Interpelacja nr 4846
Interpelacja w sprawie ochrony mieszkańców Białegostoku i gm. Wasilków przed drastycznymi podwyżkami opłat za wodę
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (100%)
Infrastruktura i Transport (55%)
Sprawiedliwość i Sądy (40%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie ochrony mieszkańców Białegostoku i gm. Wasilków przed drastycznymi podwyżkami opłat za wodę
Interpelacja nr 4846
do ministra infrastruktury
w sprawie ochrony mieszkańców Białegostoku i gm. Wasilków przed drastycznymi podwyżkami opłat za wodę
Zgłaszający: Adam Andruszkiewicz
Data wpływu: 16-09-2024
Szanowny Panie Ministrze,
od kilku miesięcy, po przejęciu władzy przez rząd Donalda Tuska, Polacy mierzą się z horrendalnymi podwyżkami opłat, które muszą ponosić na co dzień. Te podwyżki w coraz większym stopniu obciążają budżety polskich rodzin. Dzieje się tak m.in. przez wprowadzenie od lipca 2024 roku dziurawej „tarczy energetycznej”, która powoduje dużo niższe rekompensaty dla dużo mniejszej liczby gospodarstw domowych niż w czasie rządów Prawa i Sprawiedliwości. Przekłada się to m.in. na wyższe niż dotychczas rachunki za prąd i inne opłaty. Mimo obietnic „tarcza energetyczna”, która miała chronić Polaków przez podwyżkami cen w niezmienionej formie, została znacząco okrojona.
Jednocześnie, w ostatnich tygodniach w dramatyczny sposób zwiększone zostały w całej Polsce opłaty za wodę i odprowadzanie ścieków. Od początku lipca 2024 roku mieszkańcy Białegostoku i Wasilkowa zapłacą więcej o prawie 36% za wodę i 64% za odprowadzanie ścieków. Oznacza to łączną podwyżkę opłat prawie o 50%. To ogromne uderzenie w portfele mieszkańców całej Polski, ale w szczególności osób mieszkających w stolicy województwa podlaskiego. Dotychczas mieszkańcy Białegostoku i gminy Wasilków za metr sześcienny wody płacili 3,95 zł, a od lipca 2024 roku cena wzrosła do 5,37 zł. W przypadku odbioru ścieków – cena została podniesiona ze stawki 3,64 zł za metr sześcienny do 5,99 zł. Do tych stawek należy jeszcze doliczyć 8% VAT. To sprawia, że mieszkańcy Białegostoku muszą mierzyć się z największymi podwyżkami opłat za wodę i ścieki w Polsce, jeśli chodzi o miasta wojewódzkie. To poważne obciążenie, o którym często mówią mi mieszkańcy przychodzący z tym problemem do mojego biura poselskiego.
Rząd Prawa i Sprawiedliwości w przypadku czynników zewnętrznych wpływających na wyższą cenę zawsze kierował się zasadą, aby w pierwszej kolejności chronić przed podwyżkami cen Polaków. W związku z tym powstawały różnego rodzaju mechanizmy osłonowe, takie jak tarcza antyinflacyjna, tarcza energetyczna czy też obniżka podatków. Tymczasem Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie podległe ministrowi infrastruktury w 2024 roku po raz pierwszy w historii zatwierdziło tak wysokie taryfy opłat za wodę w wielu miejscowościach w całej Polsce. Podwyżki opłat, które powinny zostać rekompensowane przez państwo, zostały decyzją rządu Donalda Tuska całkowicie przerzucone na obywateli.
W związku z tym, że w największym stopniu podwyżki cen wody dotknęły mieszkańców Białegostoku, zwracam się do ministra infrastruktury z pilnym wnioskiem o wprowadzenie specjalnej tarczy osłonowej dla mieszkańców Białegostoku, która zrekompensuje i ochroni mieszkańców przed tak znaczącymi podwyżkami opłat, które powodują, że coraz więcej osób znów nie radzi sobie z ponoszeniem tych kosztów w codziennym życiu. Tego typu mechanizmy osłonowe były regularnie stosowane przez rząd Prawa i Sprawiedliwości, chroniąc w ten sposób zarówno mieszkańców, jak i budżet samorządu. Proszę o natychmiastowe zastosowanie analogicznego rozwiązania w 2024 roku.
W związku z tym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 roku o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 1996 r. nr 73, poz. 350, z późn. zm.), uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Infrastruktury planuje wprowadzenie specjalnej tarczy osłonowej dla mieszkańców Białegostoku, która zrekompensuje i ochroni mieszkańców przed tak znaczącymi podwyżkami opłat za wodę?
2. Ile samorządów uzyskało w roku 2024 zgodę Wód Polskich na podwyżkę opłat za wodę i odprowadzanie ścieków? O ile więcej łącznie Polacy wydadzą w 2024 roku na te opłaty w stosunku do sytuacji, w której Wody Polskie nie udzieliłyby zgody na podwyżki tych opłat? Proszę o przedstawienie tych wyliczeń oddzielnie dla województwa podlaskiego oraz oddzielnie dla Białegostoku?
3. Z jakiego powodu dopuszczają Państwo do tak drastycznych podwyżek cen wody dla mieszkańców, skoro w poprzednich latach możliwe było zrekompensowanie bądź zablokowanie tego typu podwyżek?
4. Proszę o informację, ile wniosków o podwyżkę opłat za wodę i ścieki zostało złożonych do PGW Wody Polskie w poszczególnych latach od 2018 roku do 2024 roku. Ile z tych wniosków zostało zaakceptowanych, a ile z nich zostało odrzuconych?
Interpelacja nr 4846
do ministra infrastruktury
w sprawie ochrony mieszkańców Białegostoku i gm. Wasilków przed drastycznymi podwyżkami opłat za wodę
Zgłaszający: Adam Andruszkiewicz
Data wpływu: 16-09-2024
Szanowny Panie Ministrze,
od kilku miesięcy, po przejęciu władzy przez rząd Donalda Tuska, Polacy mierzą się z horrendalnymi podwyżkami opłat, które muszą ponosić na co dzień. Te podwyżki w coraz większym stopniu obciążają budżety polskich rodzin. Dzieje się tak m.in. przez wprowadzenie od lipca 2024 roku dziurawej „tarczy energetycznej”, która powoduje dużo niższe rekompensaty dla dużo mniejszej liczby gospodarstw domowych niż w czasie rządów Prawa i Sprawiedliwości. Przekłada się to m.in. na wyższe niż dotychczas rachunki za prąd i inne opłaty. Mimo obietnic „tarcza energetyczna”, która miała chronić Polaków przez podwyżkami cen w niezmienionej formie, została znacząco okrojona.
Jednocześnie, w ostatnich tygodniach w dramatyczny sposób zwiększone zostały w całej Polsce opłaty za wodę i odprowadzanie ścieków. Od początku lipca 2024 roku mieszkańcy Białegostoku i Wasilkowa zapłacą więcej o prawie 36% za wodę i 64% za odprowadzanie ścieków. Oznacza to łączną podwyżkę opłat prawie o 50%. To ogromne uderzenie w portfele mieszkańców całej Polski, ale w szczególności osób mieszkających w stolicy województwa podlaskiego. Dotychczas mieszkańcy Białegostoku i gminy Wasilków za metr sześcienny wody płacili 3,95 zł, a od lipca 2024 roku cena wzrosła do 5,37 zł. W przypadku odbioru ścieków – cena została podniesiona ze stawki 3,64 zł za metr sześcienny do 5,99 zł. Do tych stawek należy jeszcze doliczyć 8% VAT. To sprawia, że mieszkańcy Białegostoku muszą mierzyć się z największymi podwyżkami opłat za wodę i ścieki w Polsce, jeśli chodzi o miasta wojewódzkie. To poważne obciążenie, o którym często mówią mi mieszkańcy przychodzący z tym problemem do mojego biura poselskiego.
Rząd Prawa i Sprawiedliwości w przypadku czynników zewnętrznych wpływających na wyższą cenę zawsze kierował się zasadą, aby w pierwszej kolejności chronić przed podwyżkami cen Polaków. W związku z tym powstawały różnego rodzaju mechanizmy osłonowe, takie jak tarcza antyinflacyjna, tarcza energetyczna czy też obniżka podatków. Tymczasem Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie podległe ministrowi infrastruktury w 2024 roku po raz pierwszy w historii zatwierdziło tak wysokie taryfy opłat za wodę w wielu miejscowościach w całej Polsce. Podwyżki opłat, które powinny zostać rekompensowane przez państwo, zostały decyzją rządu Donalda Tuska całkowicie przerzucone na obywateli.
W związku z tym, że w największym stopniu podwyżki cen wody dotknęły mieszkańców Białegostoku, zwracam się do ministra infrastruktury z pilnym wnioskiem o wprowadzenie specjalnej tarczy osłonowej dla mieszkańców Białegostoku, która zrekompensuje i ochroni mieszkańców przed tak znaczącymi podwyżkami opłat, które powodują, że coraz więcej osób znów nie radzi sobie z ponoszeniem tych kosztów w codziennym życiu. Tego typu mechanizmy osłonowe były regularnie stosowane przez rząd Prawa i Sprawiedliwości, chroniąc w ten sposób zarówno mieszkańców, jak i budżet samorządu. Proszę o natychmiastowe zastosowanie analogicznego rozwiązania w 2024 roku.
W związku z tym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 roku o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 1996 r. nr 73, poz. 350, z późn. zm.), uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Infrastruktury planuje wprowadzenie specjalnej tarczy osłonowej dla mieszkańców Białegostoku, która zrekompensuje i ochroni mieszkańców przed tak znaczącymi podwyżkami opłat za wodę?
2. Ile samorządów uzyskało w roku 2024 zgodę Wód Polskich na podwyżkę opłat za wodę i odprowadzanie ścieków? O ile więcej łącznie Polacy wydadzą w 2024 roku na te opłaty w stosunku do sytuacji, w której Wody Polskie nie udzieliłyby zgody na podwyżki tych opłat? Proszę o przedstawienie tych wyliczeń oddzielnie dla województwa podlaskiego oraz oddzielnie dla Białegostoku?
3. Z jakiego powodu dopuszczają Państwo do tak drastycznych podwyżek cen wody dla mieszkańców, skoro w poprzednich latach możliwe było zrekompensowanie bądź zablokowanie tego typu podwyżek?
4. Proszę o informację, ile wniosków o podwyżkę opłat za wodę i ścieki zostało złożonych do PGW Wody Polskie w poszczególnych latach od 2018 roku do 2024 roku. Ile z tych wniosków zostało zaakceptowanych, a ile z nich zostało odrzuconych?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Przemysław Koperski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
3 kwot, 3 %
Precyzyjne daty
13
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
6.1 / 1k zn.
- Zawiera 3 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (13)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11709 znaków
Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Podsekretarz stanu
Przemysław Koperski
Znak pisma: DGW-8.054.3.2024
Warszawa, 07 listopada 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 4846 Posła na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Pana
Adama Andruszkiewicza, z dnia 25 września 2024 r., w sprawie ochrony mieszkańców
Białegostoku i gm. Wasilków przed drastycznymi podwyżkami opłat za wodę, poniżej
przedstawiam stosowne informacje.
Ad. 1. Czy Ministerstwo Infrastruktury planuje wprowadzenie specjalnej tarczy osłonowej
dla Mieszkańców Białegostoku, która zrekompensuje i ochroni mieszkańców przed tak
znaczącymi podwyżkami opłat za wodę?
Stosownie do art. 70w ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek
samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 356), część rozwojowa subwencji ogólnej
dla jednostek samorządu terytorialnego na rok 2024 wynosi 3 231 000 tys. zł. Zgodnie z
obowiązującymi przepisami, kwota ta podlega podziałowi na części przysługujące
gminom, powiatom i województwom – proporcjonalnie do wysokości udziału kwoty
dochodów planowanych na rok 2024 z tytułu udziału we wpływach z podatku
dochodowego od osób fizycznych gmin, powiatów i województw w łącznej kwocie
dochodów wszystkich jednostek samorządu terytorialnego z tego tytułu. Do obliczeń
przyjmuje się planowane na rok 2024 dochody z tytułu udziału we wpływach z podatku
dochodowego od osób fizycznych, ustalone z uwzględnieniem korekty dochodów z tytułu
udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych na rok budżetowy przez
zwiększenie albo zmniejszenie planowanych dochodów z tego tytułu o równowartość
różnicy między kwotą prognozowaną a wykonaną (art. 9c ustawy o dochodach jednostek
samorządu terytorialnego). W 2021 r. jednostki samorządu terytorialnego otrzymały jako
uzupełnienie subwencji ogólnej (środki z budżetu państwa) dodatkowo 4 mld zł na
wsparcie inwestycji wodno-kanalizacyjnych, w tym 1 mld zł z przeznaczeniem na wsparcie
finansowe inwestycji w zakresie wodociągów i zaopatrzenia w wodę i 3 mld zł z
przeznaczeniem na wsparcie finansowe inwestycji w zakresie kanalizacji. Podział
środków na poszczególne gminy oparty jest na obiektywnym ustawowym algorytmie.
-- 1 of 4 --
2
Podstawę do wyliczenia środków na poszczególne gminy stanowiły dane Głównego
Urzędu Statystycznego za rok 2019, według stanu na dzień 31 października 2021 r.
Nowelizacja ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w zakresie
wsparcia finansowego gminnych inwestycji wodociągowo-kanalizacyjnych, dokonana
ustawą z 15 września 2022 r. w zakresie wsparcia finansowego gminnych inwestycji
wodociągowo-kanalizacyjnych: wydłuża do końca 2025 roku termin realizacji obowiązku
przeznaczenia przez gminę na inwestycje wydatków nie mniejszych niż równowartość
otrzymanych środków z przeznaczeniem na wsparcie finansowe inwestycji wodno-
kanalizacyjnych, umożliwia przesuwanie środków na inwestycje w obszarze wodociągów
i zaopatrzenia w wodę w miejsce wydatków na kanalizację (bądź odwrotnie). Do 2025 r.
zostanie wydłużona m. in. możliwość równoważenia wydatków bieżących wolnymi
środkami, czyli nadwyżką środków pieniężnych na rachunku bieżącym budżetu jednostek
samorządu terytorialnego z lat ubiegłych. Na kanwie obowiązujących regulacji prawnych,
zgodnie z art. 24 ust. 6 ustawy z ustawy z.z.w.i.o.ś., przedsiębiorstwa wodociągowo-
kanalizacyjne mogą otrzymywać wsparcie od gmin w formie dopłaty do taryf „rada gminy
może podjąć uchwałę o dopłacie dla jednej, wybranych lub wszystkich taryfowych grup
odbiorców usług. Dopłatę gmina przekazuje przedsiębiorstwu wodociągowo-
kanalizacyjnemu”. Uchwalenie dopłat może stanowić pokrycie wzrostu cen i stawek opłat
za dostarczaną wodę i odprowadzane ścieki, tak że dla odbiorcy pozostaną one na
dotychczasowym poziomie.
Ad. 2. Ile samorządów uzyskało w roku 2024 r. zgodę „Wód Polskich” na podwyżkę opłat
za wodę i odprowadzanie ścieków? O ile więcej łącznie Polacy wydadzą w 2024 roku na te
opłaty w stosunku do sytuacji, w której Wody Polskie nie udzieliłyby zgody na podwyżki
tych opłat? Proszę o przedstawienie tych wyliczeń oddzielnie dla Województwa
Podlaskiego oraz oddzielnie dla Białegostoku?
Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie od 1 stycznia 2018 roku jest głównym
podmiotem odpowiedzialnym za krajową gospodarkę wodną. PGW Wody Polskie działają
na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz. U. z 2024 r.
poz. 1087, 1089, 1473), oraz statutu nadanego Rozporządzeniem Ministra Środowiska z
dnia 28 grudnia 2017 r. (Dz. U. 2017 poz. 2506). PGW Wody Polskie są także państwową
osobą prawną (art. 9 pkt 14 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
(Dz. U. z 2023 r. poz. 858, 1089.). PGW Wody Polskie publikują co miesiąc aktualne
komunikaty taryfowe na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej
Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, komunikaty zawierające m.in. dane
dotyczące ilości decyzji orzekających o zatwierdzeniu taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w
wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków. Aktualny komunikat taryfowy dla okresu 8
miesięcy 2024 r. znajduje się pod linkiem: https://www.gov.pl/web/wody-
polskie/komunikat-taryfowy---i-polrocze-2024. W odniesieniu do województwa
podlaskiego średni wzrost cen za wodę i ścieki w 2024 r. wyniósł 36,69%. Na terenie
Miasta Białystok cena wody wzrosła o 35,44%, a cena ścieków o 60,71%.
Ad. 3. Z jakiego powodu dopuszczają Państwo do tak drastycznych podwyżek cen wody
dla Mieszkańców, skoro w poprzednich latach możliwe było zrekompensowanie bądź
zablokowanie tego typu podwyżek?
-- 2 of 4 --
3
Zasady dostarczania wody, rozliczeń oraz ochrony interesów odbiorców usług reguluje
ustawa z.z.w.i.o.ś. która stanowi, że dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków odbywa
się na podstawie pisemnej umowy zawartej pomiędzy przedsiębiorstwem wodociągowo-
kanalizacyjnym, a odbiorcą usług (art. 6 ustawy z.z.w.i.o.ś.). Zgodnie z ustawą, umowa
określa warunki wzajemnych rozliczeń oraz prawa i obowiązki stron umowy. Rozliczenia
za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków są prowadzone
przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne z odbiorcami usług na podstawie
określonych w taryfach cen i stawek opłat oraz ilości dostarczonej wody i
odprowadzanych ścieków. Taryfy są zatwierdzane przez niezależnego regulatora, którym
jest dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej PGW Wody Polskie, a organem
drugiej instancji w tych postępowaniach jest prezes PGW Wody Polskie Przedsiębiorstwo
wodociągowo-kanalizacyjne opracowuje taryfę w oparciu o realnie ponoszone koszty oraz
wytyczne z rozporządzenia w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie
taryfy oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe
odprowadzanie ścieków z dnia 27 lutego 2018 r. (poz. 1074). W myśl art. 3 ust. 1 ustawy
z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu
ścieków, dalej ustawa z.z.w.i.o.ś. (Dz. U. z 2024 r. poz. 757) zbiorowe zaopatrzenie w
wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków jest zadaniem własnym gminy. Zgodnie z
powszechną opinią i orzecznictwem zadanie to pozostaje w gestii gminy nawet w
przypadku powierzenia realizacji tych zadań przedsiębiorstwu wodociągowo-
kanalizacyjnemu. Zgodnie z ustawą z.z.w.i.o.ś. rada gminy uchwala regulamin
dostarczania wody, określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-
kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym warunki i tryb zawierania umów z
odbiorcami usług. W związku z powyższym należy stwierdzić, że sposób realizacji zadania
w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków
pozostaje w kompetencji gminy. Nadmierna regulacja tej kwestii w przepisach prawa i
sztuczne, centralne zarządzanie mogłoby spowodować niedoinwestowanie
przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych, co może prowadzić do spadku jakości
świadczonych przez nie usług. W dalszej perspektywie nadmierna regulacja może
przyczynić się do problemów finansowych przedsiębiorstw wodociągowo-
kanalizacyjnych, a w konsekwencji nawet upadku czy bankructw i przejęcia rynku usług
wodociągowo-kanalizacyjnych przez sektor prywatny lub obcy kapitał. W związku z tym
należy zostawić pewną swobodę gminom w zakresie realizacji zadania zbiorowego
zaopatrzenia w wodę. Ustawa z.z.w.i.o.ś. reguluje kwestie taryf stanowiąc, że taryfy
zatwierdza niezależny regulator, którym jest dyrektor regionalnego zarządu gospodarki
wodnej PGW Wód Polskich. Ustawa nie nadaje uprawnień w zakresie taryf Ministrowi
właściwemu do spraw gospodarki wodnej. W związku z tym Minister Infrastruktury nie
ma uprawnień do ingerencji w zatwierdzanie taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i
zbiorowe odprowadzanie ścieków i nie jest stroną w sprawach dotyczących ustalania
taryf.
Ad. 4. Proszę o informację ile wniosków o podwyżkę opłat za wodę i ścieki zostało
złożonych do PGW Wody Polskie w poszczególnych latach od 2018 r. do 2024 r. Ile z tych
wniosków zostało zaakceptowanych, a ile z nich zostało odrzuconych?
-- 3 of 4 --
4
Na podstawie danych przekazanych przez PGW Wody Polskie w poniższej tabeli
zamieszczono informację na temat liczby wniosków, które wpłynęły do poszczególnych
organów regulacyjnych wraz z ilością wydanych decyzji zatwierdzających, bądź
odmawiających zatwierdzenia taryfy.
Wyszczególnienie Całkowita liczba
wniosków, które
wpłynęły do
Dyrektorów RZGW
Ilość decyzji
odmawiających
zatwierdzenia taryfy
Ilość decyzji
orzekających o
zatwierdzeniu
taryfy
Lata 2018-2020 4017 825 3264
Rok 2021 3275 1089 1837
Rok 2022 1300 659 489
Rok 2023 1295 475 720
Rok 2024 (do
30.08.2024)
1414 99 939
SUMA 11301 3147 7249
Suma decyzji pozytywnych i negatywnych nie jest sumą całkowitej liczby wniosków, gdyż
przedsiębiorstwo stosownie do art. 24c ust. 3 ustawy z.z.w.i.o.ś mogło otrzymać decyzję
odmawiającą zatwierdzenia taryfy. Zgodnie z tym przepisem jeżeli wynik oceny,
weryfikacji lub analizy projektu taryfy dokonanej przez organ regulacyjny jest negatywny,
organ regulacyjny odmawia, w drodze decyzji, zatwierdzenia taryfy oraz nakłada
obowiązek w tej decyzji, w terminie w niej określonym, na przedsiębiorstwo
wodociągowo-kanalizacyjne przedłożenia poprawionego projektu taryfy. Po otrzymaniu
takiej decyzji, przedsiębiorstwo zobligowane jest do poprawienia projektu taryfy
i ponownego przedłożenia taryfy do zatwierdzenia. Inicjuje to kolejne postępowanie
administracyjne, gdyż przed organem regulacyjnym stosuje się przepisy kodeksu
postępowania administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2024 r. poz. 572). Z
uwagi na powyższe przedsiębiorstwo może nawet kilkukrotnie otrzymać decyzję
odmawiającą zatwierdzenia taryfy. Dla okresu lat 2018 – 2020 prezentowane zostały dane
sumaryczne, gdyż wtedy prowadzone statystyki miały charakter narastający. Wraz z
nowym okresem taryfikacji tj. po upływie taryf trzyletnich zatwierdzonych w 2018 r.
statystyki zostały uszczegółowione. Kwestie związane z zatwierdzaniem taryf
uregulowane są w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej w
sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryfy oraz warunków rozliczeń
za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków, (Dz. U. z
2022 r. poz. 1074), na podstawie którego odbywa się również odpowiednia ocena
wniosków taryfowych przez organ regulacyjny, tj. dyrektora regionalnego zarządu
gospodarki wodnej Wody Polskie (art. 27a ustawa z.z.w.i.o.ś.).
Z wyrazami szacunku
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Przemysław Koperski
Podsekretarz Stanu
-- 4 of 4 --
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Podsekretarz stanu
Przemysław Koperski
Znak pisma: DGW-8.054.3.2024
Warszawa, 07 listopada 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 4846 Posła na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Pana
Adama Andruszkiewicza, z dnia 25 września 2024 r., w sprawie ochrony mieszkańców
Białegostoku i gm. Wasilków przed drastycznymi podwyżkami opłat za wodę, poniżej
przedstawiam stosowne informacje.
Ad. 1. Czy Ministerstwo Infrastruktury planuje wprowadzenie specjalnej tarczy osłonowej
dla Mieszkańców Białegostoku, która zrekompensuje i ochroni mieszkańców przed tak
znaczącymi podwyżkami opłat za wodę?
Stosownie do art. 70w ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek
samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 356), część rozwojowa subwencji ogólnej
dla jednostek samorządu terytorialnego na rok 2024 wynosi 3 231 000 tys. zł. Zgodnie z
obowiązującymi przepisami, kwota ta podlega podziałowi na części przysługujące
gminom, powiatom i województwom – proporcjonalnie do wysokości udziału kwoty
dochodów planowanych na rok 2024 z tytułu udziału we wpływach z podatku
dochodowego od osób fizycznych gmin, powiatów i województw w łącznej kwocie
dochodów wszystkich jednostek samorządu terytorialnego z tego tytułu. Do obliczeń
przyjmuje się planowane na rok 2024 dochody z tytułu udziału we wpływach z podatku
dochodowego od osób fizycznych, ustalone z uwzględnieniem korekty dochodów z tytułu
udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych na rok budżetowy przez
zwiększenie albo zmniejszenie planowanych dochodów z tego tytułu o równowartość
różnicy między kwotą prognozowaną a wykonaną (art. 9c ustawy o dochodach jednostek
samorządu terytorialnego). W 2021 r. jednostki samorządu terytorialnego otrzymały jako
uzupełnienie subwencji ogólnej (środki z budżetu państwa) dodatkowo 4 mld zł na
wsparcie inwestycji wodno-kanalizacyjnych, w tym 1 mld zł z przeznaczeniem na wsparcie
finansowe inwestycji w zakresie wodociągów i zaopatrzenia w wodę i 3 mld zł z
przeznaczeniem na wsparcie finansowe inwestycji w zakresie kanalizacji. Podział
środków na poszczególne gminy oparty jest na obiektywnym ustawowym algorytmie.
-- 1 of 4 --
2
Podstawę do wyliczenia środków na poszczególne gminy stanowiły dane Głównego
Urzędu Statystycznego za rok 2019, według stanu na dzień 31 października 2021 r.
Nowelizacja ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w zakresie
wsparcia finansowego gminnych inwestycji wodociągowo-kanalizacyjnych, dokonana
ustawą z 15 września 2022 r. w zakresie wsparcia finansowego gminnych inwestycji
wodociągowo-kanalizacyjnych: wydłuża do końca 2025 roku termin realizacji obowiązku
przeznaczenia przez gminę na inwestycje wydatków nie mniejszych niż równowartość
otrzymanych środków z przeznaczeniem na wsparcie finansowe inwestycji wodno-
kanalizacyjnych, umożliwia przesuwanie środków na inwestycje w obszarze wodociągów
i zaopatrzenia w wodę w miejsce wydatków na kanalizację (bądź odwrotnie). Do 2025 r.
zostanie wydłużona m. in. możliwość równoważenia wydatków bieżących wolnymi
środkami, czyli nadwyżką środków pieniężnych na rachunku bieżącym budżetu jednostek
samorządu terytorialnego z lat ubiegłych. Na kanwie obowiązujących regulacji prawnych,
zgodnie z art. 24 ust. 6 ustawy z ustawy z.z.w.i.o.ś., przedsiębiorstwa wodociągowo-
kanalizacyjne mogą otrzymywać wsparcie od gmin w formie dopłaty do taryf „rada gminy
może podjąć uchwałę o dopłacie dla jednej, wybranych lub wszystkich taryfowych grup
odbiorców usług. Dopłatę gmina przekazuje przedsiębiorstwu wodociągowo-
kanalizacyjnemu”. Uchwalenie dopłat może stanowić pokrycie wzrostu cen i stawek opłat
za dostarczaną wodę i odprowadzane ścieki, tak że dla odbiorcy pozostaną one na
dotychczasowym poziomie.
Ad. 2. Ile samorządów uzyskało w roku 2024 r. zgodę „Wód Polskich” na podwyżkę opłat
za wodę i odprowadzanie ścieków? O ile więcej łącznie Polacy wydadzą w 2024 roku na te
opłaty w stosunku do sytuacji, w której Wody Polskie nie udzieliłyby zgody na podwyżki
tych opłat? Proszę o przedstawienie tych wyliczeń oddzielnie dla Województwa
Podlaskiego oraz oddzielnie dla Białegostoku?
Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie od 1 stycznia 2018 roku jest głównym
podmiotem odpowiedzialnym za krajową gospodarkę wodną. PGW Wody Polskie działają
na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz. U. z 2024 r.
poz. 1087, 1089, 1473), oraz statutu nadanego Rozporządzeniem Ministra Środowiska z
dnia 28 grudnia 2017 r. (Dz. U. 2017 poz. 2506). PGW Wody Polskie są także państwową
osobą prawną (art. 9 pkt 14 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
(Dz. U. z 2023 r. poz. 858, 1089.). PGW Wody Polskie publikują co miesiąc aktualne
komunikaty taryfowe na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej
Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, komunikaty zawierające m.in. dane
dotyczące ilości decyzji orzekających o zatwierdzeniu taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w
wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków. Aktualny komunikat taryfowy dla okresu 8
miesięcy 2024 r. znajduje się pod linkiem: https://www.gov.pl/web/wody-
polskie/komunikat-taryfowy---i-polrocze-2024. W odniesieniu do województwa
podlaskiego średni wzrost cen za wodę i ścieki w 2024 r. wyniósł 36,69%. Na terenie
Miasta Białystok cena wody wzrosła o 35,44%, a cena ścieków o 60,71%.
Ad. 3. Z jakiego powodu dopuszczają Państwo do tak drastycznych podwyżek cen wody
dla Mieszkańców, skoro w poprzednich latach możliwe było zrekompensowanie bądź
zablokowanie tego typu podwyżek?
-- 2 of 4 --
3
Zasady dostarczania wody, rozliczeń oraz ochrony interesów odbiorców usług reguluje
ustawa z.z.w.i.o.ś. która stanowi, że dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków odbywa
się na podstawie pisemnej umowy zawartej pomiędzy przedsiębiorstwem wodociągowo-
kanalizacyjnym, a odbiorcą usług (art. 6 ustawy z.z.w.i.o.ś.). Zgodnie z ustawą, umowa
określa warunki wzajemnych rozliczeń oraz prawa i obowiązki stron umowy. Rozliczenia
za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków są prowadzone
przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne z odbiorcami usług na podstawie
określonych w taryfach cen i stawek opłat oraz ilości dostarczonej wody i
odprowadzanych ścieków. Taryfy są zatwierdzane przez niezależnego regulatora, którym
jest dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej PGW Wody Polskie, a organem
drugiej instancji w tych postępowaniach jest prezes PGW Wody Polskie Przedsiębiorstwo
wodociągowo-kanalizacyjne opracowuje taryfę w oparciu o realnie ponoszone koszty oraz
wytyczne z rozporządzenia w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie
taryfy oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe
odprowadzanie ścieków z dnia 27 lutego 2018 r. (poz. 1074). W myśl art. 3 ust. 1 ustawy
z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu
ścieków, dalej ustawa z.z.w.i.o.ś. (Dz. U. z 2024 r. poz. 757) zbiorowe zaopatrzenie w
wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków jest zadaniem własnym gminy. Zgodnie z
powszechną opinią i orzecznictwem zadanie to pozostaje w gestii gminy nawet w
przypadku powierzenia realizacji tych zadań przedsiębiorstwu wodociągowo-
kanalizacyjnemu. Zgodnie z ustawą z.z.w.i.o.ś. rada gminy uchwala regulamin
dostarczania wody, określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-
kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym warunki i tryb zawierania umów z
odbiorcami usług. W związku z powyższym należy stwierdzić, że sposób realizacji zadania
w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków
pozostaje w kompetencji gminy. Nadmierna regulacja tej kwestii w przepisach prawa i
sztuczne, centralne zarządzanie mogłoby spowodować niedoinwestowanie
przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych, co może prowadzić do spadku jakości
świadczonych przez nie usług. W dalszej perspektywie nadmierna regulacja może
przyczynić się do problemów finansowych przedsiębiorstw wodociągowo-
kanalizacyjnych, a w konsekwencji nawet upadku czy bankructw i przejęcia rynku usług
wodociągowo-kanalizacyjnych przez sektor prywatny lub obcy kapitał. W związku z tym
należy zostawić pewną swobodę gminom w zakresie realizacji zadania zbiorowego
zaopatrzenia w wodę. Ustawa z.z.w.i.o.ś. reguluje kwestie taryf stanowiąc, że taryfy
zatwierdza niezależny regulator, którym jest dyrektor regionalnego zarządu gospodarki
wodnej PGW Wód Polskich. Ustawa nie nadaje uprawnień w zakresie taryf Ministrowi
właściwemu do spraw gospodarki wodnej. W związku z tym Minister Infrastruktury nie
ma uprawnień do ingerencji w zatwierdzanie taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i
zbiorowe odprowadzanie ścieków i nie jest stroną w sprawach dotyczących ustalania
taryf.
Ad. 4. Proszę o informację ile wniosków o podwyżkę opłat za wodę i ścieki zostało
złożonych do PGW Wody Polskie w poszczególnych latach od 2018 r. do 2024 r. Ile z tych
wniosków zostało zaakceptowanych, a ile z nich zostało odrzuconych?
-- 3 of 4 --
4
Na podstawie danych przekazanych przez PGW Wody Polskie w poniższej tabeli
zamieszczono informację na temat liczby wniosków, które wpłynęły do poszczególnych
organów regulacyjnych wraz z ilością wydanych decyzji zatwierdzających, bądź
odmawiających zatwierdzenia taryfy.
Wyszczególnienie Całkowita liczba
wniosków, które
wpłynęły do
Dyrektorów RZGW
Ilość decyzji
odmawiających
zatwierdzenia taryfy
Ilość decyzji
orzekających o
zatwierdzeniu
taryfy
Lata 2018-2020 4017 825 3264
Rok 2021 3275 1089 1837
Rok 2022 1300 659 489
Rok 2023 1295 475 720
Rok 2024 (do
30.08.2024)
1414 99 939
SUMA 11301 3147 7249
Suma decyzji pozytywnych i negatywnych nie jest sumą całkowitej liczby wniosków, gdyż
przedsiębiorstwo stosownie do art. 24c ust. 3 ustawy z.z.w.i.o.ś mogło otrzymać decyzję
odmawiającą zatwierdzenia taryfy. Zgodnie z tym przepisem jeżeli wynik oceny,
weryfikacji lub analizy projektu taryfy dokonanej przez organ regulacyjny jest negatywny,
organ regulacyjny odmawia, w drodze decyzji, zatwierdzenia taryfy oraz nakłada
obowiązek w tej decyzji, w terminie w niej określonym, na przedsiębiorstwo
wodociągowo-kanalizacyjne przedłożenia poprawionego projektu taryfy. Po otrzymaniu
takiej decyzji, przedsiębiorstwo zobligowane jest do poprawienia projektu taryfy
i ponownego przedłożenia taryfy do zatwierdzenia. Inicjuje to kolejne postępowanie
administracyjne, gdyż przed organem regulacyjnym stosuje się przepisy kodeksu
postępowania administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2024 r. poz. 572). Z
uwagi na powyższe przedsiębiorstwo może nawet kilkukrotnie otrzymać decyzję
odmawiającą zatwierdzenia taryfy. Dla okresu lat 2018 – 2020 prezentowane zostały dane
sumaryczne, gdyż wtedy prowadzone statystyki miały charakter narastający. Wraz z
nowym okresem taryfikacji tj. po upływie taryf trzyletnich zatwierdzonych w 2018 r.
statystyki zostały uszczegółowione. Kwestie związane z zatwierdzaniem taryf
uregulowane są w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej w
sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryfy oraz warunków rozliczeń
za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków, (Dz. U. z
2022 r. poz. 1074), na podstawie którego odbywa się również odpowiednia ocena
wniosków taryfowych przez organ regulacyjny, tj. dyrektora regionalnego zarządu
gospodarki wodnej Wody Polskie (art. 27a ustawa z.z.w.i.o.ś.).
Z wyrazami szacunku
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Przemysław Koperski
Podsekretarz Stanu
-- 4 of 4 --