Interpelacja nr 6043
Interpelacja w sprawie sprzedaży/przekazywania za opłatą nadwyżek osocza krwi
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie sprzedaży/przekazywania za opłatą nadwyżek osocza krwi
Interpelacja nr 6043
do ministra zdrowia
w sprawie sprzedaży/przekazywania za opłatą nadwyżek osocza krwi
Zgłaszający: Bartosz Romowicz
Data wpływu: 06-11-2024
Pani Minister! Polki i Polacy solidaryzują się z osobami potrzebującymi. Jednym z wymiarów tego jest krwiodawstwo, gdzie nie tylko na wezwanie, ale także z własnej inicjatywy oddają krew, aby ratować życie. W przestrzeni medialnej pojawiają się informacje, że Skarb Państwa posiada dochody ze sprzedaży nadwyżek osocza krwi.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2022 r. poz. 1339, z późn. zm.) oraz art. 191 Regulaminu Sejmu RP, przyjętego uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. (t.j. M.P. z 2022 r. poz. 1204, z późn. zm.), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Zdrowia lub podmioty podległe sprzedają nadwyżki osocza krwi lub przekazują je w inny odpłatny sposób (nie nazywając tego sprzedażą)?
2. Jeśli tak, to jakie w poszczególnych latach od 2015 do 2023 r. były to dochody i jaka była to ilość?
3. Jeśli tak, to jakie w poszczególnych latach od 2015 do 2023 r. były to podmioty, które pozyskiwały ten materiał?
Z poważaniem
Bartosz Romowicz
Interpelacja nr 6043
do ministra zdrowia
w sprawie sprzedaży/przekazywania za opłatą nadwyżek osocza krwi
Zgłaszający: Bartosz Romowicz
Data wpływu: 06-11-2024
Pani Minister! Polki i Polacy solidaryzują się z osobami potrzebującymi. Jednym z wymiarów tego jest krwiodawstwo, gdzie nie tylko na wezwanie, ale także z własnej inicjatywy oddają krew, aby ratować życie. W przestrzeni medialnej pojawiają się informacje, że Skarb Państwa posiada dochody ze sprzedaży nadwyżek osocza krwi.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2022 r. poz. 1339, z późn. zm.) oraz art. 191 Regulaminu Sejmu RP, przyjętego uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. (t.j. M.P. z 2022 r. poz. 1204, z późn. zm.), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Zdrowia lub podmioty podległe sprzedają nadwyżki osocza krwi lub przekazują je w inny odpłatny sposób (nie nazywając tego sprzedażą)?
2. Jeśli tak, to jakie w poszczególnych latach od 2015 do 2023 r. były to dochody i jaka była to ilość?
3. Jeśli tak, to jakie w poszczególnych latach od 2015 do 2023 r. były to podmioty, które pozyskiwały ten materiał?
Z poważaniem
Bartosz Romowicz
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Jerzy Szafranowicz
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
10 kwot, 2 %
Precyzyjne daty
1
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
9.7 / 1k zn.
- Zawiera 10 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7421 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLT.050.17.2024.SN
Warszawa, 29 listopada 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 6043 Posła Bartosza Romowicza, w sprawie dochodów
Skarbu Państwa ze sprzedaży nadwyżek osocza, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższego.
1. Czy Ministerstwo Zdrowia lub podmioty podległe sprzedaje nadwyżki osocza krwi lub
przekazuje w inny odpłatny sposób (nie nazywając tego sprzedażą)?
W lecznictwie powszechnie stosuje się Koncentrat Krwinek Czerwonych (KKCz) będący
podstawowym składnikiem krwi pełnej pobieranej od honorowych krwiodawców, który
w 100 % jest wykorzystywany na potrzeby lecznictwa w Polsce. Ponadto, poza KKCz,
stosuje się Koncentrat Krwinek Płytkowych (KKP) oraz osocze świeżo mrożone (FFP).
Jednocześnie w Polsce uzyskuje się około 1,6 mln jednostek osocza rocznie, przy czym do
celów klinicznych, tj. głównie do przetoczeń pacjentom, aktualnie zużywa się około 15%
osocza pozyskiwanego w Regionalnych Centrach Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa
(RCKiK). Podkreślenia wymaga fakt, że taki poziom zużycia wynika ze wskazań medycznych
i jest skorelowany z trendami światowymi.
Po zabezpieczeniu potrzeb klinicznych pozostała ilość osocza stanowi nadwyżkę, która
może zostać przeznaczona do frakcjonowania celem uzyskania produktów leczniczych
osoczopochodnych, tj. koncentratów czynników krzepnięcia, albumin, immunoglobulin,
ratujących zdrowie i życie chorych. Produkty te wykorzystywane są w leczeniu m.in.
chorych na hemofilię, po przeszczepieniach, z niedoborami odporności, jak również
w przypadku innych poważnych schorzeń, np. choroba Parkinsona, choroba Alzheimera,
posocznica czy marskość wątroby. Dostępność do leków krwiopochodnych w Europie,
szczególnie tych deficytowych (immunoglobuliny, albuminy), może być zagrożona, na co
wskazują obserwowane ograniczenia w dostępie do immunoglobulin w wielu krajach
europejskich. Zważywszy na niedobory tego surowca na rynku europejskim nieetyczna
byłaby jego utylizacja, stąd nadwyżki tego surowca wydawane są za opłatą do wytwórni
farmaceutycznych.
Od 2019 roku, za zgodą Ministra Zdrowia, Zakład Zamówień Publicznych przy Ministrze
Zdrowia przeprowadza otwarte konkursy na wyłonienie odbiorców nadwyżek polskiego
ludzkiego osocza pobranego w Centrach Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa (bez osocza
ozdrowieńców). Pierwszy konkurs na wyłonienie odbiorcy nadwyżek osocza w 2020 roku
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
zorganizowano w 2019 r.1 Zapewnienie ciągłości odbioru nadwyżek osocza zapobiega
konieczności ograniczania pobierania krwi i jej składników od dawców wielokrotnych, co
pozytywnie wpływa na utrzymanie dawców i zachęcanie ich do oddawania krwi
w przyszłości. Ponadto nie ma ryzyka ponoszenia kosztów magazynowania nadwyżek
osocza, bez gwarancji efektywnego wykorzystania pobranego osocza. Utrzymanie
regularnych dostaw osocza jako surowca do produkcji leków krwiopochodnych gwarantuje
także stabilność w dostępie do leków dla polskich pacjentów przynajmniej na
dotychczasowym poziomie. Racjonalne zagospodarowanie tak cennego i pożądanego na
rynku europejskim surowca stanowi gwarancję dostępności tak ważnych dla pacjentów
leków osoczopochodnych.
W ostatnich latach globalne zapotrzebowanie na osocze do frakcjonowania wzrosło
i oczekuje się, że ten trend będzie kontynuowany. Zwiększenie dostępności osocza do
frakcjonowania w Europie jest postrzegane jako jedna z głównych strategii unikania
niedoborów produktów leczniczych pochodzących z osocza, które są potrzebne w Europie
do leczenia pacjentów z chorobami zagrażającymi życiu.
2. Jeśli tak to jakie w poszczególnych latach od 2015 do 2023 były to dochody i jaka była to
ilość?
Uprzejmie informuję, iż wskazane poniżej dane są zestawieniem opracowanym na
podstawie informacji otrzymywanych z RCKiK, przy czym powinny być one traktowane
jako przybliżone/orientacyjne z uwagi na nw. okoliczności:
dziewięcioletni zakres danych niezbędnych do rzetelnego wykonania analizy
wskazanych danych jest bardzo obszerny. Weryfikacja dotyczy dokumentów
znajdujących się w większości w archiwach. Biorąc pod uwagę, iż część
dokumentów ma 5-letni czas archiwizowania, część z nich może być już
zbrakowana;
jak wskazały RCKiK, celem bardzo dokładnego przeanalizowania i odtworzenia
potrzebnych informacji potrzeba byłaby dodatkowa weryfikacja danych
księgowych z danymi działów medycznych, przede wszystkim Działu Preparatyki;
sprawozdawczość roczna powoduje, że niejednokrotnie płatności za osocze są
dokonywane w I kwartale roku następnego, co również może wpływać na
rozbieżności w poszczególnych latach;
różnice kursowe, przewalutowania, różna sytuacja w RCKiK (czy posiadają konto
walutowe czy nie), korekty faktur, zaległe płatności z lat poprzednich, kary za
opóźnienie płatności – to wszystko wpływa na możliwe różnice dotyczące
prezentowanych danych.
Rok Ilość osocza w litrach Kwota w PLN
2015 331,3 tys. 94,2 mln
2016 231,3 tys. 83,1 mln
2017 247,3 tys. 84,1 mln
2018 225,1 tys. 85,1 mln
2019 249,7 tys. 97,4 mln
2020 269,8 tys. 136,9 mln
2021 271,9 tys. 160,9 mln
2022 296,9 tys. 219,8 mln
2023 267,2 tys. 201,2 mln.
1 Przed 2019 rokiem nadwyżki osocza pozostające po zabezpieczeniu lecznictwa również były wydawane za
opłatą do zagranicznych wytwórni farmaceutycznych, z tą różnicą, iż odbywało się to na mocy zawieranych umów,
których warunki były negocjowane co roku.
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Środki finansowe pochodzące z wydania nadwyżek osocza za opłatą mają na celu przede
wszystkim pokrycie kosztów, które centra krwiodawstwa ponoszą w związku z pobraniem,
preparatyką, badaniem, przechowywaniem i przygotowaniem krwi i jej składników do
wydania. Ponadto pozwalają one na utrzymanie najwyższej jakości (operacyjnej, kadrowej,
infrastrukturalnej) funkcjonowania publicznej służby krwi.
3. Jeśli tak to jakie w poszczególnych latach od 2015 do 2023 jakie były to podmioty, które
pozyskiwały ten materiał?
ROK FIRMA/INSTYTUCJA
2015 Biomed Lublin, CSL Plasma, Kedplasma, Biomed Warszawa, Copernicus
Diagnostics sp. z o.o., Octapharma A.G, Roche Diagnostics Polska sp. z o.o.
2016 Biomed Lublin, CSL Plasma, Kedplasma, in. vent Diagnostica, Roche
Diagnostics Polska sp. z o.o.
2017 Biomed Lublin, CSL Plasma , Kedplasma, in. vent Diagnostica, LLC
Biofarma, Copernicus Diagnostics sp. z o.o., Biomed Warszawa, H2B, UAB
Solis Tribus
2018 KEDPlasma GmbH, CSL Plasma, BIOMED LUBLIN, in. vent Diagnostica
GmbH, LLC Biopharma Plasma, BIOMED sp. z o.o. Warszawa, UAB Solis
Tribus
2019 HUMAN Bioplasma K.f.t. (grupa KEDRION), CSL Plasma, BIOMED
Lublin, FARMATOR, Wytwórnia Surowic i Szczepionek BIOMED Sp.z o.o.
Warszawa, LLC Biopharma Plasma
2020 HUMAN Bioplasma K.f.t.(grupa KEDRION), OCTAPHARMA AG,
BIOMED Lublin, FARMATOR
2021 KEDRION S.p.A., OCTAPHARMA AG, BIOMED Lublin, LLC Biopharma
Plasma
2022 KEDRION S.p.A., OCTAPHARMA AG, BIOMED Lublin, Wytwórnia Surowic
i Szczepionek BIOMED Sp.z o.o. Warszawa, LLC Biopharma Plasma
2023 KEDRION S.p.A., OCTAPHARMA AG, LLC Biopharma Plasma, BIOMED
Lublin
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLT.050.17.2024.SN
Warszawa, 29 listopada 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 6043 Posła Bartosza Romowicza, w sprawie dochodów
Skarbu Państwa ze sprzedaży nadwyżek osocza, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższego.
1. Czy Ministerstwo Zdrowia lub podmioty podległe sprzedaje nadwyżki osocza krwi lub
przekazuje w inny odpłatny sposób (nie nazywając tego sprzedażą)?
W lecznictwie powszechnie stosuje się Koncentrat Krwinek Czerwonych (KKCz) będący
podstawowym składnikiem krwi pełnej pobieranej od honorowych krwiodawców, który
w 100 % jest wykorzystywany na potrzeby lecznictwa w Polsce. Ponadto, poza KKCz,
stosuje się Koncentrat Krwinek Płytkowych (KKP) oraz osocze świeżo mrożone (FFP).
Jednocześnie w Polsce uzyskuje się około 1,6 mln jednostek osocza rocznie, przy czym do
celów klinicznych, tj. głównie do przetoczeń pacjentom, aktualnie zużywa się około 15%
osocza pozyskiwanego w Regionalnych Centrach Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa
(RCKiK). Podkreślenia wymaga fakt, że taki poziom zużycia wynika ze wskazań medycznych
i jest skorelowany z trendami światowymi.
Po zabezpieczeniu potrzeb klinicznych pozostała ilość osocza stanowi nadwyżkę, która
może zostać przeznaczona do frakcjonowania celem uzyskania produktów leczniczych
osoczopochodnych, tj. koncentratów czynników krzepnięcia, albumin, immunoglobulin,
ratujących zdrowie i życie chorych. Produkty te wykorzystywane są w leczeniu m.in.
chorych na hemofilię, po przeszczepieniach, z niedoborami odporności, jak również
w przypadku innych poważnych schorzeń, np. choroba Parkinsona, choroba Alzheimera,
posocznica czy marskość wątroby. Dostępność do leków krwiopochodnych w Europie,
szczególnie tych deficytowych (immunoglobuliny, albuminy), może być zagrożona, na co
wskazują obserwowane ograniczenia w dostępie do immunoglobulin w wielu krajach
europejskich. Zważywszy na niedobory tego surowca na rynku europejskim nieetyczna
byłaby jego utylizacja, stąd nadwyżki tego surowca wydawane są za opłatą do wytwórni
farmaceutycznych.
Od 2019 roku, za zgodą Ministra Zdrowia, Zakład Zamówień Publicznych przy Ministrze
Zdrowia przeprowadza otwarte konkursy na wyłonienie odbiorców nadwyżek polskiego
ludzkiego osocza pobranego w Centrach Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa (bez osocza
ozdrowieńców). Pierwszy konkurs na wyłonienie odbiorcy nadwyżek osocza w 2020 roku
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
zorganizowano w 2019 r.1 Zapewnienie ciągłości odbioru nadwyżek osocza zapobiega
konieczności ograniczania pobierania krwi i jej składników od dawców wielokrotnych, co
pozytywnie wpływa na utrzymanie dawców i zachęcanie ich do oddawania krwi
w przyszłości. Ponadto nie ma ryzyka ponoszenia kosztów magazynowania nadwyżek
osocza, bez gwarancji efektywnego wykorzystania pobranego osocza. Utrzymanie
regularnych dostaw osocza jako surowca do produkcji leków krwiopochodnych gwarantuje
także stabilność w dostępie do leków dla polskich pacjentów przynajmniej na
dotychczasowym poziomie. Racjonalne zagospodarowanie tak cennego i pożądanego na
rynku europejskim surowca stanowi gwarancję dostępności tak ważnych dla pacjentów
leków osoczopochodnych.
W ostatnich latach globalne zapotrzebowanie na osocze do frakcjonowania wzrosło
i oczekuje się, że ten trend będzie kontynuowany. Zwiększenie dostępności osocza do
frakcjonowania w Europie jest postrzegane jako jedna z głównych strategii unikania
niedoborów produktów leczniczych pochodzących z osocza, które są potrzebne w Europie
do leczenia pacjentów z chorobami zagrażającymi życiu.
2. Jeśli tak to jakie w poszczególnych latach od 2015 do 2023 były to dochody i jaka była to
ilość?
Uprzejmie informuję, iż wskazane poniżej dane są zestawieniem opracowanym na
podstawie informacji otrzymywanych z RCKiK, przy czym powinny być one traktowane
jako przybliżone/orientacyjne z uwagi na nw. okoliczności:
dziewięcioletni zakres danych niezbędnych do rzetelnego wykonania analizy
wskazanych danych jest bardzo obszerny. Weryfikacja dotyczy dokumentów
znajdujących się w większości w archiwach. Biorąc pod uwagę, iż część
dokumentów ma 5-letni czas archiwizowania, część z nich może być już
zbrakowana;
jak wskazały RCKiK, celem bardzo dokładnego przeanalizowania i odtworzenia
potrzebnych informacji potrzeba byłaby dodatkowa weryfikacja danych
księgowych z danymi działów medycznych, przede wszystkim Działu Preparatyki;
sprawozdawczość roczna powoduje, że niejednokrotnie płatności za osocze są
dokonywane w I kwartale roku następnego, co również może wpływać na
rozbieżności w poszczególnych latach;
różnice kursowe, przewalutowania, różna sytuacja w RCKiK (czy posiadają konto
walutowe czy nie), korekty faktur, zaległe płatności z lat poprzednich, kary za
opóźnienie płatności – to wszystko wpływa na możliwe różnice dotyczące
prezentowanych danych.
Rok Ilość osocza w litrach Kwota w PLN
2015 331,3 tys. 94,2 mln
2016 231,3 tys. 83,1 mln
2017 247,3 tys. 84,1 mln
2018 225,1 tys. 85,1 mln
2019 249,7 tys. 97,4 mln
2020 269,8 tys. 136,9 mln
2021 271,9 tys. 160,9 mln
2022 296,9 tys. 219,8 mln
2023 267,2 tys. 201,2 mln.
1 Przed 2019 rokiem nadwyżki osocza pozostające po zabezpieczeniu lecznictwa również były wydawane za
opłatą do zagranicznych wytwórni farmaceutycznych, z tą różnicą, iż odbywało się to na mocy zawieranych umów,
których warunki były negocjowane co roku.
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Środki finansowe pochodzące z wydania nadwyżek osocza za opłatą mają na celu przede
wszystkim pokrycie kosztów, które centra krwiodawstwa ponoszą w związku z pobraniem,
preparatyką, badaniem, przechowywaniem i przygotowaniem krwi i jej składników do
wydania. Ponadto pozwalają one na utrzymanie najwyższej jakości (operacyjnej, kadrowej,
infrastrukturalnej) funkcjonowania publicznej służby krwi.
3. Jeśli tak to jakie w poszczególnych latach od 2015 do 2023 jakie były to podmioty, które
pozyskiwały ten materiał?
ROK FIRMA/INSTYTUCJA
2015 Biomed Lublin, CSL Plasma, Kedplasma, Biomed Warszawa, Copernicus
Diagnostics sp. z o.o., Octapharma A.G, Roche Diagnostics Polska sp. z o.o.
2016 Biomed Lublin, CSL Plasma, Kedplasma, in. vent Diagnostica, Roche
Diagnostics Polska sp. z o.o.
2017 Biomed Lublin, CSL Plasma , Kedplasma, in. vent Diagnostica, LLC
Biofarma, Copernicus Diagnostics sp. z o.o., Biomed Warszawa, H2B, UAB
Solis Tribus
2018 KEDPlasma GmbH, CSL Plasma, BIOMED LUBLIN, in. vent Diagnostica
GmbH, LLC Biopharma Plasma, BIOMED sp. z o.o. Warszawa, UAB Solis
Tribus
2019 HUMAN Bioplasma K.f.t. (grupa KEDRION), CSL Plasma, BIOMED
Lublin, FARMATOR, Wytwórnia Surowic i Szczepionek BIOMED Sp.z o.o.
Warszawa, LLC Biopharma Plasma
2020 HUMAN Bioplasma K.f.t.(grupa KEDRION), OCTAPHARMA AG,
BIOMED Lublin, FARMATOR
2021 KEDRION S.p.A., OCTAPHARMA AG, BIOMED Lublin, LLC Biopharma
Plasma
2022 KEDRION S.p.A., OCTAPHARMA AG, BIOMED Lublin, Wytwórnia Surowic
i Szczepionek BIOMED Sp.z o.o. Warszawa, LLC Biopharma Plasma
2023 KEDRION S.p.A., OCTAPHARMA AG, LLC Biopharma Plasma, BIOMED
Lublin
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --