Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Czesław Siekierski
Warszawa, 28 grudnia 2023 r.
znak sprawy: BM.zp.058.19.2023
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 55
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 55 złożoną przez Posła na Sejm RP Pana Bartosza
Romowicza w sprawie cen kukurydzy, przedstawiam odpowiedzi na pytania zawarte
w przedmiotowym piśmie.
1. Jakie działania podjął Minister w celu zmiany niekorzystnej sytuacji na rynku kukurydzy?
3. Jakie instrumenty wsparcia dla rolników- producentów kukurydzy wprowadził Minister
do dnia złożenia interpelacji i jakie zamierza wprowadzić? ( W tym miejscu podkreślenia
wymaga, że interpelacja wpłynęła do ministerstwa 11 grudnia br., zatem zanim
zostałem powołany na stanowisko Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.).
Ceny zbóż w kraju podążają za cenami zbóż na rynku unijnym i światowym. Wynika
to z faktu, że rynek zbóż jest rynkiem globalnym, ponieważ zboże jest towarem,
transportowanym w każdy region świata. Obecnie spadki cen odnotowuje się na całym
świecie.

-- 1 of 8 --

str. 2
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie może regulować cen, ponieważ
funkcjonujemy w gospodarce wolnorynkowej i byłoby to niezgodne m.in. z przepisami
unijnymi. Poza tym jeśli stabilizacja rynku miałaby polegać na utrzymaniu wysokich cen
zbóż, w sytuacji spadku cen na rynkach międzynarodowych, to taka stabilizacja
doprowadziłaby do: załamania eksportu ziarna z Polski z uwagi na to, że polskie
produkty nie byłyby konkurencyjne cenowo na rynku europejskim i światowym, a tym
samym załamania krajowego rynku zbóż i rzepaku z uwagi na brak możliwości
upłynnienia nadwyżek, a także do zwiększenia przywozu zbóż i rzepaku do Polski,
ponieważ produkty te na całym świecie byłyby tańsze niż w Polsce.
W 2023 r. wprowadzono pomoc dla rolników m.in. producentów kukurydzy),
w sytuacji spadku dochodów ze sprzedaży ich płodów rolnych, m.in.: dopłaty do
sprzedanych zbóż i rzepaku, do zakupu nawozów, paliwa rolniczego, do zakupu
materiału siewnego, oraz dla producentów rolnych, którzy w latach 2022-2023 nie
otrzymali zapłaty za sprzedaną kukurydzę. Rolnicy mogą także skorzystać z kredytu
płynnościowego (2%), a także z kredytu skupowego (2%).
Prowadzimy także inne działania mające na celu stabilizację rynku zbóż, w tym rynku
kukurydzy. Polegają one m.in. na:
 rozbudowie infrastruktury transportowej, drogowej i przeładunkowej w Polsce
oraz współpracy z eksporterami, dzięki czemu możliwe było zwiększenie
eksportu zbóż z Polski do historycznie wysokich poziomów. W sezonie
2022/2023 (1.07.2022 – 30.06.2023) z Polski wyeksportowano 12,8 mln ton
zbóż, o 3,6 mln ton więcej niż w sezonie 2021/2022 i o 8,44 mln ton więcej niż
w sezonie 2019/2020;
 zwiększaniu tranzytu ukraińskich zbóż przez terytorium Polski do historycznie
wysokich poziomów - z miesięcznego poziomu ok. 130 tys. ton w I kwartale br.
do 350 tys. ton w październiku 2023 r. i 310 tys. ton w listopadzie. Oznacza to
ok. 3-krotny wzrost tranzytu. W skali całego roku, w sumie ponad 2,5 mln ton
pszenicy, kukurydzy i rzepaku, które mogłyby trafić na polski rynek,
przejechało tranzytem przez nasz kraj;
 wsparciu dla rolników na rozbudowę silosów i magazynów zbożowych
w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności. Daje to
ponad 1 milion ton dodatkowej pojemności magazynowej;

-- 2 of 8 --

str. 3
 zablokowaniu w połowie kwietnia 2023 r. importu zbóż z Ukrainy, a od
16.09.2023 r. także niektórych produktów ich przetwórstwa. Zakaz
obowiązuje do odwołania;
 pomocy finansowej dla firm, które skupiły kukurydzę mokrą w 2022 r. i są
w złej kondycji finansowej na skutek skokowego spadku cen kukurydzy
zakupionej przez te firmy w zeszłym roku i braku możliwości sprzedaży
kukurydzy bez straty. Pomoc pozwala na kontynuację skupu kukurydzy od
rolników przez te firmy w trakcie tegorocznych żniw kukurydzianych.
Do 19 grudnia br. ARiMR przekazała ponad 226 mln zł do 757 beneficjentów,
wypłata środków jest kontynuowana;
 zgłaszaniu problemu niskich cen zbóż, szczególnie kukurydzy, na forum Unii
Europejskiej.
Duże zapasy zbóż są wynikiem nie tylko przywozu z Ukrainy, ale też wysokiej produkcji
w kraju w ostatnich latach. Większa podaż na rynku tworzy presję na spadki cen
kukurydzy.
W celu zwiększenia możliwości wykorzystania zarówno krajowej produkcji kukurydzy,
jak i produkowanego z niej bioetanolu, ustawą z dnia 13 lipca 2023 r. o ułatwieniach
w przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie biogazowni rolniczych, a także ich
funkcjonowaniu, wprowadzono zmiany w zasadach funkcjonowania krajowego rynku
biopaliw. W wyniku tych zmian, z dniem 1 stycznia 2024 r. wprowadzony zostanie
europejski standard benzyny E10 w ramach paliw E95, polegający na zwiększeniu
udziału biokomponentów z 5% objętości do 10% objętości benzyn, co powinno
zwiększyć zapotrzebowanie na bioetanol, a tym samym zboża o dodatkowe około 400-
500 tys. ton. Obecnie do produkcji bioetanolu na cele biopaliwowe w Polsce wytwórcy
wykorzystują około 790 tys. ton krajowej kukurydzy. W pierwszym półroczu 2023 r.
wytwórcy przetworzyli na bioetanol około 370 tys. ton kukurydzy wyprodukowanej
w Polsce. Deklarowane moce produkcyjne wynoszą około 744 tys. ton bioetanolu.
Dodatkowo Rada Ministrów w dniu 7 grudnia 2023 r. przyjęła rozporządzenie
zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji
niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, które wprowadza
m.in.: uruchomienie pomocy dla producentów kukurydzy.

-- 3 of 8 --

str. 4
Wysokość pomocy ustala się jako iloczyn deklarowanej przez producenta kukurydzy
we wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich, o których mowa w ustawie z dnia
8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–
2027, powierzchni upraw kukurydzy, z wyłączeniem kukurydzy na kiszonkę, nie
większej niż 100 ha, i stawki pomocy.
Stawka pomocy wynosi:
1. 1000 zł na 1 ha powierzchni upraw kukurydzy, z wyłączeniem kukurydzy
na kiszonkę, położonych w województwie lubelskim i podkarpackim;
2. 700 zł na 1 ha powierzchni upraw kukurydzy, z wyłączeniem kukurydzy
na kiszonkę położonych w województwie małopolskim, mazowieckim,
świętokrzyskim i podlaskim;
3. 500 zł na 1 ha powierzchni upraw kukurydzy, z wyłączeniem kukurydzy
na kiszonkę, położonych w pozostałych województwach.
Powyższa pomoc będzie mogła być udzielana od dnia ogłoszenia pozytywnej decyzji
Komisji Europejskiej o zgodności ze wspólnym rynkiem pomocy publicznej określonej
w nowelizowanych przepisach.
Ww. rozwiązania dopłat do kukurydzy wydał poprzedni rząd, ale nie zapewnił
środków na ich realizację, konieczne zatem było zwiększenie budżetu dla
rolnictwa.
Ponadto, uprzejmie informuję, że na podstawie przepisów rozporządzenia Rady
Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów
realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w 2023
r. wprowadzono szereg instrumentów wsparcia dla producentów rolnych, które
przyczyniły się do ograniczenia kosztów produkcji w związku z destabilizacją na rynku
rolnym spowodowaną agresją Rosji na Ukrainę, w tym m.in.:
 dofinansowanie zakupu w okresie od dnia 16 maja 2022 r. do dnia 15 maja
2023 r. nawozów mineralnych innych niż wapno nawozowe i wapno
nawozowe zawierające magnez od podmiotów prowadzących działalność
w zakresie obrotu nawozami lub sprzedaży nawozów,

-- 4 of 8 --

str. 5
 możliwość udzielania pomocy dla producentów rolnych, którym zagraża utrata
płynności finansowej w związku z zakłóceniami na rynku rolnym
spowodowanymi agresją Federacji Rosyjskiej wobec Ukrainy w formie
preferencyjnych kredytów płynnościowych (2%);
Przepisami ww. rozporządzenia wydłużono do 30 czerwca 2024 r. termin udzielania
kredytów „płynnościowych” dla producentów rolnych oraz kredytów „skupowych”.
Wraz z wydłużeniem okresu udzielania kredytów „płynnościowych” dla producentów
rolnych przewidziano również podwyższenie limitu akcji kredytowej dla tych kredytów
z 10 mld zł do 12,5 mld zł.
Ze względu na wysokie koszty zakupu paliwa rolniczego w 2023 roku ustawą z dnia
9 maja 2023 r. o zmianie ustawy o zwrocie podatku akcyzowego zawartego w cenie
oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej wprowadzono dwie
dodatkowe formy pomocy dla producentów rolnych:
 dodatkowy limit zużywanego oleju napędowego dla producentów świń, owiec,
kóz i koni,
 dodatkową pomoc zwiększającą stawkę zwrotu kosztów zakupu oleju
napędowego zakupionego w okresie od dnia 1 lutego 2023 r. do końca lipca
2023 r. do pozostającego w dyspozycji producenta rolnego limitu na II nabór
wniosków o 0,54 zł/litr ON, tj. do kwoty do 2 zł/ litr ON (pomoc dla MŚP).
Producenci rolni składali wnioski o zwrot podatku w odniesieniu do świń, owiec, kóz
i koni oraz o dodatkową pomoc w drugim terminie składania wniosków o zwrot
podatku, tj. od dnia 1 sierpnia do dnia 31 sierpnia.
Dodatkowa pomoc została zatwierdzona przez Komisję Europejską w związku
z zagrożeniem utraty płynności finansowej w gospodarstwach rolnych na skutek
zakłóceń na rynku rolnym spowodowanymi agresją Federacji Rosyjskiej wobec
Ukrainy z terminem realizacji do końca grudnia 2023 r.
Ponadto w związku z destabilizacją na rynku rolnym spowodowaną agresją Rosji na
Ukrainę, wprowadzono:
1. pomoc dla producentów rolnych którzy sprzedali pszenicę, grykę lub
kukurydzę od 1 grudnia 2022 do 14 kwietnia 2023 r., podmiotom
prowadzącym działalność w zakresie obrotu zbożami, skupu lub przetwórstwa

-- 5 of 8 --

str. 6
zbóż, jak również podmiotom skupującym zboża w związku z prowadzoną
przez te podmioty produkcją zwierzęcą,
2. pomoc dla producentów rolnych, którzy w 2022 r. lub w 2023 r. co najmniej
raz nie otrzymali zapłaty za sprzedaną kukurydzę,
3. pomoc dla producentów rolnych, którzy spełnili warunki przyznania pomocy,
o której mowa w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia
2023 r. w sprawie realizacji przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji
Rolnictwa zadań związanych z ustanowieniem środka wsparcia w sytuacjach
nadzwyczajnych dla sektorów zbóż i nasion oleistych (Dz.U. poz.
762, 928 i 1320), i mimo tego nie otrzymali tej pomocy.
Jednocześnie na podstawie przepisów ww. rozporządzenia wprowadzono również
możliwość udzielenia pomocy finansowej podmiotowi:
1. prowadzącemu działalność w zakresie skupu zbóż lub obrotu zbożami, który
nabył od dnia 15 września 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. od producenta
rolnego będącego producentem kukurydzy, któremu został nadany numer
identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji
producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków
o przyznanie płatności, kukurydzę, która nie została poddana procesowi
suszenia, zwaną dalej „mokrą kukurydzą”,
2. prowadzącemu działalność w zakresie obrotu zbożami lub skupu zbóż, lub
obrotu materiałem siewnym roślin rolniczych, o którym mowa w przepisach
o nasiennictwie, lub skupu lub mrożenia owoców miękkich, jeżeli nabył zboża
w okresie od dnia 1 października 2022 r. do dnia 31 sierpnia 2023 r., nasiona
roślin rolniczych od dnia 1 czerwca 2023 r. do dnia 15 października 2023 r. lub
owoce miękkie w okresie od dnia 1 czerwca 2023 r. do dnia 30 września 2023
r. od:
a. producenta rolnego, któremu został nadany numer identyfikacyjny
w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów,
ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie
płatności, lub
b. podmiotu prowadzącego działalność w zakresie obrotu zbożami lub skupu
zbóż lub skupu owoców miękkich, który nabywa zboża lub owoce miękkie
od producenta rolnego, któremu został nadany numer identyfikacyjny

-- 6 of 8 --

str. 7
w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów,
ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie
płatności, lub
c. prowadzącemu działalność oznaczoną kodem 11.01.Z zgodnie
z klasyfikacją w Polskiej Klasyfikacji Działalności, jeżeli nabył zboża
w okresie od dnia 1 października 2022 r. do dnia 31 sierpnia 2023 r. od
producenta rolnego lub podmiotu.
Pomoc polega na stosowaniu przez okres nie dłuższy niż 18 miesięcy dopłat
do oprocentowania kredytów bankowych udzielonych podmiotowi do dnia
30 czerwca 2024 r.
Przedstawiając powyższe informuję, że Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi
na bieżąco monitoruje sytuację na rynku zbóż i podejmuje działania na tym rynku
w celu jego stabilizacji.
2. Jakie ilości ziarna kukurydzy z terenu Ukrainy w 2022 i 2023 roku trafiło na polski
rynek?
W 2022 r. do Polski zaimportowano z Ukrainy do Polski ok. 1,9 mln ton kukurydzy,
natomiast wyeksportowano z Polski 3,9 mln ton kukurydzy (zarówno pochodzenia
polskiego jak i wcześniej zaimportowanej do Polski m.in. z Ukrainy).
W 2023 r. do Polski zaimportowano dotychczas z Ukrainy ok. 598 tys. ton kukurydzy,
natomiast w tym czasie wyeksportowano z Polski 3,4 mln ton kukurydzy (zarówno
pochodzenia polskiego jak i wcześniej zaimportowanej do Polski m.in. z Ukrainy).
4. Jaka jest wysokość produkcji ziarna kukurydzy w Polsce i jakie ma odniesienie
do produkcji z lat poprzednich?
Zgodnie z informacją GUS z 18 grudnia br. zbiory kukurydzy w Polsce w 2023 r.
wyniosły 9,2 mln ton w porównaniu do dotychczas rekordowej produkcji kukurydzy
w 2022 r. - 8,5 mln ton. Zbiory kukurydzy i powierzchnia zasiewów w 2022 i 2023 r.
były około dwukrotnie wyższe od średniej w 2019 roku i w latach wcześniejszych.
Tymczasem zużycie kukurydzy w Polsce w ostatnich latach wzrosło w dużo mniejszym

-- 7 of 8 --

str. 8
stopniu niż produkcja tj. do ok. 4,5 mln ton. Dlatego dla zbilansowania rynku w sezonie
2023/2024 będzie trzeba utrzymywać wysoki eksport kukurydzy.
Z wyrazami szacunku
Czesław Siekierski
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów – Departament Spraw Parlamentarnych

-- 8 of 8 --