Ministerstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.239.2024
IK: 1021085
Warszawa, 14 listopada 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej udzielam odpowiedzi na interpelację K10INT4764, Pana Michała Wosia, Posła
na Sejm RP, z dnia 13 września 2024 r.
Minister Aktywów Państwowych, który wykonuje w imieniu Skarbu Państwa prawa z akcji
w spółkach z udziałem Skarbu Państwa, posiada uprawnienia wynikające z praw
korporacyjnych akcjonariusza, które są̨ ściśle określone w przepisach prawa,
w szczególności w ustawie z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych1 oraz
w statutach lub umowach poszczególnych spółek. Wskazać przy tym należy, że ich
realizacja jest pochodną wielkości posiadanego pakietu akcji w danej spółce. Dodatkowo
podkreślić należy, że Minister Aktywów Państwowych działając w granicach wytyczonych
przez przepisy prawa i stosownie do regulacji Kodeksu spółek handlowych nie ma
uprawnień do wkraczania w zakres spraw będących w gestii zarządów spółek, jak również
do wydawania wiążących poleceń dotyczących prowadzenia spraw spółki. Wszelkie decyzje
dotyczące prowadzenia spraw spółek należą do kompetencji ich zarządów, które są
odpowiedzialne za bieżące zarządzanie spółkami i realizację strategii zgodnie z przyjętymi
celami biznesowymi.
Jednocześnie mając na uwadze podniesione w interpelacji kwestie, Ministerstwo Aktywów
Państwowych wystąpiło do Zarządu PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. (dalej: Spółka lub
PGE) z prośbą o przedstawienie stanowiska w przedmiotowej sprawie. Niniejsza odpowiedź
została opracowana w oparciu o ww. stanowisko przekazane przez PGE oraz informacje
otrzymane z Ministerstwa Klimatu i Środowiska.
Z wyjaśnień otrzymanych z PGE wynika, iż prowadzone obecnie przez PGE Górnictwo
i Energetyka Konwencjonalna S.A. (dalej: PGE GiEK S.A.) działania są kontynuacją
formalnego procesu zapoczątkowanego przez poprzedni Zarząd, który pismem z dnia
30 grudnia 2020 r. poinformował Prezesa Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. (dalej:
PSE S.A. lub OSP) o zamiarze wyłączenia w przyszłości z eksploatacji bloków
energetycznych Elektrowni Rybnik (w piśmie wskazywano na datę 31 grudnia 2023 r.).
W konsekwencji powyższych działań, spółka PGE GiEK S.A. zgłosiła do Prezesa Urzędu
Regulacji Energetyki zamiar zaprzestania prowadzenia z dniem 31 grudnia 2025 r.
działalności w zakresie wytwarzania energii elektrycznej. Pismem z dnia 6 sierpnia 2024 r.
termin zaprzestania działalności koncesjonowanej w zakresie wytwarzania oraz przesyłania
i dystrybucji ciepła określono na dzień 31 sierpnia 2026 r. PGE GiEK S.A. biorąc jednak pod
uwagę obowiązujące umowy na dostawy ciepła, te obowiązują do końca czerwca 2027 r.,
zadeklarowała, że do momentu ich wygaśnięcia Elektrownia Rybnik będzie dostarczać
ciepło za pomocą wytwornic pary i alternatywnie kotłów wodnych (mobilnych).
Spółka PGE przekazała informacje, iż wskaźnik wykorzystania mocy zainstalowanej
w Elektrowni Rybnik, składającej się z 4 bloków o łącznej mocy osiągalnej 900 MWe, za
2023 wynosił niecałe 25%, co świadczy o szczytowym charakterze pracy na potrzeby
Krajowego Systemu Elektroenergetycznego. W ostatnich latach zauważalny jest trend
spadkowy, z uwagi m.in. na przyrost mocy z odnawialnych źródeł energii, a także
1 Dz.U. z 2024 r. poz. 18, z późn. zm.

-- 1 of 3 --

uruchamiane elektrownie gazowe, tym samym spodziewane wykorzystanie bloków
węglowych w Elektrowni Rybnik będzie na jeszcze niższym, niż dotychczas poziomie.
Elektrownia Rybnik jak każdy zakład produkcyjny dla sprawnego działania musi generować
marżę na kosztach zmiennych. Marża musi pokryć koszty stałe, głównie koszty pracy,
remontów i podatków. Niestety w przypadku Elektrowni Rybnik, marża na kosztach
zmiennych jest ujemna w całym okresie prognozy średnioterminowej, nie ma żadnych
narządzi, które mogą poprawić sytuację zakładu. Z rynkowego punktu widzenia działanie
Elektrowni Rybnik jest dziś nieuzasadnione ekonomicznie.
Odnosząc się do kwestii budowy bloku parowo – gazowego PGE podkreśliła, iż
przedmiotowa inwestycja jest prowadzona przez spółki z Grupy Kapitałowej PGE, które
realizują w Rybniku projekt budowy nowoczesnego bloku gazowo-parowego o mocy prawie
900 MWe. Ta inwestycja, o wartości blisko 4 miliardów złotych, ma kluczowe znaczenie nie
tylko dla lokalnej społeczności, ale także dla bezpieczeństwa energetycznego Polski. Nowy
blok, który ma rozpocząć działalność pod koniec 2026 roku, będzie dostarczać energię
elektryczną dla około 2 milionów odbiorców. Zabezpieczy 50 miejsc pracy w elektrowni
oraz od 2 do 3 razy tyle w spółkach świadczących usługi na rzecz bloku gazowo - parowego.
Nowy blok gazowy to również pozytywny wpływ na środowisko i poprawa jakości
powietrza dla mieszkańców Rybnika. W trakcie procesu spalania gazu powstaje mniej
szkodliwych związków chemicznych niż w przypadku innych paliw kopalnych, a ich emisja
jest bardzo ograniczona. W wyniku procesu wytwarzania energii w elektrowniach gazowych
nie powstają szkodliwe związki, takie jak tlenki siarki, a ilość dwutlenku węgla oraz tlenków
azotu jest zmniejszona o ponad 50%. Jednocześnie zastosowanie paliwa gazowego nie
wymaga stosowania instalacji oczyszczania spalin - odsiarczania i odpylania oraz
rozbudowanych oczyszczalni ścieków etc., które są niezbędne w jednostkach węglowych,
a co za tym idzie - jednostki gazowe charakteryzują się mniejszą ilością odpadów.
Ponadto kluczową korzyścią z wyboru technologii gazowej jest znacznie wyższa sprawność
wytwarzania energii elektrycznej - powyżej 60% w stosunku do 30-40% dla jednostek
węglowych. Jednostki gazowe charakteryzują się również znacznie wyższą elastycznością
w porównaniu do jednostek węglowych, wyrażoną w dopuszczalnym tempie przyrostu
mocy jednostki, od minimum technicznego do mocy nominalnej. Takie parametry są obecnie
szczególnie pożądane na rynku energii elektrycznej, na którym duży wolumen energii
pochodzi z odnawialnych źródeł energii, których praca jest niestabilna. Dzięki niższej
emisyjności, jednostka gazowa charakteryzuje się wyższą efektywnością ekonomiczną
w porównaniu do jednostek węglowych (niższe koszty zakupu uprawnień do emisji CO2),
a w efekcie energia elektryczna jest tańsza niż ze źródeł węglowych. Dzięki wyższej
elastyczności jednostka gazowa może dostosowywać bardzo szybko profil swojej produkcji
do zmian generacji ze źródeł odnawialnych, co jest odpowiednio wynagradzane przez
Operatora Systemu Przesyłowego poprzez świadczenie regulacyjnych usług systemowych.
Jednocześnie należy podkreślić, iż dotychczasowi odbiorcy ciepła i energii elektrycznej nie
odczują żadnych zmian w wyniku zamknięcia Elektrowni Rybnik.
Odnosząc się do kwestii rynku mocy oraz polityki energetycznej Unii Europejskiej uprzejmie
informuję, iż Ministerstwo Klimatu i Środowiska (dalej MKiŚ) wskazało, że na bieżąco
monitoruje sytuację i analizuje dostępne mechanizmy oraz dostosowuje prawo krajowe do
prawa Unii Europejskiej. Działania te mają na celu zapewnienie jak największej dostępności
różnego rodzaju produktów i mechanizmów, które będą zwiększały elastyczność systemu
elektroenergetycznego, która stanowi kluczowy element dla transformacji energetycznej
w kontekście ciągłego wzrostu OZE w krajowym miksie energetycznym. W tym celu,
w szczególności analizowane są możliwości w zakresie tzw. odpowiedzi odbioru (ang.
demand side response) oraz zwiększenia udziału magazynów energii w systemie
elektroenergetycznym, co pozwoli na zwiększenie możliwości przyłączeniowych dla
instalacji opartych na odnawialnych źródłach energii.
MKiŚ prowadzi również aktywne działania mające na celu zwiększenie możliwości
sieciowych, w tym możliwości przyłączeniowych w Krajowym Systemie
Elektroenergetycznym. W ramach prac legislacyjnych dotyczących procesu przyłączania do
sieci, jak również funkcjonowania tych sieci, Minister Klimatu i Środowiska uwzględnia
dokonującą się zmianę technologiczną, rozwój generacji rozproszonej i zmianę sposobu

-- 2 of 3 --

funkcjonowania sieci elektroenergetycznej oraz równolegle realizuje wspólnotową politykę
klimatyczno-energetyczną wspierającą zwiększanie integracji OZE w systemie.
Podejmowane działania skupione są na dwóch kluczowych obszarach: optymalizacji
istniejących możliwości sieciowych oraz rozbudowie i modernizacji sieci.
Ponadto wdrażając prawo UE, MKiŚ planuje wprowadzić aukcje uzupełniające rynku mocy,
które w okresie od 1 lipca 2025 r. do końca 2028 r. pozwolą na nabywanie mocy w ramach
rynku mocy również od jednostek wytwórczych niespełniających limitu emisji, o ile takie
nabycie dodatkowej mocy będzie niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa dostaw
energii elektrycznej.
Zgodnie z przedłożonymi Ministerstwu Aktywów Państwowych wyjaśnieniami obecnie
MKiŚ pracuje nad oceną funkcjonowania rynku mocy, która będzie podstawą do
przygotowania propozycji zmian rynku mocy albo jego zniesienia. Jednym z działań
podjętych w celu przygotowania oceny było przygotowanie ankiety dla uczestników rynku
energii elektrycznej w zakresie funkcjonowania rynku energii elektrycznej i rynku mocy,
w której udział wzięło 121 uczestników rynku reprezentujących zarówno sektor
wytwarzania, DSR, magazyny, jak i operatorów, odbiorców końcowych (w tym
przemysłowych) oraz organizacje pozarządowe. Ocena zostanie przedłożona przez Radę
Ministrów do Sejmu do końca 2024 r. Skutkiem przedłożenia oceny będzie również
przedstawienie rekomendacji co do działań na przyszłość, w tym proponowanych
mechanizmów wsparcia po 2030 r.
Warto również zwrócić uwagę na reformę rynku bilansującego energii elektrycznej, która
weszła w życie 14 czerwca 2024 r. (m.in. wprowadziła rynkowe mechanizmy pozyskiwania
i rozliczania mocy bilansujących). Dzięki temu, dostawcy usług bilansujących mogą
uzyskiwać rynkowe wynagrodzenie za dostawę usług bilansujących niezbędnych do
bilansowania systemu elektroenergetycznego, którego wysokość jest ustalana przy
wykorzystaniu składanych przez nich ofert dostawy poszczególnych usług bilansujących.
Wprowadzone zmiany zapewniają możliwość szerszego uczestnictwa pomiotów w rynku
bilansującym i oferowania swoich usług w ramach bilansowania systemu
elektroenergetycznego. Od wprowadzenia reformy minęło niewiele czasu (nieco ponad
kwartał), ale już można odnotować, że uczestnicy rynku dostosowali się do zmian i nabrali
doświadczenia w zakresie uczestnictwa w tych segmentach rynku bilansującego, który
podlegał największym zmianom. Ma to również odzwierciedlenie w poziomie wyceny usług
bilansujących, a także w zwiększonym zainteresowaniu rynkiem usług bilansujących przez
nowych uczestników rynku, w tym z sektora OZE. Wzrost konkurencyjności na rynku
bilansującym powinien spowodować dalsze obniżenie wycen mocy bilansujących na rynku
bilansującym oraz zwiększenie podaży usług bilansujących, co w konsekwencji powinno
mieć pozytywny wpływ na sposób wyceny energii elektrycznej na rynku hurtowym, w tym
mogłoby wpłynąć na obniżenie cen.
Należy jednak zaznaczyć, że MKiŚ nie ma możliwości bezpośredniej ingerencji w sposób
kształtowania się cen energii elektrycznej, ponieważ jest to mechanizm rynkowy, w którym
cena jest ustalana jako wynik gry popytu i podaży, a nie w sposób administracyjny.
Dodatkowo, polski rynek energii elektrycznej jest częścią unijnego wewnętrznego rynku
energii, który jest oparty o szereg regulacji unijnych, które określają zasady obrotu energią
elektryczną, w tym zakaz stosowania maksymalnego lub minimalnego limitu hurtowej ceny
energii elektrycznej.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Robert Kropiwnicki
sekretarz stanu
dokument podpisany elektronicznie
1021085.3720935.2968924
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów

-- 3 of 3 --