Interpelacja w sprawie wprowadzenia ułatwień w budowie domów dla młodych rodzin
Treść wystąpienia poselskiego
Treść wystąpienia poselskiego jest w trakcie pobierania...
Podsekretarz stanu Ignacy Niemczycki
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (9)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
14367 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DM-V.054.3.2024
Warszawa, 17 października 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację nr 4543
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 4543 Pana Posła Bartosza Romowicza w sprawie
wprowadzenia ułatwień w budowie domów jednorodzinnych dla młodych rodzin
przedstawiam poniższe wyjaśnienia.
Państwo angażuje się w pomoc mieszkaniową dla młodych Polaków m.in. poprzez
wsparcie budowy mieszkań czynszowych w ramach realizacji rządowego programu
popierania budownictwa mieszkaniowego (tzw. SBC), który obejmuje preferencyjne
finansowanie zwrotne budowy mieszkań na wynajem o limitowanym czynszu,
adresowanych do osób o umiarkowanych dochodach. Program SBC ma na celu
zwiększenie liczby mieszkań o limitowanym czynszu dla osób o dochodach za wysokich,
aby ubiegać się o lokal komunalny, a zarazem zbyt niskich, by samodzielnie zaspokoić
potrzeby mieszkaniowe na rynku prywatnym. Program jest realizowany na podstawie
ustawy z dnia 26 października 1995 r. o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa
(Dz.U. z 2024 r. poz. 1440). W ramach programu społecznym inicjatywom mieszkaniowym
(SIM), towarzystwom budownictwa społecznego (TBS), spółkom gminnym oraz
spółdzielniom mieszkaniowym udzielany jest preferencyjny kredyt (do 80% kosztów
przedsięwzięcia) na budowę lokali mieszkalnych na wynajem z limitowaną ustawowo
stawką czynszu (maksymalnie 5% wartości odtworzeniowej) lub na budowę lokali
mieszalnych, do których ustanowione zostanie spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu
mieszkalnego. Program realizowany jest przez Bank Gospodarstwa Krajowego z jego
środków, z dopłatą do preferencyjnego oprocentowania ze środków Funduszu Dopłat.
W ramach realizacji jednej inwestycji mieszkaniowej można łączyć preferencyjny kredyt
z programu SBC ze środkami uzyskanymi przez gminę na mieszkania na wynajem w
ramach rządowego wsparcia budownictwa socjalnego i komunalnego (tzw. BSK).
Aby wynająć mieszkanie w SIM/TBS trzeba spełniać dwa wymagania: po pierwsze – nie
można posiadać tytułu prawnego do innego lokalu mieszkalnego w tym samym mieście
(art. 30 ust. 1a ustawy o społecznych formach), a po drugie - suma przeciętnych
miesięcznych dochodów, zyskiwanych przez osoby wspólnie wynajmujące lokal
mieszkalny w SIM/TBS (czyli członków tzw. gospodarstwa domowego), nie może
przekraczać ustawowo określonego maksimum. W celu zapoznania się z ofertą
dostępnych na wynajem lokali mieszkalnych, dokładnymi informacjami o progach
dochodowych oraz dokumentami, jakie należy złożyć aby wynająć takie mieszkanie, należy
-- 1 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
kontaktować się bezpośrednio ze spółkami działającymi w wybranej przez osobę lokalizacji
lub z właściwym miejscowo urzędem miasta/gminy.
W Ministerstwie Rozwoju i Technologii przygotowaliśmy też projekt wsparcia osób
w nabyciu prawa własności lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego albo jego
budowy – rozwiązania zawarte są w projekcie ustawy o „kredycie mieszkaniowym
#naStart” (UA4) – link do projektu: https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12383851.
Zasadniczą przyczyną podjęcia prac nad projektem ustawy o „kredycie mieszkaniowym
#naStart” jest kwestia utrzymywania się wysokiego oprocentowania kredytów
hipotecznych (najwyższego w UE) jako konsekwencji wysokich stóp procentowych
ustalonych przez Radę Polityki Pieniężnej. Natomiast podstawowym celem nowej ustawy
jest, aby instrument ten był z jednej strony bardziej atrakcyjny dla osób o niższych
dochodach i większych rodzin, a z drugiej – ograniczał jego nadużywanie przez osoby,
których wysokie zarobki pozwalają na uzyskanie kredytu w zwykłej ofercie rynkowej.
Kredyt mieszkaniowy #naStart to program wsparcia skierowany do osób chcących nabyć
swoje pierwsze mieszkanie lub dom jednorodzinny albo jego budowę lub też sfinansować
koszty związane z partycypacją w społecznych inicjatywach mieszkaniowych
(SIM)/towarzystwach budownictwa społecznego (TBS) lub wkładu mieszkaniowego w
spółdzielni mieszkaniowej1. W chwili obecnej zakłada się, że kredyt udzielany będzie na
zasadach gwarancji BGK, co oznacza, że bank zabezpieczy brakujący wkład własny
kredytobiorcy. Program skierowany będzie do osób do 35 r.ż., jeśli nie mają dzieci, oraz
bez limitu wieku dla gospodarstw domowych, w skład których wchodzi co najmniej dwie
osoby lub kredytobiorca jest osobą z niepełnosprawnością. Wnioskodawcy co do zasady
nie będą mogli posiadać prawa własności mieszkania m.in. z wyjątkiem gospodarstw
domowych, w skład których wchodzi co najmniej troje dzieci. Wprowadzone zostaną także
limity dochodowe, które warunkują dostęp do dopłat, których wielkość uzależniona jest
od liczby osób wchodzących w skład danego gospodarstwa domowego. Przekroczenie
limitów nie wyklucza z programu, jednak skutkuje stopniowym zmniejszeniem dopłaty.
Zakłada się, że kryteria dochodowe będą co roku waloryzowane w oparciu o mechanizm
uwzględniający wzrost cen mieszkań i wysokość oprocentowania kredytów. Dopłaty będą
ograniczane nie tylko przez kryteria dochodowe, ale również powierzchniowe, biorąc pod
uwagę liczbę osób w rodzinie. Aktualnie limit powierzchni dla singla wynosi 50 m², a dla
większych gospodarstw domowych wzrasta o 25 m² na każdą dodatkową osobę.
Przekroczenie tego limitu nie wyklucza z programu, ale pomniejsza dopłatę o 50 zł za
każdy dodatkowy metr. Dzięki temu program promuje racjonalne zarządzanie przestrzenią
mieszkaniową, jednocześnie umożliwiając elastyczność przy zakupie większego
mieszkania.
Dodatkowym „bezpiecznikiem” będzie limit kwot kredytu objętego dopłatami; są one
zróżnicowane i zależą od liczby osób w gospodarstwie domowym. Dodatkowo, w miastach
o wyższych kosztach mieszkań, takich jak Gdańsk, Wrocław, czy Warszawa, kwoty te
mogą zostać podwyższone o 10-20%, co ma na celu dostosowanie programu do lokalnych
warunków rynkowych. Zgodnie z projektem ustawy dopłaty do rat kredytu są
różnicowane w zależności od liczby dzieci w gospodarstwie domowym. Aktualnie
przewiduje się, że kredytobiorcy bez dzieci będą mogli uzyskać dopłatę obniżającą
oprocentowanie do poziomu 1,5%, z jednym dzieckiem – do 1%, z dwójką dzieci – do
0,5%, natomiast rodziny z trojgiem dzieci i więcej będą mogły skorzystać z dopłaty, która
obniży oprocentowanie do 0%. Program przewiduje także limity liczby udzielanych
1 Projekt ustawy przewiduje, że dopłaty będą również dostępne w ramach kredytów konsumenckich na pokrycie
kosztów partycypacji w SIM/TBS oraz wkładu mieszkaniowego wnoszonego w związku ze spółdzielczym
lokatorskim prawem do lokalu, bez limitu czasowego.
-- 2 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
kredytów, z wyższym limitem w pierwszym kwartale działania programu, gdzie ma być
rozpatrzone do 25 tysięcy wniosków, a w kolejnych kwartałach – do 20 tysięcy wniosków.
W chwili obecnej projekt ustawy o „kredycie mieszkaniowym #naStart” jest na etapie
rozpatrzenia przez Stały Komitet Rady Ministrów.
Przechodząc natomiast do kwestii ewentualnego mechanizmu wsparcia inwestorów
indywidualnych w postaci zwrotu podatku VAT za materiały budowlane, informuję, że
obecnie nie są prowadzone w tej sprawie prace legislacyjne. W opinii Ministerstwa
Finansów przekazanej Ministerstwu Rozwoju i Technologii w kontekście zapytań w
przedmiotowej sprawie wskazuje się, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym, jak
również w przestrzeni finansowej budżetu państwa, nie mogą zostać zrealizowane
postulaty w zakresie zwrotu części podatku VAT zawartego w cenie wyrobów
budowlanych przeznaczonych na budowę lub remont własnego domu bądź mieszkania,
bądź wprowadzenia innych rozwiązań mających na celu zwrot części wydatków na
materiały budowlane zakupione na cele mieszkaniowe.
Regulacja znana jako tzw. „ulga na materiały budowlane”, która dotyczyła zwrotu części
kosztów materiałów budowlanych poniesionych na remont domu/mieszkania w wysokości
różnicy pomiędzy stawką VAT 22% a 7%, była rozwiązaniem funkcjonującym poza
systemem VAT. Zasady zwrotu osobom fizycznym części wydatków poniesionych
na zakup materiałów budowlanych przez te osoby w związku z budową i remontem
budynku mieszkalnego lub jego części regulowały przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 2005
r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem
mieszkaniowym (Dz. U. Nr 177 poz. 1468, z późn. zm.).
Poza powyższym w systemie podatku VAT nie jest możliwa realizacja zwrotu części
podatku VAT zawartego w cenie wyrobów budowlanych przeznaczonych na budowę lub
remont własnego domu bądź mieszkania. Regulacje w zakresie podatku VAT dotyczące
prawa do odliczenia podatku VAT adresowane są bowiem bezpośrednio do podatników
podatku VAT, którzy nabywane towary i usługi wykorzystują do wykonywania czynności
opodatkowanych podatkiem VAT. Artykuł 168 lit. a dyrektywy VAT stanowi, że jeżeli
towary i usługi wykorzystywane są na potrzeby opodatkowanych transakcji podatnika,
podatnik jest uprawniony, w państwie członkowskim, w którym dokonuje tych transakcji,
do odliczenia od kwoty VAT, którą jest zobowiązany zapłacić, kwotę VAT należnego lub
zapłaconego w tym państwie członkowskim od towarów i usług, które zostały mu
dostarczone lub które mają być mu dostarczone przez innego podatnika. Powyższa
regulacja dyrektywy VAT (której odpowiada art. 86 ustawy o VAT) wskazuje, że
podatnikom VAT przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT. Regulacje w zakresie
podatku VAT dot. prawa do odliczenia tego podatku nie są zatem adresowane do osób
fizycznych, które poniosły wydatki na zakup materiałów budowlanych w związku
z budową i remontem budynku mieszkalnego lub jego części.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii, jako organ wiodący odnośnie kształtowania polityki
mieszkaniowej państwa, nie planuje – jak wspomniano na wstępie – wystąpienia
z inicjatywą ustawodawczą w zakresie przywrócenia tzw. „ulgi na materiały budowlane”.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Ignacy Niemczycki
Podsekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
-- 3 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Klauzula informacyjna dotycząca przetwarzania danych osobowych:
Zgodnie z art. 13 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z
przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych
oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz. U. L 119 z 4 maja 2016 r., z późn. zm.), zwanego
dalej „RODO”, informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Minister Rozwoju i
Technologii z siedzibą w Warszawie, przy Placu Trzech Krzyży 3/5, 00-507
Warszawa, e-mail: kancelaria@mrit.gov.pl, tel. +48 222 500 123, adres skrytki na
ePUAP: /MRPiT/SkrytkaESP. Wykonującym obowiązki administratora jest
dyrektor Departamentu Mieszkalnictwa.
2. Jeśli ma Pani/Pan pytania dotyczące przetwarzania Pani/Pana danych osobowych,
a także przysługujących Pani/Panu praw, może się Pani/Pan kontaktować
z Inspektorem Ochrony Danych w MRiT wysyłając informację na skrzynkę:
iod@mrit.gov.pl.
3. Pani/Pana dane osobowe będą przetwarzane w oparciu o art. 6 ust. 1 lit. c) RODO
tj. w celu wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze, na
podstawie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o
wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2024 r. poz. 907), oraz w
związku z § 162 uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. -
Regulamin pracy Rady Ministrów (M. P. z 2022 r., poz. 348) oraz art. 193 uchwały
Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej (M. P. z 2022 r. poz. 990).
4. Pani/Pana dane osobowe przetwarzane będą w celu rozpatrzenia i udzielenia
odpowiedzi na interwencję poselską lub senatorską lub interpelację/zapytanie
poselskie.
5. Odbiorcami Pani/Pana danych osobowych mogą być:
o organy władzy publicznej oraz podmioty wykonujące zadania publiczne
lub działające na zlecenie organów władzy publicznej, w zakresie i w
celach, które wynikają z przepisów powszechnie obowiązującego prawa
(np. na żądanie sądów, urzędów skarbowych, Prokuratury lub Policji);
o inne podmioty, które na podstawie stosownych umów podpisanych z
MRiT przetwarzają dane osobowe, dla których Administratorem jest
Minister Rozwoju i Technologii (np. podmioty świadczące usługi prawne,
dostawcy systemów informatycznych i usług IT oraz
telekomunikacyjnych, operatorzy pocztowi i kurierzy).
6. Pani/Pana dane osobowe będą przechowywane przez okres niezbędny do
realizacji celu ich przetwarzania tj. do chwili załatwienia sprawy, w której zostały
one zebrane, a następnie – w przypadkach, w których wymagają tego przepisy
ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz.
U. z 2020 r. poz. 164 ze zm.) – przez czas określony w tych przepisach.
7. Pani/Pana dane osobowe nie będą podlegać zautomatyzowanemu podejmowaniu
decyzji lub profilowaniu.
8. Pani/Pana dane osobowe nie będą przekazywane do państwa trzeciego ani do
organizacji międzynarodowych.
9. Podanie danych jest dobrowolne, ale niezbędne do rozpatrzenia i udzielenia
odpowiedzi na interpelację/zapytanie/interwencję.
10. W związku z przetwarzaniem Pani/Pana danych osobowych przysługują
Pani/Panu następujące prawa:
-- 4 of 5 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
o prawo dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii zgodnie z art.
15 RODO;
o prawo do sprostowania (poprawiania) swoich danych, jeśli są błędne lub
nieaktualne, zgodnie z art. 16 RODO;
o prawo do ograniczenia przetwarzania danych zgodnie z art. 18 RODO.
11. W przypadku powzięcia informacji o niezgodnym z prawem przetwarzaniu
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii Pani/Pana danych osobowych, przysługuje
Pani/Panu prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego właściwego w
sprawach ochrony danych osobowych, tj. Prezesa Urzędu Ochrony Danych
Osobowych, ul. Stawki 2, 00-193 Warszawa.
-- 5 of 5 --