Interpelacja w sprawie sytuacji w warsztatach terapii zajęciowej oraz wynagradzania ich personelu
Treść wystąpienia poselskiego
Treść wystąpienia poselskiego jest w trakcie pobierania...
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8415 znakówinfo@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.609.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 5734 Pani Posłanki Elżbiety Burkiewicz w sprawie sytuacji
w warsztatach terapii zajęciowej oraz wynagradzania ich personelu, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
Odnośnie pytań dotyczących wysokości wynagrodzeń i uprawnień pracowników
warsztatów terapii zajęciowej informuję, że uchwałą Krajowej Rady Konsultacyjnej do
Spraw Osób Niepełnosprawnych z dnia 26 czerwca 2024 r. powołano doraźny Zespół
problemowy do spraw aktywizacji zawodowej osób z niepełnosprawnościami, do którego
zadań należy m.in. wyznaczenie obszarów i kierunków zmian w systemie aktywizacji
zawodowej osób z niepełnosprawnościami, a także opracowanie propozycji rozwiązań
prawnych i pozaprawnych, zgodnych z Konwencją o prawach osób z niepełnosprawnościami
i odpowiadających na indywidualne potrzeby pracowników z niepełnosprawnościami oraz
zatrudniających ich pracodawców. W ramach Zespołu utworzona została grupa robocza,
która zajmie się kwestiami postulowanymi przez środowisko warsztatów terapii zajęciowej.
Zgodnie z obowiązującym stanem prawnym, kierownika i pracowników warsztatu terapii
zajęciowej zatrudnia jednostka prowadząca warsztat1. W świetle przepisów ustawy z dnia
26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz.U. z 2023 r. poz. 1465, z późn. zm.), zwanej dalej
Kodeksem pracy, to pracodawca zobowiązany jest do wypłaty wynagrodzeń i to on decyduje
o składnikach i wysokości wynagrodzenia.
Należy przy tym mieć na uwadze, że warsztaty terapii zajęciowej są placówkami pobytu
dziennego, które mogą być tworzone przez różne podmioty - zgodnie z art. 10b ust. 1 ustawy
z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób
niepełnosprawnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 44, z późn. zm.), zwanej dalej stawą o rehabilitacji,
warsztaty terapii zajęciowej mogą być organizowane przez fundacje, stowarzyszenia lub
przez inne podmioty. Do ostatniej kategorii uprawnionych zaliczają się wszystkie podmioty
posiadające zdolność do skutecznego zawarcia umowy, z wyłączeniem powiatowych
jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej.
Ze względu na różnorodność podmiotów mogących prowadzić warsztaty terapii zajęciowej
nie jest zasadne ujednolicanie zasad wynagradzania pracowników zatrudnianych przez
każdy z nich. Można to zobrazować na przykładzie dodatkowego wynagrodzenia rocznego,
uwzględnionego w wyliczeniu, o którym mowa w § 19 ust. 1 pkt 1 i 1a rozporządzenia
w sprawie warsztatów terapii zajęciowej: w świetle postanowień art. 771 i art. 772 Kodeksu
pracy, warunki wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą
ustala pracodawca, decydując w ten sposób o ewentualnym wypłaceniu dodatkowego
1 § 13 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 marca 2004 r. w sprawie
warsztatów terapii zajęciowej (Dz.U. z 2021 r. poz. 2284
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
wynagrodzenia rocznego. Jeżeli zatem obowiązujący - w jednostce prowadzącej warsztat -
układ zbiorowy pracy lub regulamin wynagradzania przewiduje wypłatę dodatkowego
wynagrodzenia rocznego, to uprawnienie to dotyczy także pracowników warsztatu terapii
zajęciowej (albo stanowi o tym odpowiedni zapis zawarty w obowiązującej ich umowie
o pracę). Dodatkowe wynagrodzenie roczne nie jest zatem wypłacane w każdym zakładzie
pracy. Przysługuje ono głównie pracownikom jednostek sfery budżetowej i nie jest
adekwatne dla innych jednostek prowadzących warsztaty.
Jednocześnie należy wskazać, że koszty utworzenia działalności i wynikające ze zwiększenia
liczby uczestników warsztatu terapii zajęciowej są współfinansowane ze środków
Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz ze środków samorządu
powiatowego lub z innych źródeł. Zgodnie z art. 68c ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy
o rehabilitacji maksymalne dofinansowanie ze środków PFRON kosztów działalności
warsztatów terapii zajęciowej, w tym wynikających ze zwiększonej liczby uczestników
warsztatu, określono na poziomie 90% kosztów. Z kolei art. 10b ust. 2a ustawy o rehabilitacji
określa, że koszty działalności warsztatu są finansowane ze środków samorządu
powiatowego w wysokości co najmniej 10% tych kosztów. Obowiązek dofinansowania
warsztatu przez powiat nie ma charakteru wyłącznego, ponieważ może zostać uzupełniony
dofinansowaniem pochodzącym z innych źródeł, np. ze środków jednostki prowadzącej
warsztat lub środków gminy czy województwa jako jednostek samorządu terytorialnego,
bądź środków innych podmiotów. Powiat może ponadto zwiększyć swój udział
w finansowaniu warsztatu ponad określone w art. 10b ust. 2a ustawy o rehabilitacji 10%
kosztów działalności.
W czerwcu br. Rada Ministrów przyjęła cztery programy, na mocy których w latach 2024-
2027 prawie 200 tysięcy pracowników samorządowych zostanie objętych wsparciem
i otrzyma dodatki motywacyjne w wysokości 1 000 zł brutto. Mowa o:
„Dofinansowaniu wynagrodzeń pracowników jednostek organizacyjnych pomocy
społecznej w postaci dodatku motywacyjnego na lata 2024–2027”2;
„Dofinansowaniu wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu
pieczy zastępczej na lata 2024-2027”3;
Dofinansowaniu wynagrodzeń rodzin zastępczych zawodowych i prowadzących
rodzinne domy dziecka na lata 2024-2027”4;
„Dofinansowaniu wynagrodzeń w postaci dodatku motywacyjnego oraz kosztów
składek od tych wynagrodzeń pracowników zatrudnionych w samorządowych
instytucjach opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 na lata 2024–2027”5.
2 Uchwała Nr 62 Rady Ministrów z dnia 19 czerwca 2024 r. w sprawie ustanowienia rządowego programu
„Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek organizacyjnych pomocy społecznej w postaci dodatku
motywacyjnego na lata 2024-2027” (M.P. poz. 505).
3 Uchwała nr 63 Rady Ministrów z dnia 19 czerwca 2024 r. w sprawie rządowego programu „Dofinansowanie
wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027” (M.P. poz. 504).
4 Uchwała nr 61 Rady Ministrów z dnia 19 czerwca 2024 r. w sprawie ustanowienia rządowego programu
„Dofinansowanie wynagrodzeń rodzin zastępczych zawodowych i prowadzących rodzinne domy dziecka na lata 2024-
2027” (M.P. poz. 507).
5 Uchwała nr 64 Rady Ministrów z dnia 19 czerwca 2024 r. w sprawie ustanowienia rządowego programu
„Dofinansowanie wynagrodzeń w postaci dodatku motywacyjnego oraz kosztów składek od tych wynagrodzeń
pracowników zatrudnionych w samorządowych instytucjach opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 na lata 2024-2027” (M.P.
poz. 506).
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie są prowadzone prace nad
modyfikacją tych programów.
W odniesieniu do sytuacji warsztatów terapii zajęciowej, w tym zapewnienia dodatków
motywacyjnych dla ich pracowników, należy wskazać, że aktualnie trwają prace nad kolejną
nowelizacją rozporządzenia w sprawie algorytmu w zakresie kolejnego podwyższenia kwot
dofinansowania ze środków PFRON dla warsztatów terapii zajęciowej na dofinansowanie
kosztów rocznego pobytu jednego uczestnika w warsztacie terapii zajęciowej, z kwoty
33 696 zł na kwotę 35 196 zł (wzrost o 1 500 zł) w 2025 r. i w latach następnych.
Zaproponowane w projekcie zwiększone środki mogą zostać przeznaczone m.in. na
wynagrodzenia pracowników. Zgodnie z art. 183c § 2 Kodeksu pracy, wynagrodzenie tworzą
wszystkie jego składniki, bez względu na ich nazwę i charakter, a także inne świadczenia
związane z pracą, przyznawane pracownikom w formie pieniężnej lub w innej niż pieniężna.
Wysokość podwyższonych kwot dofinansowania stanowi odpowiedź na oczekiwania
środowiska warsztatów terapii zajęciowej, uwzględniając przy tym możliwości finansowe
Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz konieczność realizacji
innych zadań wynikających z ustawy o rehabilitacji i programów Zarządu PFRON.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --