Interpelacja w sprawie wykorzystania środków z KPO na poprawę dostępności i jakości leczenia onkologicznego w Polsce
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 5852
do ministra zdrowia
w sprawie wykorzystania środków z KPO na poprawę dostępności i jakości leczenia onkologicznego w Polsce
Zgłaszający: Anna Gembicka, Jarosław Sachajko
Data wpływu: 28-10-2024
Szanowna Pani Minister,
w związku z obecnymi problemami związanymi z finansowaniem ochrony zdrowia, należy szczególnie podkreślić, że każda możliwość pozyskania środków chociażby na nowoczesny sprzęt, jest niezwykle ważna. W tym kontekście szczególne znaczenie ma właściwe wykorzystanie środków z Krajowego Planu Odbudowy.
W poprzedniej kadencji zostały przyjęte takie dokumenty jak ustawa o Krajowej Sieci Onkologicznej oraz ustawa o Narodowej Strategii Onkologicznej. Wszyscy zdajemy sobie sprawę jak ważne jest zapewnienie dostępu do właściwego leczenia i poprawienie jakości życia pacjentów onkologicznych.
Radioterapia odgrywa kluczową rolę w leczeniu nowotworów, jednak sektor ten w Polsce boryka się z poważnymi wyzwaniami. W wielu obszarach Polski występują "białe plamy" w dostępie do radioterapii, zmuszając pacjentów do pokonywania znacznych odległości w celu uzyskania niezbędnego leczenia. Brakuje również odpowiedniej jakości sprzętu i wykwalifikowanego personelu, co wydłuża czas oczekiwania na leczenie i może negatywnie wpływać na rokowania pacjentów.
Wyrównanie szans w terapii onkologicznej (obejmującej chirurgię, farmakoterapię i radioterapię) między Polską a pozostałymi 26 krajami UE jest kwestią o fundamentalnym znaczeniu dla zdrowia publicznego.
W związku z powyższym, zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
1. Jakie konkretne działania planuje podjąć ministerstwo, aby wykorzystać środki z KPO do realizacji celów Narodowej Strategii Onkologicznej, w szczególności w zakresie wyrównania dostępu do nowoczesnej radioterapii w całym kraju?
2. W jaki sposób ministerstwo zamierza rozwiązać problem niedoboru wysokiej jakości sprzętu do radioterapii oraz wykwalifikowanego personelu? Czy przewidziane są specjalne programy szkoleniowe lub zachęty finansowe ze środków KPO?
3. Jak ministerstwo planuje wykorzystać środki z KPO, aby kontynuować i rozwijać inicjatywy takie jak Krajowa Sieć Onkologiczna? Proszę o przedstawienie konkretnych planów integracji tych projektów z nowymi inwestycjami.
4. Jakie kryteria będą stosowane przy rozdziale środków z KPO na inwestycje w poszczególnych regionach, biorąc pod uwagę różnice w dostępie do radioterapii między Polską a innymi krajami UE?
5. W jaki sposób ministerstwo zamierza monitorować i zapewnić efektywne wykorzystanie środków z KPO w onkologii? Czy planowane jest powołanie specjalnego zespołu nadzorującego te inwestycje?
Oczekuję szczegółowych odpowiedzi na postawione pytania oraz deklaracji kontynuacji i rozwijania pozytywnych zmian wprowadzonych w dziedzinie onkologii. Poprawa dostępu do nowoczesnej radioterapii i ogólnie leczenia onkologicznego powinna być priorytetem w planach wykorzystania środków z KPO.
Z wyrazami szacunku
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 3 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
13801 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
OIIS.050.10.2024.MJ
Warszawa, 26 listopada 2024 z upoważnienia Ministra Zdrowia
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: zasad ubiegania się o dofinansowanie w ramach Krajowego Planu Odbudowy
i Zwiększenia Odporności
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 5852 Pani Poseł Anny Gembickiej oraz Pana Posła
Jarosława Sachajko w sprawie wykorzystania środków z Krajowego Planu Odbudowy
i Zwiększenia Odporności (KPO) na poprawę dostępności i jakości leczenia onkologicznego
w Polsce, proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Przyjęcie ustawy o Krajowej Sieci Onkologicznej podczas poprzedniej kadencji Sejmu, z
uwagi na brak aktów wykonawczych oraz strukturę KPO, nie pozwalało na uruchomienie
przez Komisję Europejską środków na obszar onkologii z Krajowego Planu Odbudowy.
Jeszcze w grudniu 2023 r. ww. fundusze były zablokowane.
W 2024 r., w ramach rewizji KPO, Ministerstwo Zdrowia wynegocjowało z Komisją
Europejską wprowadzenie do KPO dodatkowego kamienia milowego, który dotyczył
bezpośrednio inwestycji w obszarze onkologii. Ponadto, Minister Zdrowia, pani Izabela
Leszczyna wydała również akty wykonawcze, w tym w szczególności,
Rozporządzenie
Ministra Zdrowia z dnia 3 lipca 2024 r. w sprawie szczegółowych kryteriów warunkujących
przynależność podmiotu wykonującego działalność leczniczą do poziomu zabezpieczenia
opieki onkologicznej Krajowej Sieci Onkologicznej Specjalistyczny Ośrodek Leczenia
Onkologicznego Dz.U. 2024 poz. 1008 (kamień milowy D9G w powiązaniu z Zarządzeniem
Prezesa NFZ),
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 10 września 2024 r. w sprawie
wykazu Wojewódzkich Ośrodków Monitorujących Dz.U. 2024 poz. 1347 (kamień milowy
D7G) oraz 9 obwieszczeń w sprawie kluczowych zaleceń w zakresie opieki onkologicznej
dotyczących organizacji i postępowania klinicznego dla danego typu nowotworu. Powyższe
działania podejmowane przez MZ w 2024 r. pozwoliły na odblokowanie środków z KPO i
uruchomienie naboru na inwestycje w obszarze onkologii (wartość alokacji 5,2 mld).
W odpowiedzi na pytanie dotyczące działań podejmowanych przez MZ w celu
wykorzystania środków KPO na potrzeby realizacji celów Narodowej Strategii
Onkologicznej (NSO) oraz w nawiązaniu do pytania odnośnie problemu niedoboru wysokiej
jakości sprzętu do radioterapii oraz wykwalifikowanego personelu informujemy, że
Ministerstwo Zdrowia, w ramach komponentu D KPO –„Efektywność, dostępność i jakość
ochrony zdrowia” będzie realizować inwestycję D1.1.1 Rozwój i modernizacja
infrastruktury centrów opieki wysokospecjalistycznej i innych podmiotów leczniczych, w
ramach której w dniach od 17.10.2024 r. do 2.12.2024 r. przeprowadzany jest nabór
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
wniosków o objęcie wsparciem przedsięwzięć dotyczących poprawy dostępu i jakości
opieki onkologicznej.
W ramach tej inwestycji do wykorzystania w okresie do 30 czerwca 2026 r. przeznaczone
zostało 5,2 mld zł.
Środki te będą mogły zostać wykorzystane na budowę, przebudowę lub doposażenie
infrastruktury podmiotów leczniczych udzielających świadczeń w zakresie onkologii,
zakwalifikowanych do Krajowej Sieci Onkologicznej (KSO) (SOLO I, SOLO II, SOLO III).
Zgodnie z Art. 6,7 oraz 8 ustawy z dnia 9 marca 2023 r. o Krajowej Sieci Onkologicznej we
wszystkich szpitalach należących do SOLO realizowane są świadczenia opieki zdrowotnej
w zakresie radioterapii onkologicznej.
Inwestycja D1.1.1 umożliwia wsparcie zakupu wysokiej jakości sprzętu, w tym również do
radioterapii, ponieważ zgodnie z § 6 ust. 1 Regulaminu wyboru przedsięwzięć
„przedmiotem i celem naboru, są działania polegające na rozwoju i modernizacji
infrastruktury szpitali (należących do KSO) i działających w ich strukturze ośrodków
kooperacyjnych, które wpisują się w następujące obszary:
a) zakup lub modernizacja urządzeń i wyrobów medycznych niezbędnych do realizacji
świadczeń w zakresie diagnostyki i leczenia onkologicznego
lub
b) inwestycje w infrastrukturę budowlaną szpitali, obejmujące:
I. modernizację, polegającą na wykonywaniu następujących robót budowlanych takich jak:
przebudowa, rozbudowa, nadbudowa, remont oraz innych prac, które nie stanowią robót
budowlanych w rozumieniu ustawy Prawo budowlane prowadzących do modernizacji
obiektów budowlanych niezbędnych do realizacji świadczeń w zakresie diagnostyki
i leczenia onkologicznego
lub
II. w uzasadnionych przypadkach budowę nowej infrastruktury podmiotów leczniczych
niezbędnej do realizacji świadczeń w zakresie diagnostyki i leczenia onkologicznego.”
W wykazie rekomendowanych wyrobów medycznych i wyposażenia – Załącznik nr 2.2.a
do Szczegółowych warunków uznania wydatków za kwalifikowalne punkt C
„Wykaz
rekomendowanych wyrobów medycznych i wyposażenia właściwy dla SOLO III” pod
numerem 2 wymieniono sprzęt kluczowy oraz sprzęt wspomagający mający zastosowanie
w radioterapii.
W ramach przedmiotowej inwestycji przewidziano możliwość pokrycia kosztów wsparcia
uczestników projektu, w tym kosztów szkoleń i edukacji.
W rozdziale 2 lit. A załącznika nr 2.2 do Regulaminu (Szczegółowe warunki uznania
wydatków za kwalifikowalne) w punkcie 8
Koszty wsparcia uczestników projektu (
koszty
szkoleń i edukacji) wskazano, że „Kwalifikowalne są wydatki związane z przeprowadzeniem
szkoleń dla personelu obsługującego infrastrukturę oraz sprzęt i aparaturę medyczną
zakupioną w ramach przedsięwzięcia oraz koszty edukacyjne związane z wdrażaniem
nowych technologii lub procesów. Wydatki na szkolenia i edukację nie mogą wynosić więcej
niż 200 tys. zł.”
Wszystkie te działania służą realizacji celów NSO. KSO to jedna z najważniejszych inicjatyw
NSO, więc inwestycja polegająca na budowie, przebudowie lub doposażeniu infrastruktury
podmiotów leczniczych udzielających świadczeń w zakresie onkologii, zakwalifikowanych
do (KSO) jest istotnym elementem wdrażania NSO.
Ponadto, informujemy, że obecnie planowane są prace (w porozumieniu z członkami
Krajowej Rady Onkologicznej) nad ogłoszeniami konkursowymi na 2025 r. w ramach
realizacji zadań NSO w zakresie potrzeb zakupów sprzętowych czy też infrastrukturalnych,
tak aby stanowiły one uzupełnienie działań prowadzonych w ramach KPO.
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Wskazać jednocześnie należy, że począwszy od 2020 r. w ramach NSO corocznie
dokonywane sią inwestycje w radioterapię poprzez zakup nowoczesnych akceleratorów
(niskoenergetycznych i wysokoenergetycznych), aparatów HDR do brachyterapii (zgodnie z
mapami potrzeb zdrowotnych) poprzez wymianę ponad 10-letnich wyeksploatowanych
sprzętów oraz systemów planowania radioterapii (lub jego nowych wersji, dodatkowych
funkcjonalności do posiadanego systemu wraz z niezbędnym sprzętem), doposażenia stacji
planowania (w tym zakup nowych wersji) oraz doposażenia akceleratorów (nowe
funkcjonalności umożliwiające realizację nowych technik leczenia oraz precyzyjne
monitorowanie obszaru napromieniania).
Wsparcie to ma istotny wpływ na utrzymanie właściwego dostępu do najnowszych
osiągnięć technicznych i technologicznych w zakresie leczenia chorób nowotworowych.
Zapewnia unowocześniony, całościowy proces leczenia promieniowaniem jonizującym na
zaawansowanym technologicznie sprzęcie, co przekłada się na bezpieczne leczenie
radioterapeutyczne pacjentów onkologicznych oraz zapewnia poprawę skuteczności
leczenia. W aspekcie długofalowym ww. inwestycje przyczynią się do poprawy skuteczności
leczenia pacjentów onkologicznych,.
Odnosząc się do pytania dotyczącego wykorzystania środków KPO dla kontynuowania i
rozwijania inicjatyw takich jak KSO, informujemy, że inwestycje w KPO zostały już
określone i zostaną rozdysponowane zgodnie z przyjętymi podziałami.
Inwestycja KPO D1.1.1
Rozwój i modernizacja infrastruktury centrów opieki
wysokospecjalistycznej i innych podmiotów leczniczych wspiera szpitale działające w
strukturze KSO, a zgodnie z zapisami Regulaminu wyboru przedsięwzięć alokacja
finansowa ze środków KPO na nabór przedsięwzięć z zakresu onkologii w ramach tej
inwestycji wynosi ogółem 5 192 273 861 złotych.
Środki otrzymają podmioty zakwalifikowane do poszczególnych poziomów SOLO, co
wynika wprost z Regulaminu wyboru przedsięwzięcia. Wnioskodawca musi spełniać
następujące warunki:
a) jest podmiotem leczniczym wykonującym działalność leczniczą w rodzaju
świadczenia szpitalne w zakładzie leczniczym w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 9
ustawy o działalności leczniczej, udzielający świadczeń opieki zdrowotnej ze
środków publicznych.
b) został zakwalifikowany do poziomu Specjalistycznego Ośrodka Leczenia
Onkologicznego (SOLO) w ramach Krajowej Sieci Onkologicznej - według stanu na
dzień zakończenia naboru wniosków w przedmiotowym konkursie.
Regulamin wyboru przedsięwzięcia określa maksymalną wartość kosztów
kwalifikowalnych, która nie może przekroczyć: 60 000 000 netto - w przypadku SOLO I, 80
000 000 netto - w przypadku SOLO II, 125 000 000 netto - w przypadku SOLO III.
Dofinansowanie dostępne w ramach inwestycji D1.1.1 zostanie przeznaczone na
inwestycje sprzętowe i budowlano-remontowe (związane z udzielaniem świadczeń
onkologicznych).
W nawiązaniu do pytania odnoszącego się do kryteriów stosowanych przy podziale
środków z KPO na inwestycje w poszczególnych regionach, pragniemy zaznaczyć, że środki
KPO są przeznaczone dla szpitali w KSO w ramach reformy D1.1
Zwiększenie
efektywności, dostępności i jakości świadczeń zdrowotnych. Ramy wdrażania realizacji
inwestycji określone są przy pomocy kamieni milowych, wśród których istotne z punktu
widzenia KSO mają następujące:
D10G - aktualny nabór wniosków dla szpitali należących do KSO oraz
współpracujących z nimi ośrodków opieki ambulatoryjnej w strukturze tych
szpitali,
D13 G - szpitale z nowym sprzętem medycznym zakupionym w związku z ich
restrukturyzacją lub ich wprowadzeniem do KSO,
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
D14 G – szpitale z rozbudowaną infrastrukturą w związku z ich restrukturyzacją
lub ich wprowadzeniem do KSO.
W przypadku inwestycji D1.1.1. nie występuje kryterium oparte na podziale terytorialnym.
Inwestycja jest skierowana do podmiotów leczniczych z całej Polski. Podstawowym
warunkiem dla możliwości ubiegania się o środki w ramach inwestycji D1.1.1 jest
kwalifikowanie się podmiotu do odpowiedniego poziomu SOLO.
Wymagania, jakie musi spełniać placówka, aby zostać zakwalifikowana do odpowiedniego
poziomu SOLO określone zostały w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 3 lipca 2024 r.
i przedstawiają się następująco:
I poziom - Specjalistyczny Ośrodek Leczenia Onkologicznego SOLO I realizujący co
najmniej jeden obszar leczenia onkologicznego (chemioterapia, leczenie zabiegowe,
radioterapia);
II poziom – Specjalistyczny Ośrodek Leczenia Onkologicznego SOLO II realizujący co
najmniej dwa obszary leczenia onkologicznego (chemioterapia, leczenie zabiegowe,
radioterapia);
III poziom – Specjalistyczny Ośrodek Leczenia Onkologicznego SOLO III realizujący
wszystkie trzy obszary leczenia onkologicznego (chemioterapia, leczenie zabiegowe,
radioterapia).
W nawiązaniu do ostatniego pytania, dotyczącego monitorowania i zapewnienia
efektywnego wykorzystania środków z KPO w onkologii, pragniemy poinformować, że
monitorowanie postępu realizacji każdego przedsięwzięcia będzie prowadzone przez
Ministerstwo przede wszystkim zgodnie z Wytycznymi w zakresie sprawozdawczości i
monitorowania w ramach planu rozwojowego współfinansowanego ze środków
Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności oraz zapisami umów o objęcie
przedsięwzięć wsparciem.
W trakcie realizacji przedsięwzięcia podmiot realizujący przedsięwzięcie w ramach KPO
zobowiązany jest nie rzadziej niż raz na 3 miesiące wykazać osiągnięcie ustalonych
wskaźników realizacji oraz postępu finansowego za pomocą odpowiedniego formularza
sprawozdawczego. Ministerstwo będzie weryfikowało postęp rzeczowy i finansowy w
kontekście ustalonych dla przedsięwzięć harmonogramów. W przypadku zagrożeń
realizacji podejmowane będą dodatkowe formy monitorowania oraz kontroli działań
podmiotów realizujących przedsięwzięcia.
Ponadto zgodnie z § 8 pkt 15 „W przypadku, gdy zakupiony w ramach umowy sprzęt lub
aparatura medyczna rozumiana jako wyrób medyczny określony w art. 2 pkt 1
rozporządzenia Parlamentu Europejskiego I Rady (UE) 2017/745 z dnia 5 kwietnia 2017 r.
w sprawie wyrobów medycznych, zmiany dyrektywy 2001/83/WE, rozporządzenia (WE) nr
178/2002 i rozporządzenia (WE) nr 1223/2009 oraz uchylenia dyrektyw Rady
90/385/EWG i 93/42/EWG ujęty jest w wykazie sprzętu lub aparatury medycznej
wysokospecjalistycznej o wartości początkowej powyżej 100 tys. złotych z uwzględnieniem
wskaźników wykorzystania wysokospecjalistycznej aparatury medycznej, stanowiący
załącznik nr 4.8 do Umowy, OOW zobowiązany jest do przekazywania ministrowi
właściwemu ds. zdrowia w okresie 5 lat od uruchomienia sprzętu lub aparatury medycznej,
informacji dotyczącej jej wykorzystania za dany rok kalendarzowy…”.
W każdym momencie realizacji przedsięwzięcia oraz w okresie 5 lat po zakończeniu,
rozwiązaniu lub wygaśnięciu umowy o objęcie wsparciem przedsięwzięcia, Ministerstwo
może przeprowadzić kontrole wykonywania zadań określonych umową oraz trwałości
przedsięwzięcia na podstawie zasad określonych w ustawie o zasadach prowadzenia
polityki rozwoju.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 5 of 5 --