Interpelacja nr 6004
Interpelacja w sprawie zaświadczeń dla kół gospodyń wiejskich
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zaświadczeń dla kół gospodyń wiejskich
Interpelacja nr 6004
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie zaświadczeń dla kół gospodyń wiejskich
Zgłaszający: Małgorzata Pępek
Data wpływu: 04-11-2024
Szanowny Panie Ministrze!
Rejonowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych w Bielsku-Białej, jako ustawowy reprezentant ok. 130 kół gospodyń wiejskich z regionu południowej Polski, zwrócił się do mojego biura poselskiego z prośbą o podjęcie interwencji w sprawie akceptowania zaświadczeń dla KGW wystawianych przez rejonowe, regionalne czy okręgowe związki rolników, kółek i organizacji rolniczych, które działają w całym kraju jako następcy prawni wojewódzkich związków sprzed reformy administracyjnej kraju.
Należy mieć na względzie, że reforma ustawy o KGW z 2018 r. i ustawy o społeczno-zawodowych organizacjach rolniczych z 1982 r. umożliwiła z jednej strony sięganie po budżetowe środki przez różne KGW, ale równocześnie chęć pozyskania premii za frekwencję wymaga okazania zaświadczenia z wojewódzkiego związku, co rzadko gdzie jest w Polsce możliwe, ponieważ po reformie administracyjnej kraju dawne wojewódzkie związki (49) zmieniły w większości nazwy na rejonowe, regionalne czy okręgowe, a tylko te, które mają siedziby w obecnych miastach wojewódzkich, pozostały przy nazwie „wojewódzki”.
Ponadto żaden, nawet z nazwy wojewódzki związek, nie obejmuje terenem działania całego obecnego województwa, bo pozostał w działaniu związku dawny podział administracyjny (regionalny). Stąd związki te, mimo że rejestrowały regulaminy samodzielnych KGW zgodnie art. 22 pkt 4 ustawy z 8 X 1982 r., skupiały je i organizowały dla nich różne działania przez dziesiątki lat, nie są dziś w stanie skutecznie potwierdzić ich statusu prawnego, bo nie są „wojewódzkimi związkami” zgodnie z wymogami znowelizowanej ustawy. W nowelizacji nie uwzględniono próśb i uwag tych związków na ten temat. Ustawa nie daje im również dalszej możliwości pomagania KGW, gdyż wszędzie jest mowa tylko o związkach gminnych, wojewódzkich czy krajowym związku.
W pełni podzielając argumentację przedstawianą przez Rejonowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych w Bielsku-Białej, zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
1. Jaka jest szansa na taką interpretację obecnych przepisów lub ich nowelizację, która da rzeczywiste rozwiązania zgodne z faktycznym stanem działania w kraju organizacji kółek rolniczych?
2. Kiedy należy spodziewać się odpowiednich działań w tym zakresie?
Z wyrazami szacunku
Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 6004
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie zaświadczeń dla kół gospodyń wiejskich
Zgłaszający: Małgorzata Pępek
Data wpływu: 04-11-2024
Szanowny Panie Ministrze!
Rejonowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych w Bielsku-Białej, jako ustawowy reprezentant ok. 130 kół gospodyń wiejskich z regionu południowej Polski, zwrócił się do mojego biura poselskiego z prośbą o podjęcie interwencji w sprawie akceptowania zaświadczeń dla KGW wystawianych przez rejonowe, regionalne czy okręgowe związki rolników, kółek i organizacji rolniczych, które działają w całym kraju jako następcy prawni wojewódzkich związków sprzed reformy administracyjnej kraju.
Należy mieć na względzie, że reforma ustawy o KGW z 2018 r. i ustawy o społeczno-zawodowych organizacjach rolniczych z 1982 r. umożliwiła z jednej strony sięganie po budżetowe środki przez różne KGW, ale równocześnie chęć pozyskania premii za frekwencję wymaga okazania zaświadczenia z wojewódzkiego związku, co rzadko gdzie jest w Polsce możliwe, ponieważ po reformie administracyjnej kraju dawne wojewódzkie związki (49) zmieniły w większości nazwy na rejonowe, regionalne czy okręgowe, a tylko te, które mają siedziby w obecnych miastach wojewódzkich, pozostały przy nazwie „wojewódzki”.
Ponadto żaden, nawet z nazwy wojewódzki związek, nie obejmuje terenem działania całego obecnego województwa, bo pozostał w działaniu związku dawny podział administracyjny (regionalny). Stąd związki te, mimo że rejestrowały regulaminy samodzielnych KGW zgodnie art. 22 pkt 4 ustawy z 8 X 1982 r., skupiały je i organizowały dla nich różne działania przez dziesiątki lat, nie są dziś w stanie skutecznie potwierdzić ich statusu prawnego, bo nie są „wojewódzkimi związkami” zgodnie z wymogami znowelizowanej ustawy. W nowelizacji nie uwzględniono próśb i uwag tych związków na ten temat. Ustawa nie daje im również dalszej możliwości pomagania KGW, gdyż wszędzie jest mowa tylko o związkach gminnych, wojewódzkich czy krajowym związku.
W pełni podzielając argumentację przedstawianą przez Rejonowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych w Bielsku-Białej, zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
1. Jaka jest szansa na taką interpretację obecnych przepisów lub ich nowelizację, która da rzeczywiste rozwiązania zgodne z faktycznym stanem działania w kraju organizacji kółek rolniczych?
2. Kiedy należy spodziewać się odpowiednich działań w tym zakresie?
Z wyrazami szacunku
Małgorzata Pępek
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Michał Kołodziejczak
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
15
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
9.2 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (15)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5864 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 27 listopada 2024 r.
znak sprawy: DOS.is.058.14.2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji Pani Poseł Małgorzaty Pępek (nr 6004)
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację w sprawie akceptowania zaświadczeń dla kół gospodyń
wiejskich wystawianych przez Rejonowe, Regionalne czy Okręgowe Związki Rolników,
Kółek i Organizacji Rolniczych, które działają w całym kraju jako następcy prawni
wojewódzkich związków sprzed reformy administracyjnej kraju przekazuję
następujące informacje.
Ustawa z dnia 11 października 2024 r. o zmianie ustawy o kołach gospodyń wiejskich
oraz ustawy o społeczno-zawodowych organizacjach rolników (1) w odniesieniu do kół
gospodyń wiejskich działających na podstawie ustawy z dnia 8 października 1982 r.
o społeczno-zawodowych organizacjach rolników (2) wprowadziła wyjątek od
stosowania regulacji art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 9 listopada 2018 r. o kołach gospodyń
wiejskich (3). Tym samym koła te mogą być zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Kół
Gospodyń Wiejskich prowadzonym prze Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji
Rolnictwa pomimo, że w danej miejscowości siedzibę posiada już inne koło objęte tym
rejestrem. Warunkiem zarejestrowania takiego koła na takich zasadach jest wykazanie,
że dane koło prowadziło działalność przed wejściem w życie ustawy o kołach
gospodyń wiejskich (3), tj. przed 29 listopada 2018 r. Zgodnie z art. 34 ust. 5 tej ustawy
(3) do wniosku o wpis koła gospodyń wiejskich do rejestru koła działające przed
wejściem w życie niniejszej ustawy mogą dołączyć dokumenty poświadczające ich
dotychczasową działalność, w szczególności statuty, zaświadczenia z organów
jednostek samorządu terytorialnego, samorządu sołeckiego lub innych instytucji albo
-- 1 of 3 --
osób godnych zaufania (4). Zatem powyższy fakt może być potwierdzony przez organ,
który zgodnie z ustawą z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych
organizacjach rolników (2) prowadził rejestr samodzielnych kół gospodyń wiejskich
albo kółek rolniczych (w tym kółek rolniczych, które w swej strukturze posiadały
wyodrębnione jednostki organizacyjne w postaci kół gospodyń wiejskich). Zgodnie
z uchylonym art. 22 ust. 4 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-
zawodowych organizacjach rolników (2) samodzielne koła gospodyń wiejskich (tj. koła
gospodyń wiejskich, które mogły działać we wsiach gdzie nie działały kółka rolnicze)
prowadziły działalność na podstawie regulaminu rejestrowanego w wojewódzkim
związku rolników, kółek i organizacji rolniczych.
Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych
organizacjach rolników (2) jednym z rodzajów społeczno-zawodowych organizacji
rolników są związki rolników, kółek i organizacji rolniczych. Przepisy tej ustawy
rozróżniają trzy rodzaje takich związków, tj.:
1) związki gminne – regulowane w rozdziale 6 tej ustawy;
2) związki wojewódzkie – regulowane w rozdziale 6 tej ustawy;
3) Krajowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych – regulowany
w rozdziale 8 tej ustawy.
Ustawa ta zatem nie przewiduje tworzenia związków rejonowych, regionalnych oraz
okręgowych. Biorąc pod uwagę taki stan prawny należy ustalić na gruncie przepisów
tej ustawy jakiego rodzaju związkiem są te związki, które w swoich nazwach używają
określenia nienormatywnego, tj. np. związek rejonowy, regionalny albo okręgowy.
Takiego ustalenia można dokonać biorąc pod uwagę charakter poszczególnych
rodzajów związków uregulowanych w tej ustawie, a przede wszystkim to jakie
podmioty mogą zrzeszać.
Nie ma żadnych wątpliwości jak zidentyfikować gminne związki rolników, kółka
i organizacje rolnicze oraz Krajowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych.
Tym samym w celu stwierdzenia czy dany związek może być podmiotem prowadzącym
rejestr samodzielnych kół gospodyń wiejskich albo kółek rolniczych, a zatem jest
uprawniony do potwierdzenia, iż dane koło gospodyń wiejskich prowadziło działalność
przed dniem 29 listopada 2018 r. należy przyjąć metodę wykluczenia, tj. zasadę, że
-- 2 of 3 --
związek który nie jest związkiem gminnym i nie jest związkiem krajowym jest
związkiem wojewódzkim (w ujęciu ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-
zawodowych organizacjach rolników (2)). Dodatkowo analizie można poddać
przymioty danego związku, o których mowa w art. 27 tej ustawy, tj. weryfikacja czy
dany związek zrzesza kółka rolnicze, czy też związki gminne, gdyż zgodnie z art. 27
pkt 2 tej ustawy związek wojewódzki zrzesza związki gminne.
Podsumowując, w opinii Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, należy przyjąć, że
związek rejonowy, regionalny czy też okręgowy co do zasady pełni funkcje tożsame ze
związkiem wojewódzkim a tym samym może być podmiotem prowadzącym rejestr
samodzielnych kół gospodyń wiejskich albo kółek rolniczych, a zatem jest uprawniony
do potwierdzenia, iż dane koło gospodyń wiejskich prowadziło działalność przed
dniem 29 listopada 2018 r.
W odniesieniu do pytania o planowane działania związane z nowelizacją ustawy z dnia
9 listopada 2018 r. o kołach gospodyń wiejskich (3) informuję, że trwają już prace
przygotowawcze do prac legislacyjnych planowanych na rok 2025.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Michał Kołodziejczak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) Ustawa z 11 października 2024 r. o zmianie ustawy o kołach gospodyń
wiejskich oraz ustawy o społeczno-zawodowych organizacjach rolników
(Dz. U z 2024 r. poz. 1560)
(2) Ustawa z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach
rolników (Dz. U. z 2024 r. poz. 263)
(3) Ustawa z dnia 9 listopada 2018 r. o kołach gospodyń wiejskich (Dz. U. z 2023 r.
poz. 1179)
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 27 listopada 2024 r.
znak sprawy: DOS.is.058.14.2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji Pani Poseł Małgorzaty Pępek (nr 6004)
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację w sprawie akceptowania zaświadczeń dla kół gospodyń
wiejskich wystawianych przez Rejonowe, Regionalne czy Okręgowe Związki Rolników,
Kółek i Organizacji Rolniczych, które działają w całym kraju jako następcy prawni
wojewódzkich związków sprzed reformy administracyjnej kraju przekazuję
następujące informacje.
Ustawa z dnia 11 października 2024 r. o zmianie ustawy o kołach gospodyń wiejskich
oraz ustawy o społeczno-zawodowych organizacjach rolników (1) w odniesieniu do kół
gospodyń wiejskich działających na podstawie ustawy z dnia 8 października 1982 r.
o społeczno-zawodowych organizacjach rolników (2) wprowadziła wyjątek od
stosowania regulacji art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 9 listopada 2018 r. o kołach gospodyń
wiejskich (3). Tym samym koła te mogą być zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Kół
Gospodyń Wiejskich prowadzonym prze Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji
Rolnictwa pomimo, że w danej miejscowości siedzibę posiada już inne koło objęte tym
rejestrem. Warunkiem zarejestrowania takiego koła na takich zasadach jest wykazanie,
że dane koło prowadziło działalność przed wejściem w życie ustawy o kołach
gospodyń wiejskich (3), tj. przed 29 listopada 2018 r. Zgodnie z art. 34 ust. 5 tej ustawy
(3) do wniosku o wpis koła gospodyń wiejskich do rejestru koła działające przed
wejściem w życie niniejszej ustawy mogą dołączyć dokumenty poświadczające ich
dotychczasową działalność, w szczególności statuty, zaświadczenia z organów
jednostek samorządu terytorialnego, samorządu sołeckiego lub innych instytucji albo
-- 1 of 3 --
osób godnych zaufania (4). Zatem powyższy fakt może być potwierdzony przez organ,
który zgodnie z ustawą z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych
organizacjach rolników (2) prowadził rejestr samodzielnych kół gospodyń wiejskich
albo kółek rolniczych (w tym kółek rolniczych, które w swej strukturze posiadały
wyodrębnione jednostki organizacyjne w postaci kół gospodyń wiejskich). Zgodnie
z uchylonym art. 22 ust. 4 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-
zawodowych organizacjach rolników (2) samodzielne koła gospodyń wiejskich (tj. koła
gospodyń wiejskich, które mogły działać we wsiach gdzie nie działały kółka rolnicze)
prowadziły działalność na podstawie regulaminu rejestrowanego w wojewódzkim
związku rolników, kółek i organizacji rolniczych.
Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych
organizacjach rolników (2) jednym z rodzajów społeczno-zawodowych organizacji
rolników są związki rolników, kółek i organizacji rolniczych. Przepisy tej ustawy
rozróżniają trzy rodzaje takich związków, tj.:
1) związki gminne – regulowane w rozdziale 6 tej ustawy;
2) związki wojewódzkie – regulowane w rozdziale 6 tej ustawy;
3) Krajowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych – regulowany
w rozdziale 8 tej ustawy.
Ustawa ta zatem nie przewiduje tworzenia związków rejonowych, regionalnych oraz
okręgowych. Biorąc pod uwagę taki stan prawny należy ustalić na gruncie przepisów
tej ustawy jakiego rodzaju związkiem są te związki, które w swoich nazwach używają
określenia nienormatywnego, tj. np. związek rejonowy, regionalny albo okręgowy.
Takiego ustalenia można dokonać biorąc pod uwagę charakter poszczególnych
rodzajów związków uregulowanych w tej ustawie, a przede wszystkim to jakie
podmioty mogą zrzeszać.
Nie ma żadnych wątpliwości jak zidentyfikować gminne związki rolników, kółka
i organizacje rolnicze oraz Krajowy Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych.
Tym samym w celu stwierdzenia czy dany związek może być podmiotem prowadzącym
rejestr samodzielnych kół gospodyń wiejskich albo kółek rolniczych, a zatem jest
uprawniony do potwierdzenia, iż dane koło gospodyń wiejskich prowadziło działalność
przed dniem 29 listopada 2018 r. należy przyjąć metodę wykluczenia, tj. zasadę, że
-- 2 of 3 --
związek który nie jest związkiem gminnym i nie jest związkiem krajowym jest
związkiem wojewódzkim (w ujęciu ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-
zawodowych organizacjach rolników (2)). Dodatkowo analizie można poddać
przymioty danego związku, o których mowa w art. 27 tej ustawy, tj. weryfikacja czy
dany związek zrzesza kółka rolnicze, czy też związki gminne, gdyż zgodnie z art. 27
pkt 2 tej ustawy związek wojewódzki zrzesza związki gminne.
Podsumowując, w opinii Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, należy przyjąć, że
związek rejonowy, regionalny czy też okręgowy co do zasady pełni funkcje tożsame ze
związkiem wojewódzkim a tym samym może być podmiotem prowadzącym rejestr
samodzielnych kół gospodyń wiejskich albo kółek rolniczych, a zatem jest uprawniony
do potwierdzenia, iż dane koło gospodyń wiejskich prowadziło działalność przed
dniem 29 listopada 2018 r.
W odniesieniu do pytania o planowane działania związane z nowelizacją ustawy z dnia
9 listopada 2018 r. o kołach gospodyń wiejskich (3) informuję, że trwają już prace
przygotowawcze do prac legislacyjnych planowanych na rok 2025.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Michał Kołodziejczak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) Ustawa z 11 października 2024 r. o zmianie ustawy o kołach gospodyń
wiejskich oraz ustawy o społeczno-zawodowych organizacjach rolników
(Dz. U z 2024 r. poz. 1560)
(2) Ustawa z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach
rolników (Dz. U. z 2024 r. poz. 263)
(3) Ustawa z dnia 9 listopada 2018 r. o kołach gospodyń wiejskich (Dz. U. z 2023 r.
poz. 1179)
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --