Interpelacja nr 6175
Interpelacja w sprawie dofinansowania dla pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne oraz do zakupu samochodów dla osób z umiarkowanym ograniczeniem w poruszaniu się
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie dofinansowania dla pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne oraz do zakupu samochodów dla osób z umiarkowanym ograniczeniem w poruszaniu się
Interpelacja nr 6175
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie dofinansowania dla pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne oraz do zakupu samochodów dla osób z umiarkowanym ograniczeniem w poruszaniu się
Zgłaszający: Andrzej Grzyb
Data wpływu: 13-11-2024
Pierwotny projekt ustawy o osobach niepełnosprawnych zakładał podniesienie świadczenia renty socjalnej do poziomu najniższego wynagrodzenia dla wszystkich niepełnosprawnych w stopniu znacznym i umiarkowanym. Powstał także projekt podkomisji dla osób mających prawo do renty socjalnej z racji nabytej niepełnosprawności od urodzenia. Dodatkowo utrzymaniem powstałego etatu dla osoby niepełnosprawnej musi zająć się pracodawca. Dofinansowanie z PFRON powinno rosnąć równocześnie ze zwiększonym kosztem pracy i płacy, natomiast obecnie takie dofinansowanie do wynagrodzenia osób niepełnosprawnych przy braku dodatkowych chorób sięga zaledwie 1350 zł. Samo świadczenie wspierające skierowane jest wyłącznie do osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji.
Powstały program „Samodzielność - aktywność - mobilność” dla osób niepełnosprawnych również nie przewiduje wsparcia zakupu samochodów przez osoby niepełnosprawne ruchowo o stopniu umiarkowanym poruszające się przy pomocy czwórnogów. Program ten obejmuje tylko osoby poruszające się na wózkach inwalidzkich. Ominięcie wspomnianych wyżej osób skutkuje trudem w codziennym poruszaniu się i aktywizacji zawodowej.
Zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy ministerstwo zamierza zwiększyć dofinansowania do etatów dla pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne?
Czy program „Samodzielność - aktywność - mobilność” będzie obejmował również osoby niepełnosprawne ruchowo w stopniu umiarkowanym, aby mogły zakupić samochód osobowy?
Z wyrazami szacunku
dr Andrzej Grzyb
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 6175
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie dofinansowania dla pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne oraz do zakupu samochodów dla osób z umiarkowanym ograniczeniem w poruszaniu się
Zgłaszający: Andrzej Grzyb
Data wpływu: 13-11-2024
Pierwotny projekt ustawy o osobach niepełnosprawnych zakładał podniesienie świadczenia renty socjalnej do poziomu najniższego wynagrodzenia dla wszystkich niepełnosprawnych w stopniu znacznym i umiarkowanym. Powstał także projekt podkomisji dla osób mających prawo do renty socjalnej z racji nabytej niepełnosprawności od urodzenia. Dodatkowo utrzymaniem powstałego etatu dla osoby niepełnosprawnej musi zająć się pracodawca. Dofinansowanie z PFRON powinno rosnąć równocześnie ze zwiększonym kosztem pracy i płacy, natomiast obecnie takie dofinansowanie do wynagrodzenia osób niepełnosprawnych przy braku dodatkowych chorób sięga zaledwie 1350 zł. Samo świadczenie wspierające skierowane jest wyłącznie do osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji.
Powstały program „Samodzielność - aktywność - mobilność” dla osób niepełnosprawnych również nie przewiduje wsparcia zakupu samochodów przez osoby niepełnosprawne ruchowo o stopniu umiarkowanym poruszające się przy pomocy czwórnogów. Program ten obejmuje tylko osoby poruszające się na wózkach inwalidzkich. Ominięcie wspomnianych wyżej osób skutkuje trudem w codziennym poruszaniu się i aktywizacji zawodowej.
Zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy ministerstwo zamierza zwiększyć dofinansowania do etatów dla pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne?
Czy program „Samodzielność - aktywność - mobilność” będzie obejmował również osoby niepełnosprawne ruchowo w stopniu umiarkowanym, aby mogły zakupić samochód osobowy?
Z wyrazami szacunku
dr Andrzej Grzyb
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
3.8 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7876 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.660.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację 6175 z 18 listopada 2024 r. Pana Posła Andrzeja Grzyba
w sprawie dofinansowania dla pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne oraz do
zakupu samochodów dla osób z umiarkowanym ograniczeniem poruszania się, proszę przyjąć
poniższe wyjaśnienia.
Odnośnie dofinansowania do wynagrodzeń niepełnosprawnych pracowników, należy
wskazać, że projekt ustawy zwiększającej kwoty dofinansowania do wynagrodzeń
pracowników niepełnosprawnych, o których mowa w art. 26a ust. 1 i 1b ustawy z dnia
27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób
niepełnosprawnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 44, z późn. zm.) jest przedmiotem prac legislacyjnych
w Sejmie RP (nr druku sejmowego: 852). Proponowana wysokość miesięcznego
dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, finansowanego ze
środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, ma wynosić:
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego stopnia
niepełnosprawności: 2760 zł;
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do umiarkowanego stopnia
niepełnosprawności: 1550 zł;
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do lekkiego stopnia
niepełnosprawności: 575zł.
Dodatkowo, w odniesieniu do osób niepełnosprawnych, którym orzeczono chorobę
psychiczną, upośledzenie umysłowe, całościowe zaburzenia rozwojowe lub epilepsję oraz
niewidomych (czyli dla osób ze schorzeniami szczególnymi), kwoty te mają zostać
podwyższone do:
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego stopnia
niepełnosprawności: 1380 z;
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do umiarkowanego stopnia
niepełnosprawności: 1035 zł;
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do lekkiego stopnia
niepełnosprawności: 690 zł.
W sprawie programu „Samodzielność – Aktywność – Mobilność” Mobilność
osób z niepełnosprawnością, zatwierdzonego przez Radę Nadzorczą PFRON w 2022 r.
informuję, że Fundusz udziela w ramach tego działania pomocy finansowej przy zakupie
nowego lub używanego samochodu osobowego, dostosowanego do potrzeb kierowcy lub
pasażera z niepełnosprawnością. Beneficjentem programu może być osoba ze znacznym
stopniem niepełnosprawności lub orzeczeniem równoważnym, która w żadnej sytuacji i na
żadnym dystansie nie jest w stanie poruszać się bez użycia wózka inwalidzkiego oraz nie może
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
samodzielnie przesiąść się z wózka inwalidzkiego na siedzenie samochodu. Celem programu
jest zwiększenie niezależności oraz ułatwienie tej grupie osób aktywności społecznej
i zawodowej, do czego przyczynić się ma możliwość samodzielnego korzystania przez nie z
samochodu osobowego w roli kierowcy lub pasażera, bez konieczności przesiadania się
z wózka inwalidzkiego. Program „SAM” Mobilność osób z niepełnosprawnością odpowiada na
istotne i specyficzne potrzeby osób, które nie mogą poruszać się bez użycia wózka
inwalidzkiego i dotychczas, podczas transportu, musiały korzystać z pomocy innych.
Dostosowany pojazd musi umożliwiać użytkownikowi samochodu zajęcie miejsca kierowcy
lub pasażera i kontynuowanie jazdy bez przesiadania się z wózka inwalidzkiego.
Obecnie dofinansowanie przyznawane jest osobom spełniającym warunki udziału
w programie, po pozytywnym rozpatrzeniu wniosku, według kolejności z listy rankingowej i do
wyczerpania puli środków znajdujących się w dyspozycji danego oddziału PFRON. W związku
z dużym zainteresowaniem jakim cieszy się program oraz pomimo znacznej kwoty
przeznaczonej dotychczas na sfinansowanie wniosków w latach 2023 i 2024, nie wszyscy
wnioskodawcy mogli otrzymać dofinansowanie.
Program stanowi kolejny etap konsekwentnie realizowanego podejścia do likwidacji barier
transportowych. Realizacja programu jest poddawana bieżącemu monitorowaniu i analizie
celem zagwarantowania, że w obecnym kształcie i sytuacji odpowiada on założonym celom.
Nie jest zatem wykluczone, że w przyszłości do listy adresatów i zapisów regulujących zasady
programu, wprowadzone zostaną odpowiednie modyfikacje.
Warto jednakże dodać, że PFRON finansuje szereg innych programów wspierających
likwidację barier transportowych lub w poruszaniu się, uzupełniając zadania przewidziane
w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu
osób niepełnosprawnych. Osoby z niepełnosprawnościami, nie będące adresatami programu
„Samodzielność – Aktywność – Mobilność!” Mobilność osób z niepełnosprawnością, mogą
uzyskać potrzebne wsparcie w ramach innych programów i zadań finansowanych przez
PFRON. Na ich gruncie nie przewiduje się zakupu samego samochodu, ale możliwe jest jego
dostosowanie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności. W charakterze przykładu
przywołać można program „Aktywny samorząd”, dzięki któremu osoby ze znacznym lub
umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, z różnego rodzaju dysfunkcjami narządu
ruchu, mogą uzyskać wsparcie w pokonywaniu barier transportowych poprzez odpowiednie
dostosowanie posiadanych pojazdów. Program zapewnia dofinansowanie wszystkich
ogólnodostępnych urządzeń lub wyposażenia samochodu, stosownie do potrzeb wynikających
z różnego nasilenia dysfunkcji.
W roku bieżącym PFRON zapewnił bardzo dobre warunki dofinansowania oprzyrządowania
do samochodu. Obecnie na zakup i montaż oprzyrządowania do posiadanego pojazdu można
uzyskać aż do 70 tys. zł, co sprawia, że wsparcie w ramach programu „Aktywny samorząd”
można oceniać jako równie korzystne i atrakcyjne, co oferowane w przypadku programu
„Samodzielność – Aktywność – Mobilność!”. Dofinansowanie powinno efektywnie niwelować
wszystkie bariery dotykające kierowcę lub pasażera z niepełnosprawnością. Nowy poziom
finansowania, w znacznie większym niż dotychczas stopniu, zapewni wyposażenie samochodu
nawet w wysoce zaawansowane technologie wspomagające i umożliwi zastosowanie
kompletnej gamy ułatwień lub funkcjonalności niezbędnych do swobodnego z niego
korzystania. Dofinansowaniem mogą być objęte przykładowo: systemy mocowania wózków
bez udziału użytkownika pojazdu, specjalistyczne podnośniki umożliwiające użytkownikowi
dostanie się do i zajęcie miejsca w samochodzie, systemy sterowania głosem urządzeń
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
wspomagających prowadzenie pojazdu (światła, kierunkowskazy, wycieraczki, sygnał
dźwiękowy), rampy i platformy elektroniczne, sterowanie elektroniczne (piloty
wielofunkcyjne, pulpity sterujące na kierownicy) oraz każde inne urządzenie lub rozwiązanie,
jeśli tylko wyeliminuje ono lub ograniczy indywidualną barierę w użytkowaniu samochodu.
Pragnę zauważyć, że tylko do ubiegłego roku wnioskujący o wsparcie adresat programu
musiał, co do zasady, posiadać już samochód (jedyny wyjątek od tej reguły stanowił fabrycznie
nowy samochód z automatyczną skrzynią biegów, który wnioskodawca zamierzał dopiero
zakupić, a dofinansowanie w ramach programu mogło dotyczyć kosztów zakupu
automatycznej skrzyni biegów czy innych elementów oprzyrządowania w fabrycznie nowym
samochodzie. Zakup samochodu w takim przypadku następował po zawarciu umowy
dofinansowania). Obecnie nie ma wymogu posiadania samochodu na etapie składania
wniosku, jeżeli wnioskodawca dopiero zamierza zakupić samochód oprzyrządowany lub
zakupić najpierw samochód, by następnie go oprzyrządować.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.660.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację 6175 z 18 listopada 2024 r. Pana Posła Andrzeja Grzyba
w sprawie dofinansowania dla pracodawców zatrudniających osoby niepełnosprawne oraz do
zakupu samochodów dla osób z umiarkowanym ograniczeniem poruszania się, proszę przyjąć
poniższe wyjaśnienia.
Odnośnie dofinansowania do wynagrodzeń niepełnosprawnych pracowników, należy
wskazać, że projekt ustawy zwiększającej kwoty dofinansowania do wynagrodzeń
pracowników niepełnosprawnych, o których mowa w art. 26a ust. 1 i 1b ustawy z dnia
27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób
niepełnosprawnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 44, z późn. zm.) jest przedmiotem prac legislacyjnych
w Sejmie RP (nr druku sejmowego: 852). Proponowana wysokość miesięcznego
dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, finansowanego ze
środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, ma wynosić:
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego stopnia
niepełnosprawności: 2760 zł;
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do umiarkowanego stopnia
niepełnosprawności: 1550 zł;
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do lekkiego stopnia
niepełnosprawności: 575zł.
Dodatkowo, w odniesieniu do osób niepełnosprawnych, którym orzeczono chorobę
psychiczną, upośledzenie umysłowe, całościowe zaburzenia rozwojowe lub epilepsję oraz
niewidomych (czyli dla osób ze schorzeniami szczególnymi), kwoty te mają zostać
podwyższone do:
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego stopnia
niepełnosprawności: 1380 z;
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do umiarkowanego stopnia
niepełnosprawności: 1035 zł;
w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do lekkiego stopnia
niepełnosprawności: 690 zł.
W sprawie programu „Samodzielność – Aktywność – Mobilność” Mobilność
osób z niepełnosprawnością, zatwierdzonego przez Radę Nadzorczą PFRON w 2022 r.
informuję, że Fundusz udziela w ramach tego działania pomocy finansowej przy zakupie
nowego lub używanego samochodu osobowego, dostosowanego do potrzeb kierowcy lub
pasażera z niepełnosprawnością. Beneficjentem programu może być osoba ze znacznym
stopniem niepełnosprawności lub orzeczeniem równoważnym, która w żadnej sytuacji i na
żadnym dystansie nie jest w stanie poruszać się bez użycia wózka inwalidzkiego oraz nie może
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
samodzielnie przesiąść się z wózka inwalidzkiego na siedzenie samochodu. Celem programu
jest zwiększenie niezależności oraz ułatwienie tej grupie osób aktywności społecznej
i zawodowej, do czego przyczynić się ma możliwość samodzielnego korzystania przez nie z
samochodu osobowego w roli kierowcy lub pasażera, bez konieczności przesiadania się
z wózka inwalidzkiego. Program „SAM” Mobilność osób z niepełnosprawnością odpowiada na
istotne i specyficzne potrzeby osób, które nie mogą poruszać się bez użycia wózka
inwalidzkiego i dotychczas, podczas transportu, musiały korzystać z pomocy innych.
Dostosowany pojazd musi umożliwiać użytkownikowi samochodu zajęcie miejsca kierowcy
lub pasażera i kontynuowanie jazdy bez przesiadania się z wózka inwalidzkiego.
Obecnie dofinansowanie przyznawane jest osobom spełniającym warunki udziału
w programie, po pozytywnym rozpatrzeniu wniosku, według kolejności z listy rankingowej i do
wyczerpania puli środków znajdujących się w dyspozycji danego oddziału PFRON. W związku
z dużym zainteresowaniem jakim cieszy się program oraz pomimo znacznej kwoty
przeznaczonej dotychczas na sfinansowanie wniosków w latach 2023 i 2024, nie wszyscy
wnioskodawcy mogli otrzymać dofinansowanie.
Program stanowi kolejny etap konsekwentnie realizowanego podejścia do likwidacji barier
transportowych. Realizacja programu jest poddawana bieżącemu monitorowaniu i analizie
celem zagwarantowania, że w obecnym kształcie i sytuacji odpowiada on założonym celom.
Nie jest zatem wykluczone, że w przyszłości do listy adresatów i zapisów regulujących zasady
programu, wprowadzone zostaną odpowiednie modyfikacje.
Warto jednakże dodać, że PFRON finansuje szereg innych programów wspierających
likwidację barier transportowych lub w poruszaniu się, uzupełniając zadania przewidziane
w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu
osób niepełnosprawnych. Osoby z niepełnosprawnościami, nie będące adresatami programu
„Samodzielność – Aktywność – Mobilność!” Mobilność osób z niepełnosprawnością, mogą
uzyskać potrzebne wsparcie w ramach innych programów i zadań finansowanych przez
PFRON. Na ich gruncie nie przewiduje się zakupu samego samochodu, ale możliwe jest jego
dostosowanie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności. W charakterze przykładu
przywołać można program „Aktywny samorząd”, dzięki któremu osoby ze znacznym lub
umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, z różnego rodzaju dysfunkcjami narządu
ruchu, mogą uzyskać wsparcie w pokonywaniu barier transportowych poprzez odpowiednie
dostosowanie posiadanych pojazdów. Program zapewnia dofinansowanie wszystkich
ogólnodostępnych urządzeń lub wyposażenia samochodu, stosownie do potrzeb wynikających
z różnego nasilenia dysfunkcji.
W roku bieżącym PFRON zapewnił bardzo dobre warunki dofinansowania oprzyrządowania
do samochodu. Obecnie na zakup i montaż oprzyrządowania do posiadanego pojazdu można
uzyskać aż do 70 tys. zł, co sprawia, że wsparcie w ramach programu „Aktywny samorząd”
można oceniać jako równie korzystne i atrakcyjne, co oferowane w przypadku programu
„Samodzielność – Aktywność – Mobilność!”. Dofinansowanie powinno efektywnie niwelować
wszystkie bariery dotykające kierowcę lub pasażera z niepełnosprawnością. Nowy poziom
finansowania, w znacznie większym niż dotychczas stopniu, zapewni wyposażenie samochodu
nawet w wysoce zaawansowane technologie wspomagające i umożliwi zastosowanie
kompletnej gamy ułatwień lub funkcjonalności niezbędnych do swobodnego z niego
korzystania. Dofinansowaniem mogą być objęte przykładowo: systemy mocowania wózków
bez udziału użytkownika pojazdu, specjalistyczne podnośniki umożliwiające użytkownikowi
dostanie się do i zajęcie miejsca w samochodzie, systemy sterowania głosem urządzeń
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
wspomagających prowadzenie pojazdu (światła, kierunkowskazy, wycieraczki, sygnał
dźwiękowy), rampy i platformy elektroniczne, sterowanie elektroniczne (piloty
wielofunkcyjne, pulpity sterujące na kierownicy) oraz każde inne urządzenie lub rozwiązanie,
jeśli tylko wyeliminuje ono lub ograniczy indywidualną barierę w użytkowaniu samochodu.
Pragnę zauważyć, że tylko do ubiegłego roku wnioskujący o wsparcie adresat programu
musiał, co do zasady, posiadać już samochód (jedyny wyjątek od tej reguły stanowił fabrycznie
nowy samochód z automatyczną skrzynią biegów, który wnioskodawca zamierzał dopiero
zakupić, a dofinansowanie w ramach programu mogło dotyczyć kosztów zakupu
automatycznej skrzyni biegów czy innych elementów oprzyrządowania w fabrycznie nowym
samochodzie. Zakup samochodu w takim przypadku następował po zawarciu umowy
dofinansowania). Obecnie nie ma wymogu posiadania samochodu na etapie składania
wniosku, jeżeli wnioskodawca dopiero zamierza zakupić samochód oprzyrządowany lub
zakupić najpierw samochód, by następnie go oprzyrządować.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --