Interpelacja w sprawie zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr 94/2024/DSOZ i jego negatywnego wpływu na dostęp osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności do fizjoterapii domowej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 6269
do ministra zdrowia
w sprawie zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr 94/2024/DSOZ i jego negatywnego wpływu na dostęp osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności do fizjoterapii domowej
Zgłaszający: Bartosz Józef Kownacki
Data wpływu: 15-11-2024
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z interpelacją w związku z zarządzeniem Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr 94/2024/DSOZ, które w ocenie środowiska fizjoterapeutów, pacjentów oraz organizacji reprezentujących osoby z niepełnosprawnościami w sposób drastyczny ogranicza dostęp do świadczeń fizjoterapii domowej. Decyzja ta może mieć poważne konsekwencje zarówno dla pacjentów, jak i systemu opieki zdrowotnej w Polsce.
Zarządzenie istotnie ogranicza prawa pacjentów ze znacznym stopniem niepełnosprawności, którzy nie są w stanie samodzielnie dotrzeć na rehabilitację ambulatoryjną. Ograniczenie fizjoterapii domowej prowadzi do wykluczenia ich z systemu opieki zdrowotnej, co stoi w sprzeczności z gwarancjami wynikającymi z polskiego prawa oraz strategii na rzecz osób z niepełnosprawnościami na lata 2010–2030. Podważa się deklarowany cel zarządzenia, jakim jest zwiększenie dostępności do rehabilitacji leczniczej. W rzeczywistości zmniejszenie liczby podmiotów realizujących świadczenia fizjoterapii domowej znacząco ograniczy dostępność rehabilitacji dla najbardziej potrzebujących pacjentów. Z danych wynika, że z ponad 2750 umów obecnie realizowanych przez podmioty medyczne, po wejściu w życie zarządzenia pozostanie zaledwie 408 umów w całym kraju.
Skutki społeczne i zdrowotne ograniczenia rehabilitacji domowej są poważne. Brak regularnej rehabilitacji domowej może prowadzić do pogorszenia stanu zdrowia pacjentów, zwiększenia ryzyka hospitalizacji, konieczności korzystania z opieki długoterminowej, a także wzrostu kosztów opieki zdrowotnej i społecznej. Zarządzenie spowoduje masowe zwolnienia wśród fizjoterapeutów. Szacuje się, że około 20 000 fizjoterapeutów w Polsce może stracić pracę od stycznia 2025 roku, co dodatkowo wpłynie negatywnie na system opieki zdrowotnej i sytuację na rynku pracy.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło analizę skutków społecznych i zdrowotnych wejścia w życie zarządzenia nr 94/2024/DSOZ? Jeśli tak, jakie wnioski z niej wynikają?
Czy planowane są zmiany lub wycofanie zarządzenia w odpowiedzi na postulaty środowiska fizjoterapeutów i organizacji reprezentujących pacjentów?
Jakie kroki zostaną podjęte, aby zagwarantować dostępność fizjoterapii domowej dla osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności zgodnie z przepisami prawa i strategią na rzecz osób z niepełnosprawnościami?
Jakie działania podejmuje ministerstwo, aby przeciwdziałać skutkom społecznym i ekonomicznym, w tym masowym zwolnieniom w sektorze fizjoterapii?
Czy ministerstwo planuje rozpoczęcie dialogu z fizjoterapeutami oraz pacjentami w celu wypracowania kompromisu, który pozwoli na utrzymanie dostępności fizjoterapii domowej?
Zarządzenie nr 94/2024/DSOZ wywołało uzasadniony niepokój społeczny i sprzeciw środowisk medycznych. Protest fizjoterapeutów, który odbył się 6 listopada 2024 r. w Warszawie, oraz zapowiedź kolejnych protestów wskazują na pilną potrzebę podjęcia dialogu i znalezienia rozwiązania, które nie narazi na szwank zdrowia pacjentów i nie osłabi polskiego systemu ochrony zdrowia.
Proszę o szczegółowe odpowiedzi na powyższe pytania oraz pilne działania w tej sprawie.
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6020 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.97.2024.WS
Warszawa, 26 listopada 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiedzi na interpelację (nr 6269), Pana Bartosz Józef Kownackiego - Posła na Sejm RP,
w sprawie „
zarządzenia Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia nr 94/2024/DSOZ i jego
negatywnego wpływu na dostęp osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności do
fizjoterapii domowej", uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Na wstępie pragnę zaznaczyć, że określenia warunków zawierania i realizacji umów o
udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, należy do ustawowych uprawnień Prezesa
Narodowego Funduszu Zdrowia.
Zarządzenie nr 94/2024/DSOZ z dnia 23 września 2024 r. ma charakter techniczny i w
żaden sposób nie ingeruje w prawa osób wymagających usprawniania w warunkach
domowych. Warunki realizacji świadczeń gwarantowanych oraz prawa pacjentów do
publicznego systemu opieki zdrowotnej definiują odpowiednio rozporządzenia
wykonawcze oraz ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych, których płatnik nie może zmienić mocą zarządzeń Prezesa NFZ.
Jednocześnie uprzejmie informuję, 4 listopada br. Minister Zdrowia spotkała się ze
środowiskiem fizjoterapeutów, rehabilitantów, pracodawców rehabilitacji oraz pacjentów.
W spotkaniu wziął również udział prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wraz z
zastępcami, przedstawiciele Krajowej Izby Fizjoterapeutów, konsultanci, lekarze i eksperci.
Rozmowa dotyczyła dwóch regulacji: projektu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej oraz zarządzenia Prezesa NFZ
w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w zakresie rehabilitacji
leczniczej. Zdecydowana większość zebranych reprezentantów środowiska uznała, że
zarządzenie Prezesa NFZ w formie, w której weszło w życie, we właściwy sposób regulować
będzie od 1 stycznia 2025 r. dostęp do rehabilitacji w warunkach domowych oraz
ambulatoryjnych. Pacjenci nadal będą mieli zabezpieczoną potrzebną opiekę
rehabilitacyjną, także w warunkach domowych. Celem zmian wprowadzonych przez
Zarządzenie NFZ jest m.in. zapewnienie pacjentom odpowiedniego dostępu do rehabilitacji
ambulatoryjnej przy zaspokojeniu potrzeb w zakresie rehabilitacji domowej.
Analiza poprzedzająca wydanie zarządzenia wykonana przez płatnika wykazała potrzebę
uporządkowania sposobu realizacji i rozliczania świadczeń w rodzaju fizjoterapia domowa.
Zgodnie z dotychczas obowiązującym zarządzeniem rehabilitacyjnym, zakresem
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
dedykowanym do realizacji i rozliczania świadczeń domowych jest zakres fizjoterapia
domowa. W wyjątkowych sytuacjach NFZ umożliwiał wykonanie podmiotom, które mają
zawartą umowę na fizjoterapię ambulatoryjną, wykonywanie świadczeń w domu pacjenta i
rozliczanie ich w ramach posiadanej umowy. Było to rozwiązanie mające na celu
uzupełnienie działań świadczeniodawców specjalizujących się w udzielaniu fizjoterapii
domowej na obszarach, gdzie dostęp do tego rodzaju świadczeń był utrudniony. Obecnie
jednak działalność podmiotów realizujących fizjoterapię domową w ramach zawartych
umów na fizjoterapię ambulatoryjną trudno określić jako „uzupełniającą”. Doszło bowiem
do całkowitego odwrócenia proporcji w realizacji świadczeń w ramach umów na
fizjoterapię ambulatoryjną. Podmioty, o których mowa, zmieniły profil swojej działalności z
ambulatoryjnej na domową, realizując w skrajnych przypadkach 99% świadczeń w
warunkach domowych. Akceptowanie takiego sposobu realizacji umów na fizjoterapię
ambulatoryjną jest, w ocenie płatnika, niewłaściwe, utrudnia prawidłowe monitorowanie
dostępu do świadczeń, a także zaburza proces planowania zakupu świadczeń.
Jednocześnie należy podkreślić, że realizacja fizjoterapii w warunkach domowych odbywa
się i będzie odbywała w ramach dedykowanych do tego rodzaju świadczeń umów, więc
pacjenci wymagający rehabilitacji w warunkach domowych nie stracą swojego prawa do
tych świadczeń.
Działania te wzbudzają sprzeciw wśród interesariuszy, którzy przeznaczają 90% i więcej
czasu pracy personelu wykazanego w umowach na zakres fizjoterapii ambulatoryjnej, na
realizację świadczeń w warunkach domowych (w tym w większości osobom o znacznym
stopniu niepełnosprawności, dla których rehabilitacja jest nielimitowana).
Według analiz przeprowadzonych przez płatnika taka sytuacja dotyczy 11% podmiotów,
którzy realizują fizjoterapię domową w ramach ambulatorium powyżej 20%.
Dodatkową przesłanką do wprowadzenia w zarządzeniu Prezesa NFZ zmian dotyczących
rehabilitacji domowej jest konieczność ujednolicenia sposobu finansowania tych świadczeń.
W związku z wymaganiami zawartymi w rozporządzeniu Ministra Zdrowia w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej świadczeniodawca
realizujący fizjoterapię ambulatoryjną musi dysponować odpowiednim miejscem udzielania
świadczeń, sprzętem oraz salą do kinezyterapii, i wyposażeniem do zabiegów
fizykoterapeutycznych. Cena za punkt w tym zakresie rehabilitacji jest zatem wyższa o
około 20-30 gr niż w przypadku fizjoterapii domowej, gdzie nie ma potrzeby utrzymywania
specjalistycznego gabinetu.
Fundusz wielokrotnie spotykał się ze sprzeciwem środowiska świadczeniodawców i
fizjoterapeutów z powodu opisanej powyżej dysproporcji w finansowaniu tych samych
świadczeń domowych. Przenosząc od 1 lipca 2025 r. całość realizacji fizjoterapii domowej
do umów na zakres temu dedykowany, opisane nierówności w finansowaniu zostaną
ograniczone.
Jednocześnie pragnę zapewnić Pana Posła, że Ministerstwo Zdrowia stale w trybie
roboczym nadzoruje działania płatnika, stosując ustawowe kryteria legalności, rzetelności
oraz celowości.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --