Interpelacja nr 5993
Interpelacja w sprawie międzynarodowych połączeń kolejowych między Polską a Słowacją oraz postulatów dotyczących funkcjonowania transportu publicznego
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (75%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie międzynarodowych połączeń kolejowych między Polską a Słowacją oraz postulatów dotyczących funkcjonowania transportu publicznego
Interpelacja nr 5993
do ministra infrastruktury
w sprawie międzynarodowych połączeń kolejowych między Polską a Słowacją oraz postulatów dotyczących funkcjonowania transportu publicznego
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 04-11-2024
Szanowny Panie Ministrze,
z prośbą o podjęcie niniejszej interpelacji zwrócili się do mnie pasjonaci transportu publicznego, którzy od lat działają na rzecz rozwoju dostępnych i efektywnych połączeń komunikacyjnych — w tym tych międzynarodowych, które łączą Polskę ze Słowacją. Przedstawili mi swoje stanowisko w sprawie rozwiązania problemu wykluczenia transportowego, a także wskazali na potrzebę uruchomienia bezpośrednich połączeń kolejowych między Polską a Słowacją.
Wyzwanie stanowi przede wszystkim brak stabilnego, spójnego i dostępnego transportu publicznego na poziomie regionalnym i międzynarodowym. Polska należy obecnie do krajów Unii Europejskiej, w których wiele miejscowości zmaga się z brakiem regularnych połączeń autobusowych i kolejowych. Zdaniem aktywistów należałoby uruchomić całoroczne połączenia kolejowe z Polski do słowackich miast, takich jak Poprad i Koszyce, które są nie tylko atrakcyjne turystycznie, ale stanowią także ważne centra kulturalne i gospodarcze. Polscy i słowaccy pasażerowie — zarówno turyści, jak i zwykli mieszkańcy – skarżą się na brak odpowiednich połączeń i oczekują lepszego dostępu do Tatr po polskiej i słowackiej stronie.
Działacze zwracają uwagę, że w innych krajach Europy Środkowej - np. w Czechach, na Słowacji czy Węgrzech - udało się wdrożyć rozwiązania, które skutecznie ograniczyły wykluczenie transportowe. Udało się to między innymi dzięki ujednoliceniu ulg, stworzeniu zintegrowanych wyszukiwarek połączeń oraz spójnej sieci połączeń regionalnych i międzynarodowych. Dobrym przykładem jest słowacka wyszukiwarka połączeń (www.cp.sk), która jest wysoko oceniana przez użytkowników. W Polsce brakuje podobnych narzędzi, sytuację utrudnia również niski poziom koordynacji między różnymi rodzajami transportu.
Miłośnicy transportu publicznego skierowali do Ministerstwa Infrastruktury petycję pod tytułem „Pięć razy tak dla transportu publicznego! Petycja w sprawie ujednolicenia ulg, jednolitej bazy przystanków i reformy autobusowej na wzór austriacko-słowacki”. Zawiera ona szereg interesujących rozwiązań, które są moim zdaniem warte rozważenia. Chciałabym się zatem dowiedzieć, jakie jest stanowisko ministerstwa wobec zawartych w niej postulatów.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1339), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Na jakim etapie jest rozpatrywanie petycji „5 razy tak dla transportu publicznego” i które spośród zawartych w petycji postulatów są w opinii ministerstwa cenne i warte wdrożenia?
Jak ministerstwo ocenia słowackie i austriackie doświadczenia w zarządzaniu autobusowym transportem regionalnym i na ile te doświadczenia mogą być cenne dla Polski?
Kiedy i gdzie odbędzie się posiedzenie polsko-słowackiej grupy roboczej ds. transgranicznej współpracy transportowej? Kto spośród ekspertów zostanie na nie zaproszony i jakie tematy będą poruszane?
Kiedy można oczekiwać konkretnych decyzji w kwestii ujednolicenia ulg w transporcie kolejowym, drogowym i wodnym? Jakie są efekty dotychczasowych prac w tym kierunku?
Kiedy można oczekiwać konkretnych decyzji w kwestii stworzenia jednolitej bazy przystanków i utworzenia uniwersalnej wyszukiwarki połączeń komunikacyjnych wzorem słowackiej strony www.cp.sk?
Dlaczego nie ma bezpośrednich i całorocznych połączeń kolejowych z Polski do Popradu i Koszyc na Słowacji? Czy jest szansa na ich uruchomienie?
Dlaczego w projekcie horyzontalnego rozkładu jazdy CPK, mimo realizacji projektu Podłęże-Piekiełko, połączeniom kolejowym przez Muszynę do Popradu i Koszyc przydzielono dużo niższy priorytet niż przez region czeskiej Ostrawy i Bogumina?
Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Interpelacja nr 5993
do ministra infrastruktury
w sprawie międzynarodowych połączeń kolejowych między Polską a Słowacją oraz postulatów dotyczących funkcjonowania transportu publicznego
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 04-11-2024
Szanowny Panie Ministrze,
z prośbą o podjęcie niniejszej interpelacji zwrócili się do mnie pasjonaci transportu publicznego, którzy od lat działają na rzecz rozwoju dostępnych i efektywnych połączeń komunikacyjnych — w tym tych międzynarodowych, które łączą Polskę ze Słowacją. Przedstawili mi swoje stanowisko w sprawie rozwiązania problemu wykluczenia transportowego, a także wskazali na potrzebę uruchomienia bezpośrednich połączeń kolejowych między Polską a Słowacją.
Wyzwanie stanowi przede wszystkim brak stabilnego, spójnego i dostępnego transportu publicznego na poziomie regionalnym i międzynarodowym. Polska należy obecnie do krajów Unii Europejskiej, w których wiele miejscowości zmaga się z brakiem regularnych połączeń autobusowych i kolejowych. Zdaniem aktywistów należałoby uruchomić całoroczne połączenia kolejowe z Polski do słowackich miast, takich jak Poprad i Koszyce, które są nie tylko atrakcyjne turystycznie, ale stanowią także ważne centra kulturalne i gospodarcze. Polscy i słowaccy pasażerowie — zarówno turyści, jak i zwykli mieszkańcy – skarżą się na brak odpowiednich połączeń i oczekują lepszego dostępu do Tatr po polskiej i słowackiej stronie.
Działacze zwracają uwagę, że w innych krajach Europy Środkowej - np. w Czechach, na Słowacji czy Węgrzech - udało się wdrożyć rozwiązania, które skutecznie ograniczyły wykluczenie transportowe. Udało się to między innymi dzięki ujednoliceniu ulg, stworzeniu zintegrowanych wyszukiwarek połączeń oraz spójnej sieci połączeń regionalnych i międzynarodowych. Dobrym przykładem jest słowacka wyszukiwarka połączeń (www.cp.sk), która jest wysoko oceniana przez użytkowników. W Polsce brakuje podobnych narzędzi, sytuację utrudnia również niski poziom koordynacji między różnymi rodzajami transportu.
Miłośnicy transportu publicznego skierowali do Ministerstwa Infrastruktury petycję pod tytułem „Pięć razy tak dla transportu publicznego! Petycja w sprawie ujednolicenia ulg, jednolitej bazy przystanków i reformy autobusowej na wzór austriacko-słowacki”. Zawiera ona szereg interesujących rozwiązań, które są moim zdaniem warte rozważenia. Chciałabym się zatem dowiedzieć, jakie jest stanowisko ministerstwa wobec zawartych w niej postulatów.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1339), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Na jakim etapie jest rozpatrywanie petycji „5 razy tak dla transportu publicznego” i które spośród zawartych w petycji postulatów są w opinii ministerstwa cenne i warte wdrożenia?
Jak ministerstwo ocenia słowackie i austriackie doświadczenia w zarządzaniu autobusowym transportem regionalnym i na ile te doświadczenia mogą być cenne dla Polski?
Kiedy i gdzie odbędzie się posiedzenie polsko-słowackiej grupy roboczej ds. transgranicznej współpracy transportowej? Kto spośród ekspertów zostanie na nie zaproszony i jakie tematy będą poruszane?
Kiedy można oczekiwać konkretnych decyzji w kwestii ujednolicenia ulg w transporcie kolejowym, drogowym i wodnym? Jakie są efekty dotychczasowych prac w tym kierunku?
Kiedy można oczekiwać konkretnych decyzji w kwestii stworzenia jednolitej bazy przystanków i utworzenia uniwersalnej wyszukiwarki połączeń komunikacyjnych wzorem słowackiej strony www.cp.sk?
Dlaczego nie ma bezpośrednich i całorocznych połączeń kolejowych z Polski do Popradu i Koszyc na Słowacji? Czy jest szansa na ich uruchomienie?
Dlaczego w projekcie horyzontalnego rozkładu jazdy CPK, mimo realizacji projektu Podłęże-Piekiełko, połączeniom kolejowym przez Muszynę do Popradu i Koszyc przydzielono dużo niższy priorytet niż przez region czeskiej Ostrawy i Bogumina?
Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Stanisław Bukowiec
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
13
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4.2 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (13)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11876 znaków
Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-2-1.054.16.2024
Warszawa, 06 grudnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 5993 Pani Poseł na Sejm RP Pauliny Matysiak w sprawie
międzynarodowych połączeń kolejowych między Polską a Słowacją oraz postulatów
dotyczących funkcjonowania transportu publicznego, poniżej przedstawiam następujące
informacje.
Ad 1. Informuję, że w dniu 2 września 2024 r. do resortu infrastruktury wpłynęła petycja
pn. „Pięć razy tak dla transportu publicznego”, natomiast w dniu 24 października 2024 r.
odpowiedź na wskazaną petycję została wysłana do Zainteresowanego na pośrednictwem
platformy ePUAP. Z propozycji zawartych w przedmiotowej petycji, w opinii resortu
infrastruktury, jako warte wdrożenia do przepisów krajowych są rozwiązania
przewidujące stworzenie jednolitej bazy przystanków wraz z obowiązkiem dostarczania
danych w formie elektronicznej oraz ustanowienie integratorów transportu publicznego,
np. na poziomie regionalnym.
Ad 2. W sierpniu br. resort infrastruktury wystąpił z prośbą do państw członkowskich Unii
Europejskiej o przekazanie informacji dotyczących przyjętych rozwiązań mających
na celu likwidację wykluczenia komunikacyjnego w tych krajach. Do dnia 18 października
2024 r. odpowiedzi na ww. pytanie przekazało 7 państw członkowskich UE (Austria,
Czechy, Dania, Estonia, Niemcy, Słowacja oraz Szwecja). W tym zakresie przykłady
austriackich i słowackich rozwiązań oraz doświadczeń w zarządzaniu autobusowych
transportem regionalnym wydają się być interesujące. Należy jednak dokonać analizy
i oceny, które rozwiązania sprawdziłyby się i są możliwe do wdrożenia w Polsce.
Z inicjatywy Ministra Infrastruktury został powołany Zespół Ekspercki do spraw
przeciwdziałania wykluczeniu komunikacyjnemu, któremu mam zaszczyt przewodniczyć.
Zadaniem Zespołu jest wypracowanie i przygotowanie regulacji prawnych, które będą
odpowiedzią na aktualne oczekiwania wszystkich podmiotów uczestniczących w rynku
drogowego transportu publicznego, w tym przede wszystkim pasażerów. Do prac Zespołu,
oprócz pracowników Ministerstwa, zaproszeni zostali przedstawiciele świata nauki,
branży przewoźników drogowych oraz reprezentanci korporacji samorządowych.
Pierwsze posiedzenie Zespołu odbyło się w dniu 30 października 2024 r.
W wyniku prac powołanego Zespołu planowane jest przygotowanie rozwiązań
legislacyjnych nowelizujących przepisy ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym
transporcie zbiorowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 2778) oraz ustawy z dnia 16 maja 2019 r .
o Funduszu rozwoju przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej
(Dz. U. z 2024 r. poz. 402), jak i innych aktów prawnych odnoszących się do publicznego
transportu zbiorowego.
-- 1 of 4 --
2
Planuje się, że ww. nowelizacja może objąć m.in.:
1) utworzenie kompletnego elektronicznego systemu przewozów pasażerskich,
w ramach którego pasażerowie będą mieli dostęp do mapy i wyszukiwarki
połączeń autobusowych i kolejowych w całym kraju;
2) wprowadzenie regionalnego integratora przewozów, w taki sposób, aby tworzył
on przemyślaną i odpowiadającą potrzebom pasażerów sieć połączeń na danym
obszarze. System ten powinien opierać się na integracji transportu autobusowego
i kolejowego. Transport autobusowy powinien zapewniać pasażerom również
możliwość dojazdu do stacji kolejowych;
3) wprowadzenie minimalnych standardów częstotliwości realizowania przewozów
w publicznym transporcie zbiorowym, w tym przewozów o charakterze
użyteczności publicznej dofinansowanych ze środków Funduszu rozwoju
przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej;
4) określenie minimalnych standardów jakości taboru (głównie w zakresie jego
wieku), którym realizowane są przewozy o charakterze użyteczności publicznej;
5) wzmocnienie kontroli wydatkowania środków Funduszu rozwoju przewozów
autobusowych o charakterze użyteczności publicznej.
Podkreślenia wymaga jednak, że ostateczny kształt wskazanej nowelizacji zostanie
określony w przygotowanym przez Ministerstwo Infrastruktury projekcie ustawy, będącej
efektem prac Zespołu Eksperckiego do spraw przeciwdziałania wykluczeniu
komunikacyjnemu. Przedstawienia propozycji rozwiązań w tym zakresie należy
spodziewać się w I kwartale 2025 r.
Ad 3. Ostatnie posiedzenie Polsko-Słowackiej Grupy roboczej ds. transgranicznych
połączeń komunikacyjnych odbyło się w miejscowości Stara Lesna na Słowacji w dniu 15
listopada 2024 r. Udział w posiedzeniu wzięli przedstawiciele szczebli dyrektorów
i ekspertów departamentów oraz biur odpowiedzialnych za współpracę w transporcie ze
Słowacją w Ministerstwie Infrastruktury oraz Urzędach Wojewódzkich i Marszałkowskich
w Katowicach, Krakowie i Rzeszowie. Obecni byli także przedstawiciele Straży Granicznej
oraz izb handlowych pogranicza polsko-słowackiego. Po stronie słowackiej uczestniczyli
analogicznie przedstawiciele Ministerstwa Transportu oraz władz regionów:
preszowskiego oraz żylińskiego.
W toku wskazanego posiedzenia poruszono następujące zagadnienia:
1) szlaki drogowe: S1-D3, S19-R4, E77, DK87-I/68 jak i transgraniczne połączenia
autobusowe;
2) szlaki kolejowe: Katowice - Zwardoń - Zylina, Tarnów - Muszyna - Preszov,
transgraniczne połączenia kolejowe: Sanok - Medzilaborce , Muszyna - Poprad.
Zagadnienia dotyczące wspomnianych połączeń infrastrukturalnych były także
przedmiotem spotkania bilateralnego ministrów ds. transportu obu państw w Bratysławie
w dniu 22 listopada 2024 r. oraz innych spotkań bilateralnych rożnych szczebli.
Ad 4. Odnosząc się do pytania w kwestii ujednolicenia ulg w transporcie kolejowym,
drogowym i morskim, uprzejmie informuję, że obecnie realizowane są prace koncepcyjne
związane z pozyskiwaniem od przewoźników drogowych oraz operatorów (w zakresie
przewozów kolejowych) oraz marszałków województw (w zakresie przewozów
autobusowych) informacji odnośnie liczby sprzedanych biletów z ulgą ustawową
-- 2 of 4 --
3
i wynikających z tego tytułu należnej kwoty rekompensaty w podziale na poszczególne
grupy uprawnionych. Ministerstwo Infrastruktury pracuje również nad analizą
postulatów, które dotychczas wpłynęły do resortu w przedmiotowym zakresie, jak też
przygotowywaniem wstępnej propozycji możliwego docelowego kształtu obowiązującego
w Polsce systemu ulg przejazdowych.
Zmiany te będą dotyczyć systemu ulg ustawowych w przewozach drogowych i kolejowych
– z wyłączeniem komunikacji miejskiej, dla której zarówno organizatorem jak i płatnikiem
są poszczególne jednostki samorządu terytorialnego. Podmioty te samodzielnie, każdy
we własnym zakresie, określają beneficjentów, zakres i wymiar ulg, dlatego też nie wydaje
się zasadne ingerowanie na poziomie centralnym w uprawnienia samorządów do
regulowania i organizacji lokalnego publicznego transportu zbiorowego.
Odnosząc się do przewidywanej daty wprowadzenia nowych przepisów w tym zakresie,
należy zauważyć, że będzie to proces skomplikowany i wynikający z konieczności
przeprowadzenia szerokich konsultacji społecznych i uzgodnień ze wszystkimi
zainteresowanymi podmiotami i organami. Po stronie administracji będzie to wymagało
analizy potrzeb i liczebności grup pasażerów objętych wsparciem, dopracowania
mechanizmu sprawozdawczości, rozliczeń i weryfikacji udzielonych ulg przejazdowych.
Po stronie przewoźników, operatorów przewozów i organizatorów tych przewozów
będzie to natomiast wymagało dostosowania nie tylko systemów i kanałów sprzedaży
biletów, ale przede wszystkim oferty przewozowej i cenowej w oparciu o przewidywane
zmiany preferencji pasażerów wynikające z reformy systemu ulg oraz innego wolumenu
przychodów będącego konsekwencją sprzedaży biletów objętych nowym systemem ulg.
Ad 5. Ministerstwo Infrastruktury przygotowuje rozwiązania wdrażające postanowienia
rozporządzenia MMTIS (rozporządzenie 2017/1926(KE) z dnia 31 maja 2017 r.
uzupełniające dyrektywę ITS 2010/40/UE w odniesieniu do świadczenia ogólnounijnych
usług w zakresie informacji o podróżach multimodalnych znowelizowane
rozporządzeniem 2024/460).
Wkrótce powinny też rozpocząć się prace związane z implementacją dyrektywy ITS
(dyrektywa 2010/40/UE z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie ram wdrażania inteligentnych
systemów transportowych w obszarze transportu drogowego oraz interfejsów z innymi
rodzajami transportu znowelizowana dyrektywą 2023/2661/UE).
Jednym z przygotowywanych przez Ministerstwo rozwiązań mających na celu ułatwienie
dostępu do danych o rozkładach jazdy jest utworzenie w pełni funkcjonalnego Krajowego
Punktu Dostępu do danych o podróżach multimodalnych (KPD MMTIS).
Punkt ten będzie mógł spełniać rolę ogólnokrajowego systemu udostępniania danych
o rozkładach jazdy wszystkich przewoźników działających na terenie naszego kraju.
W połączeniu z planowanymi efektami implementacji dyrektywy ITS ustanawiającej ramy
cyfryzacji i dostępności danych dotyczących m.in. publicznego transportu zbiorowego,
narzędzie to zapewni kompletność i ustandaryzowanie danych, co z kolei umożliwi ich
interoperacyjność i wymianę transgraniczną.
Ad 6. Wyjaśniam, że minister właściwy do spraw transportu jako ustawowy organizator
kolejowych połączeń międzywojewódzkich i międzynarodowych zamawia pasażerskie
połączenia kolejowe o charakterze usług publicznych w oparciu o wymogi zawarte
-- 3 of 4 --
4
w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie planu
zrównoważonego rozwoju publicznego transportu zbiorowego w międzywojewódzkich
i międzynarodowych przewozach pasażerskich oraz w wojewódzkich przewozach
pasażerskich w transporcie kolejowym (Dz. U. 2020 r. poz. 2328), czyli tzw. „Planie
transportowym”. Informuję, że Plan transportowy nie przewiduje uruchamiania połączeń
do Popradu i Koszyc. Priorytetem ustalania siatki połączeń międzynarodowych jest m.in.
zapewnienie połączenia stolicy kraju ze stolicami krajów sąsiadujących z Polską oraz
wybranych dużych miast europejskich. W związku z powyższym uruchomienie połączeń
dalekobieżnych z Polski do Popradu i Koszyc w najbliższym czasie nie jest planowane.
Ad 7. Informuję, że obecnie trwają konsultacje projektu Horyzontalny Rozkład Jazdy
(opracowywanego przez Ministerstwo Infrastruktury we współpracy z CPK Sp. z o.o., PKP
PLK S.A. oraz CUPT, pod nadzorem Urzędu Transportu Kolejowego) m.in. w wymiarze
międzynarodowym, które mają doprowadzić do uzgodnienia docelowego układu
połączeń na stykach z państwami sąsiednimi, w tym Republiką Słowacką.
Zaznaczam, że kwestia połączenia Kraków – Koszyce z wykorzystaniem nowej linii Podłęże
– Piekiełko jest analizowana, niemniej zależy również od poprawy stanu infrastruktury po
stronie Słowackiej, jak również uzgodnienia modelu organizacji i finansowania pociągów.
W stosunku do ciągu Muszyna – Koszyce, korytarz przez Ostrawę i Bohumin zapewnia
połączenia międzynarodowe z Austrią, Słowacją, Węgrami oraz Czechami. Ponadto, na
całym odcinku prowadzi liniami magistralnymi, zapewniającymi obecnie bądź
w niedalekiej przyszłości osiągnięcie konkurencyjnych czasów przejazdu względem
transportu drogowego. Jest to zasadnicza przyczyna wyższego priorytetu tego kierunku.
Jednocześnie informuję, że pasażerowie podróżujący między Polską a Słowacją mogą
korzystać z bezpośrednich pociągów PKP Intercity do stolicy Słowacji, Bratysławy (pociągi
IC „Chopin” i IC „Batory”). Pociągi te uruchamiane są na zlecenie ministra właściwego do
spraw transportu na podstawie umowy o świadczenie usług publicznych zawartej z PKP
Intercity SA. Aktualne połączenia miedzy Polską a Słowacją realizowane są przez przejście
graniczne w Zebrzydowicach i Chałupkach, co zapewnia najkrótszą podróż dla pasażerów.
Z wyrazami szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
Z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
-- 4 of 4 --
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-2-1.054.16.2024
Warszawa, 06 grudnia 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 5993 Pani Poseł na Sejm RP Pauliny Matysiak w sprawie
międzynarodowych połączeń kolejowych między Polską a Słowacją oraz postulatów
dotyczących funkcjonowania transportu publicznego, poniżej przedstawiam następujące
informacje.
Ad 1. Informuję, że w dniu 2 września 2024 r. do resortu infrastruktury wpłynęła petycja
pn. „Pięć razy tak dla transportu publicznego”, natomiast w dniu 24 października 2024 r.
odpowiedź na wskazaną petycję została wysłana do Zainteresowanego na pośrednictwem
platformy ePUAP. Z propozycji zawartych w przedmiotowej petycji, w opinii resortu
infrastruktury, jako warte wdrożenia do przepisów krajowych są rozwiązania
przewidujące stworzenie jednolitej bazy przystanków wraz z obowiązkiem dostarczania
danych w formie elektronicznej oraz ustanowienie integratorów transportu publicznego,
np. na poziomie regionalnym.
Ad 2. W sierpniu br. resort infrastruktury wystąpił z prośbą do państw członkowskich Unii
Europejskiej o przekazanie informacji dotyczących przyjętych rozwiązań mających
na celu likwidację wykluczenia komunikacyjnego w tych krajach. Do dnia 18 października
2024 r. odpowiedzi na ww. pytanie przekazało 7 państw członkowskich UE (Austria,
Czechy, Dania, Estonia, Niemcy, Słowacja oraz Szwecja). W tym zakresie przykłady
austriackich i słowackich rozwiązań oraz doświadczeń w zarządzaniu autobusowych
transportem regionalnym wydają się być interesujące. Należy jednak dokonać analizy
i oceny, które rozwiązania sprawdziłyby się i są możliwe do wdrożenia w Polsce.
Z inicjatywy Ministra Infrastruktury został powołany Zespół Ekspercki do spraw
przeciwdziałania wykluczeniu komunikacyjnemu, któremu mam zaszczyt przewodniczyć.
Zadaniem Zespołu jest wypracowanie i przygotowanie regulacji prawnych, które będą
odpowiedzią na aktualne oczekiwania wszystkich podmiotów uczestniczących w rynku
drogowego transportu publicznego, w tym przede wszystkim pasażerów. Do prac Zespołu,
oprócz pracowników Ministerstwa, zaproszeni zostali przedstawiciele świata nauki,
branży przewoźników drogowych oraz reprezentanci korporacji samorządowych.
Pierwsze posiedzenie Zespołu odbyło się w dniu 30 października 2024 r.
W wyniku prac powołanego Zespołu planowane jest przygotowanie rozwiązań
legislacyjnych nowelizujących przepisy ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym
transporcie zbiorowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 2778) oraz ustawy z dnia 16 maja 2019 r .
o Funduszu rozwoju przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej
(Dz. U. z 2024 r. poz. 402), jak i innych aktów prawnych odnoszących się do publicznego
transportu zbiorowego.
-- 1 of 4 --
2
Planuje się, że ww. nowelizacja może objąć m.in.:
1) utworzenie kompletnego elektronicznego systemu przewozów pasażerskich,
w ramach którego pasażerowie będą mieli dostęp do mapy i wyszukiwarki
połączeń autobusowych i kolejowych w całym kraju;
2) wprowadzenie regionalnego integratora przewozów, w taki sposób, aby tworzył
on przemyślaną i odpowiadającą potrzebom pasażerów sieć połączeń na danym
obszarze. System ten powinien opierać się na integracji transportu autobusowego
i kolejowego. Transport autobusowy powinien zapewniać pasażerom również
możliwość dojazdu do stacji kolejowych;
3) wprowadzenie minimalnych standardów częstotliwości realizowania przewozów
w publicznym transporcie zbiorowym, w tym przewozów o charakterze
użyteczności publicznej dofinansowanych ze środków Funduszu rozwoju
przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej;
4) określenie minimalnych standardów jakości taboru (głównie w zakresie jego
wieku), którym realizowane są przewozy o charakterze użyteczności publicznej;
5) wzmocnienie kontroli wydatkowania środków Funduszu rozwoju przewozów
autobusowych o charakterze użyteczności publicznej.
Podkreślenia wymaga jednak, że ostateczny kształt wskazanej nowelizacji zostanie
określony w przygotowanym przez Ministerstwo Infrastruktury projekcie ustawy, będącej
efektem prac Zespołu Eksperckiego do spraw przeciwdziałania wykluczeniu
komunikacyjnemu. Przedstawienia propozycji rozwiązań w tym zakresie należy
spodziewać się w I kwartale 2025 r.
Ad 3. Ostatnie posiedzenie Polsko-Słowackiej Grupy roboczej ds. transgranicznych
połączeń komunikacyjnych odbyło się w miejscowości Stara Lesna na Słowacji w dniu 15
listopada 2024 r. Udział w posiedzeniu wzięli przedstawiciele szczebli dyrektorów
i ekspertów departamentów oraz biur odpowiedzialnych za współpracę w transporcie ze
Słowacją w Ministerstwie Infrastruktury oraz Urzędach Wojewódzkich i Marszałkowskich
w Katowicach, Krakowie i Rzeszowie. Obecni byli także przedstawiciele Straży Granicznej
oraz izb handlowych pogranicza polsko-słowackiego. Po stronie słowackiej uczestniczyli
analogicznie przedstawiciele Ministerstwa Transportu oraz władz regionów:
preszowskiego oraz żylińskiego.
W toku wskazanego posiedzenia poruszono następujące zagadnienia:
1) szlaki drogowe: S1-D3, S19-R4, E77, DK87-I/68 jak i transgraniczne połączenia
autobusowe;
2) szlaki kolejowe: Katowice - Zwardoń - Zylina, Tarnów - Muszyna - Preszov,
transgraniczne połączenia kolejowe: Sanok - Medzilaborce , Muszyna - Poprad.
Zagadnienia dotyczące wspomnianych połączeń infrastrukturalnych były także
przedmiotem spotkania bilateralnego ministrów ds. transportu obu państw w Bratysławie
w dniu 22 listopada 2024 r. oraz innych spotkań bilateralnych rożnych szczebli.
Ad 4. Odnosząc się do pytania w kwestii ujednolicenia ulg w transporcie kolejowym,
drogowym i morskim, uprzejmie informuję, że obecnie realizowane są prace koncepcyjne
związane z pozyskiwaniem od przewoźników drogowych oraz operatorów (w zakresie
przewozów kolejowych) oraz marszałków województw (w zakresie przewozów
autobusowych) informacji odnośnie liczby sprzedanych biletów z ulgą ustawową
-- 2 of 4 --
3
i wynikających z tego tytułu należnej kwoty rekompensaty w podziale na poszczególne
grupy uprawnionych. Ministerstwo Infrastruktury pracuje również nad analizą
postulatów, które dotychczas wpłynęły do resortu w przedmiotowym zakresie, jak też
przygotowywaniem wstępnej propozycji możliwego docelowego kształtu obowiązującego
w Polsce systemu ulg przejazdowych.
Zmiany te będą dotyczyć systemu ulg ustawowych w przewozach drogowych i kolejowych
– z wyłączeniem komunikacji miejskiej, dla której zarówno organizatorem jak i płatnikiem
są poszczególne jednostki samorządu terytorialnego. Podmioty te samodzielnie, każdy
we własnym zakresie, określają beneficjentów, zakres i wymiar ulg, dlatego też nie wydaje
się zasadne ingerowanie na poziomie centralnym w uprawnienia samorządów do
regulowania i organizacji lokalnego publicznego transportu zbiorowego.
Odnosząc się do przewidywanej daty wprowadzenia nowych przepisów w tym zakresie,
należy zauważyć, że będzie to proces skomplikowany i wynikający z konieczności
przeprowadzenia szerokich konsultacji społecznych i uzgodnień ze wszystkimi
zainteresowanymi podmiotami i organami. Po stronie administracji będzie to wymagało
analizy potrzeb i liczebności grup pasażerów objętych wsparciem, dopracowania
mechanizmu sprawozdawczości, rozliczeń i weryfikacji udzielonych ulg przejazdowych.
Po stronie przewoźników, operatorów przewozów i organizatorów tych przewozów
będzie to natomiast wymagało dostosowania nie tylko systemów i kanałów sprzedaży
biletów, ale przede wszystkim oferty przewozowej i cenowej w oparciu o przewidywane
zmiany preferencji pasażerów wynikające z reformy systemu ulg oraz innego wolumenu
przychodów będącego konsekwencją sprzedaży biletów objętych nowym systemem ulg.
Ad 5. Ministerstwo Infrastruktury przygotowuje rozwiązania wdrażające postanowienia
rozporządzenia MMTIS (rozporządzenie 2017/1926(KE) z dnia 31 maja 2017 r.
uzupełniające dyrektywę ITS 2010/40/UE w odniesieniu do świadczenia ogólnounijnych
usług w zakresie informacji o podróżach multimodalnych znowelizowane
rozporządzeniem 2024/460).
Wkrótce powinny też rozpocząć się prace związane z implementacją dyrektywy ITS
(dyrektywa 2010/40/UE z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie ram wdrażania inteligentnych
systemów transportowych w obszarze transportu drogowego oraz interfejsów z innymi
rodzajami transportu znowelizowana dyrektywą 2023/2661/UE).
Jednym z przygotowywanych przez Ministerstwo rozwiązań mających na celu ułatwienie
dostępu do danych o rozkładach jazdy jest utworzenie w pełni funkcjonalnego Krajowego
Punktu Dostępu do danych o podróżach multimodalnych (KPD MMTIS).
Punkt ten będzie mógł spełniać rolę ogólnokrajowego systemu udostępniania danych
o rozkładach jazdy wszystkich przewoźników działających na terenie naszego kraju.
W połączeniu z planowanymi efektami implementacji dyrektywy ITS ustanawiającej ramy
cyfryzacji i dostępności danych dotyczących m.in. publicznego transportu zbiorowego,
narzędzie to zapewni kompletność i ustandaryzowanie danych, co z kolei umożliwi ich
interoperacyjność i wymianę transgraniczną.
Ad 6. Wyjaśniam, że minister właściwy do spraw transportu jako ustawowy organizator
kolejowych połączeń międzywojewódzkich i międzynarodowych zamawia pasażerskie
połączenia kolejowe o charakterze usług publicznych w oparciu o wymogi zawarte
-- 3 of 4 --
4
w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie planu
zrównoważonego rozwoju publicznego transportu zbiorowego w międzywojewódzkich
i międzynarodowych przewozach pasażerskich oraz w wojewódzkich przewozach
pasażerskich w transporcie kolejowym (Dz. U. 2020 r. poz. 2328), czyli tzw. „Planie
transportowym”. Informuję, że Plan transportowy nie przewiduje uruchamiania połączeń
do Popradu i Koszyc. Priorytetem ustalania siatki połączeń międzynarodowych jest m.in.
zapewnienie połączenia stolicy kraju ze stolicami krajów sąsiadujących z Polską oraz
wybranych dużych miast europejskich. W związku z powyższym uruchomienie połączeń
dalekobieżnych z Polski do Popradu i Koszyc w najbliższym czasie nie jest planowane.
Ad 7. Informuję, że obecnie trwają konsultacje projektu Horyzontalny Rozkład Jazdy
(opracowywanego przez Ministerstwo Infrastruktury we współpracy z CPK Sp. z o.o., PKP
PLK S.A. oraz CUPT, pod nadzorem Urzędu Transportu Kolejowego) m.in. w wymiarze
międzynarodowym, które mają doprowadzić do uzgodnienia docelowego układu
połączeń na stykach z państwami sąsiednimi, w tym Republiką Słowacką.
Zaznaczam, że kwestia połączenia Kraków – Koszyce z wykorzystaniem nowej linii Podłęże
– Piekiełko jest analizowana, niemniej zależy również od poprawy stanu infrastruktury po
stronie Słowackiej, jak również uzgodnienia modelu organizacji i finansowania pociągów.
W stosunku do ciągu Muszyna – Koszyce, korytarz przez Ostrawę i Bohumin zapewnia
połączenia międzynarodowe z Austrią, Słowacją, Węgrami oraz Czechami. Ponadto, na
całym odcinku prowadzi liniami magistralnymi, zapewniającymi obecnie bądź
w niedalekiej przyszłości osiągnięcie konkurencyjnych czasów przejazdu względem
transportu drogowego. Jest to zasadnicza przyczyna wyższego priorytetu tego kierunku.
Jednocześnie informuję, że pasażerowie podróżujący między Polską a Słowacją mogą
korzystać z bezpośrednich pociągów PKP Intercity do stolicy Słowacji, Bratysławy (pociągi
IC „Chopin” i IC „Batory”). Pociągi te uruchamiane są na zlecenie ministra właściwego do
spraw transportu na podstawie umowy o świadczenie usług publicznych zawartej z PKP
Intercity SA. Aktualne połączenia miedzy Polską a Słowacją realizowane są przez przejście
graniczne w Zebrzydowicach i Chałupkach, co zapewnia najkrótszą podróż dla pasażerów.
Z wyrazami szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
Z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
-- 4 of 4 --