Interpelacja w sprawie zatrzymania internauty oraz podstaw prawnych działania w kontekście swobody wypowiedzi
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 5002
do ministra sprawiedliwości
w sprawie zatrzymania internauty oraz podstaw prawnych działania w kontekście swobody wypowiedzi
Zgłaszający: Dariusz Matecki, Michał Woś, Marcin Warchoł, Anita Czerwińska, Piotr Uruski, Iwona Ewa Arent, Dariusz Stefaniuk
Data wpływu: 23-09-2024
W ostatnich dniach opinia publiczna została zaniepokojona informacją o zatrzymaniu internauty, który opublikował wpis dotyczący sytuacji na terenach dotkniętych powodzią. W związku z tym pojawiają się uzasadnione pytania o podstawy prawne tego zatrzymania oraz ewentualne zarzuty, które mają zostać postawione zatrzymanemu.
Zgodnie z doniesieniami, zatrzymany internauta miał poruszyć w swoim wpisie temat szabrownictwa na terenach powodziowych. Istnieje jednak wiele pytań, które wymagają wyjaśnienia w tej sprawie, w szczególności dotyczących tego, czy na terenach, o których wspominał, rzeczywiście odnotowano przypadki szabrownictwa, a także na jakiej podstawie prawnej podjęto działania przeciwko niemu.
W związku z tym, proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Na jakiej podstawie prawnej został zatrzymany internauta? Jakie dokładnie przepisy zostały naruszone, które uzasadniały jego zatrzymanie?
2. Czy na terenach, o których wspominał internauta w swoim wpisie, rzeczywiście odnotowano jakiekolwiek przypadki szabrownictwa lub innych incydentów, które mogłyby potwierdzić treści jego publikacji?
3. W jaki sposób publikacja tego wpisu miała według organów ścigania utrudniać lub zakłócać akcję ratowniczą na terenach powodziowych? Proszę o odniesienie się do artykułu 172 Kodeksu karnego, na podstawie którego internauta miał być zatrzymany.
4. Czy zatrzymany internauta usłyszał już zarzuty, a jeśli tak, to jakie? Na jakim etapie znajduje się obecnie postępowanie przeciwko niemu?
5. Czy według Pana opinii, jako ministra sprawiedliwości, tego typu działania wobec internauty nie noszą znamion nadużycia władzy oraz próby cenzurowania obywateli, którzy poprzez swoje wypowiedzi wyrażają zaniepokojenie sytuacją na terenach dotkniętych powodzią?
6. Jakie kroki zamierza podjąć Ministerstwo Sprawiedliwości, aby upewnić się, że swoboda wypowiedzi obywateli, zwłaszcza w sytuacjach kryzysowych, nie będzie ograniczana bez wyraźnych i uzasadnionych podstaw prawnych?
W obliczu trudnych wydarzeń, jakie mają miejsce w związku z powodzią, szczególnie istotne jest, aby obywatele mieli prawo do wyrażania swoich opinii i niepokoju, zwłaszcza jeśli dotyczy to kwestii bezpieczeństwa publicznego. W związku z tym proszę o odpowiedź na powyższe pytania, aby wyjaśnić, czy zatrzymanie tego internauty miało uzasadnienie prawne, czy też może być postrzegane jako próba ograniczenia swobody wypowiedzi.
Sekretarz stanu Arkadiusz Myrcha
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3767 znakówkontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.302.2024
Warszawa, 25 listopada 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 5002 złożoną do Ministra Sprawiedliwości przez Pana
posła Dariusza Mateckiego oraz innych posłów w sprawie zatrzymania internauty oraz
podstaw prawnych działania w kontekście swobody wypowiedzi, uprzejmie przedstawiam
następujące informacje.
Zgodnie z informacjami przekazanymi przez Prokuraturę Krajową zdarzenie, o którym
mowa w interpelacji było przedmiotem czynności wykonywanych w trybie art. 308 k.p.k.
przez funkcjonariuszy Centralnego Biura Zwalczania Cyberprzestępczości Zarząd
we Wrocławiu, w kierunku art. 172 k.k., a więc czynu polegającego na przeszkadzaniu
działaniu mającemu na celu zapobieżenie niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia wielu
osób albo mienia w wielkich rozmiarach.
W trakcie podjętych czynności, 18 września 2024 r. został zatrzymany do wyjaśnienia
przez Policję mieszkaniec Lądka – Zdrój. Wykonano czynności przeszukania, zarówno
osoby zatrzymanej, jak i miejsca jej zamieszkania, a także przeprowadzono oględziny
telefonu, na którym ujawniono post zamieszczony w sieci internetowej, mający
wskazywać na to, że na terenach dotkniętych wówczas powodzią „(…) brakuje policji,
pomocy państwa, a po okolicy grasują szabrownicy”.
Zatrzymany został przesłuchany w charakterze świadka w stosownym trybie
na okoliczność zamieszczenia postu. Po weryfikacji złożonych przez niego oświadczeń
procesowych, został 19 września 2024 r. zwolniony.
Materiały powyższej sprawy 20 września 2024 r. zostały przekazane do Prokuratury
Rejonowej dla Wrocławia - Stare Miasto we Wrocławiu. Po przeprowadzeniu analizy
zgormadzonego materiału dowodowego, prokurator zatwierdził 26 września 2024 r.
postanowienie o umorzeniu dochodzenia po przeprowadzeniu czynności w trybie art.
308 k.p.k. wobec stwierdzenia, iż czyn nie zawierał znamion czynu zabronionego (art.
17 § 1 pkt 2 k.p.k.).
Jednocześnie z informacji Prokuratury Krajowej wynika, iż w okresie powodzi na terenie
Lądka - Zdroju i okolic nie odnotowano znaczącego natężenia spraw dotyczących
-- 1 of 2 --
przestępstw wymierzonych przeciwko mieniu, popełnianych w procederze
szabrownictwa.
Odnosząc się natomiast do pytania o działania na rzecz wzmocnienia swobody
wypowiedzi obywateli, Minister Sprawiedliwości Adam Bodnar zapowiedział m.in. zmiany
w art. 212 k.k. o zniesławieniu. Problematyka ta ma stanowić przedmiot połączonych prac
Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego i Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego. Celem
tych prac jest zniesienie odpowiedzialności karnej za zniesławienie, przy jednoczesnym
wzmocnieniu cywilnoprawnej ochrony dóbr osobistych.
Dodatkowo podkreślić trzeba, że Ministerstwo Sprawiedliwości prowadzi intensywne
działania, aby wdrożyć unijną dyrektywę anty-SLAPP, to jest dyrektywę Parlamentu
Europejskiego i Rady (UE) 2024/1069 z dnia 11 kwietnia 2024 r. w sprawie ochrony osób,
które angażują się w debatę publiczną, przed ewidentnie bezpodstawnymi
lub stanowiącymi nadużycie postępowaniami sądowymi („strategiczne powództwa
zmierzające do stłumienia debaty publicznej”). W tym zakresie zaawansowane prace
prowadzi Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego. Chodzi także o wdrożenie zaleceń Rady
Europy, które mają na celu ochronę wolności słowa i niezależności mediów. Tematyka
ta została przybliżona w komunikacie Ministerstwa Sprawiedliwości:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/europejska-konferencja-przeciwko-slapp-
strategic-lawsuits-against-public-participation
Z wyrazami szacunku
Arkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 2 of 2 --