Interpelacja nr 6127
Interpelacja w sprawie groźby braku waloryzacji stypendiów doktoranckich i płac w szkolnictwie wyższym
Zgłaszający:
•
Adresat:
Edukacja i Szkolnictwo (100%)
Infrastruktura i Transport (55%)
Podatki i Finanse (40%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie groźby braku waloryzacji stypendiów doktoranckich i płac w szkolnictwie wyższym
Interpelacja nr 6127
do ministra finansów
w sprawie groźby braku waloryzacji stypendiów doktoranckich i płac w szkolnictwie wyższym
Zgłaszający: Ireneusz Raś
Data wpływu: 08-11-2024
Kraków, 8.11.2024 r.
Szanowny Panie Ministrze,
otrzymałem list od Pana T.K. w sprawie groźby braku waloryzacji stypendiów doktoranckich i płac w szkolnictwie wyższym. Autor pisma jest głęboko zaniepokojony faktem, że wstępny projekt budżetu na rok 2025 ma podobno nie zawierać podwyżek i waloryzacji od 1 stycznia, pomimo tego, że koszty życia wzrosły w bardzo znacznym stopniu. Pan T.K. uważa, że brak waloryzacji, przynajmniej o wskaźnik inflacji oznaczałby realne zubożenie doktorantów i zaprzepaszczenie efektów, które udało się osiągnąć dzięki tegorocznej podwyżce. Skutkiem tego będzie odpływ zdolnej kadry ze szkolnictwa wyższego oraz rezygnacja z ukończenia już rozpoczętych doktoratów.
Ponadto autor listu uznaje, że dobrym rozwiązaniem, byłoby wprowadzenie postulowanego przez środowisko naukowe już w 2021 roku mechanizmu automatycznej waloryzacji wskaźnika minimalnego wynagrodzenia zasadniczego profesora na przykład o wskaźnik inflacji powiększony o wskaźnik przeciętnego realnego wzrostu płac lub o wskaźnik wzrostu dochodów budżetowych bądź PKB.
Pragnę wesprzeć środowisko naukowe w jego dążeniu do waloryzacji stypendiów doktoranckich i płac w szkolnictwie wyższym poprzez złożenie interpelacji, w której chciałbym uzyskać odpowiedź na pytania zawarte w skierowanym do mnie liście.
Dlatego uprzejmie proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
Czy w związku z wysoką inflacją rzędu 4 procent i jeszcze wyższym wzrostem kosztów życia zostanie podniesiona od 1 stycznia 2025 roku stawka stypendiów doktoranckich i płac w szkolnictwie wyższym poprzez odpowiedni wzrost wskaźnika minimalnego wynagrodzenia zasadniczego profesora? Jeśli tak, to o ile i kiedy zostaną podjęte prace nad zmianą stosownego rozporządzenia, jeśli nie, to dlaczego?
Czy w projekcie na przyszły rok uwzględniono wzrost subwencji i dotacji dla uczelni wyższych w wysokości pozwalającej na pokrycie postulowanych podwyżek stypendiów doktoranckich i płac oraz rosnących kosztów związanych ze wzrostem opłat za prąd, ogrzewanie, wodę, wywóz śmieci itd.? Jeśli tak, to w jakiej wysokości jest ten wzrost i czy zapewnia odpowiednią rezerwę pozwalającą na dokonanie podwyżek bez konieczności ostrych cięć w innych wydatkach na uczelniach?
Mimo, iż kalendarz budżetowy jest znany od lat i jest możliwość podejmowania decyzji z odpowiednim wyprzedzeniem, od kilku lat powtarza się sytuacja, że ewentualne podwyżki w szkolnictwie wyższym, w tym podwyżki stypendiów doktoranckich, są dokonywane dopiero po fakcie, już w trakcie trwania kolejnego roku budżetowego z wyrównaniem od 1 stycznia. Z czego to wynika i czy nie można wprowadzić lepszych i bardziej zdyscyplinowanych zasad zarządzania czasem tak by rozporządzenie o podwyżce minimalnego wynagrodzenia zasadniczego profesora przygotować już we wrześniu, przejść całą procedurę konsultacji społecznych i międzyresortowych w okresie wrzesień-październik, a w listopadzie to rozporządzenie podpisać, z terminem wejścia w życie od 1 stycznia?
Z wyrazami szacunku
Ireneusz Raś
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Interpelacja nr 6127
do ministra finansów
w sprawie groźby braku waloryzacji stypendiów doktoranckich i płac w szkolnictwie wyższym
Zgłaszający: Ireneusz Raś
Data wpływu: 08-11-2024
Kraków, 8.11.2024 r.
Szanowny Panie Ministrze,
otrzymałem list od Pana T.K. w sprawie groźby braku waloryzacji stypendiów doktoranckich i płac w szkolnictwie wyższym. Autor pisma jest głęboko zaniepokojony faktem, że wstępny projekt budżetu na rok 2025 ma podobno nie zawierać podwyżek i waloryzacji od 1 stycznia, pomimo tego, że koszty życia wzrosły w bardzo znacznym stopniu. Pan T.K. uważa, że brak waloryzacji, przynajmniej o wskaźnik inflacji oznaczałby realne zubożenie doktorantów i zaprzepaszczenie efektów, które udało się osiągnąć dzięki tegorocznej podwyżce. Skutkiem tego będzie odpływ zdolnej kadry ze szkolnictwa wyższego oraz rezygnacja z ukończenia już rozpoczętych doktoratów.
Ponadto autor listu uznaje, że dobrym rozwiązaniem, byłoby wprowadzenie postulowanego przez środowisko naukowe już w 2021 roku mechanizmu automatycznej waloryzacji wskaźnika minimalnego wynagrodzenia zasadniczego profesora na przykład o wskaźnik inflacji powiększony o wskaźnik przeciętnego realnego wzrostu płac lub o wskaźnik wzrostu dochodów budżetowych bądź PKB.
Pragnę wesprzeć środowisko naukowe w jego dążeniu do waloryzacji stypendiów doktoranckich i płac w szkolnictwie wyższym poprzez złożenie interpelacji, w której chciałbym uzyskać odpowiedź na pytania zawarte w skierowanym do mnie liście.
Dlatego uprzejmie proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
Czy w związku z wysoką inflacją rzędu 4 procent i jeszcze wyższym wzrostem kosztów życia zostanie podniesiona od 1 stycznia 2025 roku stawka stypendiów doktoranckich i płac w szkolnictwie wyższym poprzez odpowiedni wzrost wskaźnika minimalnego wynagrodzenia zasadniczego profesora? Jeśli tak, to o ile i kiedy zostaną podjęte prace nad zmianą stosownego rozporządzenia, jeśli nie, to dlaczego?
Czy w projekcie na przyszły rok uwzględniono wzrost subwencji i dotacji dla uczelni wyższych w wysokości pozwalającej na pokrycie postulowanych podwyżek stypendiów doktoranckich i płac oraz rosnących kosztów związanych ze wzrostem opłat za prąd, ogrzewanie, wodę, wywóz śmieci itd.? Jeśli tak, to w jakiej wysokości jest ten wzrost i czy zapewnia odpowiednią rezerwę pozwalającą na dokonanie podwyżek bez konieczności ostrych cięć w innych wydatkach na uczelniach?
Mimo, iż kalendarz budżetowy jest znany od lat i jest możliwość podejmowania decyzji z odpowiednim wyprzedzeniem, od kilku lat powtarza się sytuacja, że ewentualne podwyżki w szkolnictwie wyższym, w tym podwyżki stypendiów doktoranckich, są dokonywane dopiero po fakcie, już w trakcie trwania kolejnego roku budżetowego z wyrównaniem od 1 stycznia. Z czego to wynika i czy nie można wprowadzić lepszych i bardziej zdyscyplinowanych zasad zarządzania czasem tak by rozporządzenie o podwyżce minimalnego wynagrodzenia zasadniczego profesora przygotować już we wrześniu, przejść całą procedurę konsultacji społecznych i międzyresortowych w okresie wrzesień-październik, a w listopadzie to rozporządzenie podpisać, z terminem wejścia w życie od 1 stycznia?
Z wyrazami szacunku
Ireneusz Raś
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Hanna Majszczyk
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
14%
Konkretność
86%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 3 %
Precyzyjne daty
1
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
8.8 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3256 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/2
Warszawa, 4 grudnia 2024 roku
Sprawa: odpowiedź na interpelację nr 6127
Znak sprawy: FS5.054.17.2024
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 6127 Pana Posła Ireneusza Rasia, uprzejmie proszę
o przyjęcie następujących wyjaśnień:
Przede wszystkim należy wskazać na podstawowe zasady przygotowywania
budżetu na kolejne lata. W trakcie opracowywania projektu ustawy budżetowej na
dany rok, każdorazowo analizowana jest aktualna sytuacja społeczno-gospodarcza.
Możliwości zwiększenia wydatków budżetu państwa ograniczone są w przepisach
prawa krajowego i unijnego, obejmujących m.in.: wartość referencyjną dla deficytu
nominalnego (3% PKB) i długu (60% PKB) sektora instytucji rządowych
i samorządowych oraz maksymalny limit wydatków budżetu państwa wyznaczany
stabilizującą regułą wydatkową (SRW), która określa nieprzekraczalny limit
wydatków dla organów i jednostek, o których mowa w art. 112aa ust. 3 ustawy
o finansach publicznych. Dodatkowo, konieczne jest uwzględnienie zdarzeń, które
mogą znacząco wpływać na gospodarkę, a tym samym zmienić przebieg procesów
makroekonomicznych. Takie czynniki w bezpośredni sposób istotnie determinują
poziom planowanych wydatków budżetowych.
Zgodnie z decyzją Komisji Europejskiej, Polska od lipca 2024 r. została objęta
procedurą nadmiernego deficytu.
Należy mieć również na uwadze, że w ramach limitu wydatków ujętych w projekcie
ustawy budżetowej w pierwszej kolejności planowane są środki na zadania
zdeterminowane obowiązującymi już przepisami prawa, ale także uwzględniające
-- 1 of 2 --
2/2
wydatki będące konsekwencją nowo implementowanych regulacji czy działań
Rządu.
W projekcie ustawy budżetowej na rok 2025 skierowanym przez Radę Ministrów do
Sejmu RP łączne wydatki budżetu państwa na naukę i szkolnictwo wyższe zostały
zwiększone w porównaniu do roku 2024 o kwotę 1.768.772 tys. zł. W budżetach
właściwych dysponentów zabezpieczone zostały środki na zwiększenie
wynagrodzeń pracowników uczelni publicznych o 5% od stycznia 2025 r.
Należy dodatkowo zauważyć, że zgodnie z art. 137 ust. 2 ustawy – Prawo
o szkolnictwie wyższym i nauce, organem właściwym do wydawania rozporządzenia
określającego wysokość minimalnego miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego
dla profesora w uczelni publicznej, jest minister właściwy do spraw szkolnictwa
wyższego i nauki. Inicjatywa legislacyjna w zakresie zmiany ww. aktu wykonawczego
nie leży zatem w gestii Ministra Finansów. Ewentualna decyzja, co do potrzeby
zwiększenia wysokości wynagrodzenia profesora, powinna być poprzedzona
dokonaniem przez resort szkolnictwa wyższego i nauki szczegółowej kalkulacji
kosztów tego rozwiązania, nie tylko w zakresie obligatoryjnego wzrostu
wynagrodzeń nauczycieli akademickich, ale również innych wydatków
relacjonowanych do tego wynagrodzenia oraz możliwości sfinansowania wszystkich
dodatkowych kosztów przez podmioty szkolnictwa wyższego i nauki.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
-- 2 of 2 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/2
Warszawa, 4 grudnia 2024 roku
Sprawa: odpowiedź na interpelację nr 6127
Znak sprawy: FS5.054.17.2024
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 6127 Pana Posła Ireneusza Rasia, uprzejmie proszę
o przyjęcie następujących wyjaśnień:
Przede wszystkim należy wskazać na podstawowe zasady przygotowywania
budżetu na kolejne lata. W trakcie opracowywania projektu ustawy budżetowej na
dany rok, każdorazowo analizowana jest aktualna sytuacja społeczno-gospodarcza.
Możliwości zwiększenia wydatków budżetu państwa ograniczone są w przepisach
prawa krajowego i unijnego, obejmujących m.in.: wartość referencyjną dla deficytu
nominalnego (3% PKB) i długu (60% PKB) sektora instytucji rządowych
i samorządowych oraz maksymalny limit wydatków budżetu państwa wyznaczany
stabilizującą regułą wydatkową (SRW), która określa nieprzekraczalny limit
wydatków dla organów i jednostek, o których mowa w art. 112aa ust. 3 ustawy
o finansach publicznych. Dodatkowo, konieczne jest uwzględnienie zdarzeń, które
mogą znacząco wpływać na gospodarkę, a tym samym zmienić przebieg procesów
makroekonomicznych. Takie czynniki w bezpośredni sposób istotnie determinują
poziom planowanych wydatków budżetowych.
Zgodnie z decyzją Komisji Europejskiej, Polska od lipca 2024 r. została objęta
procedurą nadmiernego deficytu.
Należy mieć również na uwadze, że w ramach limitu wydatków ujętych w projekcie
ustawy budżetowej w pierwszej kolejności planowane są środki na zadania
zdeterminowane obowiązującymi już przepisami prawa, ale także uwzględniające
-- 1 of 2 --
2/2
wydatki będące konsekwencją nowo implementowanych regulacji czy działań
Rządu.
W projekcie ustawy budżetowej na rok 2025 skierowanym przez Radę Ministrów do
Sejmu RP łączne wydatki budżetu państwa na naukę i szkolnictwo wyższe zostały
zwiększone w porównaniu do roku 2024 o kwotę 1.768.772 tys. zł. W budżetach
właściwych dysponentów zabezpieczone zostały środki na zwiększenie
wynagrodzeń pracowników uczelni publicznych o 5% od stycznia 2025 r.
Należy dodatkowo zauważyć, że zgodnie z art. 137 ust. 2 ustawy – Prawo
o szkolnictwie wyższym i nauce, organem właściwym do wydawania rozporządzenia
określającego wysokość minimalnego miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego
dla profesora w uczelni publicznej, jest minister właściwy do spraw szkolnictwa
wyższego i nauki. Inicjatywa legislacyjna w zakresie zmiany ww. aktu wykonawczego
nie leży zatem w gestii Ministra Finansów. Ewentualna decyzja, co do potrzeby
zwiększenia wysokości wynagrodzenia profesora, powinna być poprzedzona
dokonaniem przez resort szkolnictwa wyższego i nauki szczegółowej kalkulacji
kosztów tego rozwiązania, nie tylko w zakresie obligatoryjnego wzrostu
wynagrodzeń nauczycieli akademickich, ale również innych wydatków
relacjonowanych do tego wynagrodzenia oraz możliwości sfinansowania wszystkich
dodatkowych kosztów przez podmioty szkolnictwa wyższego i nauki.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
-- 2 of 2 --