Interpelacja w sprawie jednorazowych urządzeń elektrycznych i elektronicznych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 5839
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie jednorazowych urządzeń elektrycznych i elektronicznych
Zgłaszający: Agnieszka Hanajczyk
Data wpływu: 28-10-2024
Szanowna Pani Ministro,
przed dniem Wszystkich Świętych w wielu gminach i zarządach cmentarzy pojawiają się dyskusje o odpadach.
W październiku i listopadzie pojawia się tam kilkakrotnie więcej odpadów niż przez resztę roku razem wziętą. Najgorzej, że te odpady, w skali kraju to dziesiątki tysięcy ton, a całorocznie już na pewno ponad sto tysięcy ton, to odpady zmieszane wszystkich frakcji – od bio z kwiatów żywych poprzez szkło zanieczyszczone ze zniczy, plastik, parafinę, metale. Tu najbardziej pomocna w okiełznaniu tego problemu powinna być świadomość konsumencka i wybieranie najbardziej neutralnej dla środowiska opcji.
Mój niepokój jednak wzbudza coraz większa popularność i powszechność zniczy elektrycznych, jednorazowych, z baterią. Ten odpad w sporych ilościach, a z tym mamy do czynienia, patrząc na efekt skali dla naszej kultury pamięci o przodkach, stanowi frakcję bardzo niepożądaną w odpadach zmieszanych.
Czy ministerstwo zna lub w kontakcie z innymi instytucjami może uzyskać wiedzę co do rzeczywistej skali produkcji i sprzedaży zniczy elektrycznych?
Czy z punktu widzenia recyclingu odpadów baterie, szczególnie w rozmiarach od AG1 do AG13, są odpadem problematycznym?
Warto zauważyć, że wiele tanich zabawek, „jednorazówek” popularnych na jarmarcznych stoiskach i jako dodatek do czasopism dziecięcych, także zawiera takie bateryjki.
Z dużą dozą prawdopodobieństwa można przyjąć, że spora część z nich nie trafia do elektroodpadów.
Jaki jest pogląd ministerstwa w tej sprawie?
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5511 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Podsekretarz Stanu
Anita Sowińska
DGO-OP.050.44.2024.MD
3469515.13711755.11084475
Warszawa, 18-11-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację pani Posłanki Agnieszki Hanajczyk z dnia 4 listopada 2024 r.
w sprawie jednorazowych urządzeń elektrycznych i elektronicznych (znak: K10INT5839),
przekazuję poniższe informacje.
Zgodnie z ustawą z dnia 11 września 2015 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym
i elektronicznym (Dz. U. z 2024 r. poz. 573) zwaną dalej „ustawą”, wyszczególnione zostały
poniższe grupy sprzętu:
1. Sprzęt działający na zasadzie wymiany temperatury.
2. Ekrany, monitory i sprzęt zawierający ekrany o powierzchni większej niż 100 cm2.
3. Lampy.
4. Sprzęt wielkogabarytowy, którego którykolwiek z zewnętrznych wymiarów
przekracza 50 cm, w szczególności: urządzenia gospodarstwa domowego, sprzęt
informatyczny i telekomunikacyjny, sprzęt konsumencki, oprawy oświetleniowe,
sprzęt do odtwarzania dźwięku lub obrazu, sprzęt muzyczny, narzędzia elektryczne
i elektroniczne, zabawki, sprzęt rekreacyjny i sportowy, wyroby medyczne,
przyrządy stosowane do monitorowania i kontroli, automaty wydające, sprzęt do
wytwarzania prądów elektrycznych. Niniejsza grupa nie obejmuje sprzętu ujętego w
grupach sprzętu nr 1-3.
5. Sprzęt małogabarytowy, którego żaden z zewnętrznych wymiarów nie przekracza
50 cm, w szczególności: urządzenia gospodarstwa domowego, sprzęt konsumencki,
oprawy oświetleniowe, sprzęt do odtwarzania dźwięku lub obrazu, sprzęt muzyczny,
narzędzia elektryczne i elektroniczne, zabawki, sprzęt rekreacyjny i sportowy,
wyroby medyczne, przyrządy stosowane do monitorowania i kontroli, automaty
wydające, sprzęt do wytwarzania prądów elektrycznych. Niniejsza grupa nie
obejmuje sprzętu ujętego w grupach sprzętu nr 1-3 i 6.
6. Małogabarytowy sprzęt informatyczny i telekomunikacyjny, którego żaden
z zewnętrznych wymiarów nie przekracza 50 cm.
Dane dotyczące ilości zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego gromadzone są
zgodnie z wyżej wskazanym podziałem. Podane grupy sprzętu nie przewidują osobnej grupy
dla odpadów w postaci zniczy elektrycznych, są one zaliczane do grupy 5.
Jednocześnie informuję, że oprócz ww. podziału dla sprzętu, odpady klasyfikowane są
zgodnie z rozporządzeniem Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu
odpadów (Dz. U. poz. 10).
-- 1 of 2 --
Katalog odpadów nie przewiduje osobnego kodu dla odpadów w postaci zniczy
elektrycznych. W związku z powyższym ewidencja odpadów oraz sprawozdawczość,
prowadzona dla kodów odpadów określonych w ww. rozporządzeniu, nie przewiduje
raportowania tak szczegółowych danych, umożliwiających wyszczególnienie masy
odebranych/zebranych odpadów w postaci zniczy elektrycznych. W związku z tym,
Ministerstwo Klimatu i Środowiska (MKiŚ) nie dysponuje również informacjami na temat
skali produkcji i sprzedaży zniczy elektrycznych.
Baterie guzikowe zawierają metale ciężkie, które są toksyczne i mogą zanieczyszczać
środowisko. Dlatego tak ważne jest ich odpowiednie zbieranie poza systemem odbioru
odpadów komunalnych oraz przetwarzanie w wyspecjalizowanych zakładach.
Użytkownik, chcąc pozbyć się zużytego sprzętu elektrycznego lub elektronicznego, jest
zobowiązany do oddania go do punktu zbierania zużytego sprzętu. Zgodnie z art. 37 ustawy
każdy sklep ze sprzętem ma obowiązek przyjmować zużyty sprzęt bez pobierania opłat, o ile
zużyty sprzęt jest tego samego rodzaju i pełnił te same funkcje co sprzęt sprzedawany.
Z kolei dystrybutorzy prowadzący jednostkę handlu detalicznego o powierzchni sprzedaży
wynoszącej co najmniej 400 m2 poświęconej sprzedaży sprzętu przeznaczonego dla
gospodarstw domowych, są obowiązani do nieodpłatnego przyjęcia w tej jednostce lub w jej
bezpośredniej bliskości zużytego sprzętu pochodzącego z gospodarstw domowych, którego
żaden z zewnętrznych wymiarów nie przekracza 25 cm, bez konieczności zakupu nowego
sprzętu przeznaczonego dla gospodarstw domowych. Zwrotu zużytego sprzętu można
dokonać także w punktach selektywnego zbierania odpadów komunalnych.
W związku z powyższym, w opinii MKiŚ, zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny powinien
być przede wszystkim odpowiednio zebrany, zgodnie z obowiązującymi przepisami, oraz
przekazany do zakładów przetwarzania. Tylko dzięki odpowiedniemu zbieraniu zużytego
sprzętu oraz zużytych baterii i ich przekazywaniu do wyspecjalizowanych zakładów
przetwarzania możemy zapewnić bezpieczny i efektywny proces recyklingu. Dobrze
zorganizowana zbiórka oraz przetwarzanie odpadów maja kluczowe znaczenie dla ochrony
środowiska, ponieważ zapobiegają przedostawaniu się niebezpiecznych substancji do gleby,
wód gruntowych oraz atmosfery. Właściwie przeprowadzony proces recyklingu pozwala
także na odzysk cennych surowców, które mogą zostać ponownie wykorzystane w produkcji.
Tylko współpraca wszystkich stron – m.in. producentów, konsumentów, punktów zbiórki
oraz zakładów przetwarzania – pozwala uniknąć sytuacji, w której zużyty sprzęt czy zużyte
baterie trafiają na wysypiska lub do innych nieodpowiednich miejsc, gdzie mogą stanowić
zagrożenie dla zdrowia ludzi i dla środowiska.
Z wyrazami szacunku
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 2 of 2 --