Interpelacja w sprawie sytuacji w PGE Energia Ciepła SA Oddział w Rybniku
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 5951
do ministra przemysłu
w sprawie sytuacji w PGE Energia Ciepła SA Oddział w Rybniku
Zgłaszający: Kamil Wnuk, Piotr Paweł Strach, Łukasz Osmalak
Data wpływu: 01-11-2024
Szanowna Pani Minister,
w ostatnim miesiącu pracownicy PGE Energia Ciepła SA Oddział w Rybniku otrzymali informację o szybkim zakończeniu pracy elektrowni, co ma nastąpić najpóźniej w sierpniu 2026 roku. Obecny zarząd elektrowni obiecywał kontynuację pracy zakładu do roku 2030 (a nawet do 2035 r.). Jest to złamanie umowy społecznej, której 9. punkt brzmi: „Strony ustaliły, że funkcjonowanie ER w oparciu o węgiel kamienny będzie zapewnione do 2030 roku. W 2029 roku dokonana zostanie analiza możliwości dalszego funkcjonowania elektrowni“. W wyniku ww. decyzji pracę straci 500 pracowników bezpośrednio zatrudnionych w zakładzie. Nowy blok gazowy zostanie otwarty dopiero w 2027 – a pracę w nim znajdzie maksymalnie 60 osób, więc nie poprawi to sytuacji. Z 500 energetyków tylko 100 jest w okresie przedemerytalnym. Pozostałe 400 osób martwi się o swój los. Wielu z nich pracowało w elektrowni przez całe swoje życie. Poza tym trzeba zaznaczyć, iż elektrownia jest zakładem miastotwórczym. A zatem po jej zamknięciu pracę stracą nie tylko jej bezpośredni pracownicy, ale także ci, którzy są zatrudnieni w firmach z nią związanych. To jest kilka tysięcy pracowników w około 15 firmach. Są to miejsca takie jak np. basen fundacji Elektrowni Rybnik. Znaczna część pracowników elektrowni oraz firm od niej zależnych jest w wieku mniej więcej 50 lat. Z jednej strony nie są objęci ochroną przedemerytalną – więc nie otrzymają emerytur ani innych świadczeń, a z drugiej strony – są zbyt sędziwi, aby się przebranżowić i znaleźć zatrudnienie na tzw. wolnym rynku.
Poza tym elektrownia jest jedynym źródłem ciepła dla dzielnicy Rybnicka Kuźnia. Mieszka tam około pół tysiąca ludzi. Obecnie osiedle to nie ma żadnego połączenia z jakąkolwiek inną ciepłownią i dlatego zaprzestanie produkcji ciepła w elektrowni w sierpniu 2026 spowodowałoby, że mieszkańcy Rybnickiej Kuźni byliby pozbawieni dostępu do ogrzewania co najmniej w sezonie grzewczym 2026/2027, jeśli nie dłużej.
Władze nie przedstawiły żadnego planu zagospodarowania elektrowni po jej zamknięciu, dlatego skutki tego wydarzenia będą tragiczne nie tylko dla energetyków, ale dla i całego miasta Rybnika. Zarząd elektrowni nie podjął żadnego dialogu ze stroną społeczną. Informację o zamknięciu zakładu utrzymywano w tajemnicy tak długo, jak tylko się dało. Nie przekazano jej podczas bezpośredniego spotkania z pracownikami, tylko za pomocą wiadomości SMS rozesłanej do kadry kierowniczej.
Proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:
Czy jest możliwość zatrzymania realizacji decyzji zamknięcia PGE Energia Ciepła SA Oddział w Rybniku, uwzględniając powziętą wcześniej umowę społeczną i dobro pracowników?
Czy jest możliwość stworzenia zabezpieczenia dla pracowników elektrowni, którzy utracą swoje miejsca pracy?
Sekretarz stanu Robert Kropiwnicki
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6281 znakówwww.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.309.2024
IK: 1036578
Warszawa, 21 listopada 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelacje nr K10INT5950 oraz K10INT5951, Panów Kamila Wnuka,
Piotra Pawła Stracha oraz Łukasza Osmalaka, Posłów na Sejm RP z dnia 7 listopada 2024 r.
uprzejmie informuję, że Ministerstwo Aktywów Państwowych wystąpiło do Zarządu spółki
PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. (dalej również: PGE lub Spółka) z prośbą
o przedstawienie stanowiska w przedmiotowej sprawie.
Z wyjaśnień otrzymanych z PGE wynika, iż prowadzone obecnie przez PGE Górnictwo
i Energetyka Konwencjonalna S.A. (dalej: PGE GiEK S.A.) działania są kontynuacją
formalnego procesu zapoczątkowanego przez poprzedni Zarząd tej spółki, który pismem
z dnia 30 grudnia 2020 r. poinformował Prezesa Zarządu Polskich Sieci
Elektroenergetycznych S.A. (dalej: PSE S.A. lub OSP) o zamiarze wyłączenia w przyszłości
z eksploatacji bloków energetycznych Elektrowni Rybnik (w piśmie wskazywano na datę
31 grudnia 2023 r.).
W konsekwencji powyższych działań, spółka PGE GiEK S.A. zgłosiła do Prezesa Urzędu
Regulacji Energetyki zamiar zaprzestania prowadzenia z dniem 31 grudnia 2025 r.
działalności w zakresie wytwarzania energii elektrycznej. Pismem z dnia 6 sierpnia 2024 r.
termin zaprzestania działalności koncesjonowanej w zakresie wytwarzania oraz przesyłania
i dystrybucji ciepła określono na dzień 31 sierpnia 2026 r. PGE GiEK S.A. biorąc jednak pod
uwagę obowiązujące umowy na dostawy ciepła, te obowiązują do końca czerwca 2027 r.,
zadeklarowała, że do momentu ich wygaśnięcia Elektrownia Rybnik będzie dostarczać
ciepło za pomocą wytwornic pary i alternatywnie kotłów wodnych (mobilnych).
Spółka PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. (dalej: Spółka lub PGE) przekazała informacje,
iż wskaźnik wykorzystania mocy zainstalowanej w Elektrowni Rybnik, składającej się
z 4 bloków o łącznej mocy osiągalnej 900 MWe, za 2023 wynosił niecałe 25%, co świadczy
o szczytowym charakterze pracy na potrzeby Krajowego Systemu Elektroenergetycznego.
W ostatnich latach zauważalny jest trend spadkowy, z uwagi m.in. na przyrost mocy
z odnawialnych źródeł energii, a także uruchamiane elektrownie gazowe, tym samym
spodziewane wykorzystanie bloków węglowych w Elektrowni Rybnik będzie na jeszcze
niższym, niż dotychczas poziomie. Ponadto Elektrownia Rybnik przy obecnych cenach
energii elektrycznej oraz kosztach związanych z zakupem paliwa i uprawnień do emisji CO2
nie pokrywa kosztów zmiennych swojej działalności, nie wspominając o kosztach stałych
i nakładach inwestycyjnych związanych z jej funkcjonowaniem.
Spółka podkreśliła, iż w Rybniku w trakcie budowy jest nowy blok gazowo-parowy o mocy
prawie 900 MWe. Rozpoczęcie produkcji energii elektrycznej z nowego bloku w ramach
prac rozruchowych przewidziane jest na II połowę 2026 r., a komercyjna praca od stycznia
2027 r. Budowa bloku w Rybniku to nie tylko wzmocnienie stabilności systemu
elektroenergetycznego, ale również zapewnienie nowych miejsc pracy i pozytywny wpływ
na lokalną gospodarkę zarówno w trakcie budowy jak i później w trakcie eksploatacji.
Odnosząc się do kwestii porozumienia pomiędzy Rządem, a Stroną Społeczną, na podstawie
którego została podpisana umowa społeczna dotycząca transformacji sektora górnictwa
-- 1 of 2 --
węgla kamiennego oraz wybranych procesów transformacji województwa śląskiego stroną
cytowanego porozumienia, zawartego we wrześniu 2020 r., nie była Grupa PGE oraz spółka
PGE GiEK S.A., do której należy obecnie Elektrownia Rybnik. Dotyczy to również
wynikającej z tego porozumienia umowy społecznej zawartej w maju 2021 roku. Umowę
społeczną podpisali przedstawiciele strony rządowej, związków zawodowych oraz zarządy
spółek górniczych.
Warto podkreślić, o czym wspomniano powyżej, że kilka miesięcy po zawarciu
porozumienia, w grudniu 2020 roku ówczesny Zarząd PGE GiEK S.A. poinformował prezesa
Polskich Sieci Elektroenergetycznych o zamiarze wyłączenia z eksploatacji bloków
energetycznych Elektrowni Rybnik z końcem roku 2023, ze względu na warunki techniczno-
ekonomiczne.
Biorąc pod uwagę fakt, że Grupa Kapitałowa PGE jest odpowiedzialnym pracodawcą i zależy
jej na wspieraniu lokalnych społeczności, aktualnie są prowadzone prace koncepcyjne
w zakresie wykorzystania mocy przyłączeniowej do Krajowego Systemu
Elektroenergetycznego wyłączonych już z eksploatacji oraz istniejących bloków Elektrowni
Rybnik celem przyszłej zabudowy jednostek magazynowania energii lub odnawialnych
źródeł wytwórczych.
Dodatkowo Spółka poinformowała, że w ramach segmentu PGE Górnictwo i Energetyka
Konwencjonalna S.A. prowadzone są rozmowy z reprezentującą pracowników Stroną
Społeczną, tak by wypracować jak najlepsze rozwiązania. Pracownicy Elektrowni Rybnik
zostali objęci przepisami ustawy z dnia 17 sierpnia 2023 roku o osłonach socjalnych dla
pracowników sektora elektroenergetycznego i branży górnictwa węgla brunatnego, która
gwarantuje dodatkowe zabezpieczenia na okoliczność transformacji energetycznej.
Ponadto w ramach Grupy Kapitałowej PGE planowane jest zatrudnienie obecnych
pracowników Elektrowni do pracy w innych segmentach działalności, w tym: wytwarzanie
energii elektrycznej i ciepła, dystrybucja energii elektrycznej czy też segment budowlany
dot. sieci trakcyjnych. PGE chce by wyłączenie z eksploatacji Elektrowni Rybnik w jak
najmniejszym stopniu dotknęło pracowników, a cały proces był prowadzony przy
zapewnieniu otwartego i transparentnego dialogu wszystkich zainteresowanych stron.
Jednocześnie informuję, iż dnia 7 listopada 2024 r., w Urzędzie Miasta w Rybniku, odbyło
się spotkanie przedstawicieli Grupy PGE, miasta Rybnika i spółki PGNiG TERMIKA (Grupa
ORLEN) w ramach zespołu pracującego nad zapewnieniem ciągłości dostaw energii i ciepła
dla odbiorców zasilanych obecnie z rybnickiej elektrowni. Głównym wnioskiem płynącym
z prac zespołu jest brak ryzyka przerwania dostaw energii i ciepła dla mieszkańców.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Robert Kropiwnicki
sekretarz stanu
dokument podpisany elektronicznie
1036578.3731487.2978491
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --