Interpelacja w sprawie adaptacji Polski do zmian klimatycznych oraz debaty parlamentarnej o odpowiedzi państwa polskiego na kryzys klimatyczny
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 5540
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie adaptacji Polski do zmian klimatycznych oraz debaty parlamentarnej o odpowiedzi państwa polskiego na kryzys klimatyczny
Zgłaszający: Marta Stożek
Data wpływu: 17-10-2024
Szanowna Pani Minister,
w ostatnich tygodniach Polska doświadczyła serii dramatycznych zjawisk pogodowych, które pokazują, że zmiany klimatyczne stają się nieodłączną częścią naszej rzeczywistości. Południe kraju nawiedziły gwałtowne opady deszczu prowadzące do powodzi, strat materialnych i ofiar w ludziach, a równocześnie w wielu innych regionach Polski utrzymuje się susza hydrologiczna skutkująca spadkiem poziomu wód i negatywnymi konsekwencjami dla rolnictwa, gospodarki wodnej oraz zdrowia obywateli.
Tego typu zjawiska są nie tylko sygnałem alarmowym, ale także dowodem na to, że Polska nie może dłużej odkładać poważnej debaty o zmianach klimatycznych oraz konieczności działań adaptacyjnych. Polscy naukowcy, w tym wybitni specjaliści z Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu Śląskiego oraz Szkoły Głównej Handlowej, zwrócili się do marszałka Sejmu i parlamentarzystów z apelem o podjęcie pilnej debaty publicznej dotyczącej odpowiedzi państwa polskiego na kryzys klimatyczny, odchodzenia od paliw kopalnych oraz przyspieszenia procesu dekarbonizacji gospodarki.
W związku z powyższym kieruję do Pani Minister następujące pytania:
Jakie konkretne działania podejmuje Ministerstwo Klimatu i Środowiska, aby zwiększyć odporność kraju na ekstremalne zjawiska pogodowe, takie jak powodzie i susze?
Czy ministerstwo planuje opracowanie kompleksowej strategii adaptacji do zmian klimatycznych, która uwzględni skutki zarówno suszy hydrologicznej, jak i gwałtownych opadów deszczu? Kiedy można się spodziewać jej prezentacji?
Czy istnieje plan modernizacji infrastruktury hydrotechnicznej, który pozwoli na bardziej efektywne zarządzanie zasobami wodnymi oraz ochronę przed powodziami?
Jakie środki finansowe zostały przewidziane na najbliższe lata na działania związane z adaptacją do zmian klimatycznych?
Czy ministerstwo współpracuje z innymi resortami, samorządami oraz organizacjami pozarządowymi w celu zwiększenia świadomości społecznej i wdrażania działań adaptacyjnych na poziomie lokalnym?
Czy Pani Minister jest gotowa wesprzeć inicjatywę rozpoczęcia debaty parlamentarnej na temat przyspieszenia procesu dekarbonizacji polskiej gospodarki oraz wdrożenia niezbędnych działań adaptacyjnych w zgodzie z najnowszymi rekomendacjami środowisk naukowych?
Zwracam się z prośbą o szczegółową odpowiedź na powyższe pytania oraz o wyznaczenie terminu spotkania z reprezentantami sygnatariuszy (…) apelu polskich naukowców. Uważam, że ich wiedza i doświadczenie mogą stanowić nieocenioną pomoc w opracowaniu skutecznych rozwiązań, które pozwolą Polsce lepiej przygotować się na wyzwania związane ze zmianami klimatycznymi.
Z poważaniem
Marta Stożek
Posłanka na Sejm RP
Partia Lewica Razem
Sekretarz stanu Urszula Zielińska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 16 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
21900 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Urszula Sara Zielińska
DAM-WMA.050.5.2024.PC
3450822.13631418.11044945
Warszawa, 12-11-2024
Dotyczy: interpelacji Pani Posłanki Marty Stożek o nr 5540 z 21 października br. w sprawie
adaptacji Polski do zmian klimatycznych oraz debaty parlamentarnej o odpowiedzi państwa
polskiego na kryzys klimatyczny.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
proszę o przyjęcie poniższych informacji w odpowiedzi na pytania zawarte w interpelacji.
1. Jakie konkretne działania podejmuje Ministerstwo Klimatu i Środowiska, aby
zwiększyć odporność kraju na ekstremalne zjawiska pogodowe, takie jak powodzie
i susze?
Ministerstwo Klimatu i Środowiska (MKiŚ) realizuje działania o charakterze strategicznym,
legislacyjnym i edukacyjnym oraz wspiera funduszowo konkretne inwestycje i rozwiązania
adaptacyjne, które poprawiają bezpieczeństwo mieszkańców kraju oraz infrastruktury.
Działania strategiczne i prawne
MKiŚ przygotowało dokumenty strategiczne, wśród których najważniejszym jest
Strategiczny plan adaptacji dla sektorów i obszarów wrażliwych na zmiany klimatu do roku 2020
z perspektywą do roku 2030. Więcej informacji na jego temat umieściliśmy w odpowiedzi na
pytanie nr 2.
W celu wzmocnienia klimatycznego wymiaru polityki miejskiej oraz zapewnienia
koordynacji działań adaptacyjnych na poziomie miast MKiŚ przygotowało projekt ustawy
o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (UC33).
Zapisaliśmy w nim m.in.:
zobowiązanie dla miast o liczbie mieszkańców równej lub większej niż 20 tys. osób do
opracowania miejskich planów adaptacji do zmian klimatu (MPA),
obligatoryjną i zestandaryzowaną zawartość MPA, obejmującą m.in. koncepcję
zazieleniania miasta, w tym zwiększania powierzchni terenów zieleni i zadrzewień, oraz
koncepcję zagospodarowania wód opadowych i roztopowych na terenie miasta.
Projekt UC33 został dn. 5 listopada br. przyjęty przez Radę Ministrów.
W celu zachowania potencjału retencyjnego istniejących terenów zieleni, pracujemy nad
zwiększeniem ich ochrony. Przy Ministrze Klimatu i Środowiska powstał zespół, którego
celem jest opracowanie założeń aktów prawnych wzmacniających ochronę drzew
i krzewów. W jego skład wchodzą nie tylko pracownicy ministerstwa i organów ochrony
środowiska, ale także przedstawiciele organizacji społecznych i zawodowych, uczelni oraz
miast.
-- 1 of 8 --
Działania edukacyjne
Poradnik dla inwestorów – climate proofing
Inicjatywa JASPERS opracowała dla MKiŚ Poradnik weryfikacji inwestycji pod względem
wpływu na klimat i adaptacji do zmian klimatu w okresie programowania UE 2021-2027 (link).
Dzięki niemu wskazujemy zasady sprawdzania projektów, które otrzymują wsparcie
z funduszy UE, m.in. z uwagi na zgodność z celami w zakresie łagodzenia zmian klimatu oraz
dostosowania do nich.
Podręcznik dla miast – MPA
We współpracy z MKiŚ Instytut Ochrony Środowiska – Państwowy Instytut Badawczy
(IOŚ-PIB) stworzył Podręcznik adaptacji dla miast. Wytyczne do przygotowania Miejskiego
Planu Adaptacji do zmian klimatu (link). Przedstawił w nim metodykę sporządzania takich
dokumentów. IOŚ-PIB przeprowadził również cykl szkoleń w tym zakresie.
Podręcznik dla miast – wskaźniki przyrodniczo-klimatyczne
Na zlecenie i we współpracy z MKiŚ zrealizowano badanie dotyczące wskaźników
przyrodniczo-klimatycznych, które mogą być wykorzystywane przez gminy w działaniach
strategicznych lub dotyczących ochrony środowiska. Jego efektem jest elektroniczne
opracowanie pt. Przyrodniczo-klimatyczne wskaźniki zrównoważonego rozwoju miast.
Przewodnik dla miast (link). Zawiera on szczegółową instrukcję postępowania przy obliczaniu
ich wartości oraz wizualizowaniu efektów analiz.
2. Czy Ministerstwo planuje opracowanie kompleksowej strategii adaptacji do zmian
klimatycznych, która uwzględni skutki zarówno suszy hydrologicznej, jak
i gwałtownych opadów deszczu? Kiedy można się spodziewać jej prezentacji?
W Polsce obowiązuje wspomniany już Strategiczny plan adaptacji dla sektorów i obszarów
wrażliwych na zmiany klimatu do roku 2020 z perspektywą do roku 2030 (SPA) – przyjęty przez
Radę Ministrów 29 października 2013 r. Jest to pierwszy dokument strategiczny w Polsce,
który bezpośrednio i w całości dotyczy kwestii adaptacji do zmian klimatu.
W SPA przeanalizowano zachodzące i prognozowane zmiany klimatu, w tym scenariusze
zmian klimatu do roku 2030, które wykazały, że największe zagrożenie dla gospodarki
i społeczeństwa będą stanowiły ekstremalne zjawiska pogodowe oraz ich skutki, będące
pochodnymi zmian klimatu. W dokumencie wskazano również priorytetowe kierunki
działań adaptacyjnych, które należy podjąć w obszarach najbardziej wrażliwych na zmiany
klimatu.
W związku ze wzrostem znaczenia adaptacji w politykach publicznych i silnym
akcentowaniem tej kwestii w dokumentach na poziomie europejskim i krajowym, MKiŚ
rozpoczęło przygotowania do opracowania nowej Krajowej strategii adaptacji (KSA) oraz
Planu działań adaptacyjnych (PDA). Pozyskaliśmy wsparcie z Instrumentu Wsparcia
Technicznego Komisji Europejskiej na realizację projektu pn. Wzmocnienie koordynacji
polityki adaptacji do zmian klimatu między władzami lokalnymi, regionalnymi i krajowymi. Dzięki
temu powstały rekomendacje dotyczące opracowania nowej strategii i systemu zarządzania
jej wdrażaniem. 25 października br. złożyliśmy do wspomnianego już Instrumentu Wsparcia
Technicznego projekt dotyczący przygotowania KSA i PDA oraz Krajowego planu
odbudowy zasobów przyrodniczych, wynikającego z przepisów unijnego rozporządzenia
o odbudowie zasobów przyrodniczych. W grudniu br. otrzymamy informację zwrotną, czy
projekt zostanie sfinansowany przez KE.
-- 2 of 8 --
3. Czy istnieje plan modernizacji infrastruktury hydrotechnicznej, który pozwoli na
bardziej efektywne zarządzanie zasobami wodnymi oraz ochronę przed powodziami?
Poniżej umieszczamy odpowiedź bazująca na informacjach pochodzących z Ministerstwa
Infrastruktury
Planowanie jest jednym z najważniejszych instrumentów w zarządzaniu zasobami wodnymi,
wymienionym w art. 11 ustawy Prawo wodne1. Planowanie opiera się na opracowaniu
i aktualizacji dedykowanych dokumentów planistycznych, odpowiadających na
najważniejsze wyzwania w gospodarowaniu wodami i jest oparte o analizy studialne
i modelowe.
W celu minimalizacji ryzyka powodziowego, zgodnie z przepisami Dyrektywy Powodziowej2
oraz ustawy Prawo wodne, cyklicznie przygotowuje się plany zarządzania ryzykiem
powodziowym (PZRP) dla obszarów dorzeczy i regionów wodnych. PZRP obejmują
wszystkie elementy zarządzania ryzykiem powodziowym, ze szczególnym uwzględnieniem
działań służących zapobieganiu powodzi i ochronie przed powodzią oraz informacji na temat
stanu należytego przygotowania w przypadku jej wystąpienia. Głównym celem PZRP jest
ograniczenie potencjalnych negatywnych skutków powodzi dla życia i zdrowia ludzi,
środowiska, dziedzictwa kulturowego oraz działalności gospodarczej, poprzez realizację
działań służących minimalizacji zidentyfikowanych zagrożeń. W ramach prac nad PZRP
określono między innymi rodzaje działań, prowadzące do obniżenia strat powodziowych
i zdefiniowano katalog inwestycji priorytetowych do wdrożenia. W ostatnich latach
zrealizowano wiele kluczowych inwestycji mających na celu ochronę przed powodzią, m.in.:
Budowa suchego zbiornika Racibórz – koszt ok. 2 mld zł,
Ochrona przeciwpowodziowa Kotliny Kłodzkiej (w tym system 4 zbiorników suchych) –
koszt ok. 928 mln zł,
Ochrona przeciwpowodziowa Sandomierza – 195 mln zł,
Ochrona przeciwpowodziowa Tarnobrzega – 110 mln zł,
Ochrona przeciwpowodziowa Krakowa – system obwałowań i zbiorników – 244 mln zł,
Ochrona przeciwpowodziowa Żuław Wiślanych – zakończony etap II – 130 mln zł,
Rozbudowa i modernizacja floty lodołamaczy dla Odry, Wisły, w tym dla Zbiornika
Włocławskiego, liczącej obecnie łącznie 26 jednostek – koszt budowy 8 jednostek
wyniósł ok. 151,20 mln zł.
Na inwestycje o charakterze przeciwpowodziowym ponoszone są corocznie największe
nakłady wśród wszystkich zadań w gospodarce wodnej. Warte podkreślenia jest, że w latach
2008-2015 wybudowano i zmodernizowano łącznie 1731,70 km wałów
przeciwpowodziowych, z kolei w latach 2016-2023 wybudowano i zmodernizowano
łącznie 330,06 km wałów przeciwpowodziowych. Liczbę kilometrów wybudowanych i
zmodernizowanych wałów przeciwpowodziowych w poszczególnych latach przedstawia
poniższy wykres:
1 Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1087)
2 Dyrektywa 2007/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2007 r. w sprawie oceny ryzyka
powodziowego i zarządzania nim
-- 3 of 8 --
95.1
248.1
59.9
109.7
305.2 305.3
156.2
307.7
239.6
27.3 24.2 43.3 25.4
69.4 63.7 49.5 27.26
2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023
LICZBA KILOMETRÓW WAŁÓW PRZECIWPOWODZIOWYCH
WYBUDOWANYCH I ZMODERNIZOWANYCH W DANYM ROKU
Konieczne jest kontynuowanie prac w zakresie zwiększenia ochrony przeciwpowodziowej
oraz odbudowa zniszczonej zabudowy hydrotechnicznej. Analizowana jest w szczególności
możliwość budowy zbiorników retencyjnych w kolejnych lokalizacjach, w tym w Kotlinie
Kłodzkiej. Najpilniejsze zadania, zaplanowane do realizacji, obejmują budowę zbiorników, tj.
Kamieniec Ząbkowicki, Racławice Śląskie czy Rzymówka oraz rozwój systemu obwałowań
w lokalizacjach o największym ryzyku – m.in. na Odrze, Nysie Kłodzkiej, w dolinie Bobru
i Baryczy. Niezbędna jest też popowodziowa odbudowa m.in. Zbiornika Stronie Śląskie
i Zbiornika Topola oraz prace odtworzeniowe na Białej Lądeckiej, Białej Głuchołaskiej,
Nysie Kłodzkiej czy rzece Bóbr.
Część tych projektów ma już kompletny montaż finansowy, w szczególności w oparciu
o ośrodki europejskie w programie Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat
i Środowisko 2021-2027. Łączna alokacja środków europejskich na zadania inwestycyjne
i planistyczne, służące ochronie przed powodzią w tym programie wynosi 600 mln EUR.
Trwają również uzgodnienia dotyczące przygotowania Projektu budowania odporności na
zmiany klimatu w gospodarce wodnej, o wartości ok. 1,5 mld EUR (ok. 6,45 mld zł). Projekt
ma być współfinansowany ze środków międzynarodowych instytucji finansowych, w tym
z Banku Światowego. Planuje się, że będzie on realizowany w latach 2027-2033. Celem
Projektu będzie ochrona ludności i gospodarki kraju przed skutkami ewentualnych klęsk
żywiołowych, takich jak powodzie i susze. Tym przedsięwzięciom towarzyszyłby
komponent wsparcia instytucjonalnego oraz monitoringu jakości wód, a także rozwój
centrów zarządzania kryzysowego.
W ramach planowania bieżących prac remontowych i modernizacyjnych na infrastrukturze
hydrotechnicznej, podległe Ministerstwu Infrastruktury Państwowe Gospodarstwo Wodne
Wody Polskie przystąpiło do opracowania projektów Planów utrzymania wód dla obszaru
całego kraju, w podziale na regiony wodne dotyczące obszaru działania każdego
regionalnego zarządu gospodarki wodnej. Dzięki opracowaniu tych dokumentów
planistycznych możliwe jest zaplanowanie i prowadzenie w kolejnych latach działań na
śródlądowych wodach powierzchniowych, z uwzględnieniem potrzeb z zakresu ochrony
przed powodzią oraz konieczności osiągnięcia celów środowiskowych i ochrony wód. Plany
utrzymania wód będą także poddane strategicznej ocenie odziaływania na środowisko
i konsultacjom społecznym oraz zostanie dla nich opracowana prognoza oddziaływania na
środowisko.
Elementami szeroko rozumianego planowania w zarządzaniu zasobami wodnymi są także
inne dokumenty planistyczne opracowywane na poziomie krajowym. Najważniejszym
dokumentem planistycznym w zakresie zjawiska suszy jest Plan przeciwdziałania skutkom
-- 4 of 8 --
suszy (PPSS), przyjęty w 2021 rozporządzeniem Ministra Infrastruktury. Aktualnie trwają
prace nad aktualizacją tego dokumentu. PPSS zawiera katalog działań, w którym wskazano
rozwiązania, jakie należy wdrożyć, aby ograniczyć skutki suszy. Choć PPSS nie stanowi planu
inwestycyjnego, prezentuje jednak proponowane zadania inwestycyjne, dotyczące m.in.
budowy, przebudowy i remontu urządzeń wodnych, które zostały zawarte w innych
dokumentach planistycznych z zakresu gospodarki wodnej, a które służą poprawie
stosunków wodnych i minimalizacji skutków suszy.
Kolejnym dokumentem planistycznym, w tym przypadku koncentrującym się na
zapewnieniu dobrego stanu jednolitych części wód, są plany gospodarowania wodami na
obszarach dorzeczy. Dokumenty te stanowią podstawę podejmowania decyzji
kształtujących stan zasobów wodnych i zasady gospodarowania nimi w przyszłości.
Podsumowując, zarówno zadania planistyczne w zarządzaniu zasobami wodnymi, jak
i wynikające z nich projekty inwestycyjne są sukcesywne realizowane, a Ministerstwo
Infrastruktury zabiega o zapewnienie dla nich zrównoważonego finansowania i nadzoruje
ich terminową i zgodną z przepisami realizację.
4. Jakie środki finansowe zostały przewidziane na najbliższe lata na działania związane
z adaptacją do zmian klimatycznych?
W Programie Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027
zarezerwowane są środki na projekty dotyczące adaptacji do zmian klimatu i ochronę
przyrody w wysokości 2,276 mld EUR.
Działanie FENX.01.02 Adaptacja terenów zurbanizowanych do zmian klimatu
Wysokość alokacji – 560 061 637 EUR
Typy projektów:
wsparcie zrównoważonych systemów gospodarowania wodami opadowymi z udziałem
zieleni/zielono‐niebieskiej infrastruktury/rozwiązań opartych na przyrodzie,
wdrożenie inwestycji określonych w miejskich planach adaptacji do zmian klimatu,
obejmujących m.in. zrównoważone i zaadaptowane do zmian klimatu systemy
gospodarowania wodami opadowymi oraz rozwój zielono‐niebieskiej infrastruktury,
projekty dotyczące gospodarowania i zarządzania wodą przeznaczoną do spożycia
(z wyjątkiem uzdatniania i dystrybucji wody do odbiorców) w zakresie, w jakim wynika
to z konieczności dostosowania do ekstremalnych zjawisk pogodowych (adaptacji
do zmian klimatu).
Działanie FENX.01.05 Ochrona przyrody i rozwój zielonej infrastruktury
Wysokość alokacji – 310 000 000 EUR
Typy projektów:
zielona i niebieska infrastruktura wraz ze stosownym zapleczem,
zielona i niebieska infrastruktura wraz ze stosownym zapleczem – „odbetonowanie”
terenów miejskich.
Działanie FENX.02.04 Adaptacja do zmian klimatu, zapobieganie klęskom i katastrofom
Wysokość alokacji - 1 406 441 892 EUR
Typy projektów:
wsparcie zrównoważonych systemów gospodarowania wodami opadowymi z udziałem
zieleni/zielono-niebieskiej infrastruktury/rozwiązań opartych na przyrodzie,
-- 5 of 8 --
opracowanie planów adaptacji do zmian klimatu.
W Programie Fundusze Europejskie dla Polski Wschodniej 2021-2027, na projekty
związane z adaptacją do zmian klimatu, zarezerwowane są środki w wysokości 214 mln EUR.
Dostępne są w ramach działania 2.2 Adaptacja do zmian klimatu.
MKiŚ wspiera też retencję przydomową wód opadowych w ramach Programu
Priorytetowego Moja Woda, realizowanego przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i
Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW). Jego celem jest zwiększenie retencji wody na terenach
posesji przy budynkach jednorodzinnych, w tym dzięki rozwojowi zielono-niebieskiej
infrastruktury. Łączny budżet wszystkich edycji programu wynosi 438 mln zł.
Program Priorytetowy Adaptacja do zmian klimatu NFOŚiGW wspiera działania dotyczące
tym.in.: rozwoju zielono-niebieskiej infrastruktury, usuwania nieprzepuszczalnych
powierzchni oraz zrównoważonych systemów zarządzania wodami opadowymi. Budżet na
realizację celu programu wynosi do 1 125 000 tys. zł. W 2024 r. uruchomiono nabór na
usuwanie skutków powodzi.
5. Czy Ministerstwo współpracuje z innymi resortami, samorządami oraz organizacjami
pozarządowymi w celu zwiększenia świadomości społecznej i wdrażania działań
adaptacyjnych na poziomie lokalnym?
Przed rozpoczęciem prac nad Krajową strategią adaptacji oraz Planem działań adaptacyjnych
planujemy zorganizować okrągły stół z ekspertami, służący wymianie wiedzy o zmianach
klimatu i ryzyku klimatycznym oraz adaptacji. Adresatami spotkania będą polscy naukowcy,
pracownicy instytutów i innych jednostek badawczych.
MKiŚ w ramach Programu Pomoc Techniczna dla Funduszy Europejskich 2021-2027
realizuje też projekt pn. Partnerstwo: Środowisko dla Rozwoju. Do współpracy zaprosiliśmy
przedstawicieli innych ministerstw, urzędów centralnych i regionalnych, jednostek
samorządu terytorialnego, instytutów naukowo-badawczych i uczelni, a także organizacji
pozarządowych. W ramach tego procesu funkcjonuje grupa, której członkowie identyfikują
potrzeby i wyzwania w zakresie adaptacji do zmian klimatu, a także proponują dla nich
rozwiązania. Ze względu na bogate efekty dotychczasowej aktywności podzieliśmy ją na
dwie podgrupy:
„niebieską”, której przedmiotem zainteresowania jest retencja w miastach,
„zieloną”, której prace są skoncentrowane na ochronie zieleni w miastach, szczególnie
drzew i krzewów.
Od 2021 r. byliśmy liderem międzyresortowej inicjatywy Koniec z betonem w centrach miast,
mającej na celu ograniczenie tzw. „betonozy” i zjawiska miejskiej wyspy ciepła, zwiększenie
poziomu mikro i małej retencji oraz rozwój zieleni w miastach, a także tworzenie rozwiązań
finansowych oraz prawnych wpierających realizację tych celów. W ramach inicjatywy
przygotowano ankietę dla miast dotyczącą odbetonowania i zazieleniania przestrzeni
miejskich, zrealizowano cykl spotkań warsztatowych w formule online oraz webinaria
z ekspertami i praktykami, nawiązano współpracę z Młodzieżową Radą Klimatyczną.
Z przedstawicielami organizacji społecznych i zawodowych, uczelni i miast współdziałamy
również w ramach Zespołu do spraw zapewnienia ochrony drzew i krzewów,
wspomnianego w odpowiedzi na pytanie 1.
W ramach projektu aktualizacji Krajowego Planu na rzecz Energii i Klimatu do 2030 roku
(aKPEiK), w filarze poświęconym redukcji emisji, uwzględniono obszar adaptacji do zmian
klimatu. Ten aspekt planu będzie realizowany poprzez szereg działań, wśród których można
-- 6 of 8 --
wymienić Działanie 143. Budowanie świadomości – działania związane z adaptacją do
zmian klimatu.
6 września br. w siedzibie Ministerstwa Klimatu i Środowiska odbyły się prekonsultacje
dotyczące projektu aKPEiK, w których uczestniczyli przedstawiciele ok. 70 organizacji
sektora energetycznego, samorządów, przedsiębiorców, związków zawodowych oraz
organizacji ekologicznych. Następnie, 11 października br., rozpoczęto pełne konsultacje
dokumentu, na które zaproszono szerokie grono instytucji, w tym m.in. resorty, samorządy
oraz organizacje pozarządowe.
MKiŚ uznaje edukację za podstawowy warunek zmiany praktyk społecznych w kierunku
bardziej zrównoważonych i wspierających ochronę środowiska naturalnego. Resort realizuje
działania z zakresu edukacji ekologicznej pozaformalnej i nieformalnej, skoncentrowane na:
upowszechnianiu rzetelnej wiedzy o środowisku naturalnym i klimacie, związkach
pomiędzy środowiskiem, globalnymi procesami klimatycznymi a rozwojem społeczno-
gospodarczym i zagadnieniami bezpośrednio wpływającymi na życie i zdrowie
odbiorców;
prezentacji dobrych praktyk w zakresie ochrony środowiska i klimatu, a także łagodzenia
skutków zmian klimatu i adaptacji do nich;
uświadamianiu wpływu indywidualnych zachowań na stan klimatu i zachęcaniu do
zaangażowania się w działania na rzecz ochrony środowiska i klimatu.
MKiŚ prowadzi prace nad Strategicznym Planem Działań na rzecz Edukacji Ekologicznej
i Klimatycznej. Zadanie to jest zapisane w Polityce Ekologicznej Państwa 2030 - strategii
rozwoju w obszarze środowiska i gospodarki wodnej (PEP), przyjętej 16 lipca 2019 r. przez Radę
Ministrów. Zgodnie z założeniami PEP, dokument ma zostać sporządzony do końca 2025 r.
Celem jego opracowania jest:
określenie długofalowych celów edukacji ekologicznej i klimatycznej, sposobu ich
realizacji oraz pomiaru efektywności działań,
wskazanie priorytetowych obszarów tematycznych oraz kluczowych grup społecznych
i zawodowych dla działań z zakresu edukacji ekologicznej i klimatycznej,
zaplanowanie efektywnego finansowania powyższych działań z wykorzystaniem
funduszy krajowych i europejskich.
Ponadto MKiŚ stale współpracuje z Ministerstwem Edukacji i Nauki w celu wspierania
edukacji formalnej poprzez:
przygotowywanie pomocy dydaktycznych dla nauczycieli, np. scenariuszy lekcji
z materiałami pomocniczymi,
organizowanie warsztatów dla nauczycieli i uczniów oraz konkursów dla szkół na tematy
związane ze środowiskiem, klimatem i zrównoważonym rozwojem.
MKiŚ prowadzi edukację ekologiczną skierowaną przede wszystkim do ogółu
społeczeństwa, która realizowana jest poprzez: ogólnopolskie kampanie informacyjno-
edukacyjne, udział w wydarzeniach edukacyjnych, stronę edukacjaekologiczna.gov.pl,
działania w mediach społecznościowych, edukację skierowaną do nauczycieli szkół
podstawowych i ponadpodstawowych.
-- 7 of 8 --
6. Czy Pani Minister jest gotowa wesprzeć inicjatywę rozpoczęcia debaty parlamentarnej
na temat przyspieszenia procesu dekarbonizacji polskiej gospodarki oraz wdrożenia
niezbędnych działań adaptacyjnych, w zgodzie z najnowszymi rekomendacjami
środowisk naukowych?
Kierunek i dynamika dekarbonizacji polskiej gospodarki są określone w aktualizacji
Krajowego Planu na rzecz Energii i Klimatu do 2030 roku. Pracom nad tym dokumentem
towarzyszą spotkania konsultacyjne, o których mowa w odpowiedzi na pytanie nr 5. W tym
samym miejscu wskazaliśmy planowane działania dotyczące Krajowej strategii adaptacji oraz
Planu działań adaptacyjnych.
Jesteśmy otwarci na każdą inicjatywę przeprowadzenia debaty dotyczącej mitygacji
i adaptacji do zmian klimatu.
Z wyrazami szacunku
Urszula Zielińska
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 8 of 8 --