Interpelacja w sprawie reformy transportu publicznego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 5972
do ministra infrastruktury
w sprawie reformy transportu publicznego
Zgłaszający: Izabela Bodnar, Elżbieta Burkiewicz, Bożenna Hołownia, Rafał Kasprzyk, Barbara Okuła, Łukasz Osmalak, Ewa Schädler, Marcin Skonieczka, Piotr Paweł Strach, Ewa Szymanowska, Kamil Wnuk
Data wpływu: 04-11-2024
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się do Pana ze sprawą zgłoszoną mi przez członków inicjatywy obywatelskiej Polska-Słowacja-autobusy. Osoby te w swoich działaniach skupiają się na poruszaniu tematów transportowych, a w szczególności wykluczenia komunikacyjnego, które dotyczy około 15 milionów Polaków. Według danych UNICEF w Polsce jest ok. 50 miast powyżej 10 tys. mieszkańców, w których od 1989 r. całkowicie zlikwidowano połączenia kolejowe. Według Stowarzyszenia Ekonomiki Transportu do 20% miejscowości w Polsce nie dojeżdża transport publiczny. Drugie tyle posiada go w minimalnym zakresie (pojedyncze kursy tylko w dni nauki szkolnej).
Polska jest niechlubną „czerwoną wyspą” Unii Europejskiej pod względem dostępności transportu publicznego. Europejski standard pozamiejskiego transportu publicznego jest nie tylko w takich krajach, jak Niemcy, Austria, Holandia, Szwajcaria, Belgia, Szwecja, Norwegia, Finlandia czy Francja, ale również w państwach położonych na południe od Polski: Czechach, Słowacji i Węgrzech.
Pod koniec sierpnia 2024 r. eksperci inicjatywy obywatelskiej Polska-Słowacja-autobusy złożyli w Ministerstwie Infrastruktury petycję w sprawie reformy transportu publicznego zawierającą pięć głównych postulatów. Petycja jest dostępna pod linkiem: https://www.petycjeonline.com/transportpubliczny.
Oprócz reformy na wzór słowacki petycja zawiera postulaty możliwe do realizacji już w przyszłym roku – ujednolicenie ulg w transporcie publicznym oraz ujednolicenie bazy przystanków autobusowych celem utworzenia jednolitej wyszukiwarki połączeń komunikacyjnych. Taka wyszukiwarka od lat z powodzeniem funkcjonuje na Słowacji – to www.cp.sk.
W związku z powyższym uprzejmie proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
1. Na jakim etapie jest rozpatrywanie petycji „5 razy tak dla transportu publicznego”, złożonej przez inicjatywę obywatelską Polska-Słowacja-autobusy i które spośród zawartych w petycji postulatów są w opinii ministerstwa cenne i warte wdrożenia?
2. Jak ministerstwo ocenia słowackie i austriackie doświadczenia w zarządzaniu autobusowym transportem regionalnym i na ile te doświadczenia mogą być cenne dla Polski?
3. Kiedy i gdzie odbędzie się posiedzenie polsko-słowackiej grupy roboczej ds. transgranicznej współpracy transportowej oraz kto spośród ekspertów zostanie na nie zaproszony i jakie tematy będą poruszone?
4. Kiedy można oczekiwać konkretnych decyzji w kwestii ujednolicenia ulg w transporcie kolejowym, drogowym i wodnym i jakie są efekty dotychczasowych prac w tym kierunku?
5. Kiedy można oczekiwać konkretnych decyzji w kwestii stworzenia jednolitej bazy przystanków i utworzenia uniwersalnej wyszukiwarki połączeń komunikacyjnych wzorem www.cp.sk?
Sekretarz stanu Stanisław Bukowiec
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (10)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6722 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTD-2-1.054.21.2024
Warszawa, 26 listopada 2024
Szanowny Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 5972 grupy Posłanek i Posłów na Sejm RP: Izabeli Bodnar,
Elżbiety Burkiewicz, Bożenny Hołowni, Rafała Kasprzyka, Barbary Okuły, Łukasza
Osmalaka, Ewy Schädler, Marcina Skonieczki, Piotra Pawła Stracha, Ewy Szymanowskiej
oraz Kamila Wnuka w sprawie reformy transportu publicznego, poniżej przedstawiam
następujące informacje.
Ad 1. Informuję, że w dniu 2 września 2024 r. do resortu infrastruktury wpłynęła petycja
pn. „Pięć razy tak dla transportu publicznego”, natomiast w dniu 24 października 2024 r.
odpowiedź na tę petycję została wysłana do Zainteresowanego na pośrednictwem
platformy ePUAP.
Ad 2 i 5. W sierpniu br. resort infrastruktury wystąpił z prośbą do państw członkowskich
Unii Europejskiej o przekazanie informacji dotyczących przyjętych rozwiązań mających
na celu likwidację wykluczenia komunikacyjnego w tych krajach. Do dnia 18 października
2024 r. odpowiedzi na ww. pytanie przekazało 7 państw członkowskich UE (Austria,
Czechy, Dania, Estonia, Niemcy, Słowacja oraz Szwecja). W tym zakresie przykłady
austriackich i słowackich rozwiązań oraz doświadczeń w zarządzaniu autobusowych
transportem regionalnym wydają się być interesujące. Należy jednak dokonać analizy
i oceny, które rozwiązania sprawdziłyby się i są możliwe do wdrożenia w Polsce.
W resorcie infrastruktury został powołany Zespół Ekspercki do spraw przeciwdziałania
wykluczeniu komunikacyjnemu, na którego czele stoi Pełnomocnik Rządu ds.
przeciwdziałania wykluczeniu komunikacyjnemu. Zadaniem Zespołu jest wypracowanie
i przygotowanie regulacji prawnych, które będą odpowiedzią na aktualne oczekiwania
wszystkich podmiotów uczestniczących w rynku drogowego transportu publicznego,
w tym przede wszystkim pasażerów. Do prac Zespołu, oprócz pracowników resortu
infrastruktury, zaproszeni zostali przedstawiciele świata nauki, branży przewoźników oraz
samorządu terytorialnego. Pierwsze posiedzenie Zespołu odbyło się w dniu
30 października 2024 r., a kolejne zostało zaplanowane w pierwszym tygodniu grudnia br.
W wyniku prac powołanego Zespołu planowane jest przygotowanie rozwiązań
legislacyjnych nowelizujących przepisy ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym
transporcie zbiorowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 2778) oraz ustawy z dnia 16 maja 2019 r .
o Funduszu rozwoju przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej
(Dz. U. z 2024 r. poz. 402), jak i innych aktów prawnych odnoszących się do publicznego
transportu zbiorowego.
-- 1 of 3 --
2
Planuje się, że ww. nowelizacja może obejmować m.in. utworzenie kompletnego
elektronicznego systemu przewozów pasażerskich w ramach którego pasażerowie będą
mieli dostęp do mapy i wyszukiwarki połączeń autobusowych i kolejowych w całym kraju.
Podkreślenia wymaga jednak, że kształt wskazanej nowelizacji zostanie określony
w przygotowanym przez Ministerstwo Infrastruktury projekcie ustawy, będącej efektem
prac Zespołu Eksperckiego do spraw przeciwdziałania wykluczeniu komunikacyjnemu.
Przedstawienia propozycji rozwiązań w tym zakresie należy spodziewać się w I kwartale
2025 r.
Jednocześnie uprzejmie informuję, że działaniem wpierającym ustanowienie m.in. ram
dla stworzenia jednolitej bazy przystanków jest implementacja w prawie krajowym
postanowień Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2661 z dnia 22
listopada 2023 r. w sprawie zmiany dyrektywy 2010/40/UE w sprawie ram wdrażania
inteligentnych systemów transportowych w obszarze transportu drogowego oraz
interfejsów z innymi rodzajami transportu. Obecnie w resorcie infrastruktury trwają prace
nad wszczęciem procedury legislacyjnej projektu ustawy, poprzez wpisanie jej do Wykazu
prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów.
Ad 3. Posiedzenie Polsko-Słowackiej Grupy roboczej ds. Transgranicznych Połączeń
komunikacyjnych odbyło się 15 listopada 2024 r. w Starej Leśnej na Słowacji. Wskazane
wydarzenie po stronie polskiej było współorganizowane wraz z Ministerstwem Rozwoju
i Technologii w ramach Polsko-Słowackiej Komisji Międzyrządowej ds. Współpracy
Gospodarczej. Uczestnikami posiedzenia byli zarówno przedstawiciele szczebla
rządowego obu państw, jak również samorządowego trzech regionów polskich i dwóch
regionów słowackich leżących wzdłuż polsko-słowackiego pogranicza.
Wskazane posiedzenie grupy transportowej było okazją do kompleksowego omówienia
aktualnych zagadnień dwustronnej współpracy w obszarze infrastrukturalnym ze
szczególnym uwzględnieniem potrzeby zwiększenia przepustowości połączeń
transgranicznych. Agenda i tematy zostały wypracowane w ramach kontaktów roboczych
ze stroną słowacką. Wśród zagadnień dotyczących drogowych połączeń transgranicznych
były: S1-D3, S19-R4, DK87-I/68, E77 oraz aktualna sytuacja regionów w zakresie
kursowania autobusów transgranicznych. Tematy dotyczące połączeń kolejowych to: stan
techniczny i modernizacja szlaków: Katowice – Zwardoń – Skalite – Czadca – Żylina,
Tarnów – Muszyna – Plaveč – Preszów oraz połączenia sezonowe Sanok – Łupków –
Medzilaborce i Muszyna – Poprad.
Ad 4. Odnosząc się do pytania w kwestii ujednolicenia ulg w transporcie publicznym
(kolejowym, drogowym, wodnym), uprzejmie informuję, że obecnie realizowane są prace
koncepcyjne związane z pozyskiwaniem od przewoźników drogowych oraz operatorów
(w zakresie przewozów kolejowych) oraz marszałków województw (w zakresie
przewozów autobusowych) informacji odnośnie liczby sprzedanych biletów z ulgą
ustawową i wynikających z tego tytułu należnej kwoty rekompensaty w podziale na
poszczególne grupy uprawnionych. Ministerstwo Infrastruktury pracuje również nad
analizą postulatów, które dotychczas wpłynęły do resortu w przedmiotowym zakresie, jak
-- 2 of 3 --
3
też przygotowywaniem wstępnej propozycji możliwego docelowego kształtu
obowiązującego w Polsce systemu ulg przejazdowych.
Zmiany te będą dotyczyć systemu ulg ustawowych w przewozach drogowych i kolejowych
– z wyłączeniem komunikacji miejskiej, dla której zarówno organizatorem jak i płatnikiem
są poszczególne jednostki samorządu terytorialnego. Podmioty te samodzielnie, każdy
we własnym zakresie, określają beneficjentów, zakres i wymiar ulg, dlatego też nie wydaje
się zasadne ingerowanie na poziomie centralnym w uprawnienia samorządów do
regulowania i organizacji lokalnego publicznego transportu zbiorowego.
Łączę wyrazy szacunku
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
-- 3 of 3 --