Interpelacja nr 4659
Interpelacja w sprawie ujednolicenia i powiększenia oznaczeń dat ważności na produktach spożywczych dostępnych na polskim rynku
Zgłaszający:
•
Adresat:
Edukacja i Szkolnictwo (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie ujednolicenia i powiększenia oznaczeń dat ważności na produktach spożywczych dostępnych na polskim rynku
Interpelacja nr 4659
do ministra zdrowia
w sprawie ujednolicenia i powiększenia oznaczeń dat ważności na produktach spożywczych dostępnych na polskim rynku
Zgłaszający: Dariusz Matecki
Data wpływu: 07-09-2024
Zwracam się z uprzejmą prośbą o rozważenie możliwości wprowadzenia regulacji dotyczących ujednolicenia i powiększenia oznaczeń dat ważności na produktach spożywczych dostępnych na polskim rynku. Obecnie daty ważności na produktach często są umieszczone w mało widocznych miejscach, napisane drobnym drukiem, co utrudnia konsumentom szybkie zidentyfikowanie tych informacji.
Jest to szczególnie problematyczne dla osób starszych, osób z wadami wzroku oraz dla każdego konsumenta, który chce dokonać świadomego wyboru produktów spożywczych. Wyraźne i łatwo dostępne informacje o dacie ważności produktów mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa żywności oraz zdrowia konsumentów.
Proponowane zmiany obejmowałyby:
Zwiększenie rozmiaru czcionki dat ważności – obowiązek umieszczania dat ważności w większym rozmiarze czcionki, co ułatwi ich odczytywanie, zwłaszcza dla osób starszych i z problemami ze wzrokiem.
Umieszczenie dat ważności w widocznym miejscu na opakowaniu – regulacje, które wymuszą umieszczanie daty ważności w centralnym lub łatwo dostępnym miejscu na opakowaniu, co pozwoli konsumentom na szybkie odnalezienie tej informacji.
Zwiększenie kontrastu i czytelności – wprowadzenie obowiązku stosowania odpowiednich kolorów i kontrastów dla dat ważności, tak aby były one dobrze widoczne niezależnie od koloru opakowania.
Podobne rozwiązania zostały już wprowadzone w niektórych krajach Unii Europejskiej, co pozytywnie wpłynęło na zadowolenie konsumentów oraz zmniejszyło ilość przypadkowo zakupionej przeterminowanej żywności.
W związku z powyższym, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy rząd planuje podjąć działania mające na celu ujednolicenie i powiększenie oznaczeń dat ważności na produktach spożywczych?
Jakie działania są planowane, aby poprawić czytelność i widoczność dat ważności na produktach spożywczych w Polsce?
Czy istnieje możliwość wprowadzenia regulacji nakazujących stosowanie jednolitego formatu, rozmiaru i miejsca umieszczania dat ważności na produktach spożywczych?
Interpelacja nr 4659
do ministra zdrowia
w sprawie ujednolicenia i powiększenia oznaczeń dat ważności na produktach spożywczych dostępnych na polskim rynku
Zgłaszający: Dariusz Matecki
Data wpływu: 07-09-2024
Zwracam się z uprzejmą prośbą o rozważenie możliwości wprowadzenia regulacji dotyczących ujednolicenia i powiększenia oznaczeń dat ważności na produktach spożywczych dostępnych na polskim rynku. Obecnie daty ważności na produktach często są umieszczone w mało widocznych miejscach, napisane drobnym drukiem, co utrudnia konsumentom szybkie zidentyfikowanie tych informacji.
Jest to szczególnie problematyczne dla osób starszych, osób z wadami wzroku oraz dla każdego konsumenta, który chce dokonać świadomego wyboru produktów spożywczych. Wyraźne i łatwo dostępne informacje o dacie ważności produktów mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa żywności oraz zdrowia konsumentów.
Proponowane zmiany obejmowałyby:
Zwiększenie rozmiaru czcionki dat ważności – obowiązek umieszczania dat ważności w większym rozmiarze czcionki, co ułatwi ich odczytywanie, zwłaszcza dla osób starszych i z problemami ze wzrokiem.
Umieszczenie dat ważności w widocznym miejscu na opakowaniu – regulacje, które wymuszą umieszczanie daty ważności w centralnym lub łatwo dostępnym miejscu na opakowaniu, co pozwoli konsumentom na szybkie odnalezienie tej informacji.
Zwiększenie kontrastu i czytelności – wprowadzenie obowiązku stosowania odpowiednich kolorów i kontrastów dla dat ważności, tak aby były one dobrze widoczne niezależnie od koloru opakowania.
Podobne rozwiązania zostały już wprowadzone w niektórych krajach Unii Europejskiej, co pozytywnie wpłynęło na zadowolenie konsumentów oraz zmniejszyło ilość przypadkowo zakupionej przeterminowanej żywności.
W związku z powyższym, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Czy rząd planuje podjąć działania mające na celu ujednolicenie i powiększenie oznaczeń dat ważności na produktach spożywczych?
Jakie działania są planowane, aby poprawić czytelność i widoczność dat ważności na produktach spożywczych w Polsce?
Czy istnieje możliwość wprowadzenia regulacji nakazujących stosowanie jednolitego formatu, rozmiaru i miejsca umieszczania dat ważności na produktach spożywczych?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Wojciech Konieczny
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
20%
Konkretność
80%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
6.7 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4499 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPN.050.22.2024.KM
Warszawa, 27 września 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 4659 w sprawie ujednolicenia i powiększenia oznaczeń dat
ważności na produktach spożywczych dostępnych na polskim rynku, złożoną przez Pana
Posła Dariusza Mateckiego, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Data minimalnej trwałości lub termin przydatności do spożycia są informacjami, których
podanie, obok szeregu innych informacji, jest obowiązkowe w oznakowaniu żywności
zgodnie z przepisami art. 9 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr
1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom
informacji na temat żywności (…)1, które obowiązuje bezpośrednio we wszystkich
państwach członkowskich, w tym w Polsce. Obowiązkowe informacje mogą być podane
słownie lub liczbowo, jak również można je wyrazić dodatkowo w formie piktogramów czy
symboli.
Sposób zamieszczania obowiązkowych informacji na temat żywności określają w
szczególności przepisy art. 12 i 13 ww. rozporządzenia (UE) nr 1169/2011. Zgodnie z tymi
przepisami informacje te muszą być łatwo dostępne, a w przypadku żywności opakowanej -
muszą się znajdować bezpośrednio na opakowaniu lub na załączonej do niego etykiecie.
Ponadto, informacje te muszą być umieszczone w widocznym miejscu w taki sposób, aby
były dobrze widoczne, wyraźnie czytelne oraz, w stosownych przypadkach, nieusuwalne.
Nie mogą być w żaden sposób ukryte, zasłonięte, pomniejszone, ani przerwane
jakimikolwiek innymi nadrukami, ilustracjami czy innym materiałem. Obowiązkowe
1 Dz. Urz. UE L 304 z dnia 22.11.2011 r., ze zm.
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
informacje, w tym o terminie przydatności do spożycia lub dacie minimalnej trwałości, jeśli
znajdują się na opakowaniu lub na załączonej do niego etykiecie – są wydrukowane na
opakowaniu lub etykiecie w sposób zapewniający wyraźną czytelność, z użyciem znaków o
rozmiarze czcionki, której wysokość x, zdefiniowana w załączniku IV do rozporządzenia
(UE) nr 1169/2011, wynosi co najmniej 1,2 mm. Natomiast, w przypadku opakowań lub
pojemników, których największa powierzchnia ma pole mniejsze niż 80 cm2 wysokość x
rozmiaru czcionki, wynosi co najmniej 0,9 mm.
W celu zwrócenia uwagi na to, że do zapewnienia czytelności niewystarczające jest
ustalenie wyłącznie rozmiaru czcionki, do przepisów ww. rozporządzenia wprowadzona
została także definicja „czytelności”. Zgodnie z tą definicją „czytelność” oznacza fizyczny
wygląd informacji, dzięki któremu informacja jest wizualnie dostępna ogółowi
społeczeństwa, a który określają różne elementy, m.in. rozmiar czcionki, odstępy między
literami, wierszami, grubość linii pisma, barwa czcionki, jej rodzaj, stosunek szerokości liter
do ich wysokości, powierzchnia materiału oraz kontrast między pismem a tłem.
W związku z powyższym wydaje się, że ww. obowiązujące przepisy unijne zawierają już
odpowiednie wymagania służące zapewnieniu konsumentom odpowiednio czytelnych
informacji służących dokonywaniu świadomych wyborów oraz bezpiecznemu stosowaniu
żywności. Należy też zwrócić uwagę, że rozporządzenie (UE) 1169/2011 określa jedynie
minimalną wielkość czcionki, zatem daje przedsiębiorcy możliwość zastosowania czcionki
większej i bardziej czytelnej, jak również użycia dodatkowo piktogramów czy symboli.
Dodatkowo należy wskazać, że Komisja Europejska rozpoczęła prace nad kwestią
zamieszczania na żywności informacji o terminie przydatności do spożycia/dacie
minimalnej trwałości. Ich celem jest przede wszystkim zmniejszenie marnowania żywności
powodowanego niezrozumieniem przez konsumentów informacji zamieszczonych w
oznakowaniu dat. Ponadto, kwestia ta obejmuje także szereg innych aspektów, w tym m.in.:
techniczne możliwości zamieszczania informacji (różne kształty, wielkość i rodzaje
opakowań, znakowanie w kilku językach), edukację konsumentów, konsekwencje
wprowadzanych rozwiązań dla środowiska (wymiana opakowań). Dotychczas nie przyjęto
jednak na poziomie Unii Europejskiej żadnych nowych rozwiązań w zakresie znakowania
datą minimalnej trwałości lub terminem przydatności do spożycia.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPN.050.22.2024.KM
Warszawa, 27 września 2024
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 4659 w sprawie ujednolicenia i powiększenia oznaczeń dat
ważności na produktach spożywczych dostępnych na polskim rynku, złożoną przez Pana
Posła Dariusza Mateckiego, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Data minimalnej trwałości lub termin przydatności do spożycia są informacjami, których
podanie, obok szeregu innych informacji, jest obowiązkowe w oznakowaniu żywności
zgodnie z przepisami art. 9 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr
1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom
informacji na temat żywności (…)1, które obowiązuje bezpośrednio we wszystkich
państwach członkowskich, w tym w Polsce. Obowiązkowe informacje mogą być podane
słownie lub liczbowo, jak również można je wyrazić dodatkowo w formie piktogramów czy
symboli.
Sposób zamieszczania obowiązkowych informacji na temat żywności określają w
szczególności przepisy art. 12 i 13 ww. rozporządzenia (UE) nr 1169/2011. Zgodnie z tymi
przepisami informacje te muszą być łatwo dostępne, a w przypadku żywności opakowanej -
muszą się znajdować bezpośrednio na opakowaniu lub na załączonej do niego etykiecie.
Ponadto, informacje te muszą być umieszczone w widocznym miejscu w taki sposób, aby
były dobrze widoczne, wyraźnie czytelne oraz, w stosownych przypadkach, nieusuwalne.
Nie mogą być w żaden sposób ukryte, zasłonięte, pomniejszone, ani przerwane
jakimikolwiek innymi nadrukami, ilustracjami czy innym materiałem. Obowiązkowe
1 Dz. Urz. UE L 304 z dnia 22.11.2011 r., ze zm.
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
informacje, w tym o terminie przydatności do spożycia lub dacie minimalnej trwałości, jeśli
znajdują się na opakowaniu lub na załączonej do niego etykiecie – są wydrukowane na
opakowaniu lub etykiecie w sposób zapewniający wyraźną czytelność, z użyciem znaków o
rozmiarze czcionki, której wysokość x, zdefiniowana w załączniku IV do rozporządzenia
(UE) nr 1169/2011, wynosi co najmniej 1,2 mm. Natomiast, w przypadku opakowań lub
pojemników, których największa powierzchnia ma pole mniejsze niż 80 cm2 wysokość x
rozmiaru czcionki, wynosi co najmniej 0,9 mm.
W celu zwrócenia uwagi na to, że do zapewnienia czytelności niewystarczające jest
ustalenie wyłącznie rozmiaru czcionki, do przepisów ww. rozporządzenia wprowadzona
została także definicja „czytelności”. Zgodnie z tą definicją „czytelność” oznacza fizyczny
wygląd informacji, dzięki któremu informacja jest wizualnie dostępna ogółowi
społeczeństwa, a który określają różne elementy, m.in. rozmiar czcionki, odstępy między
literami, wierszami, grubość linii pisma, barwa czcionki, jej rodzaj, stosunek szerokości liter
do ich wysokości, powierzchnia materiału oraz kontrast między pismem a tłem.
W związku z powyższym wydaje się, że ww. obowiązujące przepisy unijne zawierają już
odpowiednie wymagania służące zapewnieniu konsumentom odpowiednio czytelnych
informacji służących dokonywaniu świadomych wyborów oraz bezpiecznemu stosowaniu
żywności. Należy też zwrócić uwagę, że rozporządzenie (UE) 1169/2011 określa jedynie
minimalną wielkość czcionki, zatem daje przedsiębiorcy możliwość zastosowania czcionki
większej i bardziej czytelnej, jak również użycia dodatkowo piktogramów czy symboli.
Dodatkowo należy wskazać, że Komisja Europejska rozpoczęła prace nad kwestią
zamieszczania na żywności informacji o terminie przydatności do spożycia/dacie
minimalnej trwałości. Ich celem jest przede wszystkim zmniejszenie marnowania żywności
powodowanego niezrozumieniem przez konsumentów informacji zamieszczonych w
oznakowaniu dat. Ponadto, kwestia ta obejmuje także szereg innych aspektów, w tym m.in.:
techniczne możliwości zamieszczania informacji (różne kształty, wielkość i rodzaje
opakowań, znakowanie w kilku językach), edukację konsumentów, konsekwencje
wprowadzanych rozwiązań dla środowiska (wymiana opakowań). Dotychczas nie przyjęto
jednak na poziomie Unii Europejskiej żadnych nowych rozwiązań w zakresie znakowania
datą minimalnej trwałości lub terminem przydatności do spożycia.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Wojciech Konieczny
Sekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --