Interpelacja nr 4898
Interpelacja w sprawie wdrażania tzw. ustawy Kamilka oraz ustawy antyprzemocowej 2.0
Zgłaszający:
•
Adresat:
Edukacja i Szkolnictwo (55%)
Sprawiedliwość i Sądy (40%)
Cyfryzacja i Technologie (35%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wdrażania tzw. ustawy Kamilka oraz ustawy antyprzemocowej 2.0
Interpelacja nr 4898
do ministra sprawiedliwości
w sprawie wdrażania tzw. ustawy Kamilka oraz ustawy antyprzemocowej 2.0
Zgłaszający: Marcin Romanowski
Data wpływu: 17-09-2024
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP składam interpelację w sprawie stanu realizacji nowelizacji przepisów ustawy z dnia z 28 lipca 2023 r. Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz niektórych innych ustaw, tzw. ustawy Kamilka, której przepisy weszły w życie w sierpniu 2023 roku oraz lutym 2024 roku, jak również ustawy antyprzemocowej 2.0, której kluczowe przepisy dotyczące przyjaznego dostępu do wymiaru sprawiedliwości dla dzieci i osób ze szczególnymi potrzebami weszły w życie w lutym 2024 roku.
W związku z istotnym znaczeniem tych regulacji dla ochrony dzieci oraz osób wymagających szczególnej opieki, pragnę zwrócić uwagę na kilka aspektów związanych z ich wdrażaniem, które wzbudzają niepokój w opinii publicznej.
Zwracam się z prośbą o szczegółowe wyjaśnienia w następujących kwestiach:
1. Proszę o informację, ile z zaplanowanych aktów wykonawczych zostało już wydanych, a ile pozostaje w fazie przygotowania. Proszę także o wskazanie przyczyn opóźnień.
2. W mediach pojawiają się doniesienia o problemach z implementacją przepisów tych ustaw, szczególnie w szkołach i innych placówkach wychowawczych. Proszę o przedstawienie aktualnych danych na temat poziomu wdrożenia tych regulacji oraz o wyjaśnienie działań podejmowanych przez ministerstwo w celu usunięcia barier utrudniających sprawne wprowadzenie nowych rozwiązań.
3. Proszę o informację na temat postępów w realizacji tego planu, który został przyjęty przez poprzedni rząd. Proszę o wskazanie, które elementy planu zostały już wdrożone, a które pozostają w fazie realizacji. Proszę również o odniesienie się do ewentualnych opóźnień i przyczyn, które je wywołały.
4. Drugi z zapowiadanych krajowych planów dotyczy przeciwdziałania przemocy wobec dzieci. Proszę o informacje na temat stanu prac nad tym dokumentem. Kiedy plan ten zostanie przedstawiony publicznie, jakie są jego główne założenia i terminy realizacji?
Zwracam się również z prośbą o podanie konkretnych terminów realizacji wszystkich działań wdrożeniowych, zarówno w zakresie wydawania aktów wykonawczych, jak i wdrożenia przepisów w instytucjach. Ważne jest, aby wszelkie opóźnienia zostały odpowiednio zidentyfikowane i usunięte w najbliższym możliwym czasie, z uwagi na znaczenie tych regulacji dla ochrony dzieci narażonych na przemoc.
Interpelacja nr 4898
do ministra sprawiedliwości
w sprawie wdrażania tzw. ustawy Kamilka oraz ustawy antyprzemocowej 2.0
Zgłaszający: Marcin Romanowski
Data wpływu: 17-09-2024
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP składam interpelację w sprawie stanu realizacji nowelizacji przepisów ustawy z dnia z 28 lipca 2023 r. Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz niektórych innych ustaw, tzw. ustawy Kamilka, której przepisy weszły w życie w sierpniu 2023 roku oraz lutym 2024 roku, jak również ustawy antyprzemocowej 2.0, której kluczowe przepisy dotyczące przyjaznego dostępu do wymiaru sprawiedliwości dla dzieci i osób ze szczególnymi potrzebami weszły w życie w lutym 2024 roku.
W związku z istotnym znaczeniem tych regulacji dla ochrony dzieci oraz osób wymagających szczególnej opieki, pragnę zwrócić uwagę na kilka aspektów związanych z ich wdrażaniem, które wzbudzają niepokój w opinii publicznej.
Zwracam się z prośbą o szczegółowe wyjaśnienia w następujących kwestiach:
1. Proszę o informację, ile z zaplanowanych aktów wykonawczych zostało już wydanych, a ile pozostaje w fazie przygotowania. Proszę także o wskazanie przyczyn opóźnień.
2. W mediach pojawiają się doniesienia o problemach z implementacją przepisów tych ustaw, szczególnie w szkołach i innych placówkach wychowawczych. Proszę o przedstawienie aktualnych danych na temat poziomu wdrożenia tych regulacji oraz o wyjaśnienie działań podejmowanych przez ministerstwo w celu usunięcia barier utrudniających sprawne wprowadzenie nowych rozwiązań.
3. Proszę o informację na temat postępów w realizacji tego planu, który został przyjęty przez poprzedni rząd. Proszę o wskazanie, które elementy planu zostały już wdrożone, a które pozostają w fazie realizacji. Proszę również o odniesienie się do ewentualnych opóźnień i przyczyn, które je wywołały.
4. Drugi z zapowiadanych krajowych planów dotyczy przeciwdziałania przemocy wobec dzieci. Proszę o informacje na temat stanu prac nad tym dokumentem. Kiedy plan ten zostanie przedstawiony publicznie, jakie są jego główne założenia i terminy realizacji?
Zwracam się również z prośbą o podanie konkretnych terminów realizacji wszystkich działań wdrożeniowych, zarówno w zakresie wydawania aktów wykonawczych, jak i wdrożenia przepisów w instytucjach. Ważne jest, aby wszelkie opóźnienia zostały odpowiednio zidentyfikowane i usunięte w najbliższym możliwym czasie, z uwagi na znaczenie tych regulacji dla ochrony dzieci narażonych na przemoc.
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Zuzanna Rudzińska-Bluszcz
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
21
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
6.6 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (21)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10601 znaków
+48 22 52 12 888 Al. Ujazdowskie 11
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Zuzanna Rudzińska - Bluszcz
BK-VII.0520.294.2024
Warszawa, 21 listopada 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 4898 złożoną do Ministra Sprawiedliwości przez pana posła
Marcina Romanowskiego w sprawie wdrażania tzw. ustawy Kamilka oraz ustawy
antyprzemocowej 2.0, uprzejmie przedstawiam odpowiedź.
Ad 1
W związku z wejściem w życie ustawy z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks
postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 289)
oraz ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy
oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1606), Minister Sprawiedliwości wydał
następujące akty wykonawcze:
1. do ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością
na tle seksualnym (w brzmieniu obowiązującym do 15 lutego 2024 r.):
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 października 2023 r. w sprawie
Zespołu do Spraw Ochrony Małoletnich (Dz.U. poz. 2411);
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 listopada 2023 r. w sprawie Zespołu
do spraw analizy zdarzeń, na skutek których małoletni poniósł śmierć lub doznał ciężkiego
uszczerbku na zdrowiu (Dz.U. poz. 2481);
-- 1 of 6 --
2. do ustawy Kodeks postępowania cywilnego:
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 lipca 2024 r. w sprawie sposobu
przygotowania wysłuchania osoby niepełnosprawnej oraz warunków, w jakich powinno
odbywać się wysłuchanie (Dz.U. poz. 1153);
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 lipca 2024 r. w sprawie sposobu
zapewnienia reprezentacji dziecka przez reprezentanta dziecka (Dz.U. poz. 1159);
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 października 2024 r. w sprawie
sposobu przygotowania i przeprowadzenia wysłuchania dziecka oraz warunków, jakim
mają odpowiadać pomieszczenia przeznaczone do przeprowadzania takich wysłuchań
(Dz. U. poz. 1579).
3. do ustawy Kodeks postępowania karnego:
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2024 r. w sprawie określenia
wzorów pisemnych pouczeń o uprawnieniach i obowiązkach podejrzanego,
pokrzywdzonego i świadka (Dz. U. poz. 1239);
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2024 r. w sprawie określenia
wzorów pisemnych wyjaśnień dla podejrzanego, pokrzywdzonego i świadka co do zakresu
ich uprawnień i obowiązków oraz sposobu i warunków przesłuchania (Dz. U. poz. 1241);
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 września 2024 r. w sprawie sposobu
przygotowania i przeprowadzenia przesłuchań w trybie określonym w art. 185a-185c oraz
art. 185e Kodeksu postępowania karnego oraz warunków, jakim powinny odpowiadać
pomieszczenia przeznaczone do przeprowadzania takich przesłuchań (Dz. U. poz. 1477)
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 października 2024 r. w sprawie
określenia wzorów informacji o przebiegu, sposobie i warunkach przesłuchania
podejrzanego i świadka, którzy ukończyli 18 lat (Dz. U. poz. 1645).
Ministerstwo Sprawiedliwości 9 października 2024 r. zwróciło się do Rządowego Centrum
Legislacji z wnioskiem o zwolnienie z komisji prawniczej projektu rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości w sprawie określenia wzorów informacji o przebiegu, sposobie
i warunkach przesłuchania dla osób przesłuchiwanych w trybie określonym w art. 185a -
-- 2 of 6 --
185c k.p.k. oraz art. 185e k.p.k. Rządowe Centrum Legislacji 14 listopada 2024 r. udzieliło
odpowiedzi pozytywnej, w związku z czym projekt został zwolniony z komisji prawniczej.
Wkrótce projekt zostanie przekazany do podpisu Ministra Sprawiedliwości.
Z kolei projekt rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia wzoru
kwestionariusza indywidualnej oceny pokrzywdzonego i świadka został skierowany
do eksperckiego zaopiniowania przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
Przygotowanie projektów ww. rozporządzeń zostało poprzedzone licznymi konsultacjami
z ekspertami, w tym z zakresu psychologii i praw osób z niepełnosprawnościami. Potrzeba
przeprowadzenia specjalistycznych konsultacji w powiązaniu ze skomplikowanym
charakterem rozporządzeń miała istotny wpływ na termin przygotowania
tych dokumentów.
Ad 2
Przy Ministrze Sprawiedliwości działa Zespół do Spraw Ochrony Małoletnich w celu
zapewnienia najwyższych standardów ochrony najmłodszych. Zespół ma charakter
opiniodawczo - doradczy.
Zgodnie z art. 22s ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu
zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (Dz. U. z 2024 r.
poz. 560), Zespół wraz z innymi ekspertami przygotował wytyczne do opracowania
standardów ochrony małoletnich. Wytyczne mają pomóc placówkom zobowiązanym
do wprowadzenia standardów w wykonaniu tego zadania. Wytyczne nie są gotowym
wzorem do automatycznego zastosowania. Stanowią podpowiedź, przykład, punkt
wyjściowy dla stworzenia własnych standardów.
Wytyczne zostały opublikowane na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości,
w zakładce Zespołu do Spraw Ochrony Małoletnich:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/standardy-ochrony-maloletnich---wytyczne
-- 3 of 6 --
W sierpniu 2024 r., Zespół do Spraw Ochrony Małoletnich przeprowadził kampanię
informacyjną w celu popularyzacji standardów. Przygotowano kilkuminutowe nagrania
video, w których eksperci z różnych dziedzin wyjaśniali znaczenie i potrzebę istnienia
standardów ochrony małoletnich.
Dla ułatwienia wdrożenia nowych przepisów na stronie internetowej Ministerstwa
Sprawiedliwości opublikowano wyjaśnienie w formie odpowiedzi na najczęściej
pojawiające się pytania:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/pytania-do-ustawy-o-ochronie-dzieci2
W wyjaśnieniu udostępnionym na ww. stronie internetowej wiele uwagi poświęcono
art. 21 ustawy o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym
i ochronie małoletnich, który dotyczy obowiązków pracodawców. Z informacji
docierających do Ministerstwa Sprawiedliwości wynika bowiem, że stosowanie tego
przepisu przysparza trudności.
W kontekście art. 21 należy wyjaśnić, że monitoring ustawy prowadzony przez
Ministerstwo Sprawiedliwości od 15 lutego 2024 r. (to jest daty wejścia w życie
znowelizowanego brzmienia przepisu) doprowadził do konkluzji, że trudności występują
przede wszystkim w rozumieniu pojęć „dopuszczenie do działalności” oraz „opieka,
edukacja, wychowanie i wypoczynek”. Z tego względu w Ministerstwie Sprawiedliwości
przygotowano nowelizację ustawy o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle
seksualnym i ochronie małoletnich, która dotyczy przede wszystkim dotychczasowego
art. 21. Decyzją Ministra Sprawiedliwości Adama Bodnara pracom legislacyjnym
nad projektem ustawy nadano charakter priorytetowy (projekt jest procedowany w trybie
odrębnym), tak aby możliwie najszybciej nowe i zmienione regulacje, weszły w życie
i mogły być stosowanie. W projekcie nowelizacji przewiduje się wyjaśnienie pojęć, co do
których znaczenia są zgłaszane wątpliwości. Nadto, przy zachowaniu nadrzędnej zasady
jaką jest ochrona dzieci, projektuje się uwzględnienie w ustawie sytuacji, w których
następuje wyłączenie stosowania dotychczasowego przepisu art. 21.
-- 4 of 6 --
Ad 3 i 4
Ocena realizacji Krajowego Planu Przeciwdziałania Przestępstwom Przeciwko Wolności
Seksualnej i Obyczajności na Szkodę Małoletnich należy do Zespołu do Spraw Ochrony
Małoletnich. W tym celu powołano sześć grup roboczych, odpowiadających sześciu
obszarom Planu. Eksperci każdej z grup monitorują stan wykonania działań z danego
obszaru, dbają o sprawną współpracę realizatorów, a dodatkowo realizują inne inicjatywy,
które mają służyć zrealizowaniu Planu do końca 2026 r.
Ustalono, że do 31 stycznia 2025 r. zostanie sporządzona ocena wykonania Planu za rok
2023 i 2024 r. Wówczas będzie możliwe wskazanie, które działania zostały wykonane.
Z kolei do końca 2025 r. Zespół do Spraw Ochrony Małoletnich zamierza opracować
Krajowy Plan Przeciwdziałania Przemocy na Szkodę Małoletnich. Zgodnie z art. 8 ustawy z
dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych
innych ustaw (DZ. U. z 2023 r. poz. 1606), Rada Ministrów ma przyjąć ten plan do 31
grudnia 2026 r.
Wymaga podkreślenia, że ochrona dzieci przed przemocą należy niezmiennie
do priorytetów Ministerstwa Sprawiedliwości. Z tego też względu są i będą podejmowane
wszelkie działania, które przyczyniają się do udoskonalania systemu ochrony dzieci.
Ważną inicjatywą jest idea wprowadzenia w Polsce modelu Barnahus. Model Barnahus
obejmuje podejście interdyscyplinarne i zapewniające współpracę między rożnymi
instytucjami (sądowymi, socjalnymi, medycznymi) w jednym, przyjaznym miejscu, które
oferuje kompleksowe wsparcie dziecka i rodziny. Ministerstwo Sprawiedliwości
uczestniczy w międzynarodowym projekcie partnerskim „Wzmocnienie reakcji
na przemoc wobec dzieci poprzez lepiej poinformowaną politykę i zwiększony potencjał
instytucjonalny”. Jest on realizowany wspólnie z National Authority for the Protection
of Children Rights and Adoption (Autoritatea Națională pentru Protecția Drepturilor
Copilului și Adopție) w Rumunii. Za koordynację i administrowanie projektem
-- 5 of 6 --
odpowiedzialny jest UNICEF. Jednym z rezultatów projektu będzie opracowanie
standardów dla ośrodków Barnahus w Polsce.
Ministerstwo Sprawiedliwości wspólnie z Ministerstwem Cyfryzacji, Ministrą Równości
i innymi ministerstwami będzie realizowało też projekt zmierzający do uruchomienia
centralnego systemu teleinformatycznego do obsługi spraw związanych z przemocą
domową, w tym monitorowania sytuacji małoletnich osób pokrzywdzonych tego rodzaju
przemocą. Celem systemu jest umożliwienie zbierania w jednym miejscu informacji
o osobach pokrzywdzonych przemocą domową, ze szczególnym uwzględnieniem osób
małoletnich. Umożliwi to wymianę informacji między wszystkimi uczestnikami systemu
przeciwdziałania i reagowania na przemoc o sytuacji danej osoby, także wówczas gdy
dojdzie do zmiany jej miejsca zamieszkania. Stworzenie systemu umożliwi pełną
digitalizację czynności wykonywanych przez podmioty zaangażowane w przeciwdziałanie
i reagowania na przemoc domową. Dzięki systemowi informacje o zdarzeniach
dotyczących danej osoby będą widoczne dla osób uprawnionych w czasie rzeczywistym,
co pozwoli im na szybki dostęp do danych niezbędnych do oceny sytuacji danej osoby
i podjęcia adekwatnej reakcji.
Z wyrazami szacunku
Zuzanna Rudzińska-Bluszcz
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 6 of 6 --
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Zuzanna Rudzińska - Bluszcz
BK-VII.0520.294.2024
Warszawa, 21 listopada 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 4898 złożoną do Ministra Sprawiedliwości przez pana posła
Marcina Romanowskiego w sprawie wdrażania tzw. ustawy Kamilka oraz ustawy
antyprzemocowej 2.0, uprzejmie przedstawiam odpowiedź.
Ad 1
W związku z wejściem w życie ustawy z dnia 13 stycznia 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks
postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 289)
oraz ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy
oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1606), Minister Sprawiedliwości wydał
następujące akty wykonawcze:
1. do ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością
na tle seksualnym (w brzmieniu obowiązującym do 15 lutego 2024 r.):
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 października 2023 r. w sprawie
Zespołu do Spraw Ochrony Małoletnich (Dz.U. poz. 2411);
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 listopada 2023 r. w sprawie Zespołu
do spraw analizy zdarzeń, na skutek których małoletni poniósł śmierć lub doznał ciężkiego
uszczerbku na zdrowiu (Dz.U. poz. 2481);
-- 1 of 6 --
2. do ustawy Kodeks postępowania cywilnego:
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 lipca 2024 r. w sprawie sposobu
przygotowania wysłuchania osoby niepełnosprawnej oraz warunków, w jakich powinno
odbywać się wysłuchanie (Dz.U. poz. 1153);
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 lipca 2024 r. w sprawie sposobu
zapewnienia reprezentacji dziecka przez reprezentanta dziecka (Dz.U. poz. 1159);
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 października 2024 r. w sprawie
sposobu przygotowania i przeprowadzenia wysłuchania dziecka oraz warunków, jakim
mają odpowiadać pomieszczenia przeznaczone do przeprowadzania takich wysłuchań
(Dz. U. poz. 1579).
3. do ustawy Kodeks postępowania karnego:
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2024 r. w sprawie określenia
wzorów pisemnych pouczeń o uprawnieniach i obowiązkach podejrzanego,
pokrzywdzonego i świadka (Dz. U. poz. 1239);
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2024 r. w sprawie określenia
wzorów pisemnych wyjaśnień dla podejrzanego, pokrzywdzonego i świadka co do zakresu
ich uprawnień i obowiązków oraz sposobu i warunków przesłuchania (Dz. U. poz. 1241);
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 września 2024 r. w sprawie sposobu
przygotowania i przeprowadzenia przesłuchań w trybie określonym w art. 185a-185c oraz
art. 185e Kodeksu postępowania karnego oraz warunków, jakim powinny odpowiadać
pomieszczenia przeznaczone do przeprowadzania takich przesłuchań (Dz. U. poz. 1477)
- rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 października 2024 r. w sprawie
określenia wzorów informacji o przebiegu, sposobie i warunkach przesłuchania
podejrzanego i świadka, którzy ukończyli 18 lat (Dz. U. poz. 1645).
Ministerstwo Sprawiedliwości 9 października 2024 r. zwróciło się do Rządowego Centrum
Legislacji z wnioskiem o zwolnienie z komisji prawniczej projektu rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości w sprawie określenia wzorów informacji o przebiegu, sposobie
i warunkach przesłuchania dla osób przesłuchiwanych w trybie określonym w art. 185a -
-- 2 of 6 --
185c k.p.k. oraz art. 185e k.p.k. Rządowe Centrum Legislacji 14 listopada 2024 r. udzieliło
odpowiedzi pozytywnej, w związku z czym projekt został zwolniony z komisji prawniczej.
Wkrótce projekt zostanie przekazany do podpisu Ministra Sprawiedliwości.
Z kolei projekt rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia wzoru
kwestionariusza indywidualnej oceny pokrzywdzonego i świadka został skierowany
do eksperckiego zaopiniowania przez Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
Przygotowanie projektów ww. rozporządzeń zostało poprzedzone licznymi konsultacjami
z ekspertami, w tym z zakresu psychologii i praw osób z niepełnosprawnościami. Potrzeba
przeprowadzenia specjalistycznych konsultacji w powiązaniu ze skomplikowanym
charakterem rozporządzeń miała istotny wpływ na termin przygotowania
tych dokumentów.
Ad 2
Przy Ministrze Sprawiedliwości działa Zespół do Spraw Ochrony Małoletnich w celu
zapewnienia najwyższych standardów ochrony najmłodszych. Zespół ma charakter
opiniodawczo - doradczy.
Zgodnie z art. 22s ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu
zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (Dz. U. z 2024 r.
poz. 560), Zespół wraz z innymi ekspertami przygotował wytyczne do opracowania
standardów ochrony małoletnich. Wytyczne mają pomóc placówkom zobowiązanym
do wprowadzenia standardów w wykonaniu tego zadania. Wytyczne nie są gotowym
wzorem do automatycznego zastosowania. Stanowią podpowiedź, przykład, punkt
wyjściowy dla stworzenia własnych standardów.
Wytyczne zostały opublikowane na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości,
w zakładce Zespołu do Spraw Ochrony Małoletnich:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/standardy-ochrony-maloletnich---wytyczne
-- 3 of 6 --
W sierpniu 2024 r., Zespół do Spraw Ochrony Małoletnich przeprowadził kampanię
informacyjną w celu popularyzacji standardów. Przygotowano kilkuminutowe nagrania
video, w których eksperci z różnych dziedzin wyjaśniali znaczenie i potrzebę istnienia
standardów ochrony małoletnich.
Dla ułatwienia wdrożenia nowych przepisów na stronie internetowej Ministerstwa
Sprawiedliwości opublikowano wyjaśnienie w formie odpowiedzi na najczęściej
pojawiające się pytania:
https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/pytania-do-ustawy-o-ochronie-dzieci2
W wyjaśnieniu udostępnionym na ww. stronie internetowej wiele uwagi poświęcono
art. 21 ustawy o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym
i ochronie małoletnich, który dotyczy obowiązków pracodawców. Z informacji
docierających do Ministerstwa Sprawiedliwości wynika bowiem, że stosowanie tego
przepisu przysparza trudności.
W kontekście art. 21 należy wyjaśnić, że monitoring ustawy prowadzony przez
Ministerstwo Sprawiedliwości od 15 lutego 2024 r. (to jest daty wejścia w życie
znowelizowanego brzmienia przepisu) doprowadził do konkluzji, że trudności występują
przede wszystkim w rozumieniu pojęć „dopuszczenie do działalności” oraz „opieka,
edukacja, wychowanie i wypoczynek”. Z tego względu w Ministerstwie Sprawiedliwości
przygotowano nowelizację ustawy o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle
seksualnym i ochronie małoletnich, która dotyczy przede wszystkim dotychczasowego
art. 21. Decyzją Ministra Sprawiedliwości Adama Bodnara pracom legislacyjnym
nad projektem ustawy nadano charakter priorytetowy (projekt jest procedowany w trybie
odrębnym), tak aby możliwie najszybciej nowe i zmienione regulacje, weszły w życie
i mogły być stosowanie. W projekcie nowelizacji przewiduje się wyjaśnienie pojęć, co do
których znaczenia są zgłaszane wątpliwości. Nadto, przy zachowaniu nadrzędnej zasady
jaką jest ochrona dzieci, projektuje się uwzględnienie w ustawie sytuacji, w których
następuje wyłączenie stosowania dotychczasowego przepisu art. 21.
-- 4 of 6 --
Ad 3 i 4
Ocena realizacji Krajowego Planu Przeciwdziałania Przestępstwom Przeciwko Wolności
Seksualnej i Obyczajności na Szkodę Małoletnich należy do Zespołu do Spraw Ochrony
Małoletnich. W tym celu powołano sześć grup roboczych, odpowiadających sześciu
obszarom Planu. Eksperci każdej z grup monitorują stan wykonania działań z danego
obszaru, dbają o sprawną współpracę realizatorów, a dodatkowo realizują inne inicjatywy,
które mają służyć zrealizowaniu Planu do końca 2026 r.
Ustalono, że do 31 stycznia 2025 r. zostanie sporządzona ocena wykonania Planu za rok
2023 i 2024 r. Wówczas będzie możliwe wskazanie, które działania zostały wykonane.
Z kolei do końca 2025 r. Zespół do Spraw Ochrony Małoletnich zamierza opracować
Krajowy Plan Przeciwdziałania Przemocy na Szkodę Małoletnich. Zgodnie z art. 8 ustawy z
dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych
innych ustaw (DZ. U. z 2023 r. poz. 1606), Rada Ministrów ma przyjąć ten plan do 31
grudnia 2026 r.
Wymaga podkreślenia, że ochrona dzieci przed przemocą należy niezmiennie
do priorytetów Ministerstwa Sprawiedliwości. Z tego też względu są i będą podejmowane
wszelkie działania, które przyczyniają się do udoskonalania systemu ochrony dzieci.
Ważną inicjatywą jest idea wprowadzenia w Polsce modelu Barnahus. Model Barnahus
obejmuje podejście interdyscyplinarne i zapewniające współpracę między rożnymi
instytucjami (sądowymi, socjalnymi, medycznymi) w jednym, przyjaznym miejscu, które
oferuje kompleksowe wsparcie dziecka i rodziny. Ministerstwo Sprawiedliwości
uczestniczy w międzynarodowym projekcie partnerskim „Wzmocnienie reakcji
na przemoc wobec dzieci poprzez lepiej poinformowaną politykę i zwiększony potencjał
instytucjonalny”. Jest on realizowany wspólnie z National Authority for the Protection
of Children Rights and Adoption (Autoritatea Națională pentru Protecția Drepturilor
Copilului și Adopție) w Rumunii. Za koordynację i administrowanie projektem
-- 5 of 6 --
odpowiedzialny jest UNICEF. Jednym z rezultatów projektu będzie opracowanie
standardów dla ośrodków Barnahus w Polsce.
Ministerstwo Sprawiedliwości wspólnie z Ministerstwem Cyfryzacji, Ministrą Równości
i innymi ministerstwami będzie realizowało też projekt zmierzający do uruchomienia
centralnego systemu teleinformatycznego do obsługi spraw związanych z przemocą
domową, w tym monitorowania sytuacji małoletnich osób pokrzywdzonych tego rodzaju
przemocą. Celem systemu jest umożliwienie zbierania w jednym miejscu informacji
o osobach pokrzywdzonych przemocą domową, ze szczególnym uwzględnieniem osób
małoletnich. Umożliwi to wymianę informacji między wszystkimi uczestnikami systemu
przeciwdziałania i reagowania na przemoc o sytuacji danej osoby, także wówczas gdy
dojdzie do zmiany jej miejsca zamieszkania. Stworzenie systemu umożliwi pełną
digitalizację czynności wykonywanych przez podmioty zaangażowane w przeciwdziałanie
i reagowania na przemoc domową. Dzięki systemowi informacje o zdarzeniach
dotyczących danej osoby będą widoczne dla osób uprawnionych w czasie rzeczywistym,
co pozwoli im na szybki dostęp do danych niezbędnych do oceny sytuacji danej osoby
i podjęcia adekwatnej reakcji.
Z wyrazami szacunku
Zuzanna Rudzińska-Bluszcz
Podsekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 6 of 6 --