Interpelacja nr 4628
Interpelacja w sprawie wytycznych prokuratora generalnego dotyczących postępowań w zakresie odmowy dokonania przerwania ciąży oraz aborcji farmakologicznej
Zgłaszający:
•
Adresat:
Sprawiedliwość i Sądy (73%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wytycznych prokuratora generalnego dotyczących postępowań w zakresie odmowy dokonania przerwania ciąży oraz aborcji farmakologicznej
Interpelacja nr 4628
do ministra sprawiedliwości
w sprawie wytycznych prokuratora generalnego dotyczących postępowań w zakresie odmowy dokonania przerwania ciąży oraz aborcji farmakologicznej
Zgłaszający: Dariusz Matecki, Michał Woś, Sebastian Kaleta, Jan Kanthak, Dariusz Stefaniuk, Sebastian Łukaszewicz
Data wpływu: 06-09-2024
W imieniu obywateli Rzeczypospolitej Polskiej, którzy cenią i szanują życie ludzkie od momentu poczęcia, zwracam się z interpelacją w sprawie wytycznych prokuratora generalnego, które dotyczą postępowań przygotowawczych związanych z odmową dokonania przerwania ciąży oraz tzw. aborcji farmakologicznej.
Polska konstytucja w art. 38 jednoznacznie stanowi, że Rzeczpospolita Polska zapewnia każdemu człowiekowi prawną ochronę życia. Z tego fundamentalnego prawa wynika obowiązek państwa dotyczący obrony życia na każdym jego etapie, w tym szczególnie w okresie prenatalnym. Wytyczne prokuratora generalnego z dnia 9 sierpnia 2024 r. wydają się stać w sprzeczności z tą konstytucyjną normą, ponieważ mogą prowadzić do osłabienia ochrony życia nienarodzonego.
W treści wytycznych wyrażono między innymi zalecenie, by ograniczać działania prokuratorów w przypadkach, gdy odmowa przerwania ciąży nie powoduje bezpośrednich skutków zdrowotnych dla kobiety. Taki kierunek działania może zostać odebrany jako próba zminimalizowania odpowiedzialności osób udzielających pomocy w nielegalnym przerywaniu ciąży, co stoi w sprzeczności z art. 152 Kodeksu karnego, który jasno określa sankcje za przerywanie ciąży z naruszeniem przepisów ustawy.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
Jakie były przesłanki i uzasadnienia merytoryczne wydania wytycznych, które de facto mogą przyczynić się do obniżenia poziomu ochrony życia nienarodzonego?
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości planuje podjęcie działań w celu doprecyzowania tych wytycznych, aby jednoznacznie wskazywały na konieczność ścigania wszystkich przypadków naruszeń przepisów ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży?
W jaki sposób ministerstwo zamierza zapewnić, że wytyczne nie będą wykorzystywane do legalizacji działań zmierzających do przerywania ciąży na życzenie, co jest sprzeczne z polskim prawem i wartościami chronionymi przez konstytucję?
Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie dodatkowych szkoleń lub instrukcji dla prokuratorów, które pomogłyby w lepszym zrozumieniu i stosowaniu przepisów dotyczących ochrony życia nienarodzonego, aby uniknąć błędnych interpretacji?
Jakie środki nadzoru i kontroli planuje wprowadzić ministerstwo, aby monitorować sposób, w jaki wytyczne są wdrażane przez prokuraturę, i czy nie prowadzą one do osłabienia egzekwowania przepisów o ochronie życia?
Podkreślam, że wytyczne powinny służyć wzmocnieniu ochrony życia i respektowaniu obowiązującego prawa, a nie stanowić narzędzia do jego omijania. Proszę o przedstawienie odpowiedzi na powyższe pytania oraz o zapewnienie, że działania Państwa resortu będą zgodne z fundamentalną wartością, jaką jest ochrona życia ludzkiego.
Interpelacja nr 4628
do ministra sprawiedliwości
w sprawie wytycznych prokuratora generalnego dotyczących postępowań w zakresie odmowy dokonania przerwania ciąży oraz aborcji farmakologicznej
Zgłaszający: Dariusz Matecki, Michał Woś, Sebastian Kaleta, Jan Kanthak, Dariusz Stefaniuk, Sebastian Łukaszewicz
Data wpływu: 06-09-2024
W imieniu obywateli Rzeczypospolitej Polskiej, którzy cenią i szanują życie ludzkie od momentu poczęcia, zwracam się z interpelacją w sprawie wytycznych prokuratora generalnego, które dotyczą postępowań przygotowawczych związanych z odmową dokonania przerwania ciąży oraz tzw. aborcji farmakologicznej.
Polska konstytucja w art. 38 jednoznacznie stanowi, że Rzeczpospolita Polska zapewnia każdemu człowiekowi prawną ochronę życia. Z tego fundamentalnego prawa wynika obowiązek państwa dotyczący obrony życia na każdym jego etapie, w tym szczególnie w okresie prenatalnym. Wytyczne prokuratora generalnego z dnia 9 sierpnia 2024 r. wydają się stać w sprzeczności z tą konstytucyjną normą, ponieważ mogą prowadzić do osłabienia ochrony życia nienarodzonego.
W treści wytycznych wyrażono między innymi zalecenie, by ograniczać działania prokuratorów w przypadkach, gdy odmowa przerwania ciąży nie powoduje bezpośrednich skutków zdrowotnych dla kobiety. Taki kierunek działania może zostać odebrany jako próba zminimalizowania odpowiedzialności osób udzielających pomocy w nielegalnym przerywaniu ciąży, co stoi w sprzeczności z art. 152 Kodeksu karnego, który jasno określa sankcje za przerywanie ciąży z naruszeniem przepisów ustawy.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
Jakie były przesłanki i uzasadnienia merytoryczne wydania wytycznych, które de facto mogą przyczynić się do obniżenia poziomu ochrony życia nienarodzonego?
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości planuje podjęcie działań w celu doprecyzowania tych wytycznych, aby jednoznacznie wskazywały na konieczność ścigania wszystkich przypadków naruszeń przepisów ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży?
W jaki sposób ministerstwo zamierza zapewnić, że wytyczne nie będą wykorzystywane do legalizacji działań zmierzających do przerywania ciąży na życzenie, co jest sprzeczne z polskim prawem i wartościami chronionymi przez konstytucję?
Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie dodatkowych szkoleń lub instrukcji dla prokuratorów, które pomogłyby w lepszym zrozumieniu i stosowaniu przepisów dotyczących ochrony życia nienarodzonego, aby uniknąć błędnych interpretacji?
Jakie środki nadzoru i kontroli planuje wprowadzić ministerstwo, aby monitorować sposób, w jaki wytyczne są wdrażane przez prokuraturę, i czy nie prowadzą one do osłabienia egzekwowania przepisów o ochronie życia?
Podkreślam, że wytyczne powinny służyć wzmocnieniu ochrony życia i respektowaniu obowiązującego prawa, a nie stanowić narzędzia do jego omijania. Proszę o przedstawienie odpowiedzi na powyższe pytania oraz o zapewnienie, że działania Państwa resortu będą zgodne z fundamentalną wartością, jaką jest ochrona życia ludzkiego.
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Arkadiusz Myrcha
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
17%
Konkretność
83%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
6
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
10.9 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3085 znaków
+48 22 52 12 888 Al. Ujazdowskie 11
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.277.2024
Warszawa, 16 października 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 4628 złożoną do Ministra Sprawiedliwości przez Pana
posła Dariusza Mateckiego oraz grupę posłów na Sejm RP w sprawie wytycznych
Prokuratora Generalnego dotyczących postępowań w zakresie odmowy dokonania
przerwania ciąży oraz aborcji farmakologicznej, uprzejmie przedstawiam następujące
informacje.
Zgodnie z informacjami przekazanymi przez Prokuraturę Krajową, wytyczne Prokuratora
Generalnego z 9 sierpnia 2024 r. nr 9/24 w sprawie zasad postępowania powszechnych
jednostek organizacyjnych prokuratury w zakresie prowadzenia postępowań
przygotowawczych dotyczących odmowy dokonywania przerywania ciąży oraz tzw.
aborcji farmakologicznej zostały wydane na podstawie art. 13 § 1 ustawy z dnia 28 stycznia
2016 r. Prawo o prokuraturze (Dz. U. z 2024 r. poz. 390).
Wytyczne nie zmieniają obowiązującego prawa. Są jedną z form zarządzania prokuraturą
przez Prokuratora Generalnego, a ich celem jest zapewnienie prawidłowego
wykonywania przez prokuratorów ustawowych obowiązków, a także oddziaływanie
na podnoszenie poziomu pracy prokuratorów. Wytyczne pełnią funkcję pomocniczą
w pracy prokuratorów.
-- 1 of 2 --
Wytyczne zostały opracowane po przeprowadzeniu badania aktowego 590 postępowań
przygotowawczych prowadzonych w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 31 grudnia 2023 r.
w prokuraturach rejonowych i okręgowych.
Wskazówki metodyczne w wytycznych uwzględniają to, że prowadzone postępowania
wkraczają w najbardziej intymną sferę życia kobiet oraz ingerują w ich prawa i wolności.
Powinno to skłaniać prokuratora do zachowania najwyższego poziomu rzetelności
i profesjonalizmu w podejmowanych czynnościach procesowych. Przesłuchanie kobiety,
która wyraziła zgodę na aborcję, powinno być przeprowadzone z poszanowaniem jej
godności. Nie może prowadzić do jej wiktymizacji.
Obecnie warunki legalnego przerywania ciąży określa ustawa z dnia 7 stycznia 1993 r.
o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania
ciąży (Dz. U. z 2022 r. poz. 1575). Interpretacja tego aktu prawnego ma istotne znaczenie
dla oceny, czy w konkretnej sytuacji zostały zrealizowane znamiona przestępstwa
z art. 152 k.k.
Celem wytycznych jest ujednolicenie standardów prowadzenia postępowań
przygotowawczych w sprawach, w których dochodzi do przerwania ciąży przy braku
spełnienia ustawowych warunków dopuszczalności aborcji (art. 152 § 1 k.k.), udzielenia
pomocy lub nakłaniania do przerwania ciąży (art. 152 § 2 k.k.) oraz gdy odmowa
przerwania ciąży powoduje skutki określone w art. 155-157 k.k. i art. 160 k.k.
Treść wytycznych jest zrozumiała dla prokuratorów, obecnie nie ma zatem potrzeby
ich doprecyzowania, jak też organizowania w tym zakresie dodatkowych szkoleń.
Z wyrazami szacunku
Arkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu/podpisano elektronicznie/
-- 2 of 2 --
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.277.2024
Warszawa, 16 października 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 4628 złożoną do Ministra Sprawiedliwości przez Pana
posła Dariusza Mateckiego oraz grupę posłów na Sejm RP w sprawie wytycznych
Prokuratora Generalnego dotyczących postępowań w zakresie odmowy dokonania
przerwania ciąży oraz aborcji farmakologicznej, uprzejmie przedstawiam następujące
informacje.
Zgodnie z informacjami przekazanymi przez Prokuraturę Krajową, wytyczne Prokuratora
Generalnego z 9 sierpnia 2024 r. nr 9/24 w sprawie zasad postępowania powszechnych
jednostek organizacyjnych prokuratury w zakresie prowadzenia postępowań
przygotowawczych dotyczących odmowy dokonywania przerywania ciąży oraz tzw.
aborcji farmakologicznej zostały wydane na podstawie art. 13 § 1 ustawy z dnia 28 stycznia
2016 r. Prawo o prokuraturze (Dz. U. z 2024 r. poz. 390).
Wytyczne nie zmieniają obowiązującego prawa. Są jedną z form zarządzania prokuraturą
przez Prokuratora Generalnego, a ich celem jest zapewnienie prawidłowego
wykonywania przez prokuratorów ustawowych obowiązków, a także oddziaływanie
na podnoszenie poziomu pracy prokuratorów. Wytyczne pełnią funkcję pomocniczą
w pracy prokuratorów.
-- 1 of 2 --
Wytyczne zostały opracowane po przeprowadzeniu badania aktowego 590 postępowań
przygotowawczych prowadzonych w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 31 grudnia 2023 r.
w prokuraturach rejonowych i okręgowych.
Wskazówki metodyczne w wytycznych uwzględniają to, że prowadzone postępowania
wkraczają w najbardziej intymną sferę życia kobiet oraz ingerują w ich prawa i wolności.
Powinno to skłaniać prokuratora do zachowania najwyższego poziomu rzetelności
i profesjonalizmu w podejmowanych czynnościach procesowych. Przesłuchanie kobiety,
która wyraziła zgodę na aborcję, powinno być przeprowadzone z poszanowaniem jej
godności. Nie może prowadzić do jej wiktymizacji.
Obecnie warunki legalnego przerywania ciąży określa ustawa z dnia 7 stycznia 1993 r.
o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania
ciąży (Dz. U. z 2022 r. poz. 1575). Interpretacja tego aktu prawnego ma istotne znaczenie
dla oceny, czy w konkretnej sytuacji zostały zrealizowane znamiona przestępstwa
z art. 152 k.k.
Celem wytycznych jest ujednolicenie standardów prowadzenia postępowań
przygotowawczych w sprawach, w których dochodzi do przerwania ciąży przy braku
spełnienia ustawowych warunków dopuszczalności aborcji (art. 152 § 1 k.k.), udzielenia
pomocy lub nakłaniania do przerwania ciąży (art. 152 § 2 k.k.) oraz gdy odmowa
przerwania ciąży powoduje skutki określone w art. 155-157 k.k. i art. 160 k.k.
Treść wytycznych jest zrozumiała dla prokuratorów, obecnie nie ma zatem potrzeby
ich doprecyzowania, jak też organizowania w tym zakresie dodatkowych szkoleń.
Z wyrazami szacunku
Arkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu/podpisano elektronicznie/
-- 2 of 2 --