Interpelacja w sprawie zmian i poprawy sieci dróg gminnych i powiatowych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 6337
do ministra infrastruktury
w sprawie zmian i poprawy sieci dróg gminnych i powiatowych
Zgłaszający: Robert Dowhan
Data wpływu: 15-11-2024
Szanowny Panie Prezesie Rady Ministrów,
istnieje duży problem na poziomie samorządowym w zakresie jakości i odpowiedzialności za drogi gminne oraz powiatowe na szczeblu gminnym i powiatowym. Na ten problem wskazuje m.in. Stanowisko XXIX Zgromadzenia Ogólnego Związku Powiatów Polskich w sprawie potrzeby uporządkowania i poprawy jakości sieci dróg powiatowych z dnia 31 maja 2023 r.
W związku ze stale zmniejszającymi się dochodami własnymi samorządów z podatku od osób fizycznych (podatek PIT), gminy oraz powiaty nie chcą przejmować dróg, które ze względu na usystematyzowanie sieci dróg gminnych i powiatowych powinny odpowiednio należeć do gminy lub powiatu. W związku z tym, drogi publiczne, które powinny być utrzymywane przez samorząd w jak najlepszym stanie, często są zniszczone i nie przystają do potrzeb XXI wieku. Ani powiat, ani gmina nie chcą przejmować odpowiedzialności za drogi, na które nie są w stanie przeznaczyć odpowiednich środków finansowych.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Czy w którymś z ministerstw prowadzone są prace dotyczące zmian legislacyjnych, w sprawie poprawy dróg gminnych i powiatowych?
2. Jeżeli tak, to na jakim etapie legislacyjnym są prace dotyczące zmian i poprawy dróg gminnych i powiatowych?
3. Jeżeli nie, to czy Rada Ministrów planuje rozpocząć działania zmierzające do polepszania jakości sieci dróg gminnych i powiatowych?
Z poważaniem
Poseł na Sejm RP
Robert Dowhan
Sekretarz stanu Stanisław Bukowiec
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 3 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5511 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DDP-5.054.32.2024
Warszawa, 18 grudnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację poselską nr 6337, Pana Roberta Dowhana, Posła na Sejm
RP, w sprawie dróg gminnych i powiatowych, przedstawiam poniższe informacje
w zakresie właściwości Ministra Infrastruktury.
Kluczowym znaczeniem dla zrównoważonego rozwoju społeczno-gospodarczego
wspólnot samorządowych jest rozwój bezpiecznej, spójnej, funkcjonalnej i efektywnej
infrastruktury drogowej. Mając to na względzie, obecnie w gestii Ministra Infrastruktury
na wsparcie zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego znajduje się Rządowy
Fundusz Rozwoju Dróg.
Rządowy Fundusz Rozwoju Dróg został powołany ustawą z dnia 23 października 2018 r.
o Rządowym Funduszu Rozwoju Dróg i stanowi zintegrowany instrument wspierania
realizacji inwestycji na drogach zarządzanych przez jednostki samorządu terytorialnego.
W ramach Funduszu dofinansowanie może zostać przekazane m.in. na zadania polegające
na budowie, przebudowie lub remoncie dróg powiatowych i gminnych tzw. zadania
powiatowe i gminne.
Ponadto, w ramach realizacji zadań powiatowych i gminnych mogą być w szczególności
dofinansowane zadania mające na celu wyłącznie poprawę bezpieczeństwa
niechronionych uczestników ruchu, polegające w szczególności na budowie, przebudowie
lub remoncie dróg dla pieszych, dróg dla pieszych i rowerów, dróg dla rowerów, przejść
dla pieszych, przejazdów dla rowerów, peronów przystankowych wraz z dojściami do tych
peronów oraz polegające wyłącznie na remoncie dróg powiatowych lub gminnych.
Wsparcie dla inwestycji na drogach gminnych i powiatowych jest przyznawane na
podstawie wniosków o dofinansowanie, składanych przez jednostki samorządu
terytorialnego w ramach naborów przeprowadzanych na terenie każdego województwa.
Za przeprowadzenie naboru oraz późniejszą ocenę wniosków o dofinansowanie
odpowiadają wojewodowie. Nabór jest ogłaszany przez wojewodę w BIP na stronie
podmiotowej urzędu.
Środki Funduszu przyznawane są od 2019 r. W latach 2019-2024 dofinansowanie
ze środków Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg otrzymało łącznie ok. 22 tys. zadań na
drogach powiatowych i gminnych. Łączna wartość środków przyznanych na zadania
powiatowe i gminne w latach 2019-2024 wyniosła ponad 22 mld zł. Na dofinansowanie
tych zadań w 2025 r. również zaplanowano środki w kwocie 2,7 mld zł.
-- 1 of 2 --
2
Nabory wniosków o dofinansowanie zadań powiatowych i gminnych przeprowadzane są
cyklicznie każdego roku na przełomie lipca i sierpnia. Zgodnie z obowiązującymi
przepisami ustawy o Rządowym Funduszu Rozwoju Dróg wypłata środków z Funduszu
na wsparcie realizacji zadań wymienionych w ustawie, możliwa jest do dnia 31 grudnia
2030 r.
Dodatkowo w gestii Ministra Infrastruktury na wsparcie zadań własnych jednostek
samorządu terytorialnego realizowanych na drogach publicznych dotychczas była rezerwa
subwencji ogólnej, tworzona w budżecie państwa na mocy ustawy o dochodach jednostek
samorządu terytorialnego. Środki rezerwy przeznaczane były m.in. na dofinansowanie
inwestycji na drogach publicznych powiatowych i wojewódzkich oraz na drogach
powiatowych, wojewódzkich i krajowych w granicach miast na prawach powiatu. Rezerwą
tą dysponował minister właściwy do spraw finansów publicznych, w porozumieniu
z ministrem właściwym do spraw transportu, po zasięgnięciu opinii reprezentacji
jednostek samorządu terytorialnego.
Ze środków rezerwy subwencji ogólnej w latach 1999-2024 samorządy otrzymały łącznie
ponad 8 mld zł.
Dnia 25 października 2024 r. weszła w życie nowa ustawa o dochodach jednostek
samorządu terytorialnego. W 2025 r. będzie można wnioskować o środki rezerwy jeszcze
na starych zasadach tj. o środki będzie mógł ubiegać się ustawowy zarządca drogi,
a dofinansowanie zadań w ramach rezerwy będzie możliwe po złożeniu wniosku oraz
spełnieniu kryteriów kwalifikacyjnych. Resort infrastruktury przekaże wszystkim
zarządcom dróg, informacje o utworzeniu w budżecie państwa rezerwy subwencji ogólnej
oraz o wymaganych do spełnienia kryteriach kwalifikacyjnych.
Od 2026 r. podział środków rezerwy będzie się odbywał na nowych zasadach. Będzie
funkcjonowała jedna wspólna rezerwa w budżecie państwa. Środki rezerwy będą mogły
być przeznaczone dla jednostek samorządu terytorialnego realizujących zadania bieżące
lub inwestycyjne w obszarze: oświaty, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania lub
ochrony dróg publicznych, którymi zarządzają jednostki samorządu terytorialnego,
pomocy społecznej oraz innych zadań publicznych, których realizacja jest szczególnie
uzasadniona względami społecznymi lub gospodarczymi.
Reprezentacja samorządu będzie wskazywać obszar, na który zostaną przeznaczone
środki rezery.
Przedstawiając powyższe, wyjaśniam, że Minister Infrastruktury popiera każde działanie
mające na celu rozwój i spójność sieci transportowej w Polsce, jak również poprawę stanu
technicznego dróg lokalnych. W tym celu koordynuje opisane powyżej mechanizmy
wsparcia zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego. Należy jednak podkreślić,
że w obu mechanizmach aby uzyskać wsparcie finansowe samorząd musi złożyć stosowny
wniosek oraz spełnić określone kryteria kwalifikacyjne.
Z wyrazami szacunku,
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
Dokument podpisany elektronicznie.
-- 2 of 2 --