Interpelacja w sprawie bankomatów w Polsce
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 4696
do ministra finansów
w sprawie bankomatów w Polsce
Zgłaszający: Bartosz Romowicz
Data wpływu: 09-09-2024
Panie Ministrze,
w ostatnich latach coraz częściej obserwujemy zmniejszenie liczby bankomatów, co stanowi niepokojący trend szczególnie w kontekście wykluczenia finansowego osób starszych, mieszkańców mniejszych miejscowości oraz regionów o niskiej gęstości zaludnienia.
Rozumiem, że rozwój bankowości mobilnej oraz wzrost popularności płatności bezgotówkowych, w tym systemu Blik, przyczyniły się do spadku liczby operacji wykonywanych przy użyciu bankomatów. Zgodnie z danymi płatności Blik stanowią obecnie znaczną część transakcji na rynku e-commerce, jednak operacje w bankomatach stanowią jedynie 3% tych transakcji. Niemniej jednak demontaż bankomatów w mniejszych miejscowościach oraz regionach turystycznych może nieść za sobą poważne konsekwencje. Nie możemy zapominać, że dla wielu osób, szczególnie starszych, tradycyjna forma płatności gotówką jest wciąż preferowana. Demontaż bankomatów może znacząco utrudnić im codzienne funkcjonowanie zwłaszcza w sytuacjach, gdy płatność bezgotówkowa nie jest możliwa z powodu awarii systemów, braku dostępu do Internetu czy preferencji sprzedawców. Dodatkowo usuwanie bankomatów w małych miejscowościach pozbawia ich mieszkańców dostępu do gotówki, co może w konsekwencji prowadzić do wykluczenia finansowego. Banki jako instytucje generujące znaczne dochody z różnych źródeł, takich jak kredyty, opłaty za prowadzenie kont czy obsługę kart płatniczych, mają wystarczające zasoby, aby utrzymać infrastrukturę bankomatów również w mniej rentownych lokalizacjach. Dlatego uważam, że decyzje dotyczące demontażu bankomatów powinny być podejmowane w sposób bardziej przemyślany, z uwzględnieniem potrzeb społeczności lokalnych.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. 2024 poz. 907) oraz art. 191 Regulaminu Sejmu RP przyjętego uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. (t.j. M.P. 2022 poz. 1204 z późn. zm.) proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy ministerstwu znany jest problem zmniejszającej się liczby bankomatów w Polsce? Jeśli tak, to czy ministerstwo ma dane, jaka liczba bankomatów w Polsce jest obecnie, jaka zaś została zlikwidowana od 2023 roku?
2. Czy ministerstwo planuje podjąć kroki zmierzające do przeciwdziałania zmniejszaniu liczby bankomatów w Polsce? Jeśli tak, to jakie?
3. Czy do ministerstwa zwracały się z podobnym problemem inne osoby fizyczne lub prawne, w szczególności organizacje konsumenckie?
Z poważaniem Bartosz Romowicz
Podsekretarz stanu Jurand Drop
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4025 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/2
Warszawa, 25 września 2024 roku
Sprawa: Interpelacja nr 4696 w sprawie bankomatów w Polsce – Pan Poseł
Bartosz Romowicz
Znak sprawy: FN7.054.8.2024
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji nr 4696, sporządzonej przez Pana Posła na Sejm RP
Bartosza Romowicza w sprawie bankomatów w Polsce, poniżej przedstawiam
następujące wyjaśnienia.
1. Czy Ministerstwu znany jest problem zmniejszającej liczby bankomatów w
Polsce? Jeśli tak to czy Ministerstwo posiada dane jaka ilość bankomatów w
Polsce jest obecnie, jaka zaś została zlikwidowana od 2023 roku?
Ministerstwo Finansów nie otrzymało sygnałów od osób fizycznych ani
przedsiębiorców na temat utrudnionego dostępu do bankomatów lub punktów
dostępu do gotówki w jakimkolwiek regionie bądź miejscowości. Niezależnie od
powyższego, przytoczyć należy informacje zawarte w Raporcie Narodowego Banku
Polskiego pn. "Informacja o kartach płatniczych w IV kwartale 2023 r." z kwietnia
br., zgodnie z którym to Raportem na koniec 2023 r. w Polsce funkcjonowało 22,1
tys. bankomatów, od końca września 2023 r. sieć bankomatów zwiększyła się o 260
urządzeń (tj. 1,2%). W IV kw. 2023 r. zrealizowano 122,3 mln transakcji wypłat z
bankomatów (spadek o 4,1% w porównaniu z kwartałem poprzedzającym). Wartość
tych wypłat wyniosła 101,5 mld zł, a średnia wartość wypłaty z bankomatu
zwiększyła się do 830,2 zł (o 2,9% w porównaniu z III kw. 2023 r.). Poddając analizie
ww. dane dostarczone przez NBP można sformułować wniosek, zgodnie z którym
dostęp do gotówki w Polsce jest powszechny oraz szeroki, o czym świadczy
przywołany w przedmiotowym Raporcie fakt wzrostu liczby bankomatów.
-- 1 of 2 --
2/2
2. Czy Ministerstwo planuje podjąć kroki zmierzające do przeciwdziałania
zmniejszaniu ilości bankomatów w Polsce? Jeśli tak to jakie.
Mając na względzie dane dotyczące stanu polskiego obrotu gotówkowego, w ocenie
MF nie istnieje obecnie konieczność podejmowania wskazanych w pytaniu działań.
Ministerstwo Finansów monitoruje sytuację, jaka istnieje na rynku podmiotów
zapewniających dostęp do gotówki, oraz jest w stałym kontakcie z Narodowym
Bankiem Polskim. Przedstawiciel Ministra Finansów jest członkiem Rady ds.
Systemu Płatniczego, która pełni rolę opiniodawczo-doradczą Zarządu
Narodowego Banku Polskiego. Na posiedzeniach Rady omawiane są wszystkie
najnowsze informacje z zakresu rzeczowego systemu płatniczego, w tym jego
bezpieczeństwa, aktualnego stanu oraz perspektyw. Niezależnie od powyższego
wskazać należy, iż Narodowy Bank Polski opublikował w 2021 roku Narodową
Strategię Bezpieczeństwa Obrotu Gotówkowego. Przyjęte i funkcjonujące do dziś
rozwiązania zawarte w ww. Strategii nie dawały i nie dają powodu do niepokoju,
zarówno w opinii Narodowego Banku Polskiego, jak i Ministerstwa Finansów.
Należy jednak podkreślić, że decyzje w sprawie prowadzenia lub nie na danym
obszarze bankomatów leżą w autonomicznej gestii danego przedsiębiorcy, który w
sposób niezależny podejmuje decyzje odnośnie do prowadzonej przez siebie
działalności. Niezależnie od powyższego Ministerstwo Finansów monitoruje ten
aspekt działalności.
3. Czy do Ministerstwa zwracały się z podobnym problemem inne osoby fizyczne lub
prawne, w szczególności organizacje konsumenckie?
Ministerstwo Finansów nie otrzymało sygnałów wobec problemu w
przedmiotowym zakresie od osób fizycznych lub prawnych, niemniej w dniu 5 lipca
br. Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów, pan Jurand Drop, udzielił
odpowiedzi na oświadczenie złożone przez Kazimierza Kleinę na 13. Posiedzeniu
Senatu w dniu 5 czerwca br., które to oświadczenie zawierało m.in. pytania odnośnie
dostępu do gotówki oraz ewentualnych działań MF w tym zakresie.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów
Jurand Drop
podsekretarz stanu
-- 2 of 2 --