Interpelacja nr 5828
Interpelacja w sprawie zagospodarowania opadających liści jako odpadów na terenach spółdzielni mieszkaniowych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (88%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zagospodarowania opadających liści jako odpadów na terenach spółdzielni mieszkaniowych
Interpelacja nr 5828
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie zagospodarowania opadających liści jako odpadów na terenach spółdzielni mieszkaniowych
Zgłaszający: Agnieszka Hanajczyk
Data wpływu: 25-10-2024
Szanowna Pani Minister,
w okresie jesiennym problem opadających liści staje się zauważalnym problemem logistycznym i ekonomicznym. Interpretacja prawna według niektórych wskazuje, że np. w ramach spółdzielni mieszkaniowej nie można zgromadzić liści zgrabionych na różnych działkach w ramach SM i zgromadzić ich legalnie na terenie zielonym, który jest w jej dyspozycji.
Teoretycznie spółdzielnia mieszkaniowa nie może też posiadać własnego kompostownika.
Zagospodarowanie odpadów zielonych jest kosztowne z uwagi na znaczną jednostkową ilość i wagę opadłych liści. Jednocześnie przyrodnicy zachęcają do pozostawiania liści w przestrzeni miejskiej.
Czy ministerstwo otrzymuje podobne sygnały lub analizuje funkcjonowanie ustawy o odpadach także pod tym kątem?
Czy jest możliwe, aby jeden właściciel mógł liście traktować nie jako odpad, którego nie może przewozić i przemieszczać, a jako taki rodzaj odpadów, który można zagospodarować na innej nieruchomości tego samego właściciela?
Interpelacja nr 5828
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie zagospodarowania opadających liści jako odpadów na terenach spółdzielni mieszkaniowych
Zgłaszający: Agnieszka Hanajczyk
Data wpływu: 25-10-2024
Szanowna Pani Minister,
w okresie jesiennym problem opadających liści staje się zauważalnym problemem logistycznym i ekonomicznym. Interpretacja prawna według niektórych wskazuje, że np. w ramach spółdzielni mieszkaniowej nie można zgromadzić liści zgrabionych na różnych działkach w ramach SM i zgromadzić ich legalnie na terenie zielonym, który jest w jej dyspozycji.
Teoretycznie spółdzielnia mieszkaniowa nie może też posiadać własnego kompostownika.
Zagospodarowanie odpadów zielonych jest kosztowne z uwagi na znaczną jednostkową ilość i wagę opadłych liści. Jednocześnie przyrodnicy zachęcają do pozostawiania liści w przestrzeni miejskiej.
Czy ministerstwo otrzymuje podobne sygnały lub analizuje funkcjonowanie ustawy o odpadach także pod tym kątem?
Czy jest możliwe, aby jeden właściciel mógł liście traktować nie jako odpad, którego nie może przewozić i przemieszczać, a jako taki rodzaj odpadów, który można zagospodarować na innej nieruchomości tego samego właściciela?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
8
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
5.6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7141 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-OK.050.26.2024.AAG
3464126.13692531.11074510
Warszawa, 16-11-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją z dnia 29 października 2024 r. r. Pani Posłanki Agnieszki Hanajczyk
w sprawie zagospodarowania opadających liści jako odpadów na terenach spółdzielni
mieszkaniowych (znak: K10INT5828) zapewniam, w odpowiedzi na pierwsze pytanie, że
Ministerstwo Klimatu i Środowiska analizuje sytuację dotyczącą gospodarowania odpadami
komunalnymi, w tym również w zakresie usprawnienia gospodarowania odpadami zielonymi.
Aktualnie rozważane są rozwiązania pozwalające zapewnić ustabilizowanie kosztów
gospodarowania odpadami, na co wpływ będzie miało również w optymalne
gospodarowanie bioodpadami.
Odpowiadając na drugie pytanie przedstawiam poniższe wyjaśnienia kwestii poruszonej
w interpelacji: Czy właściciel danej nieruchomości może liście traktować jako taki rodzaj odpadów,
który można zagospodarować na innej nieruchomości tego samego właściciela?
Na wstępie należy zauważyć, że opadłe liście, które są pozostawione na terenie, na którym
opadły (przykładowo w celu użyźnienia gleby lub wykorzystania jako schronienie dla
zwierząt), w ogóle nie powinny być traktowane jako odpady – nie jest spełniona definicja
odpadów zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach1.
Natomiast w przypadku gdyby liście te miały zostać wykorzystane w powyższym celu, ale na
innym terenie, co wymagałoby ich wcześniejszego zebrania i przetransportowania, to
wówczas dochodzi do wytworzenia odpadów i powinniśmy analizować możliwość
przetworzenia tych liści już jako odpadów.
Zgodnie z art. 27 ustawy o odpadach wytworzone odpady należy przekazać podmiotowi
posiadającemu odpowiednie decyzje. Takim podmiotem może być Punkt Selektywnego
Zbierania Odpadów Komunalnych (PSZOK), o ile dana nieruchomość jest objęta gminnym
systemem odbierania i zagospodarowania odpadów komunalnych.
Można również rozważyć przetworzenie tych odpadów we własnym zakresie. Przy czym
możliwość poddawania odpadów odzyskowi zależy między innymi od statusu podmiotu,
który chce ten proces przeprowadzać. W przypadku odpadów biodegradowalnych
możliwość zgodnego z prawem prowadzenia odzysku zależy między innymi od tego, czy
1 Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2023 r. poz. 1469, z późn. zm.).
-- 1 of 3 --
podmiot prowadzący odzysk jest przedsiębiorcą, czy osobą fizyczną lub jednostką
organizacyjną niebędącą przedsiębiorcą. Podmioty będące przedsiębiorcami mogą
prowadzić odzysk na ogólnych zasadach, co między innymi oznacza, że mają obowiązek
uzyskać zezwolenie na przetwarzanie odpadów.
Osoby fizyczne i jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami wykorzystujące
odpady na potrzeby własne należą do kategorii podmiotów zwolnionych z obowiązku
uzyskania zezwolenia na przetwarzanie odpadów.
Jednocześnie podmioty te mogą poddawać odzyskowi tylko takie rodzaje odpadów jakie
zostały określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 10 listopada 2015 r.
w sprawie listy rodzajów odpadów, które osoby fizyczne lub jednostki organizacyjne
niebędące przedsiębiorcami mogą poddawać odzyskowi na potrzeby własne, oraz
dopuszczalnych metod ich odzysku2. Oznacza to, że w zakresie odpadów ulegających
biodegradacji, przy zachowaniu warunków określonych w ww. rozporządzeniu, jednostki
organizacyjne niebędące przedsiębiorcami mogą poddać kompostowaniu tylko własne
(wytworzone przez siebie) odpady i tylko w takich ilościach, które mogą bezpiecznie
wykorzystać na potrzeby własne. W efekcie spółdzielnia mieszkaniowa, która nie jest
przedsiębiorcą, może poddać kompostowaniu we własnym kompostowniku wytworzone
przez siebie odpady bez potrzeby uzyskiwania zezwolenia. Ponadto, tak jak wskazano
powyżej, opadłe liście, które są pozostawione na terenie, na którym opadły (np. w celu
użyźnienia gleby lub wykorzystania jako schronienie dla zwierząt), nie powinny być
traktowane jako odpady, w związku z tym, w uzasadnionych przypadkach również takie
rozwiązanie można zastosować.
Natomiast rozplantowanie liści zakwalifikowanych jako odpady na terenie zielonym
należałoby kwalifikować jako proces odzysku R10 (obróbka na powierzchni ziemi
przynosząca korzyści dla rolnictwa lub poprawę stanu środowiska).
Ww. rozporządzenie nie przewiduje możliwości prowadzenia przez podmioty niebędące
przedsiębiorcami procesu odzysku R10 w stosunku do odpadów z grupy 20.
Jednocześnie trzeba zwrócić uwagę, że zasadą jest, że przetwarzanie odpadów prowadzone
w instalacjach lub urządzeniach3. Wyjątki od tej zasady określone zostały
w art. 30 ust. 2 ustawy o odpadach.
Po pierwsze: dopuszcza się odzysk poza instalacjami lub urządzeniami w przypadku
prowadzenia kompostowania na potrzeby własne przez osoby fizyczne4. Spółdzielnia
mieszkaniowa nie jest jednak osobą fizyczną i nie może skorzystać z tego wyjątku.
Po drugie: dopuszcza się odzysk poza instalacjami lub urządzeniami w przypadku odzysku w
procesie odzysku R10, o którym mowa w załączniku nr 1 do ustawy o odpadach.
W ramach procesu odzysku R10 – Obróbka na powierzchni ziemi przynosząca korzyści dla
rolnictwa lub poprawę stanu środowiska – na powierzchni ziemi mogą być stosowane odpady,
które zostały wymienione w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 20 stycznia 2015 r.
2 Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 10 listopada 2015 r. w sprawie listy rodzajów odpadów, które osoby
fizyczne lub jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami mogą poddawać odzyskowi na potrzeby własne,
oraz dopuszczalnych metod ich odzysku (Dz.U. z 2016 r. poz. 93).
3 Definicja instalacji i urządzenia znajduje się w art. 3 pkt 6 i 42 ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony
środowiska (Dz. U. z 2022 r. poz. 2556, z późn. zm.)
4 Art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy o odpadach
-- 2 of 3 --
w sprawie procesu odzysku R105. Przedmiotowe rozporządzenie przewiduje możliwości
odzysku w procesie R10 odpadów komunalnych, o kodzie ex 20 02 01 – Odpady ulegające
biodegradacji z pielęgnacji terenów zieleni. Warunki prowadzenia takiego odzysku wymienione
są w kolumnie 4 załącznika do rozporządzenia w sprawie procesu odzysku R10.
Po trzecie: odzysk odpadów może odbywać się poza instalacjami i urządzeniami
w przypadkach określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 11 maja 2015 r. w
sprawie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami6. Ww. rozporządzenie określa
odpady wg kodów, procesów i warunków pod jakimi mogą zostać poddane odzyskowi poza
instalacjami i urządzeniami. To rozporządzenie nie przewiduje możliwości prowadzenia
odzysku poza instalacjami lub urządzeniami odpadów komunalnych powstających w wyniku
utrzymania terenów zielonych.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
5 Dz. U. z 2015 r. poz. 132
6 Dz.U. 2015 poz. 796
-- 3 of 3 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-OK.050.26.2024.AAG
3464126.13692531.11074510
Warszawa, 16-11-2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją z dnia 29 października 2024 r. r. Pani Posłanki Agnieszki Hanajczyk
w sprawie zagospodarowania opadających liści jako odpadów na terenach spółdzielni
mieszkaniowych (znak: K10INT5828) zapewniam, w odpowiedzi na pierwsze pytanie, że
Ministerstwo Klimatu i Środowiska analizuje sytuację dotyczącą gospodarowania odpadami
komunalnymi, w tym również w zakresie usprawnienia gospodarowania odpadami zielonymi.
Aktualnie rozważane są rozwiązania pozwalające zapewnić ustabilizowanie kosztów
gospodarowania odpadami, na co wpływ będzie miało również w optymalne
gospodarowanie bioodpadami.
Odpowiadając na drugie pytanie przedstawiam poniższe wyjaśnienia kwestii poruszonej
w interpelacji: Czy właściciel danej nieruchomości może liście traktować jako taki rodzaj odpadów,
który można zagospodarować na innej nieruchomości tego samego właściciela?
Na wstępie należy zauważyć, że opadłe liście, które są pozostawione na terenie, na którym
opadły (przykładowo w celu użyźnienia gleby lub wykorzystania jako schronienie dla
zwierząt), w ogóle nie powinny być traktowane jako odpady – nie jest spełniona definicja
odpadów zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach1.
Natomiast w przypadku gdyby liście te miały zostać wykorzystane w powyższym celu, ale na
innym terenie, co wymagałoby ich wcześniejszego zebrania i przetransportowania, to
wówczas dochodzi do wytworzenia odpadów i powinniśmy analizować możliwość
przetworzenia tych liści już jako odpadów.
Zgodnie z art. 27 ustawy o odpadach wytworzone odpady należy przekazać podmiotowi
posiadającemu odpowiednie decyzje. Takim podmiotem może być Punkt Selektywnego
Zbierania Odpadów Komunalnych (PSZOK), o ile dana nieruchomość jest objęta gminnym
systemem odbierania i zagospodarowania odpadów komunalnych.
Można również rozważyć przetworzenie tych odpadów we własnym zakresie. Przy czym
możliwość poddawania odpadów odzyskowi zależy między innymi od statusu podmiotu,
który chce ten proces przeprowadzać. W przypadku odpadów biodegradowalnych
możliwość zgodnego z prawem prowadzenia odzysku zależy między innymi od tego, czy
1 Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2023 r. poz. 1469, z późn. zm.).
-- 1 of 3 --
podmiot prowadzący odzysk jest przedsiębiorcą, czy osobą fizyczną lub jednostką
organizacyjną niebędącą przedsiębiorcą. Podmioty będące przedsiębiorcami mogą
prowadzić odzysk na ogólnych zasadach, co między innymi oznacza, że mają obowiązek
uzyskać zezwolenie na przetwarzanie odpadów.
Osoby fizyczne i jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami wykorzystujące
odpady na potrzeby własne należą do kategorii podmiotów zwolnionych z obowiązku
uzyskania zezwolenia na przetwarzanie odpadów.
Jednocześnie podmioty te mogą poddawać odzyskowi tylko takie rodzaje odpadów jakie
zostały określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 10 listopada 2015 r.
w sprawie listy rodzajów odpadów, które osoby fizyczne lub jednostki organizacyjne
niebędące przedsiębiorcami mogą poddawać odzyskowi na potrzeby własne, oraz
dopuszczalnych metod ich odzysku2. Oznacza to, że w zakresie odpadów ulegających
biodegradacji, przy zachowaniu warunków określonych w ww. rozporządzeniu, jednostki
organizacyjne niebędące przedsiębiorcami mogą poddać kompostowaniu tylko własne
(wytworzone przez siebie) odpady i tylko w takich ilościach, które mogą bezpiecznie
wykorzystać na potrzeby własne. W efekcie spółdzielnia mieszkaniowa, która nie jest
przedsiębiorcą, może poddać kompostowaniu we własnym kompostowniku wytworzone
przez siebie odpady bez potrzeby uzyskiwania zezwolenia. Ponadto, tak jak wskazano
powyżej, opadłe liście, które są pozostawione na terenie, na którym opadły (np. w celu
użyźnienia gleby lub wykorzystania jako schronienie dla zwierząt), nie powinny być
traktowane jako odpady, w związku z tym, w uzasadnionych przypadkach również takie
rozwiązanie można zastosować.
Natomiast rozplantowanie liści zakwalifikowanych jako odpady na terenie zielonym
należałoby kwalifikować jako proces odzysku R10 (obróbka na powierzchni ziemi
przynosząca korzyści dla rolnictwa lub poprawę stanu środowiska).
Ww. rozporządzenie nie przewiduje możliwości prowadzenia przez podmioty niebędące
przedsiębiorcami procesu odzysku R10 w stosunku do odpadów z grupy 20.
Jednocześnie trzeba zwrócić uwagę, że zasadą jest, że przetwarzanie odpadów prowadzone
w instalacjach lub urządzeniach3. Wyjątki od tej zasady określone zostały
w art. 30 ust. 2 ustawy o odpadach.
Po pierwsze: dopuszcza się odzysk poza instalacjami lub urządzeniami w przypadku
prowadzenia kompostowania na potrzeby własne przez osoby fizyczne4. Spółdzielnia
mieszkaniowa nie jest jednak osobą fizyczną i nie może skorzystać z tego wyjątku.
Po drugie: dopuszcza się odzysk poza instalacjami lub urządzeniami w przypadku odzysku w
procesie odzysku R10, o którym mowa w załączniku nr 1 do ustawy o odpadach.
W ramach procesu odzysku R10 – Obróbka na powierzchni ziemi przynosząca korzyści dla
rolnictwa lub poprawę stanu środowiska – na powierzchni ziemi mogą być stosowane odpady,
które zostały wymienione w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 20 stycznia 2015 r.
2 Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 10 listopada 2015 r. w sprawie listy rodzajów odpadów, które osoby
fizyczne lub jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami mogą poddawać odzyskowi na potrzeby własne,
oraz dopuszczalnych metod ich odzysku (Dz.U. z 2016 r. poz. 93).
3 Definicja instalacji i urządzenia znajduje się w art. 3 pkt 6 i 42 ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony
środowiska (Dz. U. z 2022 r. poz. 2556, z późn. zm.)
4 Art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy o odpadach
-- 2 of 3 --
w sprawie procesu odzysku R105. Przedmiotowe rozporządzenie przewiduje możliwości
odzysku w procesie R10 odpadów komunalnych, o kodzie ex 20 02 01 – Odpady ulegające
biodegradacji z pielęgnacji terenów zieleni. Warunki prowadzenia takiego odzysku wymienione
są w kolumnie 4 załącznika do rozporządzenia w sprawie procesu odzysku R10.
Po trzecie: odzysk odpadów może odbywać się poza instalacjami i urządzeniami
w przypadkach określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 11 maja 2015 r. w
sprawie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami6. Ww. rozporządzenie określa
odpady wg kodów, procesów i warunków pod jakimi mogą zostać poddane odzyskowi poza
instalacjami i urządzeniami. To rozporządzenie nie przewiduje możliwości prowadzenia
odzysku poza instalacjami lub urządzeniami odpadów komunalnych powstających w wyniku
utrzymania terenów zielonych.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
5 Dz. U. z 2015 r. poz. 132
6 Dz.U. 2015 poz. 796
-- 3 of 3 --