Interpelacja w sprawie niepokojących warunków służby żołnierzy Wojsk Obrony Terytorialnej na granicy polsko-białoruskiej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 6011
do ministra obrony narodowej
w sprawie niepokojących warunków służby żołnierzy Wojsk Obrony Terytorialnej na granicy polsko-białoruskiej
Zgłaszający: Marta Stożek
Data wpływu: 04-11-2024
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się do Pana z niepokojem w sprawie warunków służby żołnierzy Wojsk Obrony Terytorialnej, którzy obecnie pełnią służbę na granicy polsko-białoruskiej w ramach Wojskowego Zespołu Zadaniowego w Białej Podlaskiej. Z przekazanych mediom informacji wynika, że żołnierze ci są zmuszeni do pracy w skrajnie trudnych warunkach, a ich czas służby często znacznie przekracza limity zapisane w ustawie o obronie Ojczyzny, wynoszące 40 godzin (w wyjątkowych przypadkach 48 godzin) tygodniowo.
Jak wynika z artykułu zamieszczonego przez portal Onet, w praktyce służba żołnierzy często trwa nawet 72 godziny tygodniowo. Warunki, w jakich przyszło im działać, są skrajnie trudne — teren jest bagienny, zarośnięty, a dodatkowo dochodzą ciężkie warunki atmosferyczne oraz konieczność noszenia 20-kilogramowego wyposażenia. Żołnierze skarżą się także na brak odpowiedniego transportu, co skutkuje koniecznością oczekiwania na przewóz w czasie wolnym od służby, a tym samym dalszym ograniczeniem czasu na odpoczynek.
Zaniepokojenie budzi również fakt, że czas przygotowań do wyjazdu oraz czas powrotów do jednostki nie jest wliczany do godzin służby. Według relacji jednego z żołnierzy, po zakończeniu służby o godz. 16, powrót do jednostki miał miejsce dopiero o godz. 23, a czas oczekiwania na transport musiał spędzić, śpiąc przed posterunkiem Straży Granicznej. Takie sytuacje mogą prowadzić do przemęczenia żołnierzy, co stanowi zagrożenie nie tylko dla ich zdrowia, ale również dla bezpieczeństwa całej operacji na granicy.
Przemęczeni żołnierze, którzy zmagają się z brakiem odpowiedniego odpoczynku oraz pracują ponad siły, mogą stanowić potencjalne zagrożenie zarówno dla siebie, jak i dla ludności cywilnej. W sytuacji skrajnego zmęczenia, gdy koncentracja i refleks są znacznie osłabione, istnieje ryzyko popełnienia błędów, które mogą prowadzić do tragicznych konsekwencji. Służba z bronią naładowaną ostrą amunicją wymaga najwyższego poziomu skupienia, a jego brak może zagrozić życiu nie tylko żołnierzy, ale także osób postronnych, w tym cywili przebywających w rejonie działań. Niewłaściwe zarządzanie czasem służby oraz przeciążenie obowiązkami zwiększa ryzyko wypadków i incydentów, które mogą mieć poważne konsekwencje dla bezpieczeństwa publicznego.
W związku z powyższym, zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Obrony Narodowej jest świadome problemów z nadmiernym czasem służby żołnierzy Wojsk Obrony Terytorialnej na granicy polsko-białoruskiej?
Jakie działania podjęto lub planuje się podjąć, aby zapewnić żołnierzom odpowiednie warunki służby oraz zgodność czasu pracy z przepisami prawa?
Czy planowane są zmiany organizacyjne lub kadrowe, aby ograniczyć przeciążenie żołnierzy i poprawić planowanie grafików służby?
Czy ministerstwo monitoruje sytuację na granicy i weryfikuje przestrzeganie przepisów dotyczących czasu służby i wypoczynku żołnierzy? Jakie są wyniki tych kontroli?
Jakie działania ministerstwo zamierza podjąć, aby zapewnić bezpieczeństwo nie tylko żołnierzy pełniących służbę na granicy, ale również ludności cywilnej przebywającej w rejonie operacji?
Z poważaniem
Marta Stożek
Posłanka na Sejm RP
Sekretarz stanu Paweł Bejda
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3217 znakówAl. Niepodległości 218
00-911 Warszawa
1
Sekretarz Stanu
Paweł BEJDA
BMON-WP.053.759.2024/In-271/24/KT
Warszawa, 10.12.2024 r.
Pan Szymon HOŁOWNIA
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Do wiadomości: Dyrektor Departamentu Spraw Parlamentarnych w KPRM
ePuap
Dotyczy: interpelacji Pani Poseł Marty Stożek nr 6011 w sprawie niepokojących warunków służby
żołnierzy Wojsk Obrony Terytorialnej na granicy polsko-białoruskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając, z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej, na interpelację Pani Poseł Marty Stożek
w sprawie niepokojących warunków służby żołnierzy Wojsk Obrony Terytorialnej na granicy polsko-
białoruskiej, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Zadania wsparcia Straży Granicznej w ochronie granicy państwowej są realizowane z zachowaniem
przestrzegania przepisów prawa dotyczących służby żołnierzy, które - z uwagi na specyfikę służby
wojskowej - różnią się od regulacji cywilnych, dotyczących czasu pracy.
Zgodnie z art. 171 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024 r., poz. 248)
Terytorialna Służba Wojskowa jest pełniona rotacyjnie, w jednostce bądź w innym miejscu określonym
przez dowódcę jednostki wojskowej. Żołnierz pełni służbę co najmniej raz w miesiącu, przez okres 2 dni,
w czasie wolnym od pracy, a w pozostałe dni pełni służbę dyspozycyjnie. Zgodnie z art. 171 ust. 3
przywołanej ustawy, żołnierz Wojsk Obrony Terytorialnej (WOT) może realizować zadania rotacyjnie
również w inne dni, stosownie do potrzeb Sił Zbrojnych RP, po uzgodnieniu z tym żołnierzem lub na jego
wniosek. Z kolei, art. 275 ust 4 ww. ustawy przewiduje, iż przepisy dotyczące czasu służby nie będą miały
zastosowania m.in. w przypadku zadania szczególnie istotnego dla Sił Zbrojnych RP oraz realizacji zadań
o charakterze nadzwyczajnym, niezbędnym do ochrony interesów państwa. Oprócz rekompensaty
finansowej utraconego wynagrodzenia czy urlopu okolicznościowego, dodatkowym czynnikiem
wynagradzającym trudy omawianej służby w ochronie granicy państwowej jest zwiększona do 400%
norma należności finansowej za każdy dzień pełnienia służby w ramach wsparcia Straży Granicznej -
zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 września 2023 r.
zmieniającego rozporządzenie w sprawie należności pieniężnych żołnierzy zawodowych za
przeniesienia, przesiedlenia i podróże służbowe (Dz. U. poz. 1848) oraz rozporządzenia Ministra Obrony
Narodowej z dnia 2 grudnia 2024 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie należności pieniężnych
żołnierzy zawodowych za przeniesienia, przesiedlenia i podróże służbowe (Dz. U. poz. 1790).
W celu zapewnienia bezpieczeństwa żołnierzy pełniących służbę na granicy polsko-białoruskiej, mając
na uwadze specyfikę służby w ramach ochrony granicy państwowej, żołnierzy doposażono w niezbędny
sprzęt. Opracowany i wdrożony został również system zabezpieczenia medycznego w oparciu o Grupy
Ewakuacji Medycznej oraz szpitale wojskowe i cywilne.
Sytuacja związana z organizacją służby w poszczególnych zgrupowaniach zadaniowych podlega stałemu
monitorowaniu.
Z wyrazami szacunku
Paweł BEJDA
/dokument podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 1 of 1 --