Interpelacja w sprawie skutków zdrowotnych związanych z upałami w sezonie letnim 2024
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 5816
do ministra zdrowia
w sprawie skutków zdrowotnych związanych z upałami w sezonie letnim 2024
Zgłaszający: Joanna Wicha
Data wpływu: 25-10-2024
Zwracam się z pytaniem w sprawie skutków zdrowotnych upałów w sezonie letnim bieżącego roku.
Narażenie na ekstremalne ciepło może prowadzić do różnych skutków zdrowotnych, w tym udaru cieplnego i odwodnienia, chorób sercowo-naczyniowych, oddechowych i mózgowo-naczyniowych. Raport Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego z 2020 roku wskazuje, że ryzyko zgonu w populacji ogólnej wzrasta wraz z każdym dodatkowym stopniem powyżej temperatury optymalnej. Szczególnymi grupami ryzyka pojawienia się problemów zdrowotnych związanych ze wzrostem temperatury są małe dzieci, kobiety w ciąży, osoby starsze i osoby przewlekle chore, a także osoby o niskim statusie socjo-ekonomicznym, które mają ograniczone możliwości regulowania temperatury ciała.
Liczne doniesienia medialne informowały na temat tegorocznych upałów w Polsce oraz ich wpływu na zdrowie Polaków, głównie w kontekście nasilającej się zmiany klimatu. Również opublikowana z początkiem września przez unijny program Copernicus Earth Observation informacja prasowa wskazuje, że tegoroczne lato było jednym z najcieplejszych odnotowanych, a temperatura w Europie wschodniej była powyżej średniej dla miesięcy letnich.
W związku z powyższym uprzejmie proszę o odpowiedź na poniższe pytania:
1. Czy Ministerstwo Zdrowia we współpracy z Ministerstwem Klimatu i Środowiska może oszacować skutki zdrowotne upałów w sezonie letnim 2024? Czy skutki zdrowotne były oszacowane również w sezonach 2023 oraz 2022?
2. Jakie działania są podejmowane przez Ministerstwo Zdrowia, by ograniczyć skutki zdrowotne upałów?
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3269 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPŚ.050.43.2024.MB
Warszawa, 19 listopada 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 5816 Pani Posłanki Joanny Wichy w sprawie skutków
zdrowotnych związanych z upałami w sezonie letnim 2024, po uzyskaniu stanowiska
Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH – Państwowego Instytutu Badawczego
PIB, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji będących w zakresie właściwości
Ministra Zdrowia.
Zakład Monitorowania i Analiz Stanu Zdrowia Ludności Narodowego Instytutu Zdrowia
Publicznego PZH – PIB okresowo prowadzi analizy ryzyka związanego z wpływem
temperatury i fal upałów na zmiany umieralności. Ostatnie takie badanie zakończono
w 2020 roku i obejmowało okres 1998-2016. Wyniki wskazały, że w populacji ogółem
wzrost dziennej temperatury o 1°C powyżej temperatury optymalnej (wyznaczanej osobno
dla mieszkańców analizowanego miasta) powoduje wzrost dziennego ryzyka zgonu średnio
o 1,5% (dla osób w wieku 0-64 lat o 1,1%, a dla osób powyżej 65. roku życia o 1,8%).
Podobnie niekorzystny wpływ zmian dziennej temperatury stwierdzono w analizach
przeprowadzonych dla mieszkańców Warszawy, w latach 2008-2013 oraz dla
mieszkańców sześciu dużych polskich miast, w latach 1999-2006.
Należy zaznaczyć, że wyniki tego rodzaju analiz obrazują ogólne, uśrednione skutki
narażenia populacji na zmiany temperatury i nie mogą być stosowane do szacowania
efektów konkretnej fali upałów. Powyższe analizy pokazują siłę zależności pomiędzy
temperaturą, a umieralnością, nie wykonuje się ich co roku, gdyż niewielkie rozszerzenie
długoletnie szeregu czasowego w tym wypadku nie wpływa na wnioski. Jednakże zasadne
wydaje się rozważenie przeprowadzenia kolejnych badań w przyszłym roku w celu
sprawdzenia, czy wnioski z wcześniejszych analiz pozostają aktualne po zakończeniu
pandemii COVID-19, która mogła wpłynąć na podatność populacji na wpływ wysokich
temperatur. Odpowiedź na pytanie o wpływ konkretnych fal upałów na zdarzenia
zdrowotne takie jak zgony czy hospitalizacje wymaga innego typu modelowania
statystycznego.
Zakład Monitorowania i Analiz Stanu Zdrowia Ludności NIZP PZH-PIB prowadzi prace nad
wdrożeniem monitorowania zmian stanu zdrowia (mierzonego liczbą zgonów i przyjęć do
szpitali). Taka ocena zmian bieżącej sytuacji zdrowotnej dostępu do bieżących danych
zarówno z zakresu zdrowia, jak i czynników warunkujących jego zmiany. Główny Urząd
Statystyczny udostępnia Instytutowi dane bezwzględnej liczbie zgonów (bez podanej
przyczyny) z przesunięciem miesięcznym, a w ramach prac zleconych przez Ministerstwo
Zdrowia prowadzone bieżącym roku są prace nad stworzeniem systemu monitorowania
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
poziomu hospitalizacji z przesunięciem dwumiesięcznym. Prowadzone prace pozwolą na
wdrożenie monitorowania efektów zdrowotnych zdarzeń takich jak fale upałów prawie na
bieżąco (w perspektywie dwóch miesięcy).
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --