Interpelacja w sprawie weryfikacji standardów, które zostały wprowadzone zmianami do ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 5698
do ministra sprawiedliwości
w sprawie weryfikacji standardów, które zostały wprowadzone zmianami do ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich
Zgłaszający: Katarzyna Osos
Data wpływu: 22-10-2024
Szanowny Panie Ministrze!
Zrzeszenie Gmin Województwa Lubuskiego zwróciło się do mnie z prośbą o interwencję w sprawie przeanalizowania zmian wynikających z nowelizacji ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (Dz. U. z 2024 r. poz. 560). Nakładają one, bowiem obowiązek wprowadzenia standardów ochrony małoletnich w licznych placówkach, w tym edukacyjnych, wychowawczych, rekreacyjnych, opiekuńczych, sportowych oraz innych, które współpracują z dziećmi i młodzieżą. Popierając w pełni ideę ochrony małoletnich i przeciwdziałania przestępstwom na tle seksualnym, zrzeszenie zauważa jednocześnie, że zakres podmiotów, których dotyczą te zmiany jest zbyt szeroki i w niektórych przypadkach prowadzi do nadmiernej biurokratyzacji oraz utrudnia funkcjonowanie małych, lokalnych organizacji, takich jak: stowarzyszenia, młodzieżowe oddziały OSP czy fundacje, które często opierają się na zaangażowaniu wolontariuszy i które nie posiadają odpowiednich zasobów kadrowych ani finansowych, by spełnić nowe, wymagające standardy. Istnieje obawa, że niektóre podmioty mogą zostać zmuszone do ograniczenia swojej działalności ze względu na nadmierne obciążenia administracyjne i formalne.
Mając na uwadze powyższe uprzejmie proszę o ustosunkowanie się do przedstawionej kwestii i udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy w ministerstwie zostały, bądź zostaną przeprowadzone analizy dotyczące ograniczenia liczby podmiotów, które obejmują wskazane zmiany wynikające z nowelizacji ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich lub dotyczące wprowadzenia adekwatnego wsparcia finansowego i doradczego dla organizacji, które muszą dostosować się do nowych przepisów?
2. Kiedy można spodziewać się wniosków z tych analiz i podjęcia ewentualnych dalszych działań w tym obszarze?
Z wyrazami szacunku Posłanka Katarzyna Osos
Podsekretarz stanu Zuzanna Rudzińska-Bluszcz
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5872 znakówkontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Zuzanna Rudzińska - Bluszcz
BK-VII.0520.363.2024
Warszawa, 17 stycznia 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
przekazuję odpowiedź na interpelację nr 5698 Pani posłanki Katarzyny Osos skierowaną
do Ministra Sprawiedliwości w sprawie weryfikacji standardów, które zostały
wprowadzone zmianami do ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom
przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich.
Głównym celem ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom
przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (Dz. U. z 2024 r. poz. 1802) jest
przeciwdziałanie krzywdzeniu dzieci.
Nowelizacją z 2023 r. do ustawy wprowadzono katalog tzw. szczególnych środków
ochrony małoletnich. Takimi środkami są m.in. standardy ochrony małoletnich (art. 3 ust.
2 ustawy). W standardach należy określić w szczególności zasady zachowania
bezpiecznych relacji między małoletnim a personelem placówki lub organizatora,
zachowania niedozwolone wobec małoletnich, a także procedurę interwencji w sytuacji
podejrzenia krzywdzenia małoletniego (art. 22c ust. 1 i 2 ustawy).
Aby pomóc podmiotom zobowiązanym w opracowaniu standardów, specjalny Zespół
do Spraw Ochrony Małoletnich przy Ministrze Sprawiedliwości wraz z innymi ekspertami
-- 1 of 4 --
2
przygotował wytyczne. Wytyczne stanowią praktyczną podpowiedź, przykład, punkt
wyjściowy dla stworzenia własnych standardów. Przygotowano:
- wprowadzenie do standardów ochrony dzieci,
- wytyczne do standardów ochrony dzieci:
1. ochrona dziecka w żłobkach,
2. ochrona dziecka w przedszkolach,
3. ochrona dziecka w szkole,
4. ochrona dziecka w podmiotach leczniczych,
5. dzieci cudzoziemcy,
6. ochrona dziecka w Internecie,
7. ochrona dzieci – sport,
8. instytucjonalna forma pieczy zastępczej,
9. dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi,
10. ochrona dziecka – dla organizatorów wypoczynku,
11. nauka zawodu i staże uczniowskie.
Wytyczne zostały opublikowane na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości,
w zakładce Zespołu do Spraw Ochrony Małoletnich:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/standardy-ochrony-maloletnich---wytyczne
Dodatkowo dla ułatwienia stosowania nowych przepisów na stronie internetowej
Ministerstwa Sprawiedliwości zostało opublikowane wyjaśnienie w formie odpowiedzi
na najczęściej pojawiające się pytania (Q&A) np.:
- kto ma obowiązek wprowadzenia standardów ochrony małoletnich,
- kto jest organem zarządzającym,
- do kiedy należy zrealizować obowiązek wprowadzenia standardów ochrony
małoletnich?
- jak przygotować skróconą wersję standardów dla dzieci w przedszkolu?
- czy dentyści powinni mieć standardy ochrony małoletnich?
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/pytania-do-ustawy-o-ochronie-dzieci2
-- 2 of 4 --
3
Ministerstwo Sprawiedliwości stale monitoruje sposób, w jaki ustawa jest stosowana,
zapewnia też wsparcie doradcze dla organizacji związanych z wychowaniem, edukacją,
wypoczynkiem, leczeniem, świadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym,
uprawianiem sportu przez małoletnich lub z opieką nad nimi. Pracownicy Ministerstwa
Sprawiedliwości udzielają odpowiedzi na pytania kierowane do Ministerstwa w zakresie
dotyczącym stosowania standardów ochrony małoletnich, a także biorą udział
w spotkaniach z udziałem organizacji stosujących standardy, podczas których przekazują
informacje dotyczące interpretacji ustawy.
Ministerstwo Sprawiedliwości zachęca do kontaktu każdą organizację, która ma trudności
we wdrożeniu lub stosowaniu standardów ochrony małoletnich.
Natomiast, w związku z ujawnionymi w trakcie monitoringu wątpliwościami
i trudnościami, Ministerstwo Sprawiedliwości przygotowało projekt zmiany ustawy
(UD 176). Przy pracach nad nowelizacją uwzględniono uwagi zawarte w pytaniach
przesłanych do Ministerstwa Sprawiedliwości przez podmioty zobowiązane do weryfikacji
osób mających pracować z małoletnimi i do wprowadzenia standardów ochrony
małoletnich, a także uwagi od innych ministerstw, organizacji, podmiotów zajmujących
się ochroną dzieci etc.
W projekcie zaproponowano m.in. wprowadzenie słownika pojęć użytych w ustawie,
w tym tych, które budzą największe wątpliwości. Zaproponowano także zmianę art. 22b
ustawy, który zawiera katalog podmiotów zobowiązanych do wprowadzenia standardów
ochrony małoletnich. Dotychczasowe określenie „organ zarządzający” jednostką systemu
oświaty zostanie zastąpione zwrotem „osoba kierująca”. Zatem obowiązek wprowadzenia
standardów będzie miała „osoba kierująca jednostką systemu oświaty, o której mowa
w art. 2 punkt 1-8 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 prawo oświatowe (Dz. U. z 2024 r. poz.
737 ze zm., dalej: prawo oświatowe) oraz osoba kierująca inną jednostką organizacyjną,
posiadającą albo nie posiadającą osobowości prawnej, edukacyjną, opiekuńczą,
wychowawczą, resocjalizacją, religijną, leczniczą, rekreacyjną, sportową lub rozwijającą
zainteresowania małoletnich”.
-- 3 of 4 --
4
Tym samym uwzględniono wnioski zgłaszane przez dyrektorów szkół oraz gminy, w celu
usunięcia niejasności na kim spoczywa obowiązek wprowadzenia standardów ochrony
małoletnich.
Biorąc pod uwagę nadrzędne dobro dzieci, nowelizacja nie przewiduje ograniczenia liczby
podmiotów, które mają obowiązek wprowadzenia standardów ochrony małoletnich,
czy zapewnienia im wsparcia finansowego.
Z pełnym zakresem planowanej zmiany ustawy można się zapoznać pod tymi adresami:
https://www.gov.pl/web/premier/projekt-ustawy-o-zmianie-ustawy-o-przeciwdzialaniu-
zagrozeniom-przestepczoscia-na-tle-seksualnym-i-ochronie-maloletnich-oraz-
niektorych-innych-ustaw
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/zmiany-w-tzw-ustawie-kamilka2
Z wyrazami szacunku
Zuzanna Rudzińska-Bluszcz
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 4 of 4 --