
Powiatowe urzędy pracy wspierają wszystkie osoby tracące pracę, przekazują im informacje
o aktualnych ofertach pracy oraz w trybie pilnym podejmują inne niezbędne działania,
skutkujące jak najkrótszym pozostawaniem ww. osób bez zatrudnienia.
Odnośnie spółki Chemar S.A. z siedzibą w Kielcach (dalej: Chemar), Agencja Rozwoju
Przemysłu S.A. (dalej: ARP) jako większościowy akcjonariusz Chemar poinformowała, że
w przypadku otwarcia postępowania upadłościowego Spółki istnieje szansa, że Syndyk
masy upadłościowej podejmie decyzję o kontynuacji jej działalności. ARP widzi możliwość
wsparcia Syndyka w poszukiwaniu inwestora zainteresowanego nabyciem z masy
upadłościowej Chemar przedsiębiorstwa Spółki lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa
(części odlewniczej), co może przyczynić się wprost do utrzymania większości miejsc pracy.
Rynek staliw w Europie kurczy się ze względu na rosnące koszty energii oraz restrykcje
klimatyczne sprzyjające importowi spoza UE. Na poziomie Spółki podstawowym
problemem operacyjnym jest posiadanie przestarzałego parku maszynowego (efekt
zaniedbań i braku znaczących inwestycji rozwojowych).
Działalność operacyjna Chemar od kilku lat jest nierentowna. Okresowa poprawa wyniku
finansowego w okresie 2023-2024 była efektem jednorazowych przychodów z transakcji
nieruchomościowych. Sytuacja finansowa Spółki uległa dalszemu pogorszeniu w 2024 roku.
Należy mieć na uwadze, że w wariancie ogłoszenia upadłości Spółki zobowiązania
względem pracowników podlegają zaspokojeniu ze środków masy upadłościowej, a w
okresie do 12 miesięcy od wystąpienia niewypłacalności pracodawcy mogą być
zaspokojone z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych pod warunkiem
szybkiego przeprowadzenia postępowania upadłościowego.
W zakresie pytania dotyczącego spółki Celsa Huta Ostrowiec Sp. z o.o. z siedzibą
w Ostrowcu Świętokrzyskim uprzejmie informuję, że Skarb Państwa nie posiada
zaangażowania kapitałowego w tej Spółce, a Ministerstwo Aktywów Państwowych nie
uczestniczy w procesie zmian własnościowych tej Spółki.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Robert Kropiwnicki
sekretarz stanu
dokument podpisany elektronicznie
1045283.3778567.3049555
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 4 of 4 --