Interpelacja w sprawie politycznego charakteru nominacji w państwowych instytutach
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 4639
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie politycznego charakteru nominacji w państwowych instytutach
Zgłaszający: Adrian Zandberg, Daria Gosek-Popiołek, Maciej Konieczny, Dorota Olko, Marta Stożek, Joanna Wicha, Marcelina Zawisza
Data wpływu: 06-09-2024
Szanowna Pani Ministro,
jesienią 2023 roku partie obecnej koalicji rządzącej szły do wyborów z obietnicą wprowadzenia w sektorze publicznym transparentnych konkursów, w których decydują kompetencje, a nie znajomości rodzinne czy partyjne. Po latach rządów PiS jest jasne, że dobór kadr inny niż konkursowy prowadzi do fatalnych wyników. Widać to było szczególnie mocno w instytutach badawczych.
Przed rządami PiS-u ustawa o instytutach badawczych zobowiązywała do powoływania dyrektorów instytutów w trybie konkursowym, po zaopiniowaniu kandydatury przez radę naukową instytutu (art. 24 ust. 2). Przyjęta w 2016 roku nowelizacja ustawy zlikwidowała procedurę konkursową oraz odebrała radom naukowym wpływ na powoływanie dyrektora instytutu. Cała władza trafiła więc w ręce ministra nadzorującego instytut.
Nowelizacja z 2016 roku obniżyła również drastycznie wymagania wobec dyrektorów. Dziś dyrektorem instytutu badawczego może być osoba, która legitymuje się tytułem magistra. Za rządów PiS zrezygnowano z przepisu, który wymagał od dyrektora stopnia naukowego doktora, a także znajomości języka obcego w stopniu umożliwiającym swobodne komunikowanie się w zakresie badań naukowych i prac rozwojowych. Usunięto także limit kadencji, betonując pozycję osób zależnych od polityków, a zarazem często niekompetentnych.
Po zmianie władzy jesienią 2023 roku wśród pracowników instytutów badawczych powszechne było oczekiwanie systemowych zmian. Niestety, takie zmiany nie zostały wprowadzone. Obowiązuje nadal ustawa, która daje władzę nad nominacjami politykom. Do mojego biura poselskiego zgłaszają się pracownicy naukowi, którzy alarmują, że jedyne, co się w ich instytutach zmieniło, to fakt, że polityczni nominaci są obecnie wskazywani przez inną partię. Czy na pewno o taką zmianę chodziło?
W związku z powyższym, na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Ilu dyrektorów podległych ministerstwu instytutów zostało powołanych w trybie pozakonkursowym, z pominięciem rad naukowych, od grudnia 2023 roku? Proszę o wyszczególnienie tych instytutów. Jeśli do takich sytuacji doszło, jakie merytoryczne wymogi postawiło ministerstwo przy pozakonkursowym doborze osób na stanowiska dyrektorów?
Czy ministerstwo poprze nowelizację ustawy o instytutach badawczych, przywracającą instytutom niezależność od polityków poprzez powrót do trybu konkursowego przy powoływaniu dyrektorów?
Minister Paulina Hennig-Kloska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4748 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Paulina Hennig-Kloska
BM-WP.050.137.2024.MN
3382897.13485900.10918731
Warszawa, 18-10-2024
Pan Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Pana Posła Adriana Zandberga oraz grupy Posłów w sprawie
politycznego charakteru nominacji w państwowych instytutach (K10INT4639), przedstawiam
następujące informacje.
1. Ilu dyrektorów podległych Ministerstwu instytutów zostało powołanych w trybie
pozakonkursowym, z pominięciem rad naukowych, od grudnia 2023 roku? Proszę
o wyszczególnienie tych instytutów. Jeśli do takich sytuacji doszło, jakie merytoryczne
wymogi postawiło Ministerstwo przy pozakonkursowym doborze osób na stanowiska
dyrektorów?
Instytut Badawczy Leśnictwa
Prof. dr hab. Stanisław Drozdowski został powołany na dyrektora Instytutu Badawczego
Leśnictwa 18 kwietnia 2024 r. w trybie pozakonkursowym. Ustawa z dnia 30 kwietnia
2010r. o instytutach badawczych (Dz.U. z 2024 r. poz. 534) obecnie nie przewiduje
przeprowadzania konkursu oraz zasięgania opinii na temat kandydata na stanowisko
dyrektora instytutu badawczego.
Pan Stanisław Drozdowski jest profesorem nauk leśnych, profesorem w Katedrze Hodowli
Lasu w Instytucie Nauk Leśnych Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie.
W latach 2019-2020 był Dyrektorem Instytutu Nauk Leśnych SGGW, a w latach 2016-
2019 Prodziekanem ds. Nauki na Wydziale Leśnym SGGW. Za osiągnięcia naukowe był
wielokrotnie nagradzany nagrodą rektora SGGW oraz Medalem Brązowym za Długoletnią
Służbę przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej (https://www.gov.pl/web/klimat/prof-
stanislaw-drozdowski-dyrektorem-instytutu-badawczego-lesnictwa).
Szczegółowe informacje o przebiegu edukacji, stopni naukowych, staży naukowych
i obszarów badawczych są dostępne na stronie https://www.ibles.pl/employees/stanislaw-
drozdowski/
Niezależnie od charakteru zmian wprowadzonych nowelizacją ustawy o instytutach
badawczych z 2016 r. (ustawa z dnia 16.12.2016 r. o zmianie ustawy o instytutach
badawczych oraz ustawy - Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2017 r. poz. 202), która weszła
w życie 16.02.2017 r.), biorąc pod uwagę przebieg kariery naukowej i zawodowej Pana
Stanisława Drozdowskiego, należy stwierdzić, że posiada on właściwe kompetencje do
kierowania Instytutem Badawczym Leśnictwa. Jest wybitnym naukowcem, cenionym
-- 1 of 2 --
w dyscyplinie nauk leśnych. W ostatnich dniach Pan Profesor został wyróżniony
wygłoszeniem wykładu inauguracyjnego na rok akademicki 2024/2025 dla studentów
Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego.
Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy.
Prof. dr hab. Krzysztof Szamałek został powołany na dyrektora Państwowego Instytutu
Geologicznego – Państwowego Instytutu Badawczego 26 stycznia 2024 r.
Posiada on wieloletnie doświadczenie i wiedzę z zakresu geologii oraz wyróżnia się tytułem
profesora doktora habilitowanego nauk geologicznych. Jest specjalistą z zakresu geologii
gospodarczej, geologii złóż, prawa geologicznego i górniczego, autorem około 300 publikacji
naukowych.
Instytut Ochrony Środowiska - Państwowy Instytut Badawczy.
Dr hab. Marcin Stoczkiewicz został powołany na dyrektora Instytutu Ochrony Środowiska
- Państwowego Instytutu Badawczego 20 sierpnia 2024 r. Wybór ten był zgodny
z przepisami ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych oraz pkt. I.1
załącznika do Zarządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 24 czerwca 2022 r. (poz. 31)
tj. Działaniami Nadzorczymi Ministra Klimatu i Środowiska wobec Instytutów Badawczych.
Pan Marcin Stoczkiewicz jest doktorem habilitowanym nauk prawnych, specjalistą prawa
gospodarczego, prawa ochrony środowiska i prawa ochrony klimatu. Posiada ponad 20-
letnie doświadczenie w pracy dla sektora publicznego i prywatnego oraz w sektorze
pozarządowym. Jest autorem kilkudziesięciu publikacji naukowych.
2. Czy Ministerstwo poprze nowelizację ustawy o instytutach badawczych,
przywracającą instytutom niezależność od polityków poprzez powrót do trybu
konkursowego przy powoływaniu dyrektorów?
Informuję, że 26.09.2024 r. wystąpiłam do Ministra Nauki z postulatem przywrócenia
przepisów ustawy o instytutach badawczych w brzmieniu sprzed 2017 r. w zakresie trybu
powoływania i odwoływania dyrektora instytutu badawczego oraz jego zastępców.
Zmiany wspierające poprawę transparentności działań władzy publicznej są popierane.
Z wyrazami szacunku
Paulina Hennig-Kloska
Minister Klimatu i Środowiska
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM
-- 2 of 2 --