telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLD.050.17.2024.SR
Warszawa, 21 października 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 5182 z dnia 9 października 2024 r., złożoną przez Pana Posła
Edwarda Siarkę w sprawie podjęcia odpowiednich działań w celu wypracowania
optymalnych rozwiązań w zakresie opieki uzdrowiskowej i sanatoryjnej dla dzieci i
młodzieży, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących informacji.
1) Czy Ministerstwo Zdrowia prowadzi obecnie pracę nad zreformowaniem systemu
lecznictwa uzdrowiskowego dla dzieci i młodzieży?
oraz
2) Czy Ministerstwo widzi możliwość wprowadzenia „specjalnych” urlopów dla rodziców
jadących z dziećmi na turnus rehabilitacyjny czy uzdrowiskowy w porozumieniu z
Ministerstwem Pracy, Rodziny i Polityki Społecznej?
oraz
3) Czy Ministerstwo pracuje nad zreformowaniem systemu finansowania uzdrowisk
świadczących usługi dla najmłodszych obywateli np. w zakresie tzw. „niedojazdów” czy
chociażby częściowego finansowania pobytu opiekunów z dzieckiem?
Obecnie w resorcie zdrowia nie są prowadzone prace analityczne, jak również żadne
zamierzenia legislacyjne, związane z reformą systemu lecznictwa uzdrowiskowego,
również w zakresie leczenia uzdrowiskowego dzieci. W przypadku podjęcia przez
kierownictwo resortu zdrowia decyzji o wznowieniu prac nad reformą lecznictwa
uzdrowiskowego, zostaną ponownie rozpoczęte prace nad nowelizacją przepisów we
wskazanym zakresie, jednak obecnie kierowanie świadczeniobiorców – w tym dzieci i
młodzieży – do zakładów lecznictwa uzdrowiskowego i korzystanie ze świadczeń w
rodzaju lecznictwo uzdrowiskowe odbywa się na dotychczasowych zasadach.
Wyraźnego wskazania wymaga jednak, że problematyka leczenia uzdrowiskowego dzieci
stanowi dla Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia bardzo ważne
zagadnienie. Świadczenia zdrowotne w rodzaju uzdrowiskowe leczenie sanatoryjne i
szpitalne dzieci są w pełni zabezpieczone, tzn. zagwarantowane są środki finansowe i
pełna dostępność do przedmiotowych świadczeń dla każdego dziecka posiadającego
skierowanie. Na przestrzeni ostatnich kilku lat Narodowy Fundusz Zdrowia podejmował
różne działania mające na celu popularyzację lecznictwa uzdrowiskowego dzieci poprzez:
 informowanie lekarzy ubezpieczenia zdrowotnego o zasadach udzielania i
dostępności omawianych świadczeń oraz apelowanie o wystawianie skierowań, gdy
mały pacjent powinien być objęty takim leczeniem;
 zamieszczanie komunikatów na stronach internetowych Centrali NFZ i oddziałów
wojewódzkich NFZ oraz informacji w lokalnej prasie zachęcających do korzystania z
tej formy leczenia i wystawiania skierowań dla dzieci;

-- 1 of 3 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
 poruszanie tematu braku zainteresowania tą formą leczenia dzieci w ramach licznych
spotkań i konferencji;
 wystąpienia do Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego (na szczeblach krajowych i
okręgowych) oraz konsultanta krajowego w dziedzinie pediatrii z prośbą o
popularyzację tej formy leczenia wśród lekarzy i rodziców.
Niestety podejmowane dotychczas działania mające na celu popularyzację leczenia
uzdrowiskowego dzieci nie odnoszą oczekiwanego skutku i liczba młodych pacjentów
korzystających z tej formy leczenia corocznie zmniejsza się. W opinii Ministerstwa
Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia, do zwiększenia zainteresowania rodziców
leczeniem uzdrowiskowym dzieci i młodzieży, mogłoby się przyczynić wprowadzenie
niektórych udogodnień dla dzieci i ich rodziców w ramach obecnego systemu kierowania
na leczenie uzdrowiskowe, między innymi ukierunkowanie uzdrowisk dziecięcych na
rzeczywiste potrzeby zdrowotne najmłodszego pokolenia (weryfikacja kierunków
leczniczych i wskazań do leczenia), a także wprowadzenie rozwiązań wymienionych
poniżej (wśród których znajdują się również te wymienione przez Pana Posła), tj.
 dofinansowanie ze środków socjalnych kosztów pobytu opiekuna w ramach leczenia
dzieci niepełnosprawnych oraz dzieci w wieku od 3 do 6 roku życia pod opieką osoby
dorosłej;
 dofinansowanie ze środków socjalnych kosztów przejazdów na leczenie
uzdrowiskowe dzieci;
 przyznanie rodzicowi (opiekunowi) dodatkowego płatnego urlopu potrzebnego na
przywiezienie i odwiezienie dziecka do i z uzdrowiska;
 podjęcie działań mających na celu zmianę przepisów w oświacie, np. wprowadzenie
prawnych uregulowań zobowiązujących nauczycieli ze szkół macierzystych, do
uwzględniania ocen uzyskanych w trakcie leczenia uzdrowiskowego, zwiększenie
ilości godzin opieki wychowawczej w okresie wolnym od nauki w szkole.
Wdrożenie ww. rozwiązań mogłoby przynieść korzyści w zakresie leczenia
uzdrowiskowego dzieci, jednak wskazania wymaga, że powyższe zagadnienia wykraczają
poza właściwość resortu zdrowia, wpisując się w kompetencje Ministerstwa Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Ministerstwa
Edukacji Narodowej.
Odnosząc się jeszcze do kwestii konieczności ponoszenia przez opiekunów dzieci pełnej
odpłatności za zakwaterowanie i wyżywienie w sanatorium (wg stawek określonych
przez daną placówkę), uważanej za jedną z głównych przyczyn spadkowej tendencji
realizacji świadczeń zdrowotnych w formie leczenia uzdrowiskowego dzieci, należy
zauważyć, że nie jest możliwe sfinansowanie przez NFZ pobytu opiekuna. NFZ jako
płatnik finansuje realizację gwarantowanych świadczeń opieki zdrowotnej, do których
zgodnie z art. 5 pkt 34-38 i 40 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki
zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. 2024 poz. 146 ze zm.) należą
świadczenia zdrowotne (służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu lub
poprawie zdrowia), świadczenia zdrowotne rzeczowe (związane z procesem leczenia leki,
środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyroby medyczne) oraz
świadczenia towarzyszące (zakwaterowanie i adekwatne do stanu zdrowia wyżywienie w
szpitalu lub innym zakładzie leczniczym, usługi transportu oraz transportu
sanitarnego, a także zakwaterowanie poza zakładem leczniczym, jeżeli wynika to z
warunków realizacji świadczenia gwarantowanego). Wymienione świadczenia
dedykowane są konkretnemu świadczeniobiorcy, uprawnionemu do korzystania z nich na
podstawie skierowania na leczenie uzdrowiskowe potwierdzonego przez oddział
wojewódzki NFZ. Wskazania wymaga, iż z uwagi na brak możliwości finansowania pobytu
opiekuna przez NFZ, jako że pobyt opiekuna nie stanowi realizacji świadczenia w myśl
powyższych przepisów, już w 2019 r. Ministerstwo Zdrowia zwróciło się dwukrotnie
do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z prośbą o rozważenie możliwości
współfinansowania ze środków socjalnych kosztów pobytu opiekunów dzieci
korzystających z leczenia uzdrowiskowego. Jednak otrzymana odpowiedź wykluczyła
taką możliwość, ze względu na jednoznaczne wskazanie, iż pobyt w uzdrowisku opiekuna

-- 2 of 3 --

telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
osoby niesamodzielnej nie wpisuje się w definicję pomocy społecznej, bowiem nie
świadczy on usług opiekuńczych, o których mowa w art. 50 ustawy z dnia 12 marca 2004
r. o pomocy społecznej (Dz.U. 2024 poz. 1283). Dodatkowo wskazano, że zgodnie z
ustawą o pomocy społecznej, pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej
państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych
sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne
uprawnienia, zasoby i możliwości. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy
społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w
możliwościach pomocy społecznej, do których nie należy wspieranie realizacji systemu
lecznictwa uzdrowiskowego. W związku z zajęciem przez resort właściwy w sprawach
zabezpieczenia społecznego jednoznacznego stanowiska w przedmiotowym obszarze,
mając na uwadze obowiązujące regulacje prawne w powyższym zakresie, Ministerstwo
Zdrowia nie podjęło dalszych rozmów w przedmiocie możliwości współfinansowania
przez sektor pomocy społecznej kosztów pobytu w zakładzie lecznictwa
uzdrowiskowego opiekuna dziecka, które korzysta z leczenia uzdrowiskowego w
warunkach stacjonarnych.
Podobnie wszelkie kwestie dotyczące urlopu dla rodzica na czas jego pobytu z dzieckiem
w sanatorium uzdrowiskowym znajdują się w kompetencjach Ministerstwa Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej. Pobyt w sanatorium uzdrowiskowym czynnego zawodowo
opiekuna dziecka odbywa się obecnie w ramach przysługującego mu urlopu
wypoczynkowego lub urlopu bezpłatnego. Zgodnie ze stanowiskiem Prezesa Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych, taki pobyt nie stanowi podstawy do uzyskania zwolnienia
lekarskiego (zaświadczenia lekarskiego). W związku z powyższym uprzejmie informuję,
że składając skierowanie na uzdrowiskowe leczenie sanatoryjne dziecka warto mieć na
uwadze, że opiekunem dziecka przebywającego na leczeniu w sanatorium niekoniecznie
musi być rodzic. Opiekę taką mogą sprawować np. dziadkowie. Ponadto istnieje
możliwość dokonania zamiany opiekunów w trakcie turnusu i przykładowo po tygodniu,
czy 2 tygodniach opiekę może przejąć drugi z rodziców.
Z wyrazami szacunku,
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Jerzy Szafranowicz
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/

-- 3 of 3 --