Interpelacja w sprawie dofinansowania zakupu okularów korekcyjnych w zakładach pracy
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 4813
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie dofinansowania zakupu okularów korekcyjnych w zakładach pracy
Zgłaszający: Marta Stożek
Data wpływu: 12-09-2024
Szanowna Pani Ministro, zwracam się do Pani Ministry z interpelacją w sprawie dofinansowania zakupu okularów korekcyjnych dla pracowników pracujących przy komputerze. Zgodnie z obowiązującymi przepisami pracodawcy mają obowiązek zapewnić odpowiednie warunki pracy, które nie zagrażają zdrowiu pracowników, w tym również poprzez dofinansowanie zakupu okularów korekcyjnych. Niestety, od wielu lat ten temat jest zaniedbywany przez kolejne rządy, co skutkuje niewystarczającymi i niewaloryzowanymi kwotami dofinansowania. Z informacji, które otrzymałam od pracowników z różnych zakładów pracy, wynika, że dofinansowanie do zakupu okularów korekcyjnych przysługuje typowo raz na kilka lat i wynosi typowo od 250 zł do 450 zł. Niestety ustawodawca nie określił wysokości kwoty refundacji. W efekcie pracownicy muszą sami ponosić znaczną część kosztów związanych z zakupem nowych okularów. Na przykład jedna z pracownic zapłaciła w ubiegłym roku prawie 900 złotych za nowe okulary, z czego 140 złotych stanowiło dofinansowanie od pracodawcy. Wobec takich kosztów dofinansowanie na poziomie 140 złotych jest niewystarczające i nie odzwierciedla faktycznych wydatków ponoszonych przez pracowników. Uważam, że konieczne jest wprowadzenie minimalnej kwoty dofinansowania, która byłaby dostosowana do aktualnych realiów rynkowych. Proponuję, aby minimalna kwota dofinansowania wynosiła co najmniej 50% kosztów zakupu okularów korekcyjnych lub przynajmniej 500 złotych. Jest to kwota, którą niektóre zakłady pracy już oferują swoim pracownikom, co świadczy o możliwości jej wdrożenia na szerszą skalę. Dodatkowo należy rozważyć zmianę przepisów dotyczących częstotliwości wymiany okularów. Obecnie pracodawcy wykorzystują przepisy, które umożliwiają wymianę okularów raz na kilka lat, co w wielu przypadkach jest niewystarczające, szczególnie w przypadku osób, których wada wzroku szybko się pogłębia. W związku z powyższym kieruję do Pani Ministry następujące pytania:
Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej planuje podjąć kroki mające na celu ustanowienie minimalnej kwoty dofinansowania do zakupu okularów korekcyjnych dla pracowników pracujących przy komputerze?Jeśli tak, to jakie są planowane zmiany i w jakim terminie mogą one zostać wprowadzone?
Czy Ministerstwo rozważa zmianę przepisów dotyczących częstotliwości wymiany okularów korekcyjnych przez pracowników z tytułu zużycia okularów?
Z poważaniem
Marta Stożek
Posłanka na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej
Minister Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5190 znakówinfo@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
BM-II.059.1.512.2024
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 4813 w sprawie dofinansowania zakupu okularów
korekcyjnych w zakładach pracy, proszę przyjąć poniższe informacje.
Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 1 grudnia
1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych
w monitory ekranowe (Dz. U. Nr 148, poz. 973, z późn. zm.), pracodawca jest obowiązany
zapewnić pracownikom profilaktyczną opiekę zdrowotną, w zakresie i na zasadach
określonych w odrębnych przepisach. Stosownie do ust. 2 przywołanej ustawy, pracodawca
jest obowiązany zapewnić pracownikom okulary lub szkła kontaktowe korygujące wzrok,
zgodne z zaleceniem lekarza, jeżeli wyniki badań okulistycznych, przeprowadzonych
w ramach profilaktycznej opieki zdrowotnej, o której mowa w ust. 1, wykażą potrzebę ich
stosowania podczas pracy przy obsłudze monitora ekranowego.
Pracodawca musi zatem, w ramach obowiązku poniesienia kosztów profilaktycznej opieki
lekarskiej, refundować pracownikowi koszt zakupu okularów lub soczewek kontaktowych
(jeżeli lekarz medycyny pracy wskaże w orzeczeniu lekarskim, że są one niezbędne do pracy
przy monitorze ekranowym). W jego gestii pozostaje decyzja o wysokości refundowanej
kwoty. Zarówno w przypadku okularów jak i soczewek kontaktowych, ponosi on koszty
refundacji jedynie do ustalonego w firmie lub zakładzie pracy poziomu.
Ustawodawca, zdając sobie sprawę z różnej kondycji finansowej poszczególnych firm
i zakładów pracy, pozostawił pracodawcom dowolność w ustalaniu wysokości
refundowanych kosztów. Zwyczajowo przyjmuje się, że refundacja obejmuje koszt zakupu
wymaganych w zaleceniu lekarskim szkieł korekcyjnych wraz z podstawową wersją oprawek
niezbędnych do ich osadzenia (po dokonaniu rozpoznania w zakładach optycznych w danym
rejonie).
Trzeba podkreślić, że wymienione w przepisach wymagania są wymaganiami minimalnymi,
które muszą być bezwzględnie spełnione. Nie ma jednak przeciwwskazań, aby w trosce
o zdrowie i dobrostan pracownika, pracodawca wyznaczał wyższe standardy niż zostało to
określone w przepisach prawa. Pracodawca ponosi bowiem odpowiedzialność za stan
bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy, ma też obowiązek chronić zdrowie i życie
pracowników przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy
odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki (art. 207 § 1 i 2 Kodeksu pracy).
Pracodawca może ustalić dowolną kwotę refundacji kosztów zakupu okularów lub soczewek
kontaktowych, a także okresowo waloryzować tę kwotę.
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Obecnie nie przewiduje się nowelizacji ww. rozporządzenia w zakresie ustalenia minimalnej
kwoty dofinansowania zakupu okularów korekcyjnych dla pracowników, ani też zmian
dotyczących określenia częstości wymiany okularów korekcyjnych. Zagadnienie to jest już
w przepisach odpowiednio uregulowane.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r.
w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki
zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów
przewidzianych w Kodeksie pracy (Dz. U. z 2023 r. poz. 607), zakres i częstotliwość badań
profilaktycznych pracowników określają wskazania metodyczne, zawarte w załączniku nr 1
do rozporządzenia. W przepisach tych wskazano, że w przypadku pracy przy obsłudze
monitorów ekranowych badania profilaktyczne wykonuje się co 5 lat. Jednakże, § 6 pkt 1
rozporządzenia zapewnia możliwość przeprowadzenia badań lekarskich poza terminami
wynikającymi z częstotliwości wykonywania badań okresowych i orzekania o możliwości
wykonywania dotychczasowej pracy. Skierowanie na takie badania lekarskie wydaje
pracodawca, po zgłoszeniu przez pracownika niemożności wykonywania dotychczasowej
pracy.
Jeśli pracownik uważa, że przy pracy z monitorem ekranowym pogarsza mu się wzrok,
powinien wystąpić do pracodawcy o skierowanie na wcześniejsze badania profilaktyczne.
Jeżeli w wyniku takich badań okaże się, że potrzebuje on nowych okularów korekcyjnych,
ponieważ te, które posiada nie zapewniają mu już odpowiedniej korekcji wzroku, to w mojej
opinii pracodawca ma obowiązek je zapewnić - niezależnie od tego, ile czasu minęło od chwili
wpłynięcia do niego poprzedniego wniosku o refundację.
Należy przy tym zauważyć, że ostatnia nowelizacja rozporządzenia w sprawie
bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe
obejmowała m.in.: rozszerzenie profilaktycznej opieki zdrowotnej, w tym prawa do
refundacji okularów lub szkieł kontaktowych korygujących wzrok. Objęto nim wszystkich
pracowników pracujących z urządzeniami wyposażonymi w monitory ekranowe.
Z wyrazami szacunku
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --