Interpelacja nr 5066
Interpelacja w sprawie osób głuchych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (30%)
Edukacja i Szkolnictwo (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie osób głuchych
Interpelacja nr 5066
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie osób głuchych
Zgłaszający: Anna Dąbrowska-Banaszek
Data wpływu: 26-09-2024
Pani Minister! Osoby z niepełnosprawnościami to grupa szczególna, potrzebująca większego wsparcia, aby móc - w miarę możliwości - w pełni uczestniczyć w życiu publicznym. Jedną z form pełnego uczestniczenia jest świadczenie przez te osoby pracy.
Formą wsparcia dla pracodawców zatrudniających osoby z niepełnosprawnościami jest możliwość podwyższonego dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych z PFRON, jeśli schorzenie takich osób jest zaliczone do schorzeń specjalnych. Wysokość dofinansowania z PFRON jest powiększana w zależności od stopnia niepełnosprawności. Do schorzeń specjalnych zaliczane są upośledzenie umysłowe, choroby psychiczne, choroby narządu wzroku (stopień umiarkowany i znaczny), epilepsja oraz całościowe zaburzenia rozwojowe. Niestety, głuchota nie jest zaliczana obecnie do schorzeń specjalnych, zatem pracodawca zatrudniający osoby z tym schorzeniem nie może liczyć na podwyższone dofinansowanie do wynagrodzeń z PFRON.
Zwracam się do Pani Minister z pytaniami:
1. Czy znany jest Pani Minister zgłaszany problem?
2. Czy jest rozważana zmiana katalogu obejmującego schorzenia specjalne?
3. Ile osób głuchych obecnie pracuje? Na jaką formę wsparcia może liczyć obecnie pracodawca zatrudniający takie osoby?
Z wyrazami szacunku
Interpelacja nr 5066
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie osób głuchych
Zgłaszający: Anna Dąbrowska-Banaszek
Data wpływu: 26-09-2024
Pani Minister! Osoby z niepełnosprawnościami to grupa szczególna, potrzebująca większego wsparcia, aby móc - w miarę możliwości - w pełni uczestniczyć w życiu publicznym. Jedną z form pełnego uczestniczenia jest świadczenie przez te osoby pracy.
Formą wsparcia dla pracodawców zatrudniających osoby z niepełnosprawnościami jest możliwość podwyższonego dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych z PFRON, jeśli schorzenie takich osób jest zaliczone do schorzeń specjalnych. Wysokość dofinansowania z PFRON jest powiększana w zależności od stopnia niepełnosprawności. Do schorzeń specjalnych zaliczane są upośledzenie umysłowe, choroby psychiczne, choroby narządu wzroku (stopień umiarkowany i znaczny), epilepsja oraz całościowe zaburzenia rozwojowe. Niestety, głuchota nie jest zaliczana obecnie do schorzeń specjalnych, zatem pracodawca zatrudniający osoby z tym schorzeniem nie może liczyć na podwyższone dofinansowanie do wynagrodzeń z PFRON.
Zwracam się do Pani Minister z pytaniami:
1. Czy znany jest Pani Minister zgłaszany problem?
2. Czy jest rozważana zmiana katalogu obejmującego schorzenia specjalne?
3. Ile osób głuchych obecnie pracuje? Na jaką formę wsparcia może liczyć obecnie pracodawca zatrudniający takie osoby?
Z wyrazami szacunku
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Łukasz Krasoń
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
8%
Konkretność
92%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 6 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
7.7 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (6)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6499 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.518.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację z 30 września 2024 r. nr 5066 Pani Poseł Anny Dąbrowskiej -
Banaszek „w sprawie osób głuchych”, proszę o przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wspiera osoby z niepełnosprawnością
w podnoszeniu ich aktywności społecznej i zawodowej. Dotyczy to także osób niesłyszących.
W latach 2021-2023 realizowany był projekt „Włączenie wyłączonych – aktywne
instrumenty wsparcia osób niepełnosprawnych na rynku pracy” w ramach Działania 2.6
Wysoka jakość polityki na rzecz włączenia społecznego i zawodowego osób
niepełnosprawnych Oś Priorytetowa II: Efektywne polityki publiczne dla rynku pracy,
gospodarki i edukacji Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój 2014-2020.
Jednym z instrumentów, jaki został zaproponowany przez realizatorów projektu, było
„Centrum Komunikacji – wsparcie dla osób z niepełnosprawnościami” posługujących się
językiem migowym w podjęciu oraz utrzymaniu aktywności zawodowej”. Rozwiązanie
opracował Polski Związek Głuchych. Celem tego instrumentu było zapewnienie pełnej
dostępności komunikacyjnej na rynku pracy, poprzez świadczenie usług komunikacyjnych
w trakcie podejmowania i utrzymania aktywności zawodowej.
Przetestowane w czasie funkcjonowania tego instrumentu procedury i rozwiązania posłużą
jako podstawa do wdrożenia kolejnych, nowych instrumentów wspierających osoby
niepełnosprawne, w tym osoby głuche na rynku pracy oraz w życiu codziennym.
Obecnie trwają prace mające na celu uruchomienie projektu „Centrum komunikacji dla osób
z niepełnosprawnościami”, zaplanowanego w ramach „Działania 3.5 - Lepsza komunikacja
dla osób z niepełnosprawnościami, Priorytet FERS.03 Dostępność i usługi dla osób
z niepełnosprawnościami”. Jego celem jest zapewnienie usług w zakresie bieżącego
komunikowania się osób z niepełnosprawnościami, o których mowa w Konwencji ONZ
o prawach osób niepełnosprawnych, potrzebujących wsparcia w komunikowaniu się.
Działania podejmowane w ramach projektu będą uwzględniały w szczególności osoby
z niepełnosprawnościami narządu słuchu, mowy i wzroku, niepełnosprawnością
intelektualną, z problemami zdrowia psychicznego i spektrum autyzmu, posługujące się PJM,
SKOGN, korzystające z transkrypcji mowy na tekst, alternatywnych i augmentatywnych
sposobów komunikacji (AAC) oraz ETR.
Z danych Elektronicznego Krajowego Systemu Monitoringu Orzekania
o Niepełnosprawności wynika, że wg statusu na rynku pracy w II kwartale 2024 roku
pracowało 41 578 osób zaliczonych do stopnia niepełnosprawności prawomocnym
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
orzeczeniem z symbolem niepełnosprawności 03-L, oznaczającym zaburzenia głosu, mowy
i choroby słuchu.
Jeśli chodzi o wsparcie osób głuchych na rynku pracy, jakie obecnie przewidują przepisy
prawa, to należy zauważyć, że ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej
i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 44, z późn. zm.)
przewiduje instrumenty wsparcia wszystkich osób niepełnosprawnych funkcjonujących na
rynku pracy, bez względu na przyczynę niepełnosprawności.
Regulacja ta wprowadza rozwiązania mające zachęcać pracodawców do zatrudniania
niepełnosprawnych pracowników. Należą do nich m.in. dofinansowania wynagrodzeń
niepełnosprawnych pracowników, które przysługują pracodawcy zatrudniającemu mniej niż
25 pracowników w przeliczeniu na pełny etat oraz pracodawcom zatrudniającym co najmniej
25 pracowników w przeliczeniu na pełny etat i osiągającym wskaźnik zatrudnienia osób
niepełnosprawnych w wysokości co najmniej 6%. Kwoty dofinansowań wynoszą
maksymalnie:
2400 zł - w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego stopnia
niepełnosprawności;
1350 zł - w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do umiarkowanego stopnia
niepełnosprawności;
500 zł - w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do lekkiego stopnia
niepełnosprawności.
Kwota miesięcznego dofinansowania nie może przekroczyć 90% faktycznie poniesionych
miesięcznych kosztów płacy, a w przypadku pracodawcy wykonującego działalność
gospodarczą - 75% tych kosztów.
Ustawa przewiduje też możliwość uzyskania środków na wyposażenie stanowiska pracy
pracownika niepełnosprawnego, szkolenie pracowników niepełnosprawnych, a także zwrot
części kosztów zatrudnienia pracowników pomagających pracownikowi
niepełnosprawnemu w zakresie czynności ułatwiających komunikowanie się z otoczeniem,
a także czynności niemożliwych lub trudnych do samodzielnego wykonania przez
pracownika niepełnosprawnego na stanowisku pracy.
Pracodawca, który zatrudnia co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar
czasu pracy i niezatrudniający osób niepełnosprawnych jest zobowiązany do wpłat na
Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w wysokości kwoty
stanowiącej iloczyn 40,65% przeciętnego wynagrodzenia i liczby pracowników
odpowiadającej różnicy między zatrudnieniem zapewniającym osiągnięcie wskaźnika
zatrudnienia osób niepełnosprawnych w wysokości 6% a rzeczywistym zatrudnieniem osób
niepełnosprawnych. Zatrudnienie każdej osoby niepełnosprawnej skutkuje obniżeniem tej
obowiązkowej wpłaty, a po osiągnięciu wskaźnika 6% zatrudnionych pracowników
niepełnosprawnych – pracodawca zostaje z niej zwolniony.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 września 1998 r.
w sprawie rodzajów schorzeń uzasadniających obniżenie wskaźnika zatrudnienia osób
niepełnosprawnych oraz sposobu jego obniżania (Dz.U. nr 124, poz. 820, z późn. zm.) do
schorzeń uzasadniających obniżenie wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych
zalicza się między innymi głuchotę i głuchoniemotę. A zatem ustawodawca uznał osoby z tą
niepełnosprawnością za osoby, które znajdują się w szczególnie niekorzystnej sytuacji na
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
rynku pracy i wprowadził rozwiązania, które mają zwiększyć atrakcyjność zatrudnienia tych
pracowników.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.518.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację z 30 września 2024 r. nr 5066 Pani Poseł Anny Dąbrowskiej -
Banaszek „w sprawie osób głuchych”, proszę o przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wspiera osoby z niepełnosprawnością
w podnoszeniu ich aktywności społecznej i zawodowej. Dotyczy to także osób niesłyszących.
W latach 2021-2023 realizowany był projekt „Włączenie wyłączonych – aktywne
instrumenty wsparcia osób niepełnosprawnych na rynku pracy” w ramach Działania 2.6
Wysoka jakość polityki na rzecz włączenia społecznego i zawodowego osób
niepełnosprawnych Oś Priorytetowa II: Efektywne polityki publiczne dla rynku pracy,
gospodarki i edukacji Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój 2014-2020.
Jednym z instrumentów, jaki został zaproponowany przez realizatorów projektu, było
„Centrum Komunikacji – wsparcie dla osób z niepełnosprawnościami” posługujących się
językiem migowym w podjęciu oraz utrzymaniu aktywności zawodowej”. Rozwiązanie
opracował Polski Związek Głuchych. Celem tego instrumentu było zapewnienie pełnej
dostępności komunikacyjnej na rynku pracy, poprzez świadczenie usług komunikacyjnych
w trakcie podejmowania i utrzymania aktywności zawodowej.
Przetestowane w czasie funkcjonowania tego instrumentu procedury i rozwiązania posłużą
jako podstawa do wdrożenia kolejnych, nowych instrumentów wspierających osoby
niepełnosprawne, w tym osoby głuche na rynku pracy oraz w życiu codziennym.
Obecnie trwają prace mające na celu uruchomienie projektu „Centrum komunikacji dla osób
z niepełnosprawnościami”, zaplanowanego w ramach „Działania 3.5 - Lepsza komunikacja
dla osób z niepełnosprawnościami, Priorytet FERS.03 Dostępność i usługi dla osób
z niepełnosprawnościami”. Jego celem jest zapewnienie usług w zakresie bieżącego
komunikowania się osób z niepełnosprawnościami, o których mowa w Konwencji ONZ
o prawach osób niepełnosprawnych, potrzebujących wsparcia w komunikowaniu się.
Działania podejmowane w ramach projektu będą uwzględniały w szczególności osoby
z niepełnosprawnościami narządu słuchu, mowy i wzroku, niepełnosprawnością
intelektualną, z problemami zdrowia psychicznego i spektrum autyzmu, posługujące się PJM,
SKOGN, korzystające z transkrypcji mowy na tekst, alternatywnych i augmentatywnych
sposobów komunikacji (AAC) oraz ETR.
Z danych Elektronicznego Krajowego Systemu Monitoringu Orzekania
o Niepełnosprawności wynika, że wg statusu na rynku pracy w II kwartale 2024 roku
pracowało 41 578 osób zaliczonych do stopnia niepełnosprawności prawomocnym
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
orzeczeniem z symbolem niepełnosprawności 03-L, oznaczającym zaburzenia głosu, mowy
i choroby słuchu.
Jeśli chodzi o wsparcie osób głuchych na rynku pracy, jakie obecnie przewidują przepisy
prawa, to należy zauważyć, że ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej
i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 44, z późn. zm.)
przewiduje instrumenty wsparcia wszystkich osób niepełnosprawnych funkcjonujących na
rynku pracy, bez względu na przyczynę niepełnosprawności.
Regulacja ta wprowadza rozwiązania mające zachęcać pracodawców do zatrudniania
niepełnosprawnych pracowników. Należą do nich m.in. dofinansowania wynagrodzeń
niepełnosprawnych pracowników, które przysługują pracodawcy zatrudniającemu mniej niż
25 pracowników w przeliczeniu na pełny etat oraz pracodawcom zatrudniającym co najmniej
25 pracowników w przeliczeniu na pełny etat i osiągającym wskaźnik zatrudnienia osób
niepełnosprawnych w wysokości co najmniej 6%. Kwoty dofinansowań wynoszą
maksymalnie:
2400 zł - w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do znacznego stopnia
niepełnosprawności;
1350 zł - w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do umiarkowanego stopnia
niepełnosprawności;
500 zł - w przypadku osób niepełnosprawnych zaliczonych do lekkiego stopnia
niepełnosprawności.
Kwota miesięcznego dofinansowania nie może przekroczyć 90% faktycznie poniesionych
miesięcznych kosztów płacy, a w przypadku pracodawcy wykonującego działalność
gospodarczą - 75% tych kosztów.
Ustawa przewiduje też możliwość uzyskania środków na wyposażenie stanowiska pracy
pracownika niepełnosprawnego, szkolenie pracowników niepełnosprawnych, a także zwrot
części kosztów zatrudnienia pracowników pomagających pracownikowi
niepełnosprawnemu w zakresie czynności ułatwiających komunikowanie się z otoczeniem,
a także czynności niemożliwych lub trudnych do samodzielnego wykonania przez
pracownika niepełnosprawnego na stanowisku pracy.
Pracodawca, który zatrudnia co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar
czasu pracy i niezatrudniający osób niepełnosprawnych jest zobowiązany do wpłat na
Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w wysokości kwoty
stanowiącej iloczyn 40,65% przeciętnego wynagrodzenia i liczby pracowników
odpowiadającej różnicy między zatrudnieniem zapewniającym osiągnięcie wskaźnika
zatrudnienia osób niepełnosprawnych w wysokości 6% a rzeczywistym zatrudnieniem osób
niepełnosprawnych. Zatrudnienie każdej osoby niepełnosprawnej skutkuje obniżeniem tej
obowiązkowej wpłaty, a po osiągnięciu wskaźnika 6% zatrudnionych pracowników
niepełnosprawnych – pracodawca zostaje z niej zwolniony.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 września 1998 r.
w sprawie rodzajów schorzeń uzasadniających obniżenie wskaźnika zatrudnienia osób
niepełnosprawnych oraz sposobu jego obniżania (Dz.U. nr 124, poz. 820, z późn. zm.) do
schorzeń uzasadniających obniżenie wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych
zalicza się między innymi głuchotę i głuchoniemotę. A zatem ustawodawca uznał osoby z tą
niepełnosprawnością za osoby, które znajdują się w szczególnie niekorzystnej sytuacji na
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
rynku pracy i wprowadził rozwiązania, które mają zwiększyć atrakcyjność zatrudnienia tych
pracowników.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Łukasz Krasoń
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --