Interpelacja w sprawie staży dla osób bezrobotnych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 5115
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie staży dla osób bezrobotnych
Zgłaszający: Wioleta Tomczak, Żaneta Cwalina-Śliwowska, Tomasz Zimoch, Ewa Schädler, Maja Ewa Nowak, Rafał Kasprzyk, Rafał Komarewicz
Data wpływu: 27-09-2024
W nawiązaniu do sygnałów, które spłynęły do mojego biura poselskiego dotyczących stażów organizowanych przez powiatowe urzędy pracy, pragnę zwrócić uwagę na następującą kwestię.
Staże dla osób bezrobotnych są jednym z najbardziej popularnych instrumentów rynku pracy i chętnie korzystają z nich osoby bezrobotne, szczególnie rozpoczynające swoją karierę zawodową. Niestety, bardzo częstą praktyką wśród jednostek samorządu terytorialnego, ale także innych jednostek sektora finansów publicznych jest nieuznawanie stażu dla osób bezrobotnych jako stażu pracy w administracji publicznej.
Jak mi zasygnalizowano - przez taką praktykę nabory na stanowiska stają się mniej otwarte dla osób z mniejszym doświadczeniem zawodowym.
W art. 2 ust. 1 pkt 9a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy zawarto definicję doświadczenia zawodowego, jest to „doświadczenie uzyskane w trakcie zatrudnienia, wykonywania innej pracy zarobkowej lub prowadzenia działalności gospodarczej przez okres co najmniej 6 miesięcy”. Z kolei inna praca zarobkowa została zdefiniowana w art. 2 ust. 1 pkt 11 tejże ustawy jako „wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umów cywilnoprawnych, w tym umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło lub umowy o pomocy przy zbiorach w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników albo wykonywanie pracy w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych”.
Powołując się na powyżej cytowane przepisy art. 2, w świetle pkt 34, gdzie wskazano definicję stażu jako „nabywanie przez bezrobotnego umiejętności praktycznych do wykonywania pracy przez wykonywanie zadań w miejscu pracy bez nawiązania stosunku pracy z pracodawcą”, w związku z art. 22 § 1 Kodeksu pracy, organy administracji publicznej informują, że stażu dla osób bezrobotnych nie można wliczać do doświadczenia zawodowego, ponieważ osoba odbywająca taki staż nie zawarła z pracodawcą stosunku pracy. Jednocześnie, jak wynika z treści z art. 79 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, staż można zaliczyć do okresu pracy wymaganego do nabycia lub zachowania uprawnień pracowniczych oraz okresów składkowych w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Powyżej opisana praktyka publicznych pracodawców skutkuje w mojej ocenie piętrzeniem trudności w zdobyciu zatrudnienia: osoby, które dopiero rozpoczynają swoją karierę zawodową często mają trudności ze zdobyciem pierwszego doświadczenia. Wykluczenie stażu z okresu pracy utrudnia im dalsze aplikowanie na stanowiska w administracji publicznej. Pośrednim skutkiem jest także obniżenie motywacji do podjęcia pracy w organach publicznych. Osoby, które biorą udział w stażach często wykazują większe zaangażowanie w rozwój zawodowy oraz chęć nauki. Uznawanie stażu jako części doświadczenia zawodowego mogłoby pobudzić więcej bezrobotnych do aktywności i rozwijania umiejętności.
Uznawanie staży w administracji publicznej mogłoby stać się częściowo odpowiedzią na problem bezrobocia wśród młodych ludzi, dając szansę na zdobycie doświadczenia zawodowego, umiejętności i zwiększenie ich konkurencyjności na rynku pracy. Wprowadzanie młodych, ambitnych ludzi do administracji poprzez staże może pozytywnie wpłynąć na efektywność instytucji publicznych. Nowe pomysły i świeże spojrzenie na różne problemy mogą wspierać innowacje i poprawę jakości usług.
W związku z powyższym, uprzejmie proszę o odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej planuje podjąć działania mające na celu ujednolicenie wykładni przepisów dot. staży zawodowych w organach administracji publicznej?
2. Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej rozważa inicjatywy, które mogłyby poprawić efektywność staży organizowanych przez urzędy pracy?
Minister Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3614 znakówinfo@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
BM-II.059.1.526.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 5115 Pani Posłanki Wioletty Tomczak wraz z grupą
posłów w sprawie staży dla osób bezrobotnych, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Kierowany przeze mnie resort dokłada wszelkich starań, aby opracowywane
w Ministerstwie przepisy dotyczące staży oferowanych przez urzędy pracy umożliwiały
osobom bezrobotnym poprawę ich sytuacji na rynku pracy, ułatwiając zdobycie
umiejętności i doświadczenia, a dzięki nim – godnej i satysfakcjonującej pracy.
10 kwietnia 2025 r. Prezydent Andrzej Duda popisał opracowaną w Ministerstwie Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej ustawę o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Zgodnie z jej
zapisami „doświadczenie zawodowe” oznacza doświadczenie uzyskane w trakcie
zatrudnienia, wykonywania innej pracy zarobkowej, prowadzenia działalności gospodarczej
lub odbywania stażu przez okres co najmniej 3 miesięcy.
Odpowiadając na drugie z zadanych przez Panią Posłankę pytań, pragnę zwrócić uwagę na
odzwierciedloną w statystykach efektywność staży oferowanych obecnie przez urzędy
pracy. Stanowią one - obok szkoleń i przygotowania zawodowego – jedną z najistotniejszych
form wsparcia osób poszukujących pracy. W 2023 r. skuteczność zatrudnienia w okresie do
3 miesięcy po odbyciu stażu wyniosła 84%.
Wśród rozwiązań mających uczynić ze stażu jeszcze skuteczniejsze narzędzie pomocowe,
ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia przewiduje:
wprowadzenie trójstronnej umowy o organizacji stażu, który będzie się odbywał
na podstawie umowy zawartej pomiędzy starostą, pracodawcą i bezrobotnym według
określonego programu;
ustalenie minimalnego i maksymalnego okresu odbywania stażu. Co do zasady będzie
on wynosił odpowiednio 3 i 6 miesięcy;
wprowadzenie możliwości odbywania stażu w niższym wymiarze czasu, co pozwoli
stażystom na łączenie ról zawodowych z rodzinnymi;
możliwość realizowania stażu w formie zdalnej przez osoby bezrobotne;
umożliwienie dokończenia stażu osobom, które utraciły status bezrobotnego z powodu
nabycia prawa do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty socjalnej,
a zarejestrowały się jako osoby poszukujące pracy i niepozostające w zatrudnieniu;
dodanie możliwości dokończenia stażu za zgodą jego organizatora w przypadku osób,
które przerwały staż na okres krótszy niż 6 miesięcy z powodu odbywania ćwiczeń
wojskowych lub przeszkolenia wojskowego;
zwiększenie wysokości stypendium;
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
rozszerzenie stażu o możliwość potwierdzenia nabycia wiedzy i umiejętności przez
uprawnioną instytucję. W takim przypadku długość stażu mogłaby wynosić od 3 do 12
miesięcy. W celu zwiększenia motywacji stażysty zaproponowano, aby po uzyskaniu
dokumentu potwierdzającego nabycie wiedzy i umiejętności jego odbiorcy
przysługiwał, w terminie 12 miesięcy od ukończenia stażu, dodatek do stypendium
w wysokości 20% zasiłku za każdy pełny miesiąc jego realizacji. Wprowadzono również
możliwość uzyskania przez organizatora stażu premii w przypadku przystąpienia przez
stażystę do weryfikacji wiedzy i umiejętności przyswojonych podczas stażu i nabywania
kwalifikacji.
Z wyrazami szacunku
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --